Кароль Армитаж: «Панк-балерина» және заманауи би өнерінің шебері

Кіріспе

Американдық биші және хореограф (1954 жылы туған)

Кароль Армитаж (3 наурыз 1954 жылы туған) – қазір Нью-Йорк қаласында тұратын американдық биші және хореограф. Ол "Армитаж кетті!" Dance заманауи би тобының көркемдік жетекшісі, ол жылына бірнеше рет Нью-Йорк қаласында өнер көрсетеді және халықаралық гастрольдерде болады. 1980-ші жылдары оны "панк-балерина" деп атаған. Ол "Шаш" Бродвей мюзикліне қойған хореографиясы үшін "Тони" сыйлығына ие болды.

Ерте өмір және ерте мансап

Висконсин штатының Мэдисон қаласында туған Армитаж өзінің балалық шағын екі орында өткізді: Готика, Колорадо. Ол 1980-ші жылдары Париж Ұлттық операсының балеті үшін бес балет қойды, осыдан кейін АҚШ және Еуропа елдерінен тапсырыстар түсе бастады, ол оларды 1990-шы жылдар бойына іске асырды. Армитаж 1995-1998 жылдары Флоренциядағы опера театрындағы MaggioDanza балет труппасының көркемдік директоры және хореографы болып тағайындалды, онда ол классикалық репертуарды, қазіргі заманғы шеберлердің туындыларын және заманауи хореографиялық шығармаларды қойып, іріктеді және көрсетті. 1999 жылы ол Францияның Нанси қаласындағы Балет де Лотарингияның тұрақты хореографы болып тағайындалды, онда 2002 жылға дейін жұмыс істеді, компания үшін 20-дан астам хореографиялық шығармалар жасады, ал компания бүкіл Еуропа бойынша гастрольдік сапарлар жасады. 2004 жылы ол Венеция биенналесінің халықаралық заманауи би фестивалінің көркемдік директоры қызметін атқарды, әр екі жылда бір рет Арсеналде өтетін көрмеге қоса, қаланың әртүрлі жерлерінде инновациялық биді көрсету үшін әлемнің түкпір-түкпірінен компанияларды шақырды.

Армитаж кетті!

15 жыл шетелде болғаннан кейін Нью-Йоркке оралған Армитаж 2004 жылы өзінің қазіргі компаниясын – «Армитаж кетті! Dance» құрды. Бұл компанияның мақсаты – бидің мүмкіндіктерін және оның болашағын зерттейтін, бірдей ойлы бишілердің қалыптасқан мәдениетін құру болды. [3] Компанияны «Armitage Foundation» коммерциялық емес қоры басқарады, ол Нью-Йорк қаласында тіркелген. «Армитаж кетті! Dance» өзінің үйі ретінде Mana Contemporary-де орналасқан, ол бұрынғы үлкен темекі қоймасынан жасалған.

Пунк

Армитаж өткенге көз тастап, сонымен бірге оны бұзуға ұмтылған суретшілердің ұзақ тізіміне қосылды. Оның ерте туындылары Мерс Каннингемнің эстетикасын, ескіні жойып, жаңаға орын ашудағы қуатты, шаттыққа толы, панк рухындағы тойға біріктірді. Бұл жұмыс бидің формалды түсініктеріне ғана қарсылық білдірмей, сонымен қатар 20-шы ғасырдың соңы мен 21-ші ғасырдың басында маңызды болған сексуалдық және гендерлік тақырыптардың көтерілуін хабарлады. Ол балерина туралы түсінікті өзгертіп, оны қол жетпес романтикалық идеал емес, эротикалық құштарлығы бар тәуелсіз ойшыл ретінде бейнеледі. 1980 жылы ол ер адамды әйел киімінде сахнаға шығарды, бұлны драг емес, қарапайым факт ретінде көрсетті. 1982 жылы Розелла Хайтауэр мен Рудольф Нуреевтің шақыруымен Париж операсының балеті үшін үш жаңа туынды жасағаннан кейін Армитаж классикалық балет бишісі ретіндегі өзінің тамырларын зерттеуге белі шешті. Ол Баланчиннің поэтикалық жетілдігі мен керемет фразаларын Каннингемнің сахна кеңістігін әрекет алаңы ретінде пайдалануымен үйлестірді. Оның балет пен заманауи бидің қарама-қарсы күштерін біріктірген, жыныстық мазмұндағы тыйымдарды және қатты рок энергиясын қосқан даулы рецепті биге жылдамдық, сынған сызықтар, тепе-теңдіксіз қозғалыстар, абстракциялар және симметрияны асимметриямен және күшті әсермен теңгермеу арқылы қажетті серпіліс берді.

