Кіріспе

1865 жылы ғылым және техника саласында маңызды оқиғалар болды, олар төменде тізілген.

Археология

Джон Лаббок "Тарихи заманға дейінгі дәуірлер, ежелгі қалдықтармен суреттелген және қазіргі заманғы жабайы тайпалардың мінез-құлқы мен әдет-ғұрыптары" атты еңбегін жариялайды, сондай-ақ ол "Палеолиттік" терминін енгізеді.

Астрономия

Васар колледжінің обсерваториясы Нью-Йорк штатының Пафкипси қаласында ашылды, алғашқы директоры Мария Митчелл болды.

Химия

Фридрих Кекуле бензолдың сақина тәрізді құрылымын ұсынады. Адольф фон Баер қазіргі заманғы өнеркәсіптік органикалық химияның маңызды жетістігі – индиго бояуының синтезімен айналыса бастайды, бұл бояу өнеркәсібінде революция тудырады. Иоганн Йозеф Лошмидт мольдегі молекулалар санын тікелей емес жолмен анықтайды, бұл сан кейін Авогадро тұрақтысы деп аталады.

Өмір ғылымдары

Луи Пастер ауа бактерияларға толы екенін көрсетеді. Джозеф Листер Глазгода карбола қышқылы қолданып антисептикалық хирургиямен тәжірибе жүргізе бастайды. Макс Шульце тромбоциттің алғашқы сипаттамасын береді. Клод Бернар «Эксперименталды медицина принциптері» еңбегін жариялайды. 8 ақпан және 8 наурыз күндері Грегор Мендель «Өсімдік гибридтері бойынша тәжірибелер» (Versuche über Pflanzenhybriden) атты мақаласын Моравиядағы Брунн табиғаттану қоғамының екі мәжілісінде оқыды. 17 мамыр күні Арман Дэвид әкесі Қытайда Дэвидтің сусанының алғашқы байқауын жасайды. Маусым-тамыз айларында Фрэнсис Гальтон евгениканы қалыптастырады. Сентябрь айында Джон Генри Уолш («The Field» журналында «Стоунхендж» деген атпен жазған) физикалық құрылысына негізделген ит тұқымы стандартының (пойнтер үшін) алғашқы анықтамасын береді. 28 қыркүйекте Элизабет Гаррет Андерсон Лондондағы Аптекагерлер қоғамынан медициналық практика жүргізуге лицензия алады, Ұлыбританияда дәрігерлік біліміне ие болған алғашқы әйел және жеке практикасын ашады.

Физика

Рудольф Клаузиус энтропия тұжырымдамасының алғашқы математикалық нұсқасын ұсынады және оған "энтропия" деген ат қояды. Джеймс Клерк Максвелл "Электромагниттік өрістің динамикалық теориясы" атты еңбегін жариялайды. Герман Шпренгель күшті вакуум жасауға қабілетті Шпренгель сорғысын өндіреді.

Туылғандар

22 қаңтар – Фридрих Пашен (1947 жылы қайтыс болды), неміс физигі. 1 ақпан – Генри Люк Болли (1956 жылы қайтыс болды), американдық өсімдік патологы. 19 наурыз – Уильям Мортон Уилер (1937 жылы қайтыс болды), американдық энтомолог. 31 наурыз – Ананди Гопал Жоши (1887 жылы қайтыс болды), үнділік дәрігер. 28 сәуір – Чарльз В. Вудворт (1940 жылы қайтыс болды), американдық энтомолог. 27 маусым – Джон Монаш (1931 жылы қайтыс болды), австралиялық азаматтық инженер және генерал. 10 тамыз – Чарльз Клоуз (1952 жылы қайтыс болды), Джерсиде туған картограф. 12 қазан – Артур Харден (1940 жылы қайтыс болды), ағылшын биохимигі, Химия бойынша Нобель сыйлығының лауреаты. 4 қараша – Шевалье Джексон (1958 жылы қайтыс болды), американдық ларинголог және эндоскопияның негізін қалаушы.

Өлімдер

14 қаңтар – Мари Энн Либерт (1782 жылы туған), бельгиялық ботаник. 31 қаңтар – Хью Фальконер (1808 жылы туған), британдық геолог, ботаник, палеонтолог және палеоантрополог. 23 сәуір – Диего де Аргумоса (1792 жылы туған), испан хирургы. 30 сәуір – Роберт Фицрой (1805 жылы туған), ағылшын адмиралы және метеорологы, өз-өзіне қол жұмсады. 27 мамыр – Чарльз Уотертон (1782 жылы туған), ағылшын натуралисі және зерттеушісі. 25 шілде – Доктор Джеймс Барри (1789/1799 жылы туған), ирландияда туған әскери хирург. 12 тамыз – Сэр Уильям Джексон Хукер (1785 жылы туған), ағылшын ботаник. 13 тамыз – Игнац Семельвейс (1818 жылы туған), венгр дәрігері, психиатриялық ауруханада шектеуге алынғаннан кейін. 26 тамыз – Иоганн Франц Энке (1791 жылы туған), неміс астрономы. 29 тамыз – Роберт Ремак (1815 жылы туған), поляк-пруссиялық еврей эмбриологы. 2 қыркүйек – Сэр Уильям Роуэн Гамильтон (1805 жылы туған), ирланд математигі, физик және астроном. 17 қазан – Жозеф Франсуа Мальгайн (1806 жылы туған), француз хирургы.