Кіріспе

Портслейд – Англияның Шығыс Суссекс графтығындағы Брайтон мен Хоув қаласының батыс шетінде орналасқан қала. Портслейд ауылы, бастапқы қоныс, солтүстікке қарай шамамен бір миль қашықтықта 16 ғасырда құрылған. 1840 жылы Брайтоннан теміржол келгеннен кейін жағалау аймағы қарқынды дамыды, ал 1898 жылы бұрын Копперас Гэп деп аталған оңтүстік бөлігіне қалалық округ мәртебесі беріліп, Портслейд-те-Си (Портслейд теңіз жағасында) деп аталды, бұл оны Портслейд ауылынан ерекшелендірді. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Майл Оук ауданы солтүстікке қарай қосылды. Бүгінде Портслейдті Брайтон мен Вортинг арасындағы ескі A27 (қазір A270) жолы шығыстан батысқа қарай екіге бөледі, және әр бөлігінің өзіндік ерекшеліктері бар.

География

Портслейд ауылы солтүстікке қарай Оңтүстік Даунс тауларының аңғарында жатыр және әлі де кремнезден салынған ғимараттары, ауылдық жасыл алаңдары және шамамен 1150 жылға дейін салынған қаладағы екінші ескі шіркеу – Санкт-Николас шіркеуі арқылы ауылдық сипатын сақтап тұр. Оңтүстікке орналасқан Портслейд-ай-Си Шорхэм портының кішкентай, бірақ жұмысты теңіз порты бассейні мен Брайтон мен Ховтың өнеркәсіптік орталығына ие. Шорхэм каналы портының шығыс тармағы, солтүстік және оңтүстік бассейн құймаларын қамтиды, қиыршықты жағажайды қала орталығынан бөліп тұрады. 19 ғасырға дейін салынған үйлер парктері мен бау-шабаларымен араласады. Басты сауда орталығы Стейшн-роудта орналасқан. Жақын орналасқан Ховтағы Баундерри Роудта Портслейд және Вест Хов станциясы орналасқан, онда тікелей пойыз қатынасы бар, саяхат уақыты бір сағаттан астам. Батыс Сассекстің іргелес аудандары – Саутвик және Фишерсгейт, Фишерсгейт теміржол желісінің оңтүстігінде орналасқан. Фишерсгейттің өз теміржол станциясы бар және Портслейд станциясы сияқты, ол шекарада орналасқан. Ауылдағы ерекше ғимарат – Портслейд иелігі, Нормандық иеліктің сақталған аз ғана қираған орындарының бірі. Ол 12 ғасырда салынған және қазіргі таңда Ежелгі ескерткіш мәртебесіне ие. Алдыңғы мұнарада Англияның оңтүстігіндегі жалғыз екі камераның бірі – камера обскура орналасқан. Ол жұртшылыққа ашық.

Портслейд төменгі жері

Солтүстікке қарай Майл Оук және А27 тас жолы орналасқан, ол құрылыс аймағын бірнеше ерекше төмендіктерден бөліп тұрады, олардың ішінде солтүстік-батыста Кокруст төбесі, солтүстік-шығыста Сион тауы және оларды бөліп тұратын Кокруст ойпаты бар. "Cockroost" атауы бұл аймақта бұрын мекен еткен үлкен қара құстардан (bustard) шыққан болуы мүмкін. Бұл жерде енді қара құстар жоқ болғанымен, сирек кездесетін Sitochroa palealis мотылы, орхидеялар мен көбелектер сияқты тамаша жануарлар дүниесі сақталған. Бұл беткейлерде 4000 жылдық қола дәуіріне жататын үлкен қоныс іздері табылды, ол, мүмкін, Стонхендж сияқты ханж болған, сондай-ақ темір дәуірі мен римдік Британияның шаруашылық қызметіне қатысты дәлелдер де бар. Сион тауының шығыс беткейлері, Нью Барн шаруашылығының солтүстігінде, ерекше аталады. Олар әрқашан мал жайылымында болған, және үш ойпатта ескі құмырсқалар мен орхидеялар, оның ішінде сирек кездесетін ара орхидеясы өседі. Ең солтүстік ойпатта қарақұмық және ит жүзім ағашы бар шағын тоғай орналасқан. Алтынқұстар, тырналар және көшпенді құстар оның тыныштығын ұнатады. Портслейд ауылындағы Дроув жолы, Пачем аңғары арқылы Хейвордс Хитке және Лондондағы Стритхемге дейінгі римдік жолмен (кейде "Лондоннан Портслейдке жол" деп аталады) байланысты. Ескі Шорхэм жолы Чичестерден (Noviomagus Reginorum) Портслейдке дейінгі римдік жолдың бір бөлігін құрайды деп саналады. Римдік қалдықтар мен римдік зират Рим жолынан табылған. Қаланың аты римдік топонимі Portus Adurni-ден шыққан деп есептелген, бірақ бұл 17 ғасырда Майкл Дрейтонның Шорхэм-бай-Сиді Portus Adurni деп жаңылысқандығына негізделген. Шындығында, Адур өзенінің сағасы, жағалаудағы ағыстар мен эрозия салдарынан бірнеше рет өзгерген, сондай-ақ осы қате анықтамадан аталған. Портслейдтің нақты этимологиясы "порт" + "ладда" – "портқа жол" болуы мүмкін, мұнда "ладда" ескі ағылшын тілінен алынған "жол" сөзі, бірақ бұл тек болжам ғана. Портслейд-бай-Сидің бұрынғы атауы – Copperas Gap, жағалаудың тоқыма өнеркәсібінде кеңінен қолданылатын темір сульфатының бір түрі – copperas немесе жасыл витриол өндірісі үшін пайдаланылғанын көрсетеді. Бұл процесс алты жылдан астам уақытқа созылды және осы жағалаудағы Сассекс жасыл құмтасынан табылған темір пиритіне толы түйіндерді пайдаланды. Портслейдтегі жартылай дайын жиналыстар залы шамамен 1930 жылы Odeon кинотеатрына айналды, осы кезде Odeon желісінің бас сәулетшілерінің бірі болған Джордж Коулс бастапқы жобаны өзгертті.

