Кіріспе
Саскачеван жаңа демократиялық партиясы (НДП) – Канаданың Саскачеван провинциясындағы әлеуметтік демократиялық саяси партия. Партия 1932 жылы Фермерлік еңбек тобы ретінде құрылды және 1935 жылдан 1967 жылға дейін Кооперативтік Комонвелл федерациясының (CCF) Саскачеван бөлімі ретінде танылды. Қазіргі уақытта НДП ресми оппозицияны құрайды және оны Карла Бек басқарады. CCF Томи Дуглас басшылығымен провинциялық саясатта үстем күшке айналды, 1944 жылдан 1964 жылға дейін бес рет тікелей көпшілік үкіметін құрды. Канадада сайланған алғашқы әлеуметтік-демократиялық үкімет CCF көптеген мемлекеттік корпорацияларды құрды, экономикаға үкіметтің араласуын қалыпқа келтірді және заманауи Канаданың әлеуметтік мемлекетінің негізгі элементтерін, ең бастысы – барлық азаматтарға арналған денсаулық сақтау жүйесін енгізді. НДП 1971 жылдан 1982 жылға дейін және 1991 жылдан 2007 жылға дейін үкімет құрғандықтан, бұл партия Саскачеванның табиғи басқарушы партиясы ретінде ұзақ жылдар бойы саналды. Сонымен қатар, Саскачеван ұлттық аренада CCF және НДП саясатының өңірлік орталығы болып есептелді. Дегенмен, 2007 жылы үкіметтен қалғаннан бері партияның ықпалы төмендеді және партияның 1930 жылдардағы бастапқы кезеңінен бері ең нашар сайлау нәтижелерін көрсетіп отыр. Саскачеванның жаңа демократиялық партиясы федералдық партиямен байланысты болғанымен, провинцияның дамуындағы рөлі мен партияның провинциядағы тарихы ескерілгенде, ол "өзгеше жергілікті" партия болып саналады.
The Saskatchewan New Democratic Party (NDP) is a social democratic political party in the Canadian province of Saskatchewan. The party was founded in 1932 as the Farmer Labour Group and was known as the Saskatchewan section of the Co operative Commonwealth Federation (CCF) from 1935 until 1967. The NDP currently forms the Official Opposition and is led by Carla Beck. The CCF emerged as a dominant force in provincial politics under the leadership of Tommy Douglas, forming five consecutive majority governments from 1944 through 1964. The first social democratic government elected in Canada, the CCF created a wide range of crown corporations, normalized government involvement in the economy, and pioneered elements of the modern Canadian welfare state, most notably universal healthcare. With the NDP forming government again from 1971 to 1982 and from 1991 to 2007, the party was long considered Saskatchewan's natural governing party. Moreover, Saskatchewan was long seen as the regional centre for CCF and NDP politics on the national stage. However, the party has seen its influence diminish since losing government in 2007, posting its weakest election results since the party's earliest days in the 1930s. While the Saskatchewan NDP is affiliated with its federal counterpart, the party is considered to be a "distinctly homegrown" party given the role of the province in its development and the party's history in the province.
