Кіріспе
Ozric Tentacles – ағылшын инструменталды рок тобы. Олардың музыкасы психоделикалық рок, прогрессивті рок, ғарыш рок, джаз-фьюжн, электрондық музыка, дуб, әлемдік музыка және эмбиент сияқты әртүрлі жанрлардың элементтерін қамтиды. 1983 жылы Сомерсетте құрылған бұл топ ешқашан ірі жазбалар компаниясымен келісімшарт жасаспағанмен, әлем бойынша миллионнан астам дана сатылған 30-дан астам альбом шығарды. Жылдар бойында топ құрамы көп рет өзгергенімен, негізін қалаушы және гитарист Эд Уинн әлі күнге дейін топтың жалғыз түпкі мүшесі болып табылады. Қазіргі таңда Ұлыбритания фестиваль өнерінің қайта жандануына зор үлес қосып, әсіресе Гластонбери фестивалімен және қолмен жасалған кассеталар сериясымен байланыстырылып отыр, олар көбінесе концерттерде және жанкүйерлер клубы арқылы сатылады.
Ozric Tentacles are an English instrumental rock band, whose music incorporates elements from a diverse range of genres, including psychedelic rock, progressive rock, space rock, jazz fusion, electronic music, dub music, world music, and ambient music. Formed in Somerset in 1983, the band has released over 30 albums selling over a million copies worldwide despite never having signed to a major recording label. Throughout many line up changes over the years, co founder and guitarist Ed Wynne has remained the only original member of the band. The band is now credited as one of the major influences of the UK festival scene's re emergence, becoming particularly associated with the Glastonbury Festival and their handmade series of cassette releases, mostly sold at gigs and through a fan club.
Кассеталық жылдар: 1983-1989
Ozric Tentacles 1983 жылы Стоунхендж еркін фестивалінде құрылды, онда ағайынды Эд пен Роли Уинн, барабаншы Ник "Тиг" Ван Гелдер, бассист Эдди Майер және клавишашы Джои Хинтон бастапқыда Bolshem People деп аталған топ ретінде өнер көрсетті. Алты сағаттық джем-сессиядан кейін топтан атын сұрағанда Эд Уинн «Ozric Tentacles» деп жауап берді. Бұл атау, «Малькольм Сегменттері» сияқты, ерекше немесе ғарыштық таңғы астықтарға қойылған атаулар туралы әзілде пайда болған идеялардың бірі болды, сондықтан бірнеше альбомның атаулары мен обложкаларында таңғы астықтарға сілтеме жасалды. Уинннің сөзіне қарағанда, «Ozric» — «құдайлық энергия» деген мағына беретін ежелгі викинг аты, ал «tentacles» — әдейі таңғажайып сөз қосылған», — деді (дегенмен, шындығында Осрик атауы көне ағылшын тілінен шыққан; оның элементтері «құдай» және «ұлы» дегенді білдіреді). 1980-жылдардың ортасында Англиядағы музыкалық орта топқа тегін фестивальдердің қайта жандануы арқылы өнерлерін таратуға мүмкіндік берді. Синтезаторларды, гитараларды және сэмплерлерді кеңінен пайдаланатын психоделикалық рок стиліне деген андеграунд назар топтың дамуына көмектесті. Бастапқы жылдары топтың өнімдерінің көптеп көшірмеленуі арқасында олар танымал болды, бұл көшірмелер топ тарапынан ынталы түрде қабылданды. Осы кезеңде концерттер көбінесе спонтанды түрде өтті, себебі Ozric құрамы өзгермелі болды. Көбінесе шоулар сол түні өнер көрсетуге қол жетімді адамдардан құралды, себебі топта көптеген мүшелер болды. Электр қуаты болған жағдайда, топ көбінесе ұзақ уақыт өнер көрсетті, кейде күн шығуына дейін. Ozric мүшелерінің басқа музыкалық жобаларға қатысуы да жиі кездесетін. Бұл дәстүр топ құрылғаннан бері сақталып келеді және көптеген мүшелердің келіп-кетуіне мүмкіндік берді. 1984 жылы екінші гитарист Гэвин Гриффитс топтан кетіп, Джоимен бірге The Ulluators тобын құрды, бұл топтың құрамындағы алғашқы маңызды өзгеріс болды. Екі ресми шығарылымнан кейін топтың танымалдығы арта бастады. Бұл жанкүйерлердің тікелей эфирде немесе жарияланбаған музыкамен толтырылған бос кассеталарды жіберуіне әкелді. Ozric олардың тілегін орындады. Бірақ ақырында сұраныс тәуелсіз топтың күшіне шамадан асып кетті. Нәтижесінде үшінші шығарылым, Live Ethereal Cereal, 1985 және 1986 жылдар арасындағы концерттердің тікелей жинағы болды. 