Сурет

1984 жылы Армитаж суретші Дэвид Саллмен, хореограф Ивонн Райнер қатысқан кешкі ас дастарқанында кездесті. Бұл кездесу Армитаждың эстетикалық дамуының екінші кезеңіне бастап, бүгінгі күнге дейін жалғасып келе жатқан ынтымақтастығының негізін қалады. Саллдың суреттері, бейнелеу мен сан алуан кескіндеме тілінің үйлесімі, сахнаға ерекше көзге түсетін, жаңашыл декорациялар мен костюмдер әкелді. Армитаж бен Саллдың алғашқы бірлескен жұмыстары стиль, дәуірлер, сан алуандық және салыстыруларды еркін зерттеуге негізделді, мұнда тілдердің араласуы мозаика тәрізді бейнеленді. Балет пен модерн, жоғары және төмен, маңызды және қарапайым арасындағы шекаралар коллаж, қатар қою және юмор арқылы жойылды. Армитаж және оның бишілері сөйлеген мәтін, классикалық және эстрадалық музыка, джаз, әлемдік музыка және үнсіздік акомпанементімен өнер көрсетті. Америкалық идентиттіні, барлық нәрсені өнімдерді сату үшін пайдаланатын мәдениет тұрғысынан зерттеген Армитаж бен Саллдың сахналық туындылары түстерге толы, ойға дастарқан жайған әлемді жаратты. Армитаж тұтыну мәдениетінің жекелікті қалыптастыруға тигізетін әсерінен алаңдаса да, Саллмен ынтымақтастығы әлеуметтік сын емес, форма, жаңалық және эксперименттер үшін күрескен суретшінің рухымен жасалды. Джефф Кунс Саллға Армитаждың бірнеше қойылымдарын жобалауға қосылды. 1988 жылғы алғашқы бірлескен жұмысының нәтижесінде «Gogo Ballerina» пайда болды, онда Кунс пен Салл костюм дизайнын бөлісіп жасады, ал Кунс декорацияларды жасады. Армитаж Кунспен тығыз жұмыс істеді, жаңа қойылымның тақырыптары мен мазмұнын талқылады, осыдан кейін туынды үшін ірі, интерактивті декорациялар жасалды. Бишілер оларды физикалық түрде пайдаланды: қара, жүрек пішіндес шоколад қорабынан шығып, қызыл плексиглас аюлар, жүректер мен гүлдері бар жарықтандырылған гого қорапшаларында биледі, сондай-ақ үлкен, сәнді тортты қиратты. Кунстың декорациялары 2000-шы жылдардың басында сақтау құнының тым жоғары болуына байланысты жойылды. Салл мен Кунс 1989 жылы «Жамандау», «Кемеден тыс» (1991) және «Жабырланушылардың тойы / Жанды сатушылар» (1996) жұмыстарында қайтадан бірлесіп жұмыс істеді, олар екеуі де декорациялар мен костюмдерге үлес қосты.