Алдын ала өнімдер
КҚК-нің тамырлары XX ғасырдың басындағы шаруалар ұйымдары мен саяси қозғалыстарға жетеді. 1901 жылы шаруалардың бір тобы аумақтық астық өсірушілер қауымдастығын құруға келісті, ол 1905 жылы Саскачеван провинция болған кезде Саскачеван астық өсірушілер қауымдастығы (SGGA) атанды. SGGA батыстың шеттетушілік сезіміне ерте мысал болды және Канаданың орталық аймағындағы капиталистерге тиімді көрінген экономикалық жүйеге наразылық білдірді. Шаруалар қозғалысы 1921 жылғы федералды сайлауда екінші орынды иеленген прогрессивті партияның негізін қалады, олар Саскачеваннан 16 мандаттың 15-ін жеңіп алды. Алберта мен Манитобада Біріккен шаруалар партиясы билікке келді, бірақ Саскачеван шаруаларының провинциялық деңгейдегі саяси мүдделері провинциялық либералдық партиямен тығыз байланысты болды, ол провинциялық саясатта үстемдік құрды және SGGA-мен жақын қарым-қатынасты сақтап келді. Провинциялық прогрессивтер 1920 жылдары аз ғана мандатқа ие болды, ал американдық үлгідегі аграрлық «Бейтарап лига» партиясы ешқандай мандат жеңе алмады. Сонымен қатар, провинцияда ұйымдасқан еңбекшілер болды, бірақ олар көбінесе кеңейіп келе жатқан ауыл шаруашылығы экономикасына тәуелді болды және шаруалардың бағытын ұстанды. 1921 жылы солшыл топтың бір бөлігі, либералдармен SGGA-ның байланысына наразы болып, қауымдастықтан шығып, Канада шаруалар одағын құрды. Бұл топтар астық өндірушілердің кооперативін құруда келісімге келді және 1926 жылы Джордж Хара Уильямс басшылығымен Канаданың Біріккен шаруаларын (UFC) құру үшін бірікті. Жаңа ұйым сайлау саясатына қатысуға қарсы болды және кооперативтік дамуды қолдады, сонымен қатар ұйымдасқан еңбекпен жақын қарым-қатынас орнатуға тырысты. Алайда, 1929 жылғы сайлаудан кейін бірнеше прогрессивті депутат консервативті үкіметті қолдауға бел буғанда, UFC саяси қатысуға көшті.
Құрылғысы мен қарсылық (19321944)
UFC-ді саяси қатысуға итермелеген тағы бір маңызды фактор – Ұлы депрессияның басталуы болды, ол дала аймақтарында (прерияларда) әсіресе ауыр тиді. Үстем саяси партиялардың дағдарысқа жауап беруге құлшынбауы саяси белсенділікке жаңа мүмкіндіктер жасады, әсіресе саяси және экономикалық жүйені сынауға ынталандырды. UFC өзін социалистік саяси балама ретінде ресмилендіруді шешті. 1931 жылы UFC Регина қаласына шеру ұйымдастырып, үкіметтің депрессия кезінде шаруалардың қиын жағдайына бейжай қарауына наразылық білдірді. Осы шара барысында UFC Тәуелсіз Еңбек партиясының жетекшісі М.Дж. Колдуэллмен байланыс жасады. 1932 жылы екі ұйым бірігуге келісіп, Колдуэлл басшылығымен Фермерлік-Еңбек тобын немесе Фермерлік-Еңбек партиясын құрды. Сол жылы Фермерлік-Еңбек партиясы Калгариде өткен Кооперативтік Ұлттық Одақтың (Co-operative Commonwealth Federation) құрылтай конференциясына қатысты. Бұл «Фермерлік-Еңбек социалисті» атты жаңа ұлттық партия болды, ол әлеуметтік жақсылықты (social gospel) ұстанымына бағынды. Партия құрылтайшы мүше және серіктес болғанымен, Саскачеван партиясы алғашқы сайлауға дейін Фермерлік-Еңбек партиясы атауын сақтап қалуды жөн көрді. 1933 жылы Регинада өткен ұлттық партияның алғашқы съезінде капитализмді ауыстыру мақсатында «әлеуметтік жоспарлаудың толық бағдарламасын» қабылдап, Регина манифестін өзінің негізгі қағидалары ретінде бекітті. Харизматикалық федералды CCF депутаты және баптист пасторы Томи Дуглас Уильямсқа партия төрағалығына қарсы күресуге көндірілді және 1941 жылы партия президенті, ал 1942 жылы партия басшысы лауазымына оны жеңіп алды. 1940-шы жылдардың басында партия халық арасындағы жұмыстарға және саяси білім беруге ерекше назар аударды, нәтижесінде партия мүшелерінің саны соғыс басталған кездегі шамамен 4000-нан 1944 жылға қарай шамамен 24000-қа дейін өсті.
