Джон Бейярд Андерсон: Американ саяхатшысы және заңгері

Кіріспе

Американдық саясаткер (1922–2017)
американдық генерал

Джон Байярд Андерсон (15 ақпан 1922 – 3 желтоқсан 2017) – 1961 жылдан 1981 жылға дейін Иллинойс штатының 16-шы округін өкілдік еткен АҚШ Өкілдер палатасының мүшесі, американдық заңгер және саясаткер. Республикалық партияның мүшесі, ол 1969 жылдан 1979 жылға дейін Палатаның Республикалық конференциясының төрағасы болды. 1980 жылы ол президенттікке тәуелсіз кандидат ретінде қатысып, дауыс берудің 6,6 пайызын алды. Иллинойс штатының Рокфорд қаласында туған Андерсон Екінші дүниежүзілік соғыста әскери қызметтен кейін заңгерлікпен айналысты. АҚШ Сыртқы істер қызметінде жұмыс істегеннен кейін, ол Иллинойс штатының Виннебаго округінің прокуроры болып сайланды. 1960 жылы ол республикалықтардың көпшілік дауысы бар округтен Өкілдер палатасына сайланды. Бастапқыда Палатаның ең консервативті мүшелерінің бірі болған Андерсоннің көзқарастары 1960-шы жылдары, әсіресе әлеуметтік мәселелерде өзгерді. 1969 жылы ол Палатаның Республикалық конференциясының төрағасы болып тағайындалды және 1979 жылға дейін осы лауазымда қалды. Ол Вьетнам соғысын, сондай-ақ Уотергейт дағдарысы кезінде президент Ричард Никсонның әрекеттерін қатаң сынады. Андерсон 1980 жылы республикалықтардың президенттік праймериздеріне қатысып, газ салығын көтеру және әлеуметтік қамсыздандыру салығын төмендету туралы өзінің негізгі сайлауалды ұсынысын жасады. Ол алғашқы праймериздерде өзін үміткер ретінде көрсетті, бірақ ақырында республикалық жарыстан шығып, президенттікке тәуелсіз кандидат болуды жөн көрді. Сайлауда ол республикалық кандидат Рональд Рейган мен демократ президент Джимми Картерден кейін үшінші орынды иеленді. Ол Картерден көңілі қалған демократтардың, Рокфеллер республикалықтарының, тәуелсіздердің, либералдық зиялылардың және колледж студенттерінің қолдауын алды. Сайлаудан кейін ол заңгерлік қызметін жалғастырды және сайлау реформасын, соның ішінде бірден екінші турда дауыс беру жүйесін жақтаған FairVote ұйымын құруға көмектесті. Ол сондай-ақ Огайо штатына қарсы Андерсон – Celebrezze ісінде жеңіске жетті, онда Жоғарғы сот тәуелсіз кандидаттар үшін ертерек тіркелу мерзімін жойды. Андерсон көптеген университеттерде қонақ профессор болып жұмыс істеді және бірнеше ұйымның кеңесіне кірді. 2000 жылы ол Жасыл партияның үміткері Ральф Надерді қолдады.

John Bayard Anderson (February 15, 1922 – December 3, 2017) was an American lawyer and politician who served in the United States House of Representatives, representing Illinois's 16th congressional district from 1961 to 1981. A member of the Republican Party, he also served as the Chairman of the House Republican Conference from 1969 until 1979. In 1980, he ran an independent campaign for president, receiving 6.6% of the popular vote. Born in Rockford, Illinois, Anderson practiced law after serving in the Army during World War II. After a stint in the United States Foreign Service, he won election as the State's Attorney for Winnebago County, Illinois. He won election to the House of Representatives in 1960 in a strongly Republican district. Initially one of the most conservative members of the House, Anderson's views moderated during the 1960s, particularly regarding social issues. He became chairman of the House Republican Conference in 1969 and remained in that position until 1979. He strongly criticized the Vietnam War as well as President Richard Nixon's actions during the Watergate scandal. Anderson entered the 1980 Republican presidential primaries, introducing his signature campaign proposal of raising the gas tax while cutting social security taxes. He established himself as a contender for the nomination in the early primaries, but eventually dropped out of the Republican race, choosing to pursue an independent campaign for president. In the election, he finished third behind Republican nominee Ronald Reagan and Democratic President Jimmy Carter. He won support among Democrats who became disillusioned with Carter, as well as Rockefeller Republicans, independents, liberal intellectuals, and college students. After the election, he resumed his legal career and helped found FairVote, an organization that advocates for electoral reform, including an instant runoff voting system. He also won a lawsuit against the state of Ohio, Anderson v. Celebrezze, in which the Supreme Court struck down early filing deadlines for independent candidates. Anderson served as a visiting professor at numerous universities and was on the boards of several organizations. He endorsed Green Party candidate Ralph Nader in 2000.

