Кіріспе

Түркі және Кайкос аралдарының 1-ші премьер-министрі

Майкл Юджин Мисик (1966 жылдың 2 ақпанында туған) – Түркі және Кайкос аралдарының саяхатшысы, 2003 жылдың 15 тамызынан 2006 жылдың 9 тамызына дейін Түркі және Кайкос аралдарының 7-ші бас министрі, ал 2006 жылдың 9 тамызынан 2009 жылдың 23 наурызына дейін Түркі және Кайкос аралдарының 1-ші премьер-министрі болды. Мисик – Прогрессивті ұлттық партияның (ПҰП) мүшесі. Оның партиясы сегіз жыл оппозицияда болғаннан кейін, қосымша сайлауларда екі парламенттік орын жеңіп алғаннан кейін ол бас министр болды. Премьер-министр қызметін атқарумен қатар, ол азаматтық авиация, сауда және даму, жоспарлау, аудандық әкімшілік, телерадио хабарларын тарату комиссиясы, туристік кеңес, Түркі және Кайкос аралдары инвестициялық агенттігі және туризм министрі де болды. Мисиктің отбасының бірнеше мүшесі Түркі және Кайкос аралдарында саясаткер болып, ПҰП-тағы маңызды басшылар болды. Оның інісі Вашингтон Мисик – қазіргі премьер-министр, бұрынғы бас министр және бұрынғы қаржы министрі.

Өмірбаян

Солтүстік Кайкос аралының Боттл-Крик қаласында туған Мизик, Чарльз Мизик пен оның әйелінің 12 баласының бірі. Ол негізгі білімін Солтүстік Кайкос аралында алды, содан кейін Түркі мен Кайкос орта мектебінде (Хелена Джонс Робинсон орта мектебі), Майами көлдерінің техникалық институтында (онда бизнес зерттеулері саласында сертификат алды) және Бэкингем университетінде (LLB, Hons. Заң бакалавры) білімін жалғастырды. Мисик Англия мен Уэльс заңгері және Түркс және Кайкос аралдарының заңгері. Ол Линкольн қоғамының құрметті мүшесі. Мисик бірнеше жыл жеке секторда жұмыс істеді, 1984 жылдан 1986 жылға дейін Prestigious Properties Ltd. компаниясында сату менеджері, ал 1986 жылдан 1988 жылға дейін басқарушы директор болып қызмет етті. 1988 жылдан 1991 жылға дейін ол Paramount Group of Companies компаниясының төрағасы және бас директоры болды. Мисик алғаш рет 1991 жылы Заңнамалық кеңеске сайланды, сол кезде ол Туризм, көлік және байланыс министрі болды. 1995 жылы қайта сайланды. 2002 жылдың наурыз айында ол сол кездегі оппозициялық PNP партиясының басшысы болып сайланды, бұрынғы басшы Вашингтон Мисиктің орнын басты. 2003 жылдың сәуірінде өткен жалпы сайлауда Мисиктің партиясы заң шығарушы органның 13 орынының 6-сын жеңіп алды. Екі сайлау округінде өткен қосымша сайлаулардағы сәтті өтініштер мен жеңістер Мисиктің 2003 жылдың 15 тамызында Түркс және Кайкос аралдарының бас министрі болып ант беруіне әкелді, бұл сайлаудан кейін төрт ай өткен соң болды.

Жеке

Мисиктің бес әйелден алты баласы бар. Оның алғашқы некесі адвокат Иветта Марселинмен тіркелді. 2006 жылдың сәуірінде Майкл Мисик американдық актриса Лиза Рей МакКойға үйленді. 2008 жылдың 12 тамызында Мисик баспасөзге жасаған мәлімдемесінде: "Мен Лиза Рей МакКойдан ажырасып отырғанымды хабарлаймын, мен осы некені татулықпен таратуға ниеттімін. Бұл жеке мәселе деп санаймын және басқа ешқандай түсіндірме бермеймін. Біздің жеке өмірімізге құрметпен қарауларыңызды сұраймын", - деді. Олар 2008 жылы ажырасты. 2013 жылы ол Доминикан Республикасының Санто-Доминго қаласында тұратын, Нидерландыда туған Татяна ван де Мервеге ұсыныс жасады. Олар 2018 жылдың тамызында үйленді. Есепте Мисик "2003 жылы сайланғаннан бері миллиондаған долларлық қор жинаған, ол тек 50 000 доллар (25 000 фунт стерлинг) активтерін жариялаған" деп айтылған, ол өзін және әріптес министрлерін "ағымдағы инвестицияларды қаржыландыру үшін мемлекеттік жерді сату арқылы байытқан" деп айыпталды.