Көпшілік билік (19441964)
Дуглас пен CCF 1944 жылғы сайлауда билікке келді, Канадада немесе АҚШ-та алғашқы социалистік үкімет құру үшін 52 орынның 47-ін жеңіп алды. Депрессия кезінде ондаған мың тұрғын кетіп қалғанмен, провинция елдегі халық саны бойынша үшінші орында қалды; сонымен қатар, ол ең қарызды және көбінесе ауылдық болып дамыды. Партия әлеуметтік денсаулық сақтау және білім беру реформасына баса назар аударған толыққанды бағдарлама бойынша сайланды. Бастапқыда Дуглас үкіметі амбициялық жаңғырту бағдарламасын бастағанда мемлекеттік, кооперативтік және жеке кәсіпкерлікті дамытуға ұмтылды. Жаңа үкімет бірден кең ауқымды реформалар жүргізді: алғашқы он алты айда 192 заң қабылдады, көптеген жаңа мемлекеттік департаменттер мен мемлекеттік корпорациялар құрды, провинциялық экономикада мемлекеттің рөлін кеңейтті – сақтандыру (SGI), коммуналдық қызметтер (SPC) және көлік (STC) салаларында, сондай-ақ еңбек қатынастары, мемлекеттік қызмет және шаруалардың әлеуметтік қамтамасыздығы туралы жаңа заңдар бекітті. Үкімет сонымен қатар аяқ киім, қорап, кірпіш фабрикалары сияқты табыссыз бизнес жобаларын да қолға алды. Партия заманауи инфрақұрылымды дамытуға да белсенділік танытты, мыңдаған шақырымдық жаңа жолдар салды, қалалар, ауылдар мен шаруа қожалықтарын провинциялық электр желісіне қосты, сондай-ақ табиғи газ, кәріз және су жүйелері сияқты жаңа мүмкіндіктерді ұсынды. Жалпы алғанда, үкімет Саскачеван тұрғындарының өмір сапасын жақсартуға және әлеуметтік, білім беру және денсаулық сақтау салаларындағы жоғары стандарттарға тең қол жеткізуді қамтамасыз етуге басымдық берді. Осы инновацияларды басқару және қаржыландыру үшін Дуглас үкіметі күшті және кәсіби мемлекеттік қызметке ерекше мән берді. Дуглас жеке өзі Англиядан Джордж Кэдбериді шақырып, ықпалды экономикалық жоспарлау кеңесін басқарды. CCF ресурстарды дамыту арқылы экономикалық әртараптандыруға басымдық берді, оны негізінен жеке секторды қолдау арқылы жүзеге асырды; бірақ партияның кез келген дамудың қоғамдық мүдделерге сәйкес болуы керек деген талабы мұнай, табиғи газ және минералдық өндірістен мол кіріс әкелетін роялти жүйесіне әкелді. Нәтижесінде үкімет 1950 жылдардың көп бөлігінде бюджеттің артығын қамтамасыз етті, бұл әл-ауқатын одан әрі кеңейту үшін берік экономикалық негіз болды. CCF 1948, 1952, 1956 және 1960 жылдары көпшілік дауыспен қайта сайланды. Партияның ең маңызды жетістігі Солтүстік Америкадағы алғашқы толыққанды мемлекеттік медициналық сақтандыру жүйесін енгізу болды. Провинцияда Medicare енгізуге қатысты күрес провинция дәрігерлерінің қарсылығына байланысты шиеленісті болды, оларға Американдық Медициналық Ассоциация қолдау көрсетті. AMA егер бұл жүйе бір жерде енгізілсе, мемлекеттік денсаулық сақтау континенттің басқа бөліктеріне таралады деп қорқып отырды. 1962 жылдың шілдесінде дәрігерлер Саскачеван дәрігерлерінің 23 күндік ереуілін ұйымдастырды. Даулы Медициналық Сақтандыру Заңын жеңуге жасалған күшті әрекеттерге қарамастан, ереуіл ақыры тоқтатылды және Саскачеван дәрігерлері мен хирургтары колледжі «Саскатун келісімінің» түзетулері мен шарттарына келісті. Бағдарлама енгізіліп, көп ұзамай бүкіл Канадада қабылданды. Medicare бойынша алдын ала жұмыстың көп бөлігін атқарғаннан кейін Дуглас 1961 жылы партия басшысы және премьер-министр лауазымынан кетіп, CCF және Канаданың Еңбек Конгресінің бірігуінен құрылған Федералды Жаңа Демократиялық Партияның (NDP) негізін қалаушы басшысы болды. Дугластың негізгі министрлерінің бірі Вудро Ллойд партия басшысы және премьер-министр болып, Medicare жүзеге асыруды аяқтады. NDP құрылғаннан кейін Саскачеван CCF Кооперативтік Комонвелл Федерациясы, Жаңа Демократиялық Партияның Саскачеван бөлімі немесе CCF NDP аталды. Партия 1964 жылғы сайлауға осы атаумен қатысты. Содан кейін Medicare мәселесі айқын әсер етті, және CCF NDP Росс Тэтчердің либералдарынан жеңіліс тапты.