Ерте өмір және мансап

Андерсон Иллинойс штатының Рокфорд қаласында дүниеге келді және сол жерде өсті, Мейбел Эднаның (туған тегі Ринг) және Э. Альбин Андерсонның ұлы. Оның әкесі – швед иммигранты, анасының әжесі мен атасы да сондай болған. Жастық шағында ол отбасының азық-түлік дүкенінде жұмыс істеді. 1939 жылы Рокфорд орталық орта мектебін үздік бітіруші болып аяқтады. Андерсон сол жылы Иллинойс штатының адвокатурасына қабылданды және Рокфордта заңгерлік тәжірибе жинады. Біраз уақыттан кейін ол шығысқа көшіп, Гарвард заң мектебінде заң магистрі (LL.M.) дәрежесін алды, 1949 жылы бітірді. Рокфордқа қысқа қайта оралғаннан кейін Андерсон Large, Reno & Zahm заң фирмасында (қазір Reno & Zahm LLP) жұмыс істеді. Біріншіде сәуір айындағы алғашқы сайлауда 1330 дауыспен төрт үміткердің ішінде жеңіске жетті, ал қарашадағы жалпы сайлауда 11 456 дауыспен жеңді. Бір мерзім қызмет еткен соң, ол осы лауазымнан кетуге дайын болғанда, 28 жыл қызмет еткен жергілікті конгрессмен Лео Э. Аллен зейнеткерлікке шығуын жариялады. Андерсон Алленнің 16-шы округіндегі орынға республикалық алғашқы сайлауға қатысты – бұл Рокфордта орналасқан және штаттың солтүстік-батыс бұрышына созылған, сол кезде берік республикалық округтегі нағыз бәсеке. Ол сәуірде бес үміткердің ішінде алғашқы сайлауда (5900 дауыспен) жеңіп, қарашадағы жалпы сайлауда (45000 дауыспен) жеңіске жетті. 1961 жылдан 1981 жылға дейін АҚШ Өкілдер палатасында он мерзім қызмет етті. Бұл заң жобалары көмескі кетіп, кейіннен Андерсонның президенттік үміткерлігіне кедергі келтірді. Андерсон 1964 және 1968 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңдарға, сондай-ақ АҚШ Конституциясының 24-ші түзетуіне және 1965 жылғы Дауыс беру құқығы туралы заңға дауыс берді. 1964 жылы президенттікке үміткер Барри Голдуотердің кандидатурасын бастапқыда қолдаған және Голдуотерді "әділ, адал адам" деп есептеген Андерсон оның көптеген идеялары ұлттық деңгейде жұмыс істемейтінін түсінді және Линдон Б. Джонсонның Голдуотерді 1964 жылғы сайлауда жеңіске жеткенін қалыптылыққа ұмтылушылықтың жеңісі деп сипаттады, республикалық партияның орталық бағытқа қадам басуы керек деп сенді. Эндрю Гудман, Майкл Швернер және Джеймс Чейнидің жерлеу рәсімдеріне қатысу, сондай-ақ Америкада сол кезде болған көшелік тәртіпсіздіктер Андерсонның әлеуметтік мәселелерде оңнан солға қарай ұстаным өзгертуіне әкелді, бірақ оның қаржылық ұстанымдары көбінесе консервативті болып қалды. 1964 жылы ол күшті Ережелер комитетіне мүше болып тағайындалды. 