Зорлау туралы айып

2007 жылдың 7 қаңтарында Мисик 9 ақпанда жалпы сайлау өткізуге шақырды. PNP 15 мандаттың 13-ін жеңіп алып, Түркс және Кайкос аралдарындағы ең бір жақты сайлау нәтижелерінің біріне айналды. 2008 жылдың 28 наурызында Мисикке америкалық әйелді зорлағаны туралы айып тағылды. Оған қарсы айыптаулар негізсіз деп танылды, ал әйел кейін Флоридадағы жұмыс берушілеріне қарсы сот процесін бастады.

Отставка

2008 жылдың 15 желтоқсанында Мисикті партиясының тоғыз мүшесі қызметтен кетуге шақырды. Ешқандай құқық бұзушылыққа қатысы болмағанын мәлімдеген Мисик, 2009 жылдың 23 наурызында Теркс және Кайкос аралдарында "сыбайлас жемқорлықтың нақты белгілері" табылғаннан кейін отставкаға кетті. Ұлыбритания Сыртқы істер министрлігі конституцияны тоқтата тұрып, басқаруды губернатор Гордон Ветрельге беретінін хабарлады. Премьер-министрдің кетісі күтілген мерзімнен бір апта ертерек болды. Тергеу жүріп жатқанда, губернатор Гордон Ветрель 2009 жылдың 16 тамызында аралдардағы өздік басқаруды тоқтатты. 2011 жылдың маусым айында сот шешімімен Мисиктің мүлкі тікелей тоқтатылды. 2010 жылдың қыркүйегінде Теркс және Кайкос аралдарының 2008-9 жылдарғы тергеу комиссиясы Мисиктің мүмкін сыбайлас жемқорлыққа және бұрынғы лауазымын жеміссіз пайдалануға қатысты қылмыстық тергеу жүргізуді ұсынды.

Тұтқындау және сотталу

2012 жылдың 7 желтоқсанында Майкл Мисик Интерпол анықтағаннан кейін Бразилияның Рио-де-Жанейро қаласындағы Сантос Думонт әуежайында тұтқындалды. Ол Сан-Паулуға қашып кетуге тырысқанда ұсталды. 22 қарашада Бразилияның Жоғарғы Федералды сотының министрі Рикардо Левандовски Ұлыбритания үкіметінің өтініші бойынша қамауға алу ордерін шығарды. 2014 жылдың 7 қаңтарында ол Түркс және Кайкос аралдарына қайтарылды, онда астанадағы полиция бас штабында сұраққа тартылды. Ол қысқа мерзімге «Гранд Түрік» түрмесіне қамалды, содан кейін 2014 жылдың 13 қаңтарында кепілдікпен босатылды. Оған пара алуға қатысқандық, үкіметті алдауға қатысқандық және ақшаны жылысу бойынша айып тағылды. Оның ұзаққа соққан соты 2016 жылдың 18 қаңтарында басталды және бір жыл өткен соң да жалғасты. Сот процесі 2019 және 2020 жылдары COVID-19 пандемиясы салдарынан тағы кейінге шегерілді. Қазіргі таңда сот отырысы 2023 жылдың қазан айынан басталуға жоспарланған.

Саяси қайта оралу әрекеті

2016 жылдың желтоқсанында Мисик Түрк және Кайкос аралдарындағы жалпы сайлауда партиялық тізім бойынша тәуелсіз кандидат ретінде қатысты. Бірақ, ол дауыстардың 5,57% ғана жинап, сайланбады.