Өтпелі кезеңде (1964-1971)
1967 жылы қарашада өткен съезде партия НДП атауын толық қабылдады. Бұл өзгеріс келіспеушілік тудырды, себебі ол бай дәстүрмен үзілді, сондай-ақ ұйымдасқан еңбекпен бірігу партияның аграрлық тамырларынан бас тартуына қатысты алаңдаушылықты күшейтті. Бұл, шаруашылықтың шоғырлану қарқынының артуымен қатар, ауылдық жерлерде халық азаюының күшею кезеңімен бірге келді. Сонымен қатар, 1960 жылдардың соңынан бастап НДП – провинциялық және ұлттық деңгейде – «Вафл» деп аталатын солшыл қозғалыспен фракциялық тартысқа ұшырады. «Жаңа солшылдықтың» көрінісі болған және 1960-шы жылдардағы контрмәдениет қозғалысының бір бөлігі «Вафл» партияның социалистік тамырларына оралуды, оның ішінде маңызды салаларды мемлекеттендіру арқылы жақтады; олар ерекше қызығушылықпен Канада экономикасының АҚШ бақылауында болуына қатысты. «Вафл» қозғалысы көп дау тудырды. Оның «Тәуелсіз социалистік Канада манифесі» 1969 жылғы федералды НДП съезінде дауысқа салынды және жеңіліске ұшырады. Дегенмен, Вудро Ллойд партияны жаңарту әлеуетін көріп, оны қолдады. Бұл оқиға және Ллойдтың партияны пікірталасқа ашуға дайындығына қарсылық, Ллойдтың 1970 жылы басшылық лауазымынан кетуіне ықпал етті. Ллойдтың отставкасы Дуглас және Ллойд үкіметтерінде бұрынғы мемлекеттік қызметкер және министрлер кабинетінің мүшесі Аллан Блейкени, 1967 жылы фракцияға қосылған жас заңгер Рой Романов, фермер және «Вафл» кандидаттығын ұсынған Дон Митчелл және еңбекшілердің қолдауына ие болған Джордж Тейлордың қатысуымен қызықты басшылық сайысқа әкеп соқты. 1970 жылғы съезде Митчелл жақсы нәтиже көрсетіп, дауыстардың 25% -дан астамын алып үшінші орынға шықты. Соңғы дауыс беруде Блейкени Романоуды жеңіп шықты, ал көптеген «Вафл» мүшелері дауыс беруден бас тартты.