1977 жылдың соңында Рокфордтан шыққан фундаменталистік теледидар пасторы Дон Лион Андерсонға республикалық алғашқы сайлауда қарсы шығатынын мәлімдеді. Бұл даулы науқан болды, онда Лион камера алдындағы тәжірибесімен күшті үміткер екенін көрсетті. Лион көп ақша жинады, қоғам мен партияның көптеген консерваторларының қолдауын алды және Андерсон командасын қорқытып жіберді. Алайда, бұл туралы көпшілік пен БАҚ қызығушылық танытпады. 1979 жылдың сәуір айының соңында Андерсон Рональд Рейган, Боб Доул, Джон Коннели, Говард Бейкер, Джордж Буш және мәңгілік үміткер Харольд Стассенді қамтитын алаңға қосылып, республикалық алғашқы сайлауға қатысу туралы шешім қабылдады. 1979 жылдың соңғы апталарында Андерсон өзінің негізгі науқандық ұсынысын ұсынды, газдың галлонына 50 центтік салық енгізуді және әлеуметтік қамсыздандыру салықтарын 50% төмендетуді ұсынды. Андерсон төрт мақсатты штатта – Нью-Гэмпшир, Массачусетс, Иллинойс және Висконсин штаттарында штаттық науқандарды жүргізді. Ол өзінің сөз өнері, ашықтығы, орталық ұстанымдары және басқа республикашылдардың консервативті жолына түспеуіне бағалайтын медиа элитасының қолдауын ала бастады. Ол өзінің үміткерлігін "идеялар науқаны" деп атады. Ол американдық өнімділікті арттырады деп сенген бизнестің зерттеу және даму бюджетіне салық жеңілдіктерін қолдады; сонымен қатар университеттердегі зерттеулерге қаржыны арттыруды қолдады. Ол пайыздық мөлшерлемені төмендетуді, монополияға қарсы шараларды, табиғатты қорғауды, қоршаған ортаны қорғауды және мұнай компанияларының шағын бизнесті заң арқылы жұтып алуын шектеуді қолдады. Ол Рональд Рейганның салықтарды кеңінен қысқарту ұсынысына қарсы болды, ол ұлттық борышты және инфляция деңгейін арттырады деп қорқытты (науқан кезінде бұл көрсеткіш өте жоғары болды), оны "Кулидж дәуірінің экономикасы" деп санады. Ол тең құқықтарды түзетуді, гомосексуалдардың құқықтарын және жалпы алғанда аборт құқықтарын қолдады; сонымен қатар 1960 жылдан бері барлық азаматтық құқықтар туралы заңдарды қолдағандығы үшін үлгілі көрсеткішімен мақтанды. Ол әскери қызметке тіркелу талабына қарсы болды, оны Джимми Картер қайта енгізген. Бұл оны Картерге наразы болған көптеген либералды колледж студенттеріне ұнады. Алайда, ол сонымен қатар күшті, икемді әскери күштерді және КСРО-ға қарсы НАТО-ны қолдады, сондай-ақ табиғи газ бен мұнай бағалары сияқты кейбір салаларды реттеуді тоқтату және үкіметтік шығыстарды қысқарту арқылы негізінен теңгерілген бюджетке қол жеткізу сияқты республикашылдармен байланысты басқа да ұстанымдарды қолдады.

