Кіріспе

Американдық геолог (1940 жылы туған)

Уолтер Альварес (1940 жылғы 3 қазанда туған) – Берклидегі Калифорния университетінің Жер және планеталық ғылымдар кафедрасының профессоры. Ол және оның әкесі, Нобель сыйлығының лауреаты физик Луис Альварес динозаврлардың астероидқа соқтығысу салдарынан қырылғаны туралы теорияны жасады.

Өмірбаян

Калифорнияның Беркли қаласында туған Альварес, физика саласында Нобель сыйлығының иегері Луис Уолтер Альварес пен Джеральдин Смитвиктің ұлы. Оның әкесінің әкесі – дәрігер Уолтер К. Альварес, ал оның атасы, Испанияда туған Луис Ф. Альварес Гавайиде дәрігер болып жұмыс істеген және макулярлық жүйке алапесін жақсы диагностикалау әдісін әзірлеген. Оның әжесі Мейбл Альварес – Калифорниялық суретші және майлы бояу шебері болған. Альварес 1962 жылы Миннесота штатындағы Карлтон колледжінде геология мамандығы бойынша бакалавр, ал 1967 жылы Принстон университетінде геология ғылымдарының докторы ғылымын қорғады. Ол Голландиядағы American Overseas Petroleum Limited компаниясында және полковник Каддафи революциясы кезінде Ливияда жұмыс істеді. Археологиялық геологияға қосымша қызығушылық танытқаннан кейін, ол мұнай компаниясын тастап, Италияда біраз уақыт өткізді, Римдік жанартаулар мен ерте Рим дәуіріндегі елді мекендердің орналасу үлгілеріне олардың әсерін зерттеді.

Жарылыс теориясы

Альварес және оның әкесі Луис В. Альварес, Фрэнк Асаро және Хелен Мишель бірге, кредалық-палеогендік (K Pg) шекарасында кездесетін саз қабатының иридий элементімен аса жоғары байығанын анықтады. Иридийдің байығысы астероидтерде кең таралған, бірақ Жерде өте сирек кездесетін болғандықтан, олар бұл қабаттың Жерге ірі астероидтың соқтығысуынан пайда болғанын болжады және осы соқтығысу 66 миллион жыл бұрын болған кредалық-палеогендік жойылу оқиғасының себебі болуы мүмкін екенін айтты. Бұл жойылу оқиғасы сол кездегі барлық түрлердің 75% -ын, соның ішінде барлық құстар емес динозаврларды жойды. Бұл иридий байығысы әлемнің көптеген басқа да аймақтарында байқалды. Сонымен қатар, Юкатан түбегінің солтүстік-шығыс жағалауындағы Чиксулуб кратері анықталды және қазір ол ірі соқтығысудың нақты дәлелі саналады. Осының салдарынан, көптеген ғалымдар соқтығысу сценариін кредалық-палеогендік жойылудың ең ықтимал себебі деп қабылдады. Альварездің «T. rex және апат кратері» атты кітабы осы оқиғаның ашылуын егжей-тегжейлі сипаттайды. Жойылу оқиғалары мен соқтығыстарға деген қызығушылығынан бөлек, Альварес Жерорта теңізінің тектоникасын, Рим геологиясы мен археологиясын түсінуге, сондай-ақ магнитостратиграфиялық корреляцияларды орнатуға үлес қосты. Ол соңғы рет 2011 жылы дәріс берді, ол бейнеге түсіріліп, интернетте тегін қолжетімді болды. Альварездің сөзіне göre, Үлкен Тарих – «Космос, Жер, Өмір және Адамзат тарихын біріктірілген және пәнаралық тәсілмен түсінуге жасалған әрекет». Бұл анықтама кейін Халықаралық Үлкен Тарих Ассоциациясы (IBHA) тарапынан қабылданды. Альварездің курсы барлық мамандықтар мен білім деңгейлеріндегі студенттерге ашық және өткенді, қазіргіні және болашақты кеңінен түсінуге бағытталған. Альварес 2010 жылы Италиядағы Колдижоко геологиялық обсерваториясында Үлкен Тарихшылардың кездесуін ұйымдастыруға көмектесті, нәтижесінде Халықаралық Үлкен Тарих Ассоциациясы құрылды. 2011 жылы IBHA 501(c)3 коммерциялық емес ұйым ретінде тіркелді. Альварес IBHA-ның негіздеуші мүшелерінің бірі болды және 2014 жылдың 7 тамызына дейін кеңесші кеңесте қызмет етті, ол Калифорниядағы Доминикан университетінде өткен 2014 жылғы IBHA конференциясында қызметтен босады.

ChronoZoom-пен масштабтау

Microsoft Research компаниясымен серіктестік құрып, Альварес ChronoZoom деп аталатын жақындатуға болатын уақыт жолағын жасады, ол уақыт өлшемдерін визуализациялау және түсінуге бағытталған компьютерлік графикалық тәсіл, сондай-ақ тарихи ақпараттың көп көлемін тиімді түрде ұсынуға мүмкіндік береді. ChronoZoom UC Берклидегі 97-ші жылдық Факультеттік зерттеулер лекциясында таныстырылды.

Марапаттар мен құрметтер

Альварес 1983 жылы Америка өнер және ғылым академиясының мүшесі, ал 1991 жылы Ұлттық ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. Ол 2006 жылы Невада медалімен, 2008 жылы Ветлесен сыйлығымен және Америка геологиялық қоғамының Пенроуз медалімен марапатталды. 2005 жылы Италияның Сиена университетінен геология ғылымдары саласы бойынша "Honoris Causa" докторлық дәрежесін алды. Кіші планета 3581 Альварес оның және оның әкесі Луис Уолтер Альварес есімдерімен аталады.

Шығармалары

Т. рекс және Қиямет кратері (Принстон университетінің баспасы, 1997)

Ең қиын саяхат: планетамыздың және өзіміздің Ұлы тарихы (W. W. Norton, 2016)