Кіріспе
Карта ойыны. Illuminati – Стив Джексон ойындары (SJG) жасаған карта ойыны, Роберт Антон Уилсон мен Роберт Шидің 1975 жылғы «The Illuminatus!» трилогиясынан шабыттандырылған. Ойынның мақсаты – әлемді түрлі жолдармен бақылауға тырысатын, соның ішінде заңды, заңсыз және тіпті мистикалық әдістерді қолданатын құпия қоғамдардың арасындағы бәсекеге негізделген. Ол қатысты теорияларға «әзілмен қарау» ниетімен жасалған. Онда Шығармашылық анахронизм қоғамы және Симбиондық азаттық армиясы сияқты нақты әлемдегі ұйымдарға ұқсас топтардың атаулары бар. Ойынды екіден сегіз ойыншы ойнай алады. Ойыншылардың санына байланысты, ойын бір сағаттан алты сағатқа дейін жалғаруы мүмкін.
Illuminati is a card game made by Steve Jackson Games (SJG), inspired by the 1975 book, The Illuminatus! Trilogy, by Robert Anton Wilson and Robert Shea. The game has ominous secret societies competing with each other to control the world through various means, including legal, illegal, and even mystical. It was designed as a "tongue in cheek rather than serious" take on conspiracy theories. It contains groups named similarly to real world organizations, such as the Society for Creative Anachronism and the Symbionese Liberation Army. It can be played by two to eight players. Depending on the number of players, a game can take between one and six hours.
Ойынның пайда болуы
1981 жылдың қыркүйегінде Стив Джексон және оның тұрақты фрилансер суретшісі Дейв Мартин «Illuminatus!» трилогиясына деген ортақ құрметтерін талқылады, ал соңғысы ойын ұсынды. Стив Джексон ойын құқықтарының қымбаттығы және осындай күрделі сюжеттері бар романды бейімдеудің қиындығы себепті романды бейімдеуден бас тартты. Ол «Illuminatus-тың артындағы құпия қастандық идеясы туралы ойын жасау» мүмкін екеніне шешім келді. Иллюминаттар мен қастандық теорияларын зерттегеннен кейін және «көптеген және ынталы сынақ ойындарынан» өткен соң, 1982 жылдың шілдесінде (сол кездегі) SJG Pocket Box форматында нарыққа шықты. Келесі бірнеше жылда Pocket Box Illuminati ойынына үш қосымша жарық көрді. Алғашқы екеуі делюкс нұсқасына толыққандай енгізілді, ал үшіншісі «Illuminati: Brainwash» болып дамыды. Роберт Ши «Illuminati Expansion Set 1» (1983) ереже кітабына төрт абзастық кіріспе жазды, онда ол: «Бәлкім, Illuminati осы ойынның артында тұр. Олар, анықтама бойынша, барлық нәрсенің артында тұрады» деді. 2001 жылы «Illuminatus!» трилогиясының авторларының бірі Роберт Антон Уилсон Illuminati-ді нақты атамағанмен, кейбір өнімдерді заңдық тіректерді пайдаланып, авторлық төлемдерді жасамай, «Illuminatus!» атауын пайдаланғаны үшін сынады. Кейінгі сарапшылар ойынды да, «Illuminatus!» трилогиясын да нақты қастандықтарды «күлкіге айналдыру» мақсатында қолданғанын айтты.
Қатардағы ойындар
Стив Джексон ойындары сондай-ақ Illuminati: New World Order деп аталатын коллекциялық карта ойынының нұсқасын және Illuminati: Crime Lords деп аталатын жеке ойынды шығарды. SJG сонымен қатар GURPS жүйесі үшін бірнеше Illuminated рөлдік ойын модульдерін, оның ішінде GURPS Illuminati, GURPS Illuminati University және GURPS Warehouse 23 әзірледі. SJG осыған байланысты екі ойынды да шығарды. Бірі – жақында ғана шыққан Illuminati: Crime Lords, онда ойыншылар қаланы басып алу мақсатымен топтарды басқарады. Бұл ұқсас ережелерге негізделген жеке ойын. Екіншісі – Hacker, ол түпнұсқа Illuminati-ге ұқсас (терминологиядан басқа), бірақ ойыншылар компьютерлік желілерді бақылау үшін күреседі. Ол еркін, және негізінен әртүрлі компьютерлік жүйелерге веб арқылы кіруге негізделген. Ойыншылар тікелей бір-біріне қарсы қойылмайды, және бірнеше ойыншы жүйеге қол жеткізуді бөлісе алады. Adventure Systems көптеген өзгерістермен Стив Джексон ойынына негізделген және лицензияланған Play by mail (PBM) Illuminati ойынын жасады. Кейін ойын Flying Buffalo компаниясы сатып алынды және қазір олар басқарып жүр. Дизайнер Дрейпер Кауффман көп жылдар бойы "жаһандық стратегиялық ойын" жасауға тырысып, Illuminati ойынымен танысты. PBM нұсқасын жасауды еске түсіріп, Кауффман былай деп жазды: "Менің ойын дизайнымдағы әрбір мәселенің күдікті түрде ұқсас шешімі бар екенін байқағанға дейін көп уақыт өтпеді: "Эй, осыны Illuminati-дегідей шешейікші?"".
