Кіріспе

Құс түрі. Қамысты торғай (Cistothorus stellaris) – Troglodytidae тұқымдасына жататын кішкентай, жасырын өмір суратын қос қанатты. Солтүстік Америкада кеңінен таралған. Көбінесе ылғалды шалғынды далалар мен шалғындарда кездеседі, онда биік шөптер мен қамыстарда ұя салады және жәндіктермен қоректенеді. Бұрын қамысты торғай, Орталық және Оңтүстік Американың көшпеуші шөп торғайымен бір түр деп есептелген.

Таксономия

Седж-ренекті 1823 жылы неміс орнитологы Иоганн Фридрих Науманн Troglodytes stellaris деген екі атаумен сипаттады. Типтік орны – Каролина. Қазіргі Cistothorus туысын 1850 жылы неміс орнитологы Жан Кабанис енгізді. Бұрын седж-ренек пен шөптік ренек бір түр деп есептелген, бірақ 2014 жылы жарияланған молекулалық филогенетикалық зерттеу нәтижелері бойынша екі түрге бөлінді. Бұл құс бұрын қысқа мүңкілі батпақ ренегі деп белгілі болған, бірақ батпақ ренегінен айқын ажырату үшін аты өзгертілді. Аналықтар мен аталықтардың түсі бірдей, бірақ аталықтар сәл ірілеу. Бастары мен арқалары қара және ақ жолақтары бар сары қоңыр түсті. Көздері ақшыл сары, иірісі қоңыр. Олар құрғақ далалар сияқты құрғақ ортада мекендейді. Қыс айларында, жеуге жеткілікті жәндіктер болса, көшпенді седж-ренектер әртүрлі ортада кездеседі. Мысалы, оларды қарағайлы орман-далаларда кездестіруге болады. Олар күндіз де, түнде де ән салады. Ылғалды шабындықтар мен далаларда көбейеді, ал жағдайлар қолайсыз болса, келесі жылы сол жерге қайта оралмауы мүмкін. Қыстауға дайындалып, сәуірдің басы мен мамырдың ортасы аралығында қыстау жерлерін тастап, көбінесе сәуірдің ортасы мен мамырдың ортасы аралығында көбейетін жерлеріне жетеді. Көбінесе жәндіктердің саны қырауда азайып кеткен кезде көбейетін жерлерін тастап кетеді. Олар тамыз айында (солтүстік бөлігінде) бастап қазан айының соңына дейін (орталық штаттарда) қыстау жерлеріне қарай жолға шығады, қыркүйек айының басында қыстауға жетеді. Көп әйелді аталықтар моногамды аталықтарға қарағанда көбінесе табысты болады, себебі бірнеше аналықпен көбейту олардың балаларының санын арттырады. Аналықтар әдетте жеті жұмыртқа салады, бірақ олардың саны біреуден онға дейін өзгеруі мүмкін, оларды 12–16 күндей күтіп жатыр. Жұмыртқалары пішіні сопақ, бетінде кез келген белгісіз жолақтар жоқ, орташа өлшемде болады. Жаңа туған балапандар әлсіз болады. Аналықтары балаларды күтіп, тамақтандырады, ал аталықтары ұя салып, басқа аналықтарға әдемілік көрсетіп жүреді. Дегенмен, аталықтар да кейде балапандарға тамақ әкеледі. Балапандар 11–16 күннен кейін ұядан ұшып кетеді. Кейбір ерте көбейетін аналықтар маусым соңында екінші рет жұмыртқалай алады.