Anderson was born in Rockford, Illinois, where he grew up, the son of Mabel Edna (née Ring) and E. Albin Anderson. His father was a Swedish immigrant, as were his maternal grandparents. In his youth, he worked in his family's grocery store. He graduated as the valedictorian of his class (1939) at Rockford Central High School. Anderson was admitted to the Illinois bar the same year, and practiced law in Rockford. Soon after, he moved east to attend Harvard Law School, obtaining a Master of Laws (LL. M.) in 1949. In another brief return to Rockford, Anderson practiced at the law firm Large, Reno & Zahm (now Reno & Zahm LLP). first winning a four person race in the April primary by 1,330 votes and then the general election in November by 11,456 votes. After serving for one term, he was ready to leave that office when the local congressman, 28 year incumbent Leo E. Allen, announced his retirement. Anderson joined the Republican primary for Allen's 16th District seat—the real contest in this then solidly Republican district based in Rockford and stretching across the state's northwest corner. He won a five way primary in April (by 5,900 votes) in April and then the general election in November (by 45,000 votes). He served in the United States House of Representatives for ten terms, from 1961 to 1981. The bills died quietly, but later came back to haunt Anderson in his presidential candidacy. Anderson voted in favor of the Civil Rights Acts of 1964 and 1968, as well as the 24th Amendment to the U. S. Constitution and the Voting Rights Act of 1965. Initially supportive of Barry Goldwater's candidacy for president in 1964 and believing Goldwater to be a "honest, sincere man", Anderson realized that most of his ideas would not work on a national scale, and described Lyndon B. Johnson's victory over Goldwater in the 1964 election as a vote for moderation, believing that the Republican Party needed to go in a moderate direction. Other factors such as attending the funerals of Andrew Goodman, Michael Schwerner and James Chaney, as well as the street riots happening in America at that point, led to Anderson shift from the right to the left on social issues, although his fiscal positions largely remained conservative. In 1964, he won appointment to a seat on the powerful Rules Committee. In late 1977, a fundamentalist television minister from Rockford, Don Lyon, announced that he would challenge Anderson in the Republican primary. It was a contentious campaign, where Lyon, with his experience before the camera, proved to be a formidable candidate. Lyon raised a great deal of money, won backing from many conservatives in the community and party, and put quite a scare into the Anderson team. finding little public or media interest. In late April 1979, Anderson made the decision to enter the Republican primary, joining a field that included Ronald Reagan, Bob Dole, John Connally, Howard Baker, George H. W. Bush, and the perennial candidate Harold Stassen. Within the last weeks of 1979, Anderson introduced his signature campaign proposal, advocating that a 50 cent a gallon gas tax be enacted with a corresponding 50% reduction in social security taxes. Anderson built state campaigns in four targeted states—New Hampshire, Massachusetts, Illinois, and Wisconsin. He began to build support among media elites, who appreciated his articulateness, straightforward manner, moderate positions, and his refusal to walk down the conservative path that all of the other Republicans were traveling. He often referred to his candidacy as "a campaign of ideas." He supported tax credits for businesses' research and development budgets, which he believed would increase American productivity; he also supported increasing funding for research at universities. He supported lowering interest rates, antitrust action, conservation, environmental protection and limit oil companies from absorbing small businesses through legislation. He opposed Ronald Reagan's proposal to cut taxes broadly, which he feared would increase the national debt and the inflation rate (which was very high at the time of the campaign), believing it to be "Coolidge era economics". He supported the Equal Rights Amendment, gay rights and abortion rights generally; he also touted his perfect record of having supported all civil rights legislation since 1960. He opposed the requirement for registration for the military draft, which Jimmy Carter had reinstated. This made him appealing to many liberal college students who were dissatisfied with Carter. However, he also voiced support for a strong, flexible military and support for NATO against the USSR, as well as several other positions associated with Republicans, including deregulation of some industries such as natural gas and oil prices, and a balanced budget to be achieved mainly by reductions in government spending.