Аллан Блейкени (1971-1987)
Блейкени басшылығымен НДП 1971 жылғы сайлауда «Халық үшін жаңа келісім» атты платформада күшті көпшілік дауыспен қайта билікке оралды. Платформа экономикаға мемлекеттік араласуды күшейтуге, әділетті әлеуметтік бағдарламаларды іске асыруға және ұйымдасқан еңбекке қолдау көрсетуге баса назар аударды. 1970-ші жылдардың басындағы энергетикалық дағдарыс, мұнай мен уран сияқты энергия тауарларының бағасын күрт өсірді, бұл ресурстардан үлкен пайда табу мүмкіндігін ашты, сонымен қатар провинция, өнеркәсіп және федералды үкімет арасында ресурстарды бақылау және олардан түсетін кірістер мәселелері бойынша қақтығыстарды күшейтті. Саскачеван провинциясының табиғи ресурстарын ұлттандыру бағдарламасын бастады, оның ішінде «Саскачеван вафли» науқанының маңызды бөлігі болған SaskOil, PotashCorp және Саскачеван тау-кенін дамыту корпорациясын құрды, ресурстардан елеулі кіріс алу мақсатында. Романовтың бас прокурор болған кезінде НДП ресурстарға салық салу мәселесінде федералды үкіметпен сотқа жүгірді және федералды Ұлттық энергетикалық бағдарламаға қарсы Альбертамен бірікті, бұл батыстың шеттелу сезімін күшейтті. Бұл оқиғалар әртүрлі пікір тудырды; әсіресе уранды өндіру НДП-де даулы болды, себебі экологиялық және бейбітшілік жақтастары осы ресурстың өндірісіне мораторий енгізуді қолдады. Алайда, Блейкени үкіметі Қоршаған ортаны қорғау департаментін құрды, экологиялық бағалау стандарттарын енгізді және ресурстық жобалар бойынша қоғамдық тыңдаулар өткізді. НДП сондай-ақ салық салу және еңбек заңнамасына прогрессивті реформалар енгізіп, денсаулық сақтау бағдарламаларын кеңейтті, оның ішінде жаңа дәрі-дәрмектер мен стоматологиялық қызметтерді қамтыды. 1982 жылғы сайлауда Блейкени үкіметі Грант Девайн басқаратын жаңадан күшейген Прогрессивті консерваторларға жеңіліп қалды. Бұл жеңіліске конституциялық мәселелерге байланысты халықтың шаршауы, федералды жалақы мен бағаны реттеуге НДП-нің қолдауы және мерзімінің соңында ұйымдасқан еңбекпен туындаған келіспеушіліктер, сондай-ақ ПК-ның салық жеңілдіктері мен пайыздық төлемдерді азайту туралы уәделері сияқты бірнеше факторлар себеп болды. Бұл Саскачеван тарихында CCF/NDP үкіметінің ең ауыр жеңілісі болды. Жеңіліске қарамастан, Блейкени оппозициядағы НДП-ны басқаруын жалғастырды. 1986 жылғы сайлауда НДП халықтың дауысы бойынша шамалы артықшылыққа ие болды, бірақ бұл дауыс көбінесе қалалық орталықтарда шоғырланғандықтан, парламентте тек 25 орынға жетті. Регина мен Саскатуннан тыс жерлерде бар болғаны тоғыз орын жеңіп алған сайлау, бұрын ауылдық наразылықтың дауысы болған партияның қаншалықты өзгергенін көрсетті. Девайннің үкіметі, керісінше, ауылдық аймақтарға бағытталған және әсіресе фермерлерді қолдауға көп қаржы жұмсады.
Рой Романов және Лорн Калверт (19872009)
Блейкени 1987 жылдың басында отставкаға кетті, ал Рой Романов жаңа басшы ретінде бекітілді. Романов 1991 жылы партияны қайта билікке әкелді, сол кезде НДП қаржылық дағдарысты мұра етіп алды. Девайн үкіметі тұсында провинцияның қарызы өсіп, провинция банкроттыққа ұшырау қаупіне тап болды. Сонымен қатар, ПК үкіметі PotashCorp сияқты бірқатар мемлекеттік корпорацияларды жекешелендіру арқылы мемлекеттік кірістерді шектеді. Романов Дуглас үкіметі белгілеген қаржылық басқару стандартына сілтеме жасап, қаржылық дағдарысқа басымдық беру қажеттігін атап өтті. Алайда, ол және қаржы министрі Дженис Маккиннон дағдарысты шешу үшін қатаң үнемдеу саясатын қабылдады, бұл провинцияның қаржысын тұрақтандырып, 1995 жылға қарай теңгерімді бюджетке оралды, бірақ бұл белгілі бір құрбандылықтарды талап етті. Шығындарды қысқарту шаралары ауылдық денсаулық сақтау және білім беруді қысқартуды, сондай-ақ ауыл шаруашылығына қолдау көрсетуді қамтыды, бұл провинциялық саясаттағы қала мен ауыл арасындағы айырмашылықты одан әрі күшейтті. 