Кіріспе

Экспорттық несиелерді кепілдендіру департаменті (ECGD), UK Export Finance (UKEF) деп танылатын, экспорттық несие агенттігі және Ұлыбритания Үкіметінің министрлік департаменті болып табылады. 1920 жылы UKEF-тің ең жоғары жалпы тәуекел көлемі 26 миллион фунт стерлингті құрады. Бүгінде оның ең жоғары міндеттемесі 50 миллиард фунт стерлингке жеткен.

Іс-шаралар

ECGD өкілеттіктерін 1991 жылғы Экспорт және инвестициялық кепілдемелер туралы заңнан (№ 67) алады және өз қызметін Ұлыбритания Қаржы министрлігінің арнайы келісімімен жүзеге асырады. ECGD 1919 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыстағы теңіз су асты кемелерінің блокадасы салдарынан жоғалған Ұлыбритания экспортын дамыту мақсатында құрылды. Соңғы жылдары біз аэроғарыш, автомобиль құрылысы, құрылыс, денсаулық сақтау, өнеркәсіптік өңдеу, мұнай және газ, мұнай-химия, су тазарту және спутниктік салалардағы бизнесті қолдадық. ECGD-нің мақсаты – Ұлыбританияның экономикасына Ұлыбритания тауарлары мен қызметтерін экспорттаушыларға бизнес жеңуге көмектесу және Ұлыбритания фирмаларына шетелде инвестиция жасауға кепілдемелер, сақтандыру және қайта сақтандыру арқылы шығынға қарсы қорғауды ұсыну арқылы пайда әкелу, сондай-ақ Ұлыбритания үкіметінің халықаралық саясаттағы кең ауқымды мақсаттарын ескеру. ECGD-ден Ұлыбритания үкіметі экспорттаушылардан әр жағдайда қабылданған тәуекелдер мен шығындарға сәйкес мөлшерде сыйақы алу арқылы өзін-өзі ақтаудан сәл жоғары нәтиже көрсетуді талап етеді. ECGD қызметінің басым бөлігі капитал тауарларын сатуды қолдау үшін ұзақ мерзімді несиелерді кепілдендіруді қамтиды, негізінен ұшақтар, көпірлер, жабдықтар мен қызметтерді экспорттау үшін; ол Ұлыбритания компанияларына мұнай және газ құбырларын салу, ауруханаларды, әуежайларды және электр станцияларын жаңарту сияқты ірі шетелдік жобаларға қатысуға көмектеседі. 1000 фунт стерлингке дейінгі келісімшарттарға қолдау көрсетілуі мүмкін, бірақ ECGD қолдайтын кейбір жобалар 1 миллиард фунт стерлингтен асып түседі. Тәуекелді басқару процесінің бір бөлігі ретінде ECGD елдің қарыздық міндеттемелерін орындау қабілетін бағалауға тиіс. Департамент Халықаралық даму департаментімен консультациялар жүргізе отырып, «өнімді шығындар» тестін қолданады, бұл ауыр қарызға батқан кедей елдер ретінде анықталған және Халықаралық даму қауымдастығының қаржыландыруына толығымен тәуелді елдердің Ұлыбританиядан әлеуметтік және экономикалық дамуға көмектесетін жобаларға жаңа, тұрақсыз қарыз жүктемесін тудырмайтын ресми экспорттық несиелерді алуын қамтамасыз етеді. ECGD ұсынылып отырған қарыздың тұрақтылығын тексеруді жалғастыруда.

ЭКГД-ны сынға алу

ЕҚДБ Ұлыбританиядағы үкіметтік емес ұйымдар тарапынан сынға іріккен; The Corner House ЭҚДБ пара беру үшін мемлекеттік субсидия ұсынғандай болғанын мәлімдеді; Қару сатуға қарсы науқан ЭҚДБ қару сатуды артық деңгейде қолдайды деп санайды; Юбилейлік қарыз науқаны ЭҚДБ-ға қарыздардың жоюын Ұлыбританияның ресми даму көмегінің көрсеткіштеріне есептемеу керек деп мәлімдеді; Дүниежүзілік табиғат қоры ЭҚДБ қолдаған жобалардан тым көп көлемде парниктік газдар шығарылатынын және бұл Ұлыбританияның жалпы экологиялық саясатына қайшы келетінін айтады. Соңғы жылдары ЭҚДБ жаңартылатын энергия көздерінен гөрі қазба отынға инвестиция жасауға басымдық бергені үшін көп сынға ұшырады. Католик шетелдік даму агенттігінің есебі 2010 жылдан 2017 жылға дейін ЭҚДБ энергия саласындағы қолдауының 97% қазба отынды дамытуға, негізінен жоғары орташа табысқа ие елдерде мұнай мен газды барлауға және өндіруге бағытталғанын көрсетті. Тек 3% ғана жаңартылатын энергияға жұмсалды. The Guardian басылымы 2018–2019 қаржы жылында ЭҚДБ әлем бойынша қазба отын жобаларын қолдауға шамамен 2 миллиард фунт стерлинг бөлгенін хабарлады. Парламенттік сауал ЭҚДБ-ны 2021 жылдың соңына дейін қазба отын жобаларын қаржыландыруды тоқтатуға шақырды, себебі қазба отынға көрсетілген қолдау көлемі Ұлыбританияның Париж келісімі бойынша міндеттемелерін бұзуда.

Қару-жарақ экспорты

Онжылдықтың басында ECGD бизнесінің қару-жарақ экспортын қолдауға бағытталған үлесі 30%-дан 50%-ға дейін құраса, 2009-2010 жылдары бұл көрсеткіш 1%-дан төменге дейін төмендеді. ECGD қару сату мәселесі бойынша кеңес алу үшін Ұлыбританияның Бизнес, инновациялар және дағдылар министрлігіне қарасты Экспорттық бақылау ұйымына (ECO) жүгінеді. Барлық өтініштер жеке қарастырылады және Біріккен Еуропаның және Ұлттық қару-жарақ экспортын лицензиялау критерийлеріне сәйкес бағаланады. Дегенмен, үкімет әрдайым ECO-ның кеңесін орындамайды. 2016 жылдың ақпан айында Экспорттық бақылау ұйымының басшысы Эдвард Белл бизнес-секретары Саджид Джавидке Сауд Арабиясына қару сатуды тоқтатуды ұсынды. Бірақ бизнес-секретар мен премьер-министр бұл кеңеске құлақ қоймады.