Республикалық бастауыш

1980 жылғы 5 қаңтарда Айова штатының Де-Мойн қаласында республикалық кандидаттардың пікірсайысында Андерсон басқа кандидаттардан өзгеше, салықты төмендету, қорғаныс шығындарын арттыру және бюджетті теңестірудің мүмкін емес комбинация екенін айтты. Бірақ ертесі күні екі алғаралық сайлауда да шамалы айырмамен жеңіліп қалды. Андерсон оларды екеуін де ынталы түрде қолдады. Саясаттанушылар Андерсонның республикалық штаттардағыдан гөрі бүкіл елде, барлық сайлаушылар арасында әлдеқайда танымал екенін анықтады. Ол ешқандай үгіт жүргізбестен үштік жарыста ұлттық деңгейде 22% көрсетіп тұрды. Андерсон үшін маңызды мәселе – әйелдер лигасы оның кандидатурасына жоғары қызығушылық тудырғаннан кейін күзгі президенттік пікірсайыстарға қатысуы болды, бірақ ол сол кезде тек 12% дауыс жинады. Тамыздың соңында ол Висконсин штатының екі мерзімдік демократ губернаторы және Мексикадағы елшісі Патрик Люсиді өзінің вице-президенттікке үміткері етіп тағайындады. Сондай-ақ, Андерсон өзінің елу бірінші дауыс бюлетеніне қатысты өтінішхаттарын тапсырды. Андерсон жақсы өнер көрсетті, сауалнамалар оның Рейганға қарсы шағын пікірсайыс жеңісіне жеткенін көрсетті, бірақ Картер науқан барысында соғысқа ұмтылатын адам ретінде көрсеткен Рейган пікірсайыста өзін жақсы ұстаған, ақылға қонымды кандидат ретінде көрінді. Содан кейін CNN Андерсонның тікелей эфирдегі жауаптарын Картер мен Рейганның жазбадағы жауаптарымен араластырды. Андерсонның қолдауы 5%-ға дейін төмендеді, бірақ сайлау күніне дейін 8%-ға дейін өсті. Сайлауға қатысты мәселелерге келгенде, Андерсонды қолдайтындардың көптеген бөлігі Картер мен Рейганға тартылғаны анық болды. Бұрынғы бірінші ханым Жаклин Кеннеди Онассис, актер Пол Ньюман және тарихшы Артур М. Шлезингер де Андерсонды қолдағандардың қатарында болды. Картердің үгіт-науқаны Андерсонның бұзақы болатынынан қорқып, бірақ Андерсоннің үгіт-науқаны Картердің тағы бір мерзімге қолдамауға шешім қабылдаған наразы сайлаушылар үшін «басқа нұсқа» болып шықты. Сауалнамалар көрсеткендей, Андерсонды қолдаған сайлаушылардың 37%-ы Картерден гөрі Рейганды екінші таңдау ретінде жақсы көреді. Андерсон елдегі бірде-бір сайлау округінде жеңіске жетпеді. Андерсоннің көрсеткіші 1968 жылы Джордж Уоллестің 14 пайызынан кейінгі үшінші партияның ең жақсы нәтижесі болды және Азамат соғысынан бері осындай кандидаттардың жетінші ең жақсы көрсеткіші болып табылады (1892 жылы Джеймс Б. Уивердің 8,5 пайызы, 1912 жылы Теодор Рузвельттің 27 пайызы, 1924 жылы Роберт Ла Фолетттің 17 пайызы, Уоллес және Росс Пероттың 1992 және 1996 жылдары 19 пайызы және 8 пайызы). Ол Огайо штатының АҚШ Жоғарғы Сотына дауыс беруге рұқсат бермеуіне қарсы шағымданып, Андерсон v. Celebrezze ісінде 5–4 есебімен жеңіске жетті. Бұл сайлауда тәуелсіз кандидат ретінде екі партиялық жүйеге қарсы күш жиналта алмауы оны кейінірек екінші турда дауыс беруді жақтауға итерді, 1992 жылы FairVote ұйымын құруға көмектесті. 1984 жылы Андерсон президенттік сайлауда Рональд Рейганнан гөрі Уолтер Мондейлді қолдады. Ол 1992 жылы ұйымды құруға көмектескеннен кейін 1996 жылдан 2008 жылға дейін FairVote төрағасы болды және 2014 жылға дейін оның кеңесінде қызмет етті. Сонымен қатар ол Дүниежүзілік федералистік қауымдастығының президенті және Қоғамдық науқан мен Электрондық құпиялылық ақпараттық орталығының кеңесші кеңесінде болды, сондай-ақ Вашингтон, округ Колумбиядағы Greenberg & Lieberman, LLC заң фирмасының кеңесшісі болды. Ол 1989 жылы бұрынғы конгрессмендер Пол Финдли (R IL) және Пит МакКлоски (R CA) құрған Ұлттық мүдделер жөніндегі кеңестің бірінші атқарушы директоры болды, мақсаты – Американың Таяу Шығыстағы мүдделерін ілгерілету. 2000 жылғы АҚШ президенттік сайлауында ол Реформа партиясының үміткері ретінде қысқа уақытқа қарастырылды, бірақ оның орнына Жасыл партия ұсынған Ральф Надерді қолдады. 2008 жылдың қаңтар айында Андерсон өзінің әріптесі Иллинойс штатының демократтық үміткері Барак Обаманың кандидатурасын қатты қолдады. 2012 жылы ол 2012 жылғы АҚШ президенттік сайлауы үшін Солт-Лейк-Ситидің бұрынғы мэрі Рокки Андерсонды (туыс емес) қолдау үшін ұйымдастырылған прогрессивті, әлеуметтік демократиялық партияны құруға қатысты. 2014 жылдың 6 тамызында ол Біріккен Ұлттар Ұйымының Парламенттік Ассамблеясы (БҰҰПА) үшін науқанды қолдады, бұл АҚШ Конгресінде қызмет еткен алты адамның бірі.