In 1984 Armitage met painter, David Salle, at a post performance dinner that included the choreographer, Yvonne Rainer. The meeting led to the second period in Armitage's aesthetic development as Armitage and Salle began a collaboration that continues to this day. Salle's work, combining figuration with an extremely varied pictorial language, brought dazzlingly original sets and costumes to the stage. The early Armitage/Salle collaborations were made in a free spirited exploration of style, eras, pluralities and comparatives, embracing the contamination of languages in a mosaic of pattern. The divisions between ballet and modern, high and low, serious and banal disappeared through collage, juxtaposition and humor. Armitage and her dancers performed to spoken text, classical and popular music, jazz, world music and silence. Exploring American identity from the perspective of a culture using everything to sell products, Armitage and Salle's stage work created a contemplative universe awash in color. Though Armitage found consumer culture's influence on the creation of self disturbing, her collaboration with Salle was done, not in the spirit of the social critique, but in the spirit of the artist struggling for form, for the new, for the experimental. Jeff Koons joined Salle in designing several Armitage productions. The first collaboration in 1988 resulted in Gogo Ballerina for which Koons and Salle shared the costume design while Koons created sets. Armitage worked closely with Koons discussing themes and content for the new work, inspiring the creation of large, interactive sets for the piece. Her dancers used them physically: emerging from a black, heart shaped chocolate box, dancing on illuminated gogo boxes with red plexiglas bears, hearts, and flowers and breaking apart a large, extravagant cake. The Koons sets were destroyed in the early 2000s when the expense of storage became prohibitive. Salle and Koons worked together again in 1989 on Contempt, Overboard (1991) and The Predators’ Ball/Hucksters of the Soul (1996) where both contributed set and costumes.

Поэзия

1995 жылы Армитаж Италияның Флоренция балетіне (MaggioDanza) жетекшілік етуге шақырылды. Италия тарихының, саясатының және эстетикасының ықпалы, Данте мен Макиавеллинің көшелерінде өмір сүру, Армитаждың көркемдік ойлауының үшінші, поэтикалық кезеңіне бастап кетті. Ол мағына іздеу туралы философиялық сұрақтарды зерттеу үшін мүмкіндігінше аз элементтерді пайдалана бастады. Оның идеялары Неапольде тұрып, Театро ди Сан-Карло үшін жұмыс істегенде және Венецияда, қазіргі заманғы биенналесіне жетекшілік еткенде одан әрі дамыды. Оның сәнді дизайнер Питер Спелиопулоспен ұзаққа созылған ынтымақтастығы 2000 жылы Афинадағы Грекия Ұлттық балеті үшін қойылған «Құстар» спектаклімен басталды. Ол Еуропадағы маңызды театрлар үшін опера және бидегі 30-дан астам Армитаж қойылымдарының костюмдерін жасады, соның ішінде Армитаж Лоррен балетінің тұрақты хореографы ретінде қызмет еткен Франциядағы қойылымдар (1999–2004). Олардың бірлескен жұмысы Армитаждың шығармашылығының үшінші кезеңінде маңызды орын алады. 2004 жылы Нью-Йоркке оралғаннан кейін Армитаж «Армитаж кетті!» тобын қайта құрып, өте шығармашылық кезеңге кірді. Визуалды суретшілермен жұмысын толықтыру үшін Армитаж ғалымдармен тұрақты ынтымақтастық бастады, уақыт, кеңістік және геометрия туралы түсініктерге сүйене отырып. Осы жаңа кезеңде Армитаж қатаң еңбекке қарамастан, спонтанды және жеке көрінетін қозғалыстар жасады. Мұнда би, жарық, музыка және дизайн үйлесімді тұтасқа біріктіріледі. «Қозғалыстағы кубизм» сияқты түсініктер топтық композицияларда әртүрлі көзқарас бұрыштарын жасау үшін қолданылады, соның салдарынан қозғалыс сан алуан перспективалар мен бұрыштардан, бір-біріне еніп жатқан жазықтықтардан көрінеді. Қадамдардың өзі каллиграфия мен фракталдық геометрияға (табиғаттың геометриясы: бұлттар, таулар, теңіз жағалаулары) негізделген, би дәстүрінің Евклидтік геометриясынан өзгеше, иілгіш, қисық сызықты тілді құрайды. Оның жұмысында бишілер ортақ мақсатқа ұмтылады, бірақ бір уақытта үйлесімді билемейді. Оның кеңістіктік дизайны күрделі де, біртілді де, ерекше, демократиялық жекеленуді тудырады. Күшті лирикалық экспрессия шикі, күшті акценттермен тоқтатылады.