1995 жылы НДП қайта сайланғаннан кейін, ПК де, Либералды оппозиция да билікке оралудың нақты жолын таба алмады. 1997 жылы әр партиядан төрт депутат – барлығы ауылдық округтерден – Саскачеван партиясын құру туралы жариялады, мақсаты НДП-ға қарсы оппозицияны біріктіру болды. Бұрынғы Реформа партиясының депутаты Элвин Германсон партия басшысы болып сайланды және сегіз депутаттан тұратын партия бірден ресми оппозиция құрды. Салықты төмендету және консервативтік әлеуметтік саясат платформасымен Германсон партиясы 1999 жылғы сайлауда жақсы нәтиже көрсетті, халықтың дауысы бойынша НДП-ны шамалы басып өтті; алайда, жаңа партия қалалық аймақтарда өз ықпалын көрсетпеді және Регина мен Саскатундағы орындар үшін НДП-мен шамалы айырмашылықпен 25 орынға қарсы 29 орын жеңіп алды. НДП-ның 29 орыны көпшілікке бір орын жетпейді, сондықтан партия үкімет құру үшін үш сайланған Либералды депутаттың қолдауына сүйенуге мәжбүр болды. 2000 жылы Романов зейнетке шығатынын жариялады, бұл 1987 жылғы Романовтың қарсылығы жоқ басшылық сайлаудан өзгеше басшылық сайлауға жол ашты. 2001 жылғы басшылық сайлау өте бәсекелі болды – бюллетеньдегі жеті кандидат партия тарихындағы ең ірі сайлауға айналдырды. Бұған қоса, партия алғаш рет делегаттық сайлаудың орнына «бір мүше – бір дауыс» қағидасын қолданды. Басты үміткер ретінде Крис Аксуорти, бұрынғы НДП депутаты және қазіргі MLA, Романовтың әділет министрі қызметін атқарды. Тағы үш министр – Бэкли Белангер, Джоанна Кроффорд және Мейнард Соннег – де қатысты. Оларға бұрынғы MLA және Біріккен шіркеудің пасторы Лорн Кальверт, Ұлттық фермерлер одағының бұрынғы президенті Нетти Вибе және жас жаңа демократтардың бұрынғы президенті болған Скотт Банда қосылды. Вибе партияның солға қарай бұрылуын жақтаған неолибералдыққа қарсы нақты науқан жүргізді; үшінші дауыс беру кезінде Вибе 23% дауыспен үшінші орынға ие болды. Көбірек әлеуметтік бағдарламаларға назар аударуға уәде берген дәстүрлі социал-демократиялық науқанды жүргізген Кальверт, соңғы дауыс беруде 18 000-ға жуық дауыстың 58%-ын алып, Аксуортиді жеңді. Жеңіске жеткеннен кейін Кальверт Романовтың орнын дереу премьер-министрлікке алмастырды. Оның үкіметі НДП-дан радикалды өзгешелік білдірмегенімен, уәделенгендей, Романовтың үкіметінен қарағанда социал-демократиялық болып саналды. Кальверт үкіметі әлеуметтік шығыстарды, әсіресе білім беру және денсаулық сақтау саласында айтарлықтай арттырды. Балаларға күтім жасайтын орындар кеңейтілді және бірқатар мақсатты әлеуметтік бағдарламалар енгізілді. Үкімет сондай-ақ иммиграциялық жүйелерді реформалауды, көбірек иммигранттарды тартуды және жаңартылатын энергия мен энергияны үнемдеуге инвестицияларды кеңейтуді бастады. Бұл жаңа әлеуметтік шығыстардың көп бөлігі тауар бағасының жаңаруымен мүмкін болды, бұл провинцияның ресурстық кірісінің айтарлықтай өсуіне әкелді. Кальверт сонымен қатар өз партиясының провинцияның негізгі мемлекеттік корпорацияларын қолдауы мен Германсон партиясының одан әрі жекешелендіруді қарастыруға дайындығы арасындағы айқын контраст жасады. Саскачеван партиясы 2003 жылғы жалпы сайлауға қарай сауалнамаларда көш бастап, 28 орынға ие болды, ал НДП дауыс үлесін арттырып, 30 орынға ие болып көпшілік үкіметке оралды. Сайлаудан кейін Германсон Саскачеван партиясының басшысы лауазымынан кетті және оның орнына Брэд Уолл тағайындалды. Жаңа басшы оппозицияның имиджін қалыпқа келтіруге тырысты, әлеуметтік консервативтік саясаттан бас тартып, партияның өркендеп жатқан экономиканы басқаруға ең қолайлы екенін мәлімдеді. Ең маңыздысы, Уолл мемлекеттік корпорацияларды жекешелендірмеуге уәде берді және денсаулық сақтауға назар аударуды жалғастыруға міндеттенді. Уолл Саскачеван партиясын 2007 жылғы жалпы сайлауда жеңіске жеткізіп, НДП-ның ұзақ жылдарлық билігін аяқтады. Сайлаудан кейін Кальверт басшылық лауазымынан дереу кетпейтінін, бірақ келесі сайлауға партияны жетекшілік етуі екіталай екенін айтты.