1986 жылдың соңында топтың дыбысы көбірек музыкалық репертуарды қабылдай бастады. Бұл әсіресе төртінші кассеталық шығарылымда, There is Nothing альбомында жақсы көрінеді. Әндер енді регги элементтерімен бірге ғарыш рок атмосферасын көрсете бастады. Уинннің айтуынша, мұның бәрі жоспарланған емес, Here & Now тобының тікелей концертін көргеннен кейін осылай болды. Джои Хинтонның Үндістанға, ал Эдтің Таиландқа саяхаттауы нәтижесінде музыкада әлемдік музыка элементтері көбейді (сэмплдер арқылы және орындау арқылы). 1986 жылы шыққан There is Nothing альбомының сапасы да жаңа 8 тректік таспа машинасының сатып алынуына байланысты айтарлықтай жақсарды. Бұл синтезаторларды көбірек үстіне қосуға және нақты барабан тректерін жасауға мүмкіндік берді. Осы кезеңде бұрын-соңды болмаған көптеген құрамдық өзгерістер болды, ең бастысы – 1987 жылы «Жүгіру» Джон Иганның топқа қосылуы және клавишашы Том Брукстің кетуі. Бұл Эд Уиннге дыбыстық кеңістікті толтыруға мүмкіндік берді. Сәйкес келіп, сол жылдың басында Эд өзінің Nodens Ictus атты қосалқы жобасымен «салмақты музыка» жазумен айналысып жүрді, сондықтан синтезатор дағдыларын жақсарту туралы ой оған әсер етті. Көптеген өзгерістер мен ынтымақтастықтарға қарамастан, олар 1988 жылы Sliding Gliding Worlds альбомын шығарды, ал барабаншы Тиг Вельдер топтан кетіп, оның орнына 21 жастағы Мерв Пеплер келді. 1989 жылы топтың соңғы кассеталық шығарылымы The Bits Between the Bits болды, ол 1985 және 1989 жылдар арасында жазылған жарияланбаған жазбалардың жинағы болды. Бұл альбом топ сол жылы алғашқы винилді шығарылымға дайындалып жатқандағы уақытты толтыру үшін жасалған.
Dovetail Records: 1989 жылдан қазіргі уақытқа дейін
1989 жылы топ өзінің Dovetail Records атты лейблін құрды, алғашқы шығарылымы Pungent Effulgent болды. Альбом бастапқыда винилде жарық көрді, бірақ келесі жылы CD форматында да шықты. Осы шамада топ коммерциялық сәттілікке қол жеткізе бастады, мұны 1989 жылғы 18 маусымда Гластонбери фестивалінде әнші-күйші Донованмен бірге өткізген концерті көрсетіп тұр. 1990 жылы "Erpland" атты қос альбом жарық көрді. "The Mill" деп аталған студия, ескі су диірменінен қайта жаңартылған. 1993 жылы "Jurassic Shift" альбомы Ұлыбритания альбомдар тізімінде Top 20-ға және Ұлыбритания инди тізімінде 1-орынға ие болды, тізімде барлығы үш ай бойы болды. Топ көптеген құрамдық өзгерістерге ұшырады, алайда Эд Уинн бастапқыдан бері өзінің орнын берген жоқ. Бастапқы жылдары көптеген мүшелер ұқсас музыкалық жобаларды іске асыру үшін топты тастап кетті. Дегенмен, 1990-шы және 2000-шы жылдарда топ өнімділікпен альбомдар шығарып, үлкен гастрольдік турлар ұйымдастырды, сонымен қатар өзінің ерекше стилін және танымал дыбысын сақтап келді. Топ жанды өнер көрсетулерімен әйгітеледі, онда ол әрдайым жоғары сапалы жарық және проекциялармен аудиовизуалды тәсілді қолданады. 2012 жылдың маусым айында Колорадодағы Уинндерлердің үйі бір аптадан астам уақыт бойы жалғасқан өрттен қирады. Ол кезде топ гастрольде болды. Архивтік материалдар, студиясы және бірқатар музыкалық аспаптары жойылды. Өрттен кейін топ мұрағатты қалпына келтіру үшін жанкүйерлерден көмек сұрады. Топ 2021–22 жылдары Эд Уинн мен Сайлас Нептун қатысуымен Ozric Electronic атымен Ұлыбританиядағы концерт алаңдарында гастрольдік тур өткізді. Топ (Эд Уинн, Сайлас Нептун, Бранди Уинн, Тим Уолландер және Саскиа Максвелл) 2022 жылдың қараша-желтоқсан айларында Gong тобымен бірге гастрольдік тур ұйымдастырды.