In 1995 Armitage was invited to direct the Ballet of Florence, Italy (known as MaggioDanza). The influence of Italian history, politics and aesthetics, living on the streets of Dante and Machiavelli, led to a third, poetic, period in Armitage's artistic thinking. She began to work with a minimum of ingredients to engage in philosophical questions about the search for meaning. Her ideas continued to develop while living in Naples working for the Teatro di San Carlo and in Venice where she directed the Venice International Biennale of Contemporary Dance. Her long collaboration with fashion designer Peter Speliopoulos began in 2000 with The Birds, created for the Greek National Ballet in Athens. He designed over 30 Armitage productions in opera and dance for important theaters in Europe including productions in France when Armitage served as resident choreographer for the Ballet de Lorraine (1999–2004). Their collaboration forms a significant role in the third period of Armitage's work. Upon her return to New York in 2004, Armitage relaunched Armitage Gone! Dance in a period of intense creativity. To complement her work with visual artists, Armitage began an ongoing collaboration with scientists, drawing upon conceptual ideas around time, space and geometry. In this new phase, Armitage created movement that looks spontaneous and personal, despite it is rigorous craftsmanship. Here dance, light, music, and design are unified into a balanced whole. Concepts such as “cubism in motion” are applied to group patterns creating several vantage points so that movement is seen from multiple perspectives, angles and levels with planes bleeding into each other. The steps themselves are based on calligraphy and fractal geometry (the geometry of nature: clouds, mountains, seashores) creating a sinuous, curvilinear vocabulary unlike the Euclidean geometry of the dance tradition. In her work, the dancers share a common purpose but do not dance in unison. Her spatial design is both elaborate and cohesive, producing a funky, democratic individuality. Extreme lyricism is punctuated by raw, violent accents.

Музыка

Армитаж үнсіздікке хореография қойған, мәтінді партитура ретінде пайдаланған, панк, рок, рэп, электронды би музыкасымен жұмыс істеген және жаңа партитуралар тапсырыс берген. Ол көп кеңістігі мен үнсіздігі бар музыка іздейді, бұл көрермендерге биді маңызды коммуникация құралы ретінде қабылдауға мүмкіндік береді. Армитаж классикалық музыкамен де жұмыс істеді, мысалы, композиторлар Бела Бартоктың ("Уақыт – ағаш ішіндегі балқының қайырылуы"), Дьердь Лигетидің ("Лигети эсселері") және соңғы кезде Дьердьтің ұлы Лукас Лигетидің шығармаларымен жұмыс жасады. BOMB журналында Лукас Лигетимен болған әңгімесінде Армитаж "Itutu" биін қоюдағы қиындықтарды айтты. "Itutu" – Лигетидің өзінің және Буркина-Фасодағы "Burkina Electric" тобының музыкасына қойылған би. Лигети электроникамен және Буркинабе халық музыкасымен, топтағы биші-музыканттармен бірлесіп жұмыс істейді. "Itutu" – "осы әртүрлі, қарама-қайшы музыкалық әлемдерді театрлық мағынаға енгізіп, поливизуалды би мен сананың өзгерген жай-күйін зерттеу мүмкіндігі болды." [7]

Би комиссиялары

Армитаж көптеген компаниялар үшін билер қойды, оның ішінде Париж опера балеті, Америка балет театры, Тасмания би компаниясы, Англияның Extemporary Dance Company, The White Oak Dance Project, Берлиннің Deutsche Oper, Мюнхендегі Bayerische Staatsoper, Монте-Карло балеті, Лион опера балеті, Кубаның ұлттық балеті, Грекияның ұлттық балеті, Вашингтон балеті, Альвин Эйли американдық би театры, Канзас-Сити балеті, Берн балеті, Балетто Театро ди Торино, Рамберт би компаниясы, Голландиядағы Introdans және Бостон балеті.

