Кіріспе

Состен Бэн (30 қаңтар 1884 - 6 маусым 1957) - американдық кәсіпкер және ITT компаниясының негізін қалаушы. Ол АҚШ армиясында лейтенант-полковник шеніне ие болған.

Алғашқы жылдар

Состен Бейн Данияның Батыс-Индиясының бір бөлігі болған Сент-Томас аралында дүниеге келген. Оның әкесінің жағынан түбі даниялық, ал анасының жағынан жартылай француздық болған. Анасының әкесі сефардтық еврей болған. Бейн АҚШ армиясында қызмет етіп, 1917 жылдың 19 маусымында Сигнал корпусының капитаны шеніне кірген. Кейіннен ол Бірінші дүниежүзілік соғыста өзгелерден ерекше көзге көрініп, лейтенант-полковник шеніне жеткен. Бейн 1919 жылдың ақпанына дейін Франциядағы Американдық экспедициялық күштерінде (AEF) қызмет еткен. Оған 232-ші далалық сигнал батальонының, Шато-Тьерри, Сент-Михель және Аргонн бөлімдеріне басшылық ету тапсырылды. Соғыстағы еңбегі үшін ол "Еңбегі үшін белгілі медальмен" (Distinguished Service Medal - DSM) марапатталды.

Пуэрто-Рико телефон компаниясы мен ITT

Әскери қызметтен оралғаннан кейін полковник Бен Пуэрто-Рико телефон компаниясын құрды, ол кейін ITT-ге айналды. Оның басшылығымен ITT компаниясына 1924 жылы Испаниядағы телефон қызметінің монополиясы берілді (Compañía Telefónica Nacional de España) және Ротари телефон жүйесін өндіретін Антверпендегі фабриканы (International Bell Telephone Company) қоса алғанда, Western Electric компаниясының халықаралық бөлімін сатып алды. Энтони Сэмпсонның "ИТТ-ның егеменді мемлекеті" атты кітабында айтылғандай, 1933 жылы билікке келгеннен кейін Гитлер алғашқы американдық бизнесмен ретінде сол кездегі ITT-нің бас директоры Состен Бенді және оның неміс өкілі Генри Маннды қабылдады. Энтони С. Саттонның "Уолл-стрит және Гитлердің өрлеуі" атты кітабында ITT-нің еншілес компаниялары СС басшысы Генрих Гиммлерге ақшалай төлемдер жасады деп мәлімдейді. ITT өзінің Берлиндегі C. Lorenz AG еншілес компаниясы арқылы Германияның ең табысты Luftwaffe ұшақтарын құрастырушы Focke Wulf компаниясының 25% үлесіне ие болды. Сонымен қатар, Саттонның кітабында ITT компаниясына доктор Эрих Ф. Хут ГМБХ (Signalbau Huth, Берлин) тиесілі екені, ол Вермахтқа баратын жабдықтарда қолданылатын радио және радар бөлшектерін жасады. Бен ағасы Эрнанмен бірге Сан-Хуан қаласында "Еке ағаның көпірі" (испанша Puente Dos Hermanos) салды. Көпір Кондадо және Ескі Сан-Хуан аудандарын байланыстырады. Полковник Бен және Café HAG компаниясының негізін қалаушы Людвиг Розелиус 1936 жылы компанияны қайта құрудан кейін Focke Wulf неміс ұшақ өндірушісінің 74% үлесіне ие болды. Барбара Гетт полковник Бенді үлкен жаһандық ойыншы деп атады, бірақ оған Гитлермен байланыста болғандықтан сенімсіздікпен қарады. 1933 жылдың 3 тамызында Состен Бен Гитлермен кездесті, ал 1936 жылы Берлинде жоғары деңгейдегі кездесу өтті, онда ITT арқылы Фокке Вулфтың 50% үлесін алу және Café HAG-ті толығымен шығару ұсынылды; алайда, Барбара Гетт Гитлермен араласуынан кейін Людвиг Розелиус өмірі сақталды, ол Фокке Вулфтың 46% үлесімен ең ірі акционері болды және үлкен капитал құйылды. Соғыс кезінде ITT-нің барлық неміс активтері нацистердің бақылауына алынды. Бұған ITT-нің неміс қаржыгері Курт Барон фон Шредермен байланысы арқылы сатып алынған Focke Wulf ұшақ өндірушісінің шағын үлесі де кірді. Соғыс аяқталғаннан кейін АҚШ билігі бұл активтерді заңды иелеріне қайтарды. Бен 1936 жылы қайта құрылғаннан кейін Герхард Вестрикті Focke Wulf басқармасына тағайындады. Ол ITT корпорациясының Германиядағы төрағасы болды. Перл-Харбордан кейін Швейцариядағы Барон Курт фон Шредер мен Бенмен болған кездесулерде Вестрик проблемаға тап болғанын мойындады. Пошта басқармасын басқаратын қарт министр Вильгельм Онесорге, алғашқы елу нацистік партия мүшесінің бірі, ITT-нің неміс компанияларының соғыс кезінде Нью-Йорк басқаруымен жұмыс істеуіне қатты қарсы болды. Бен Вестрикке Шредер мен Гестапоның қорғауын Онесоргеге қарсы пайдалануды тапсырды. Қарсылығында, Бен ITT-нің Достар шеңбері арқылы Гестапоға төлемдерін едәуір арттыратынын кепілдік берді. Нацистер Бехн мен оның 30 мың адамнан тұратын штабымен бірлесіп жұмыс істеу үшін арнайы сенімгерлер кеңесін құрды. Онесорге бұл келісімдерге қарсы күресіп, Гиммлердің қолдауын алуға тырысты. Алайда, Шредер Гиммлердің құлағына тиді, және, әрине, оның жақын досы және серіктесі Уолтер Шелленберг те солай істеді. Онесорге тікелей Гитлерге жүгініп, Вестрикті американдық симпатияшы деп айыптады. Алайда, Гитлер ITT-нің неміс экономикасына маңыздылығын түсінді және Бехнді қолдады. 1943 жылы ITT Людвиг Розелиус 15 мамырда қайтыс болғаннан кейін Kaffee HAG акциясы 27% -ға дейін төмендегеніне байланысты Focke Wulf Flugzeugbau GmbH-ның ең ірі акционері болды, үлесі 29% -ға жетті.

Өлім

Бэн 1957 жылдың 6 маусымында қайтыс болды. Ол Арлингтон ұлттық зиратында жерленген.