Кіріспе

Би фильмі (сондай-ақ, экрандық би) – фильмнің басты тақырыптарын ашу үшін би пайдаланылатын фильмдер. Бұл тақырыптар сюжетке немесе оқиғаға, саналы жағдайға, немесе тәжірибелік және формалдық мәселелерге байланысты болуы мүмкін. Мұндай фильмдерде хореография жасау көбінесе фильм немесе бейнежазбада ғана жүзеге асырылады. Ең жақсы жағдайда, би фильмі түсіру және монтаждау техникаларын сюжеттік желіде өзгеше бұрылыстар жасау, шындықтың көп қабаттарын және эмоционалдық немесе психологиялық тереңдікті құру үшін пайдаланады. Би фильмі – бастапқыда тікелей өнерлеу үшін жасалған би туындыларының кино түсірілімдегі интерпретациясы болып табылады. Түсірілім мақсатымен қолданылатын би туындыларын өзгерткенде, түрлі кино техникалары қолданылуы мүмкін. Бастапқы туындыға хореографиялық және/немесе көрсетуге қатысты жасалған өзгерістердің көлеміне байланысты, түсірілген нұсқа камераға арналған би ретінде қарастырылуы мүмкін. Дегенмен, би және фильм немесе бейнежазба саласындағы мамандар бұл анықтамалармен келіспейді.

Мысалдар

Ллойд Ньюсон құрған Ұлыбританияның DV8 Физикалық театры сахналық қойылымдарының кино нұсқаларымен кеңінен танымал. «Enter Achilles» (1995) фильмінің 1996 жылы қайта түсірілуі – камераға арналған би өнерінің маңызды үлгісі. Жақында жоғары бағаланған туындылардың қатарында «Тұрмыс құны» бар. Ричард Джеймс Аллен мен Карен Перлман басқарған Австралияның The Physical TV Company кино мен би мүмкіндіктерін күрделі үйлестіретін оригинальдық жұмыстар жасаумен мәшһүр. «Резеңке адам Нобель сыйлығын қабылдайды» (2001), «Бас имеспін» (2002) және «Бос уақыттағы джаз» (2003) сияқты би фильмдері – комедия, визуалды эффектілер, драма және анимацияны қамтитын осы тәсілдің мүмкіндіктерінің әртүрлі мысалдары. Крис Брандттың «Мачинима» туындысы: «Dance, Voldo, Dance» – «Soulcalibur» ойынындағы компьютерлік ойын кейіпкерлерін тірі, хореографиялық биді орындау үшін пайдаланады. Екі ойыншы бір уақытта ойын контроллерлерін қолданып, биді орындады. Бұл жұмыс экранда тікелей эфирде көрсетілді, кейіннен бейне туынды ретінде өңделіп, интернетте таратылды. Митчелл Роуздың «Deere John» шығармасы, оның «Modern Daydreams» сюитасының бөлігі, BodyVox көркемдік директорлары Джейми Хэмптон мен Эшли Роландпен бірлесіп жасалған, онда 22 тонналық John Deere Excavator-мен па-де-де биін орындайтын адам бейнеленген. Флора Космика (1977), Пола Вайс Альварес түсірген видео, Карилло Гил мұражайында өткен тоғызыншы Халықаралық ВидеоАрт кездесуінде көрсетілді. Британдық хореограф және кинорежиссер Лиз Аггисс, BBC «Камераға арналған би» студиясының тапсырысымен бірнеше би фильмдерін түсірді, олардың ішінде көптеген марапаттарға ие болған «Қозғалыс бақылауы» (2002) бар. 2012 жылы ARTE телеарнасында ол экрандық би және оның камераны бишінің денесіне қатысты кез келген нүктеге орналастыру мүмкіндігі туралы сұхбат берді. «Motion Control» фильмінде «Аггисс» есімсіз, жабық кеңістікте бекітілген күйде көрінеді, ал камера оның айналасында жүреді және айналады. Камера оның денесінің ортасына қарай қарқынды жылдамдықпен шабуылдайды, ал Аггисс оған өнерпаздың бар күшімен қарсы тұрады. Билли Коуи, 1982 жылдан 2003 жылға дейін Аггисспен бірлесіп жұмыс істеді, ол галереяларда инсталляция ретінде көрсетілген 3D би фильмдерінің алғашқы жасаушысы. Оның туындыларының қатарында «Тән ішінде», «Танго де Соледад», «Бес портрет» және «Женсихт» бар.