Кіріспе

Birdsville – Австралияның Квинсленд штатындағы Диамантина ауданындағы ауыл және жергілікті аймақ. Бұл аймақ Квинслендтің Солтүстік территориясымен және Оңтүстік Австралиямен шекарасында орналасқан.

Тарих

Birdsville Австралияның Орталық-Батыс Квинсленд штатының Channel Country аймағында орналасқан. Birdsville британдық қоныс жайлаушылармен құрылғанға дейін, бүкіл аймақта Ванкангурру тілін сөйлейтін австралиялық аборигендер (Арабана/Ванкангурру, Вангангуру, Вангангурру немесе Вонгкангурру деп те аталады) тұрған. Олардың қоныс аумағы Birdsville-ден оңтүстікке қарай Иннаминка мен Эйр көліне дейін созылып, қазіргі Диамантина округінің жергілікті басқару аймақтарын, сондай-ақ Оңтүстік Австралияның Outback қауымдастықтарын қамтыды. Британдық саяхатшылар 1840-шы жылдар мен 1860-шы жылдардың басында Диамантина ауданынан өтіп кеткенімен, отарлаушылар 1870-ші жылдардың ортасына дейін бұл жартылай шөлейтті аймақты игермеді. Гектор мен Норман Уилсон ағайындар 1875 жылы Оңтүстік Австралия шекарасынан үлкен Кунги станциясының алғы посту ретінде қазіргі Birdsville-дің маңында "The Bluff" шаруашылығын құрды. The Bluff шаруашылығы Salmonville деп те аталатын. Жақын маңдағы Annandale, Pandie Pandie, Glengyle және Roseberth шаруашылықтары 1876 жылы, ал Carcoory 1877 жылы игерілді. Осы кезеңде аймақтағы қақтығыстарда жергілікті аборигендерге қарсы бірнеше жаппай қырғындар жасалды. Мысалы, 1879 жылы жергілікті полиция инспекторлары Генри Кей мен Генри Гоф, The Bluff және басқа да шаруашылықтардан келген сақшылар мен малшылармен бірге малшыны өлтіргендерді ұстау үшін кең ауқымды тексеру жүргізді. Олар аборигендердің екі лагеріне тап болып, оларды таратып жіберді. Аделаидадағы полиция комиссарына жақын маңдағы Warburton Creek-тегі малшы осы шабуылдарда 67 адам қаза тапқанын және зорлық-зомбылықтан аман қалғандар оның шаруашылығына қашқандарын хабарлады. Birdsville атауының шығу тегі туралы бірнеше теория бар. Бірі – бұл атауды Pandie Pandie станциясының иесі Роберт Фрю ұсынған, ол Diamantina Crossing-те дүкені болған және аймақтағы көптеген құстарға сілтеме жасаған. Тағы бір теория бойынша, Берт есімді адам дүкен ашып, оны Burtsville деп атаған, ол кейіннен Birdsville болып өзгерген. Атауының шығу тегі қандай болса да, 1882 жылға қарай Birdsville атауы кеңінен қолданыла бастады. Атау 1885 жылғы зерттеуде қабылданды және 1887 жылы қала жарияланғанда ресми түрде бекітілді. Шаруашылық ісінен басқа, ағайындар Мельбурнда тұрды, онда олар Мельбурн жарыс клубының, Coongy Cup-ының және Caulfield Cup-ының құрылуына жетекшілік етті. 1880-ші жылдардың басында Birdsville және Bedourie қалалары Диамантинаның жаңадан игерілген шаруашылықтарына қызмет көрсету үшін құрылды. Әйгілі аңыз бойынша, 1870-ші жылдардың соңында Булиядан Аделаидаға қарай малшылар жолындағы қазіргі Birdsville қаласының орнында Diamantina Crossing деп белгіленген жерде дүкендер тасыған саудагер Мэтью Флинн уақытша қойма салған. 1885 жылдың ортасында, Birdsville қалашығы ресми түрде зерттелген кезде, Diamantina Crossing-те полиция бөлімшесі (1883), Гроттың Корольдік қонақ үйі (шамамен 1883), Уильям Блэрдің Birdsville қонақ үйі (шамамен 1883), Curtain’s Tattersalls қонақ үйі және кем дегенде 3 дүкен мен 1 шағын дүкен сияқты бірнеше ғимараттар салынды. Қала жарияланған кезде онда үш қонақ үй, екі дүкен, мемлекетаралық саудаға арналған кеден үйі, полиция бөлімшесі және көптеген сауда ғимараттары болды. Diamantina округі 1883 жылы құрылды және оның бас кеңсесі 1953 жылы Bedourie-ге көшірілгенге дейін Birdsville-де орналасқан. Birdsville, Брисбеннің батысында және Квинслендтің Оңтүстік Австралия шекарасының солтүстігінде полиция мен шекаралық кеденнің әкімшілік орталығы ретінде дамыды. Birdsville Оңтүстік Австралия мен Квинсленд шекарасында мемлекетаралық саудаға тасымалданатын малдан баж алынған. Қаланың саудасының басым бөлігі Аделаидамен болды және ол Оңтүстік Австралиядағы базарларға мал айдап әкелу үшін маңызды жинақтау ортасы болды. 1889 жылға қарай Birdsville халқы 110 адамды құрады, қалада 2 жалпы дүкен, 3 қонақ үй, полиция бөлімшесі, мектеп, 2 темір шеберханасы, 2 нан пісіруші, жүрекше жасаушы, аяқкиімші, ат жабдықтарын жасаушы, аукционшы және комиссиялық агент, сондай-ақ бірнеше тұрғын үйлер болды. Халқы 1895 жылы 220 адамға жетті. 1900 жылға қарай Birdsville халқы 300-ден асты. Онда үш қонақ үй, жүрекше фабрикасы, темір шеберханасы, бақшалар, полиция және кеден мекемелері болды, бірақ 1901 жылы Федерация құрылғаннан кейін баж алыну тоқтатылды және қала 1950-ші жылдарда 50 адамға дейін азайды. Мал шаруашылығы аймақтың тірі қалуына көмектесті және содан бері туризм мал шаруашылығымен қатар аймақтағы маңызды өнеркәсіпке айналды. Том Круз 1936 жылдан 1957 жылға дейін Leyland Badger жүк көлігін жүргізу арқылы Birdsville Track поштасын жүргізді. Ол пошта мен басқа да заттарды, соның ішінде дүкендерді, жанармайды және дәрі-дәрмекті Оңтүстік Австралияның солтүстік-батысындағы Marree-ден Birdsville-ге, шамамен 523 км қашықтыққа жеткізді. Әр сапарға екі апта уақыт кетті және Круз үнемі бұзылулармен, су тасқынымен және шөл құмдарында батқан көліктермен күресті. Халқының 86,1%-ы Австралияда туған және 94,2%-ы үйде ғана ағылшын тілінде сөйлейді.

