Кіріспе

Телекоммуникация саласында "сыртқы желі" терминінің мынадай мағыналары бар:

Азаматтық телекоммуникацияда "сыртқы желі" – физикалық кабельдердің және оларды қолдайтын инфрақұрылымның (мысалы, құбырлар, шкафтар, мұнаралар немесе тіреулер) барлық бөлігін, сондай-ақ коммутациялық орталықтағы шекаралық нүкте мен басқа коммутациялық орталықтағы немесе тұтынушының үй-жайындағы шекаралық нүкте арасында орналасқан кез келген байланыс жабдығын (мысалы, репитерлер) қамтиды. АҚШ-та Қорғаныс министрлігі "сыртқы желіні" негізгі тарату тізбесі (MDF) мен пайдаланушының соңғы құрылғысы арасында орналасқан байланыс жабдығы деп анықтайды. Сыртқы желіге қатысты жабдықтар сыртқы ортадан қорғалуы тиіс (мысалы, тарату тізбесі көше жағындағы шкафпен қорғалады) немесе сыртқы ортаға төзімді материалдардан жасалуы керек. Сыртқы желі элементтерін орнату көбінесе жер асты тоннельдері сияқты маңызды физикалық инфрақұрылымды салуды талап етеді. Ескі, ірі объектілерде кабельдерді судың енуінен қорғау үшін кейде ауа қысымы жүйелері қолданылады. Бұл қазіргі заманғы тәсіл болмаса да, ескі кабельдерді герметикалық кабельдерге ауыстырудың құны көбінесе тым жоғары болады. Сыртқы желіде қолданылатын кабельдер де найзағайдан немесе электрлік қысқа тұйықталудан немесе индукциядан туындаған кернеудің өсуінен болатын электрлік бұзылыстардан қорғалуы тиіс.

Коррозияға төзімділік

Сыртқы телекоммуникациялық желі компоненттеріндегі коррозия температураның, ылғалдылықтың, электр қуатының және қоспалардың әсерінен туындайды. Бұл желі компоненттерінің коррозияға төзімділік критерийлері олардың қандай ортада пайдаланылуына байланысты белгіленеді. Сыртқы орта жер үстінде, жер астында, көмілген немесе су астында болуы мүмкін. Telcordia GR 2836 салалық талаптар құжаты осы орталарды анықтайды және әр орта үшін телекоммуникациялық жабдықтардың коррозияға төзімділік критерийлерін ұсынады. Оған сондай-ақ, тиісті ASTM стандарттарына сілтемелер де қосылған.

Жер үсті зауыты

Жер үсті құрылғыларына жер бетінде немесе жер үстінде орналасқан барлық телекоммуникациялық жабдықтар кіреді. Бұл қаптар, шкафтар, тұғырлар және олардың ішінде орнатылған жабдықтар сияқты құрылыстарды қамтиды. Сондай-ақ, бағанаға орнатылған жабдықтар мен корпус, сонымен қатар бағана желісінің аппараттық құралдары да кіреді. Жер үсті құрылғылары жоғары температураға және маусымдар мен күндізгі температура өзгерістеріне байланысты ауа ылғалдылығының өзгеруіне ұшырауы мүмкін. Ауа райында сыртқы аппараттар мен жабдықтардың бетінде ылғал конденсацияланғанда, конденсат ылғалын коррозиялық ететін өнеркәсіптік ластаушылар ылғал қабатының коррозиясын күшейтеді. Теңіз жағалауындағы аймақтарда желмен әкелінетін тұзды су тамшылары ашық компоненттерге түседі. Ұшақтардан тыңайтқыш шашылатын егістік жерлерге жақын жерлерде, желдің әсерінен нитраттар, фосфаттар және аммоний қосылыстары жер үсті телефон құрылғыларының металл бөліктеріне тұрып қалуы мүмкін. Сол сияқты, тұрғын үйлерде де газондық тыңайтқыштар мен гербицидтер коррозияға себеп болуы мүмкін. Қарлы аймақтарда жолдардағы қар мен мұзды еріту үшін қолданылатын тұздар коррозияны жеделдетеді. Қатты жағдайларда тұғырлар мен шкафтар саз бен коррозиялық тұздар бар сумен толуы мүмкін. Мұндай су басуға ұшыраған компоненттердің коррозиясы желілерді қуаттандыру үшін қолданылатын тұрақты ток көзінің болуымен күшейеді. Сонымен қатар, жәндіктердің шығаратын сөлдері де коррозияны жеделдетеді. Ақырында, кеміргіштердің шағулары әдетте полимер немесе бояумен қорғалған металл компоненттерді коррозиялық ортаға ашық қалдыруы мүмкін.

Жер асты зауыты

Жер асты құрылғылары – пайдалы қазбалардың ойықтары, бақыланатын ортадағы сейфтер (CEV) және құбырлар сияқты жер асты құрылыстарына орнатылған барлық телекоммуникациялық жабдықтарды, сондай-ақ олармен байланысты аппараттарды қамтиды. Жер асты құрылғылары жергілікті топырақтың суға ерігіш тұздарын қамтитын суларға ұшырауы мүмкін. Пайдалы қазбалардың ойықтарында көбінесе тірек құрылғылары мен байланыстыру ленталарының коррозиясы байқалады, оны сульфатты азайту бактериялары тудырады. Өнеркәсіптік ағынды сулар, тыңайтқыштар және мұзды еріту тұздары сияқты адам жасаған химиялық заттар пайдалы қазбалардың ойықтары мен құбырлардағы ортаны коррозиялық етеді. Қорғаушы пластикалық қаптамалар мен кабельдік жабындар көптеген қалалық аймақтардағы бу құбырларының ағып кетуінен және жер асты сақтау резервуарларынан шыққан жанармайдың ағып кетуінен жылдам нашарлауы мүмкін. Жер асты құрылғыларының коррозиясына ең көп әсер ететін фактор – электрленген теміржол жүйелерінен, катодтық қорғау түзетушілерінен немесе дәнекерлеу және кен өндіру операцияларынан туындаған тұрақты ток. Мұндай тұрақты ток көбінесе қорғау жүйелері арқылы (мысалы, төмен кедергілі байланыстар, кері ток қосқыштары, катодтық қорғау) "кейіннен" шешіледі, бірақ қорғаудың бір бөлігі өндіріс кезеңінде қамтамасыз етілуі керек. Бұл қорғау кабельдік қалқандарға оқшаулағыш қаптамаларды немесе аппараттардың металл емес компоненттерін немесе жабындарын қамтуы мүмкін.

Жерленген өсімдік

Жерге көмілген құрылымдар телекоммуникациялық жабдықтардан – кабельдер, жалғастыру қосылыстары, тұғырлардың төменгі бөліктері және топыраққа тікелей көмілген жерге қосу жүйелерінен тұрады. Жерге көмілген құрылымдар жер астындағы құрылымдар сияқты коррозиялық ортаға ұшырауы мүмкін. Сонымен қатар, тышқаншалардың шабуылы негізгі компоненттердің коррозияға ұшыруына себеп болуы мүмкін.

Су асты зауыты

Су астындағы жабдық – су қоймасының бетінің астында орналасқан барлық телекоммуникациялық құралдарды қамтиды. Бұған кабельдер мен репитерлер кіреді. Судың құрамы салыстырмалы түрде таза, тұзды немесе өнеркәсіптік қалдықтармен күшті ластанған болуы мүмкін.