Би және ғылым

2010 жылы Армитаж Брайан Гриннің "Таразылы ғалам" атты танымал ғылыми кітабынан шабыттанған "Үш теорияның" бірінші бөлігін жасады. Ол әлемдік ғылым фестивалінде көрсетілді (қара тесіктер физикасы және ішектік теория. [4] Армитаж: «Физика мені армандауға жетелейді. Мен қалыптан тыс ойлауға және ойымды ашуға тырысамын. Маған ғылым ұнайды. Ғылым әрқашан билікті сынап бағалайды. Бұл теориялар арасындағы қақтығыс маған өте драматикалық және өте маңызды болып көрінді». [5]

Армитаж GONE! Dance Company, 2010 жылы Шампейн-Урбана қаласындағы Краннерт сахналық өнер орталығында «Үш теорияның» толық көлемді нұсқасын қойды. Физиканың негізгі принциптерін бейнелеуге Армитаждың құштарлығынан туған бұл қойылымда таң қалдырарлық виртуоздықпен орындалған заманауи балет хореографиясы ұсынылды. 2015 жылдың наурызында Армитаж Стэнфорд университетінің биологы Пол Эрлихпен және 30 бишімен бірлесіп, Нью-Йорктегі Америка табиғи тарих мұражайындағы Мильштейн мұхитының залында климаттың өзгеруі туралы «Нәрселердің мәні» атты туынды жасады, мұражайдың тарихында алғаш рет өнер көрсетілімдері ұйымдастырылды.

Би және оркестрлер

Армитаж Нью-Йорк филармониясы үшін Линкольн орталығының Эйвери Фишер залында екі хореографиялық шығарма қойды. Екі қойылымды да музыкалық жетекші Алан Гилберт жүргізді. Біріншісі, Яначектің "Ақылды кішкентай түлкісі" 2011 жылы алғаш рет көрсетілді. Екіншісі, "Бишінің арманы" (2013) шығармасында Нью-Йорк Сити Балетінің жетекші бишілері Сара Меарнс және Амар Рамасар, Армитаж кетті! тобы Игорь Стравинскийдің музыкасымен хореографиялық биді орындады. 2016 жылы Армитаж және Армитаж кетті! тобы Лондон филармониясының тапсырысымен Эса Пекка Салонен жүргізген Стравинскийдің музыкасына "Агон" шығармасын жасады, бұл олардың "Мифтер мен рәсімдер" маусымының бір бөлігі болды.

Опера директоры

Армитаж Еуропаның көптеген беделді театрлары үшін барокко және заманауи репертуардан операларды қойды. Олардың қатарында Неапольдегі Сан-Карло театры, Париждің Шатель театры, Афинадағы Лирикалық опера және Амстердамдағы Музыкалық театр бар. Оның 2015 жылы Неапольдегі Сан-Карло опера театрындағы «Орфео мен Эвридика» қойылымы RAI телеарнасы үшін түсіріліп, DVD ретінде жарық көрді. 2007 жылы Армитаж контратенор Энтони Рот Костанцоның Принстон қойылымы «Зефирино дауысы» режиссерлігі мен хореографиясын жүргізді. Армитаж Нью-Йорктегі Готэм камералық операсы үшін «Ариадна Алансыз» және Саратога операсы үшін «Дидо мен Эней» (2015) мен Филип Гластың «Венеция сиқыршылары» (2016) операларын қойды.