Ыңғайлылықтар

Birdsville кітапханасы 29 Burt көшесінде орналасқан және Diamantina Shire Council басқарады. Қала бильбангтың жанында орналасқан. Биллабонгтың солтүстік жағалауында, Бёрт көшесінде жүзу және қозғалтқышсыз қайықпен жүзуді жеңілдету үшін понтон салынды. Оны Диамантина Шир Кеңесі басқарады. 2012 жылы биллабонгта адасқан тұщы су крокодилі пайда болды, оны кейін парк рейнджері Дон Роулендс алып тастап, басқа жерге орналастырды.

Оқиғалар

Жыл сайынғы Birdsville жарыстары қыркүйек айында Корольдік ұшу дәрігерлері қызметіне көмек көрсету мақсатында өткізіледі. Екі күндік шараға қала тұрғындарының саны 7000-9000 адамға дейін жетеді, ал жүздеген ұшақ қаланың әуежайын толтырады. 2010 жылы жаңбырдың салдарынан жарыстар тарихында алғаш рет тоқтатылды. Big Red Bash – шілде айында Birdsville қаласының батысында өтетін жыл сайынғы үш күндік музыка фестивалі. Фестивальге қатысушылар сол жерде тіршілік етеді. Симпсон шөліндегі велосипедтік жарыс та дәстүрлі түрде әр жылдың қазан айында Birdsville қаласында аяқталады. Big Red Run Birdsville қаласында қысқы туристік маусымда өткізіледі. Соңғы рет 2018 жылы ұйымдастырылды.

Климат

Birdsville жылы, жай ғана 22 жаңбырлы күнмен ыстық шөлді климатқа (Кёппен климаттық жіктелуінде BWh) ие. Жазда ауа райы өте ыстық және құрғақ, ал қыста жұмсақ немесе жылы болады. Birdsville-дегі жылдық жауын-шашынның орташа мөлшері нақты жауған жаңбыр мөлшері өте өзгермелі, мысалы, 1914 жылы тек жаңбыр жазылса, 1917 жылы жазылған. Шаң дауылдары көктемде болатын күшті жел кезінде жиі кездеседі.

Birdsville ауруы

Birdsville ауруы - жылқыларда кездесетін, Birdsville indigo (Indigofera linnaei) өсімдігін жеуден туындайтын ауру. Бұл өсімдікте табиғи уларлар бар, соның ішінде 3-нитропропион қышқылы (3 NPA) сияқты нейротоксин де бар. Ауруға шалдыққан жылқылар әлсіздік пен координацияның жоқтығын көрсетеді; ол өлімге алып келуі мүмкін. Ауру малға әсер етпейтін секілді. Бұл жағдай Бэрдсвиллге ғана тән болмаса да, алғаш рет 1886 жылдың мамыр айында Бэрдсвилл ауданында байқалды. Аурудың себептері туралы көптеген теориялар болды, олардың ішінде өсімдіктер, құрттар және күн сәулесінен зардап шегу де бар еді, бірақ зерттеушілер нақты себебін 1950 жылға дейін анықтамады. Аурудың жеңіл түріне шалдыққан жылқыларды желатинмен емдеу және аргининге бай диета арқылы жақсартуға болады, бірақ ауыр жағдайда эвтаназия жасау ұсынылады. Ем жоқ болғандықтан, жылқыларды индиго жеуден қорғау ұсынылады.