Жақындағы тарих (2009 жылдан қазіргі уақытқа дейін)
2008 жылы Калверт зейнеткерлікке шығу ниетін жариялады. Одан кейінгі көшбасшылық сайыста бұрынғы вице-премьер Двайн Лингенфелтер, Муз-Жоу қаласының депутаты Деб Хиггинс, бұрынғы партия төрағасы және Регина қаласының адвокаты Йенс Педерсен, сондай-ақ Саскатун қаласының дәрігері Райан Мейли бақ сынасты. 2009 жылдың 6 маусымында Лингенфелтер партия басшысы болып сайланды, ал Мейлидің «сырттан келген» үміткер ретіндегі сайлау кампаниясы 45% дауыспен екінші орынға табан тіреді. Лингенфелтер партияны 2011 жылғы сайлауға бастап барды, ол партия үшін соңғы 30 жылдағы ең нашар көрсеткіш болып шықты. Партия тек тоғыз орынға ие болды, ал Уоллдың Саскачеван партиясы үлкен көпшілік дауысқа ие болды. Лингенфелтер Регинадағы өзінің мандатын сақтап қала алмады – бұл Жана Демократиялық партияның басшысы үшін тұңғыш рет болды. Ол сайлаудан кейін отставкаға кетіп, тағы бір көшбасшылық сайыстың басталуына себепкер болды. Мейли қайтадан көшбасшылыққа үміткер болып тіркелді және 2009 жылы көрсеткен нәтижесіне байланысты, оның үміткерлігіне үлкен сенім артылды. Оған екі депутат – Трент Уотерспун мен Кэм Бротен, сондай-ақ бұрынғы федералды ЖДП үміткері Эрин Уэйр қосылды. 2013 жылдың 9 наурызында Бротен Мейлиден 44 дауысқа басымдықпен жеңіске жетіп, партияның жаңа басшысы болды. Бротеннің көрсеткіші Лингенфелтерден аздаған жақсы болды. 2016 жылғы сайлауда партия он орынға ие болды, ал Бротен өзінің мандатын жоғалтқан екінші партия басшысы болды. Бротен отставкаға кетіп, он жылдың ішінде партия үшін үшінші көшбасшылық сайысқа жол ашты. 2018 жылдың 3 наурызында өткен сайлауда бұрынғы үміткерлер Мейли (қазіргі депутат) мен Уотерспун арасында күрес болды, олар 2013 жылы екінші және үшінші орындарды бөліскен еді. Партия басшылығына үшінші рет үміткер болған Мейли дауыстардың 55% алып, жеңіске жетті. COVID-19 пандемиясы кезінде Мейли медициналық лицензиясын жаңартып, тестілеу орталықтарында жұмыс істеді. ЖДП үнемі үкіметтегі Саскачеван партиясының, қазіргі басшысы Скотт Мое басқаратын партияның, қоғамдық денсаулық сақтау шараларын күшейтуге шақырды. Аймақ Канадада пандемиядан ең көп зардап шеккендердің бірі болды. 2020 жылғы провинциялық сайлау пандемия кезінде өтті. Сайлауда ЖДП 13 орынға ие болды, ал Саскачеван партиясы төртінші рет қатарынан көпшілік үкімет құрды. Мейли өзінің мандатын сақтап алып, партия басшысы ретінде қалатынын мәлімдеді. Алайда, Мейли 2021 жылғы партия съезінде өткен басшылықты қарау кезінде дауыстардың 72% ғана қолдауын алды. 2022 жылдың ақпанында Солтүстік Атабаска округінде өткен қосымша сайлауда ЖДП жеңілгеннен кейін Мейли партия басшысы лауазымынан кететінін жариялады. Одан кейінгі көшбасшылық сайыста Регина қаласының депутаты Карла Бек Саскатун қаласының адвокаты Кэйтлин Харви Бекті жеңіп, партияның бірінші әйел басшысы болды және 2009 жылы Калверт зейнеткерлікке шыққаннан бері партияның төртінші басшысы атанды. Көшбасшылық сайлау партия мүшелерінің саны соңғы сайысқа қарағанда айтарлықтай төмендегенін көрсетті: 2018 жылы 13 000-нан астам мүше дауыс беруге құқылы болса, 2022 жылы 7 000-нан астам мүше тіркелді, ал дауыс бергендердің саны 5 000-нан аспады.
