Кіріспе

Крейсер түрі

Крейсер-разведчик – 20 ғасырдың басындағы соғыс кемесінің түрі, қорғалған крейсерлерге немесе жеңіл крейсерлерге қарағанда кішірек, жылдам, жеңіл қаруланған және броньдалған, бірақ заманауи эсминецтерден үлкен. Флоттық барлау міндеттеріне және флотилия басшысы ретінде жұмыс істеуге арналған крейсер-разведчик әдетте 3 дюймдік (76 мм) – 4,7 дюймдік (120 мм) калибрлі алтыдан онға дейін эсминец типті зеңбіректермен, сондай-ақ екіден төрт торпедалық түтікшемен қаруландырылған. Британдықтар крейсер-разведчиктерді алғаш пайдаланды, Корольдік теңіз күштері 15 кемені екі бөлек топқа сатып алды – 1903 жылғы бағдарлама бойынша тапсырылған сегіз кеме және 1907–1910 жылдардағы бағдарлама бойынша тапсырылған жеті, кейін қаруландырылған кеме. Бұл кемелер Бірінші дүниежүзілік соғыста қызмет етті, бірақ жақсырақ техника, үлкен және жылдам эсминецтер мен жеңіл крейсерлер пайда болғаннан кейін олар ескірді. Крейсер-разведчиктердің тағы бір ірі операторы – Италия Корольдігі. 1900–1928 жылдар аралығында қорғалған немесе жеңіл крейсерлерді жоспарламағандықтан, Италия Корольдік теңіз күштері 1912 жылдан бастап бірнеше крейсер-разведчиктерді (esploratori) пайдаланды. Көлемі үлкен эсминецтерден жеңіл крейсерлерге дейін, бұл esploratori жылдам мина орнатушылар ретінде қосымша мүмкіндіктерге ие болды. Кейінгі esploratori, мысалы, 1920 жылдардың басындағы кез келген эсминецтің қару-жарағын басып оздыратын, өте ауыр қару-жарақтармен жабдықталған. Алайда, 1938 жылға қарай сақталған esploratori эсминецтер ретінде қайта жіктеліп жіберілді.

Крейгсмарин

Spähkreuzer – ағылшын тілінде "барлаушы крейсер" деп аударылады; 1930-жылдардың соңында Zerstörer 1938A/Ac үлкен мұхиттық жойғыш концепциясынан дамытылды, ол мұхиттық сүйемелдеуге арналған.