19 ғасыр тұрғындары

Ричард Уильям Энрахт (1837–1898) 1871–1874 жылдары Портслейдтегі Әулие Андрей шіркеуінің бас діни қызметкері болды. Әкесі Энрахттың Англия шіркеуінің католик дәстүріне сенуі, құлшылықтағы ритуалдықты қолдауы және католик құлшылығы мен шіркеу-мемлекет қарым-қатынастары туралы жазған еңбектері оны 1874 жылғы Қоғамдық құлшылықты реттеу туралы заңмен қақтығысқа түсірді. 1880 жылы Бермингемдегі Бордслидегі Киелі Үштік шіркеуінің пасторы қызметін атқағанда, ол Уорвик түрмесінде сотталу және түрмеге қамау жазасын алды, бұл заң бойынша ең жоғары жаза еді. Әкесі Энрахт ұлттық және халықаралық деңгейде "ізгі ниетпен қуылған түрмеші" ретінде танылды. 2006 жылдың қыркүйегінде Брайтон және Хов автобус компаниясы оның есімін жаңа автобустарының біріне қойып, Әкесі Энрахттың естелігін құрметтеді. Эдвард Воган Хайд Кенели (1819–1880) – ирландиялық туған адвокат, жазушы және ақын. Ол 1850 жылдардан 1870 жылдардың ортасына дейін әйелімен және он бір баласымен Портслейдтегі Веллингтон-роудта тұрды. Кенели заңдық практикасы үшін Лондон мен Оксфордқа қатынайтын, бірақ демалыс күндері мен басқа уақытта отбасымен болу үшін қайта оралатын. Ол Портслейдті теңізге деген сүйіспеншілігі үшін таңдады, оны былай деп сипаттады: «Ой, осы теңіз пейзажы мен кішкентай теңіз үйіме қаншалықты қуаныштымын! Ырғақты толқындар, тұнық ауа, бәрі мені бала кезімдегі алтын күндерге, жұмақ туралы армандаған шақтарыма оралғандай сезіндіреді». Портслейде тұрғанда ол теологиялық еңбектерінің көп бөлігін жазды. 1921 жылы Портслейдтің (солтүстік) приходының халқы 523 адамды құрады. 1928 жылы Портслейд приходы таратылып, Портслейд-аймақтық ауданына қосылды. Портслейд-аймақтық аудандық кеңесі 1928 жылы Виктория жолында Портслейд қалалық үйін бас кеңсесі және қоғамдық зал ретінде салу үшін салды; қазір ол жергілікті маңызы бар ғимараттар тізіміне енген. Портслейд-аймақтық ауданы 1974 жылы таратылып, Хов ауданына қосылды. Бұл аудан үшін мұрагерлік приход құрылмады, сондықтан Портслейдті тікелей Хов аудандық кеңесі басқарды. Хов ауданы 1997 жылы көршілес Брайтонмен бірігіп, Брайтон және Ховтың бірыңғай билігіне айналды, ал 2000 жылы қала мәртебесі берілді. Осылайша, Брайтон және Хов қалалық кеңесі – бүгінде Портслейдті қамтитын жалғыз жергілікті билік органы.

Білім

Портслейд Портслейд Алдридж қоғамдық академиясын қосады.

Темір жол көлігі

Портслейд теміржол станциясы Альдрингтоннан батысқа және Фишерсгейт, Саутвик және Шорхэм-бай-Сиден шығысқа қарай, Батыс жағалау жолында орналасқан.