Идеология
Саскачевандық Жаңа демократиялық партия тарихында бірнеше идеологиялық өзгерістерге ұшырады, олардың бастауы CCF дәуірінен басталады. Сонымен қатар, партия ішінде фракциялық даулар болды. Жалпы алғанда, 1930 жылдары анық социалистік партия ретінде құрылған партия, жиырма бірінші ғасырдың басында орталықтанған, «үшінші жол» әлеуметтік-демократиялық партияға айналды. 1933 жылы өткен алғашқы ұлттық CCF съезі Регина манифестін қабылдады, ол ұсынылған қаланың атымен аталады. Манифест халықаралық емес, ұлттық бағытқа басымдық бергендіктен социалистік дәстүрден белгілі бір дәрежеде алшақтағаны айтылса да, манифест «капитализмді түбімен жойғанша CCF үкіметі тыныш алмайды» деген мәлімдемемен аяқталды, сондай-ақ «әлеуметтік жоспарлаудың толық бағдарламасын» жақтады. Алайда, партия бірден басқа партиялармен ынтымақтастыққа түсуге және сайлауда сәттілікке жету үшін платформасын жұмсартуға дайын екенін көрсетті, ал CCF-тің алғашқы үкіметтері «демократиялық социалистік» деп сипатталды. Бұл CCF үкіметтері популистік сипатқа ие болды, бұл кейде олардың социалистік көзқарастарын жұмсартты. CCF платформасына алғашқы маңызды түзету 1956 жылғы Виннипег декларациясымен жасалды, ол партияның Саскачеван облысында үкімет құрғаннан бері іс жүзінде қолданып келе жатқан аралас экономикалық модельді қабылдауда социализмді азайта түсті. 1960 жылдардың соңында партияның барлық деңгейлері Вафли қозғалысымен фракциялық дауға ұшырады, ол НДП мүшелерінен тұратын және партияның социалистік тамырларына оралуын, мемлекеттік жоспарлауды және индустрияны ұлттандыруды жақтады. Вафли Саскачеван облысында үлкен қолдауға ие болды – 1971 жылғы провинциялық партия басшылығына кандидат 25%-дан астам дауыспен үшінші орынға шықты, бірақ ақырында партия жетекшілігінен жеңіліс тапты. 1990 жылдары Рой Романовтың басшылығымен НДП саясатында оңға қарай бетбұрыс болды. Сол онжылдықта партия экономикада мемлекеттің рөлін азайтуға бағытталған неолиберализмнің бір түрі – «үшінші жол» саясатын қабылдады. ХХІ ғасырдың басында сарапшылар провинцияның негізгі партиялары – НДП және Саскачеван партиясы, салыстырмалы түрде жаңа консервативтік партия – «орталыққа жиналды», кең консенсус неолибералдық тәсілдерді дәстүрлі әлеуметтік-демократиялық тәсілдерге басымдық берді. Бұл өзгеріс партияның бір бөлігі үшін оның негізгі принциптерін сатқандық ретінде қарастырылды. Соңғы жылдары солшыл кандидаттар партияда ықпал ету үшін күресіп жатыр. Сол жаққа бейімділігі айтылған Райан Мейли партия басшылығына үш рет үміткер болып, партияның орталық бағытқа бейімделгені туралы қауесеттер тараған кезде орнынан кетті. Соңғы басшылық сайлауда Карла Бек солшыл қарсыласы ретінде танылған Кейтлин Харвиді жеңді.