Өнер биі көрмесі (2015)

2015 жылы Mana Contemporary «Making Art Dance» көрмесін ұсынды, ол 25 000 шаршы фут (шамамен 2323 шаршы метр) галереяда суретшілер мен сәндік дизайнерлермен 35 жылдық ынтымақтастықты көрсетті. 1978 жылдан 2015 жылға дейінгі костюмдер, фондар, декорациялар және эскиздер қабырғаларға қадалған, киім үлгілеріне ілген және шатырға ілінген болатын. Кристиан Марклей, Массачусетс өнер колледжінің студенті кезінде, 1978 жылы Армитаждың алғашқы «Ne» туындысы үшін декорациялар, костюмдер және плакаттар жасады. Оның кейінгі панк стильіндегі туындыларын режиссер Чарльз Атлас жасады. Суретші Дэвид Салл 1984 жылы оның негізгі серіктесіне айналды. Салл Нью-Йорктегі Armitage би тобының бірнеше қойылымдары үшін, сондай-ақ еуропалық балет және опера өндірістері үшін фильмдер, костюмдер, фондар, мүсіндер, декорациялар және реквизиттер жасады. Кэрролл Данхэм 1988 жылы «Софиге арналған суреттер» туындысы үшін фон жасады. Джефф Кунс 1987 жылдан 1996 жылға дейін Армитаждың АҚШ және шетелдегі өндірістерінде Дэвид Саллмен бірлесіп декорациялар мен костюмдер жасады. Филип Таафф 1995 жылы «Шехерезаде» және 2008 жылы «Итуту» жобаларында жұмыс істеді. Брис Марден 2004 жылы Неапольдегі Сан-Карло театрында «Орфей және Эвридика» итальяндық қойылымы үшін фондық декорациялар жасады. 2008 жылы «Ariadne Unhinged» үшін Вера Латтер декорацияны жасады, ал Дональд Бэчлер реквизиттерді жобалады. Карен Килимник 2009 жылы Неапольде жасалған Доменико Тиеполоның «Il Designi Di Pulcinella» картинасына негізделген суреттелген панельдерді жасады. Армитаждың серіктестеріне композиторлар, сәулетшілер, сән дизайнерлері, жарық дизайнерлері және ғалымдар кіреді. Фильм режиссері Джеймс Айвори Италияның Флоренция қаласында Армитаж үшін, сондай-ақ Жан Поль Готье және Кристина Лакруа сияқты костюмдер мен декорациялар жасады. Питер Спелиопулос, Donna Karan компаниясының креативті директоры, 1990 жылдардың ортасынан бастап Армитаж өндірісі үшін костюмдер жасауға белсенді түрде қатысты және осы күнгі күнге дейін қатысып келеді. Көрменің кішірек нұсқасы 2015-2016 жылдары Нью-Йорктің Саратога-Спрингс қаласындағы Ұлттық би мұражайында көрсетілді. Армитаждың бірнеше костюмі тұрақты түрде экспозицияда қойылған.

Танымал мәдениет

Сахнада жұмыс істеуден басқа, Армитаж поп музыкамен де жұмыс істеді, оның ішінде Майкл Джексонның "In The Closet" және Мадоннаның "Vogue" атты туындыларына хореография қойды. [6]

2012 жылы ол Диана Паулюс режиссерлік еткен, Шекспирдің "The Tempest" пьесасына шабыттанған және әйелдердің сұлулығы мен күшін көрсететін "Amaluna" атты Cirque du Soleil шоуының хореографиясын жасады. [8]

Ол режиссер Джеймс Айворимен бірлесіп "The Golden Bowl" және "The White Countess" сияқты бірнеше фильмге де хореография қойды. Оның жұмысы теледидар үшін түсірілген екі деректі фильмге арналды: Дэвид Хинтонның "The South Bank Show" (1985) және Марк Кидельдің "Wild Ballerina" (1998). Оның "Rave" балеті еуропалық "Arte" телеарнасы үшін түсірілді.

Марапаттар мен құрметтер

Армитаж 2004 жылы Қазіргі Заманғы Өнер Қорының суретшілерге арналған грант сыйлығын алды. 2009 жылдың көктемінде Армитаж Францияның ең жоғары наградасы – «Өнер мен әдебиет орденінің Командоры» (Commandeur dans l’ordre des Arts et des Lettres) атағымен марапатталды.