Кіріспе

Қақпан ойыны (сондай-ақ thimblerig, үш қабықша және бұршақ, ескі әскер ойыны деп те белгілі) көбінесе құмар ойыны ретінде бейнеленеді, бірақ шындығында, ақшаға тікелей тіке бастағанда, ол әдетте алаяқтық мақсатымен қолданылатын сенімсіздік әдісі болып табылады. Осындай арамзалыққа қатысты сленгте бұл "жедел арамзалық" деп аталады, себебі оны оңай және жылдам жасауға болады. Қақпан ойыны тостақтар мен шарларды қолданып жасалатын әдемі әстеге ұқсас, бірақ ол тек ойын-сауық үшін тамашалануға арналған, құмар ойыны элементі жоқ.

Ойнаңыз

Қалқа ойынында үш немесе одан көп бірдей ыдыс (мұнда кеселер, қабықшалар, бөтелке қақпақтары немесе басқа да нәрселер болуы мүмкін) бетіне аударылып қойылады. Кішкентай шар осы ыдыстардың бірінің астына жасырылады, осыдан кейін оператор оларды ашық түрде араластырады. Бір немесе бірнеше ойыншы шар қай ыдыста екеніне тікелей ставка жасауға шақырылады. Әдетте оператор дұрыс таба алса, ойыншының салымдарын екі есеге арттыруды ұсынады. Егер ойын адал ойналса, оператор ыдыстарды ойыншының ізіне түспейтіндей етіп араластырып жеңе алады. Бірақ шындығында, қабық ойыны алдаушылардың жиі пайдаланатын ойыны болып танымал, олар көбінесе шарды ойын барысында жылжыту немесе жасыру үшін қолдарымен алдап, қажет болған жағдайда орнына қояды. Алдамақшылықпен ойналатын қабық ойындарында да ойынның заңдылығына сендіру үшін психологиялық әдістер қолданылады, мысалы, ойынға қатысушыларды тарту арқылы немесе ойыншыға алдауды бастамас бұрын бірнеше рет жеңіске жете беруге мүмкіндік беру арқылы.

Тарих

Қақпан ойыны кем дегенде ежелгі Грекияға дейін барып жетеді. Оны Еуропаның орта ғасырлардағы бірнеше суреттерінде көруге болады. Кейін жаңғақ қабықтары қолданылды, ал бүгінде бөтелке қақпақтары немесе спичка қораптары жиі пайдаланылады. Ойын "thimblerig" деп те аталады, себебі оны тігіс саусақтарымен ойнауға болады. "Thimblerig" терминінің алғаш рет тіркелген пайдалануы 1826 жылға дейін жетеді. Алдамшылық тоғызыншы ғасырда өте танымал болды, ал ойындар көбінесе саяхаттайтын жәрмеңкелерде немесе олардың маңында ұйымдастырылды. Тімблериг командасы (оператор және серіктестерден тұратын) Уильям Пауэлл Фриттің 1858 жылғы "Дерби күні" картинасында бейнеленген. Фриттің 1888 жылғы "Менің өмірбаяндық естеліктерім" еңбегінде суретші, мемуар жазушыға айналған, бармақ қондырғысы тобымен (операторы мен серіктестерімен) кездесу туралы естелік қалдырады:

Түрмеге түсуден қорқу және жаңа "көшпеушілерді" (алданғандарды) табу қажеттілігі осы "кәсіпқорларды" (қабықтармен ойнаушыларды немесе "операторларды") бір қаладан екінші қалаға көшіріп, бір орында ұзақ тұрмауға мәжбүр етті. Тоғызыншы ғасырдың ең танымал сенімді адамдарының бірі, Сопи Смит атымен белгілі Джефферсон Рэндолф Смит, АҚШ-тың орталық-батыс айманында, кейін Аляскада ұйымдастырылған топтарды басқарды. Бүгінгі күні ойын әлемнің көптеген ірі қалаларында ақшаға ойналады, әдетте туристер көп жиналатын жерлерде (мысалы: Барселонадағы Ла Рамбла, Мадридтегі Гран Виа, Лондондағы Вестминстер көпірі, Берлиндегі Курфюрстендамм, Франкфурт-на-Майндағы Бахнхофсвиертель және Париж, Буэнос-Айрес, Бенидорм, Нью-Йорк, Чикаго және Лос-Анджелес қалалары). Алдамшылық сенімділікке негізделген ойын ретінде жіктеледі және көптеген елдерде ақшаға ойнау заңсыз. Ойын сонымен қатар "The Price Is Right" ойын шоуындағы баға белгілеу ойынына да әсер етті, онда қатысушылар жаңғақ қабығына ұқсас төрт қабықтың біріне жасырылған допты табуға тырысып, кішігірім сыйлықтардың бағасын анықтау арқылы үлкен сыйлықты жеңуге тырысады. Ойын кезінде доп көрсетілмейді, ал ойын басталғанға дейін жүргізуші қабықтарды шайқап алады, қатысушылар төрт әрекетте де жеңіске жетуі немесе жеткілікті әрекеттерді жеңіп алуы (қабықтарды белгілеу үшін үлкен "чиптер" арқылы) және доп бар қабықты таңдауы арқылы жеңе алады. Ойынның баға белгілеу бөлігі басталар алдында ғана шайқауға рұқсат етіледі, ал алғашқы шағын сыйлық жарияланғаннан кейін одан әрі шайқауға рұқсат етілмейді. Федералды ойын шоуларының ережелері ойынның заңды түрде жеңуге болатын ойын екендігін қамтамасыз ету үшін жасалған.