Музыкалық стиль
Ozric Tentacles музыкасы – күшті бас сызықтары, клавиатуралар және күрделі гитаралық орындаудың үйлесімі, Стив Хилладж бен Gong әсері зор. Көптеген әндерге ерекше уақыт өлшемдері мен Шығыс мәдениетіне тән әуендер енгізілген. Сонымен қатар, топ көбінесе күрделі аранжировкаларды қолданады, олар ән барысында уақыт өлшемі, тональность және темпті өзгертуді қамтиды. Аранжировкалар фанк, джаз-фьюжн, дуб, регги және эмбиент музыкасынан да ықпал алады. Бұл ерекшеліктер тығыз қабатталған арпеджиолы синтезаторлар, фондық дыбыстар, синтезаторлық бас сызықтары, эффекттер және бағдарламаланған барабан ырғақтары сияқты электрондық элементтермен жиі үйлеседі. Ozric Tentacles өнер көрсетулерінде кең ауқымды аспаптарды пайдаланады. Құрамындағы стандартты рок-топ аспаптарынан өзге, музыкасында үрмелі аспаптар, этникалық соққы аспаптары, кото, саз және ситар да қолданылады. Бірнеше сұхбатта топтың музыка жазуға көбірек бейім екені, одан гөрі музыка тыңдамайтыны айтылды. Олардың әндерінің басым көпшілігі аспаптық туындылар. Эд Уинннің айтуынша, себебі "Мен вокалды жақтырмаймын. Сөздер әрқашан мағынаны шектейді, бәрін тым нақты етеді. Біздің музыкамыз көбірек көңіл-күйді қалыптастыруға және тыңдаушыға қалағанын сезінуге мүмкіндік беруге арналған. Музыка ән айтудан да жақсы".
Қосымша ақпарат
Роли Уинн Ozric Tentacles тобының дыбысының қалыптасуына зор үлес қосты. Оның кейінгі өмірі қиындықтарға толы болды және ол 1999 жылы дренаж құбырынан құлап кетті. Гавин Гриффитс ертеректегі құрамнан шығып, "The Ullulators" атты альтернативті рок-тобын құрды. Гарри Уотерс, бұрынғы Pink Floyd бассисі Роджер Уотерстің ұлы, 2004 жылы топпен гастрольде болды. Мерв Пеплер мен Джои Хинтон 1989 жылы Eat Static тобын құрды. Олар 1994 жылға дейін Ozric Tentacles тобымен бірге бірнеше жыл гастрольде болды, содан кейін екеуі Eat Static тобына толық уақыт берді. Пеплер мен Хинтон кейде Эд Уиннмен бірлесіп Nodens Ictus ретінде жұмыс істеді. Крис "Seaweed" Lenox Smith бұрын Thunderdogs, Damidge, Moksha және басқа да топтардың мүшесі болды, ал 1986 жылы Stonehenge Free фестивалінде Dusters at Dawn тобымен бірге өнер көрсетті. Ол көптеген параллель жобалармен айналысты, Ozric Tentacles, Eat Static және ZubZub топтарының тұрақты мүшесі болды, сонымен қатар Marco Lippe (Twenty Four Hours) сияқты көптеген музыканттармен бірлесіп жұмыс істеді. Зия Гелани 2004 жылы Ozric Tentacles тобынан кеткеннен кейін ZubZub электрондық музыка жобасын құрды. "Жарқын" Джон Иган қазір Dream Machine атты ғарыш рок-жобасымен бірге ойнап жүр. Ол сондай-ақ ZubZub және өзінің Champignon тобымен де ойнады. Стюарт "Сту" Фишер Hole және Keepers Brew психоделикалық рок-тобының барабаншысы болды. Қазіргі уақытта ол дыбыс жазу студиясын басқарады. Greyum May гитарист Стю Брюермен бірге Keepers Brew деп аталатын психоделикалық жобаны жүзеге асырып жатыр. Пол Годфри қазір "The Cellar Door Sound" тобында бас-гитарада ойнайды. Пол Шусмер қазір Another Green World, Webcore, Zuvuya, Astralasia топтарында ойнайды және дыбыс инженері болып жұмыс істейді. Ол сондай-ақ Wessex Big Band тобының музыкалық директоры және клавишник, сонымен қатар Yeovil колледжінде бұрынғы музыка оқытушысы. Ник "Тиг" Ван Гелдер 1992–1993 жылдары Jamiroquai тобында ойнады. Джонни Морган Senser тобының барабаншысы, сонымен қатар Moke және Lodestar топтарында да ойнады.
Әр түрлі
Уорвик университетінің химия факультетіндегі 400 МГц АВ ЯМР спектрометрі (ЯМР машинасы) NMR сарапшысы және Ozric Tentacles тобының жанкүйері Джон Рурк құрметіне "Озрик" деп аталған.