Қабылдау
Фил Мастерс рассмотрел «Иллюминати» в White Dwarf №40, дав ему общую оценку 7 из 10, и отметил: «В целом, это играбельная игра с хорошим элементом мастерства; она создает уместную атмосферу заговора и цинизма, хотя система открытых карт несколько лишает параноидальной секретности, присущей теориям заговора. «Иллюминати» найдет своих поклонников, особенно в Америке, хотя ей не хватает изящества лучших культовых игр». Фил Мастерс также рассмотрел наборы расширений «Illuminati Expansion Sets 1 & 2» в White Dwarf №44, дав им общую оценку 6 из 10, и заявил: «Концепция наверняка понравится любому, кто испытывает неприязнь к чему-либо или долю дешевого цинизма». В декабрьском выпуске журнала Dragon за 1983 год Майкл Лоури полагал, что у Steve Jackson Games «есть определенный потенциальный классик, который, при правильном маркетинге, может понравиться людям, которые никогда в жизни не играли в стратегические игры». Однако Лоури посчитал два набора расширений слишком дорогими и посоветовал потребителям посмотреть, понравится ли им базовая игра, прежде чем покупать наборы расширений. В Space Gamer №68 Дэйв Налле согласился с оценкой первых двух наборов расширений: «Это отличные, но дорогие дополнения к хорошей и популярной игре. Прежде чем покупать их и тратить [деньги], вам, вероятно, захочется подумать о том, как часто вы будете их использовать, и если вы играете достаточно часто, цена может оправдать пользу». В более поздних выпусках, в The Space Gamer №76, Кевин Росс дал положительный отзыв на Illuminati Expansion Set 3, сказав: «Если вы хотите новых интересных возможностей для вашей игры «Иллюминати», вам определенно нужен этот дополнительный набор. Правила делают игру длиннее, но гораздо более увлекательной. И не позволяйте отсутствию картонной коробки или тонкости упаковки вас обмануть. Здесь много чего есть за [эту цену]». В декабрьском выпуске журнала Dragon (выпуск 200) за 1993 год Аллен Варни назвал ее «блестящей игрой с картами и жетонами». Он заключил: «Изобретательная и сатирическая, игра «Иллюминати» способствует добродушной паранойе и драматической борьбе». В 2007 году, почти через 25 лет после ее первоначальной публикации, «Иллюминати» была выбрана для книги «Хобби-игры: 100 лучших». Скотт Харинг написал, что «Иллюминати» «слишком увлекательна и имеет слишком большую ценность для повторной игры, чтобы исчезнуть сама по себе. Действительно, через 25 лет после ее первоначального выпуска «Иллюминати» по-прежнему чрезвычайно популярна, породив множество изданий, три набора расширений, корпоративный логотип Steve Jackson Games, коллекционную карточную игру, которая до сих пор является самой продаваемой линейкой продуктов в истории SJ Games, и — мой любимый — полный набор цветных булавок, которые идентифицировали членов «Иллюминати» и их специализацию».
the Illuminati game fosters good humored paranoia and dramatic struggles." In 2007, almost 25 years after its original publication, Illuminati was chosen for the book Hobby Games: The 100 Best. Scott Haring wrote that Illuminati is "too much fun and has too much replay value to fade away on its own. Indeed, 25 years after its initial release, Illuminati is still immensely popular, having spawned multiple editions, three expansion sets, Steve Jackson Games' corporate logo, a spinoff collectible card game that is still the single biggest selling product line in SJ Games history, and — my favorite — a complete set of color coded pins that identified Illuminati members and their specialty."
Марапаттар
"Иллюминати" 1982 жылы ең үздік ғылыми-фантастикалық үстел ойыны номинациясы бойынша "Оригиналдар" сыйлығын жеңіп алды. GURPS Illuminati 1992 жылы ең жақсы рөлдік ойынға қосымша ретінде "Оригиналдар" сыйлығын жеңіп алды. "Иллюминати: Жаңа әлемдік тәртіп" 1994 жылы ең жақсы карта ойыны үшін "Оригиналдар" сыйлығын жеңіп алды. Illuminati PBM 1985 жылы, 1990–1994 жылдары "Оригиналдар" сыйлығын жеңіп алды, 1995 жылы Middle Earth Play By Mail ойынымен тең бөлісті және 1997 жылы олардың атақ залына енгізілді.