On January 5, 1980, in the Republican candidates' debate in Des Moines, Iowa, unlike the other candidates, Anderson said lowering taxes, increasing defense spending, and balancing the budget were an impossible combination. but the following morning ended up losing both primaries by a slim margin. Anderson was a strong supporter of both. Pollsters were finding that Anderson was much more popular across the country with all voters than he was in the Republican primary states. Without any campaigning, he was running at 22% nationally in a three way race. A critical issue for Anderson was appearing in the fall presidential debates after the League of Women Voters invited him to appear due to popular interest in his candidacy, although he was only polling 12% at that time. In late August, he named Patrick Lucey, the former two term Democratic Governor of Wisconsin and Ambassador to Mexico as his running mate. Also, Anderson submitted his petitions for his fifty first ballot. Anderson did well, and polls showed he won a modest debate victory over Reagan, but Reagan, who had been portrayed by Carter throughout the campaign as something of a warmonger, was seen as a reasonable candidate who carried himself well in the debate. and then CNN interspersed Anderson's live answers with tape delayed responses from Carter and Reagan. Anderson's support continued to fade down to 5%, although rose up to 8% just before election day. going into the election and it was clear that many would be Anderson supporters had been pulled away by Carter and Reagan. Former First Lady Jacqueline Kennedy Onassis, actor Paul Newman and historian Arthur M. Schlesinger Jr. were also reported to be Anderson supporters. Although the Carter campaign feared Anderson could be a spoiler, Anderson's campaign turned out to be "simply another option" for frustrated voters who had already decided not to back Carter for another term. Polls found that around 37% of Anderson voters favored Reagan as their second choice over Carter. Anderson did not carry a single precinct in the country. Anderson's finish was still the best showing for a third party candidate since George Wallace's 14 percent in 1968 and stands as the seventh best for any such candidate since the Civil War (trailing James B. Weaver's 8.5 percent in 1892, Theodore Roosevelt's 27 percent in 1912, Robert La Follette's 17 percent in 1924, Wallace, and Ross Perot's 19 percent and 8 percent in 1992 and 1996, respectively). He pursued Ohio's refusal to provide ballot access to the U. S. Supreme Court and won 5–4 in Anderson v. Celebrezze. His inability to make headway against the de facto two party system as an independent in that election would later lead him to become an advocate for instant runoff voting, helping to found FairVote in 1992. In 1984, Anderson endorsed Walter Mondale over Ronald Reagan in the presidential election. He was chair of FairVote from 1996 to 2008, after helping to found the organization in 1992, and continued to serve on its board until 2014. He also served as president of the World Federalist Association and on the advisory board of Public Campaign and the Electronic Privacy Information Center, and was of counsel to the Washington, D. C. based law firm of Greenberg & Lieberman, LLC. He was the first executive director of the Council for the National Interest, founded in 1989 by former Congressmen Paul Findley (R IL) and Pete McCloskey (R CA) to promote American interests in the Middle East. In the 2000 U. S. presidential election, he was briefly considered as possible candidate for the Reform Party nomination, but instead endorsed Ralph Nader, who was nominated by the Green Party. In January 2008, Anderson indicated strong support for the candidacy of a fellow Illinoisan, Democratic contender Barack Obama. In 2012, he played a role in the creation of the Justice Party, a progressive, social democratic party organized to support the candidacy of former Salt Lake City mayor Rocky Anderson (no relation) for the 2012 U. S. presidential election. On August 6, 2014, he endorsed the campaign for the United Nations Parliamentary Assembly (UNPA), one of only six persons who served in the United States Congress ever to do so.

Өлім

Андерсон 2017 жылдың 3 желтоқсанында Вашингтонда, 95 жасында қайтыс болды. Ол 2018 жылдың 22 маусымында Арлингтон ұлттық зиратына жерленді.