Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ресейлік ғарышкер (1965 жылы туған)
Russian cosmonaut (born 1965)
Юрий Валентинович Лончаков (Юрий Валентинович Лончаков; 1965 жылдың 4 наурызында туған) – Ресейдің бұрынғы ғарышкері және үш ғарыш миссиясының қатысушысы. Ол ғарышта 200 күн өткізіп, екі рет ашық ғарышқа шықты. 2014 жылдан 2017 жылға дейін Лончаков Юрий Гагарин атындағы космонавттар даярлау орталығының басшысы қызметін атқарды.
Yury Valentinovich Lonchakov (Юрий Валентинович Лончаков; born 4 March 1965) is a Russian former cosmonaut and a veteran of three space missions. He has spent 200 days in space and has conducted two spacewalks. From 2014 to 2017, Lonchakov served as head of the Yuri Gagarin Cosmonaut Training Center.
Жеке
Лончаков 1965 жылғы 4 наурызда Қазақстан Республикасының Жезқазған облысы Балқаш қаласында дүниеге келген. Балалық шағы мен жастығын Ақтөбеде өткізгендіктен, ол Ақтөбені туған қаласы деп санайды. Лончаковтың ата-анасы, Лончаков Валентин Гаврилович және Галина Васильевна геологтар болған. Ол Лончакова (Долматова) Татьяна Алексеевнаға үйленген. Олардың 1990 жылы туған Кирилл есімді бір ұлы бар. Лончаковқа "Ғарыш зерттеулеріне сіңірген еңбегі үшін" медалі және NASA ғарыш ұшу медалі берілген. Ол Халықаралық әлеуметтік ғылымдар академиясы мен Халықаралық қамқорлық академиясының "Отан даңқы" ұлттық сыйлығының "Ресей даңқы" номинациясының иегері. Сондай-ақ ол "Ақтөбе облысының құрметті азаматы" атағымен марапатталған.
Lonchakov was born on 4 March 1965, in Balkhash, Dzhezkazkansk Region, Kazakhstan. He considers Aktyubinsk as his native city since he had spent his childhood and youth there. Lonchokov's parents, Lonchakov Valentin Gavrilovich and Galina Vasilyevna were geologists. He is married to Lonchakova (Dolmatova) Tatyana Alexeevna. They have one son, Kirill, born in 1990. the Medal "For Merit in Space Exploration", and the NASA Space Flight Medal. Lonchokov is a National Prize winner for the Glory of Fatherland in nomination Russia Glory, instituted by the International Academy of Social Sciences and International Academy of Patronage. He is an "Honoured Man of the Aktubinsk region".
Әскери мансап
Ұшқыштар мектебін бітіргеннен кейін Лончаков екінші борт командирі, борт командирі, эскадрильяның аға ұшқышы және Ресей теңіз күштерінің авиациялық бригада командирі қызметін атқарды. Лончаков 1400 сағаттан астам ұшу тәжірибесіне ие, 1-сыныпты әскери-әуе күштері ұшқышы және 526 секірумен парашюттік дайындық оқытушысы.
After graduation from pilot school, Lonchakov served as a second crew commander, crew commander, squadron senior pilot, and aviation brigade commander in the Russian Navy. Lonchakov has logged over 1400 hours of flight time, is a Class 1 Air Force pilot, and a paratroop training instructor with 526 jumps.
Ғарышкер мансабы
1997 жылдың желтоқсан айында Лончаков Гагарин атындағы ғарышкерлер оқу орталығының ғарышкерлер бөлімінің сынақ космонавты кандидаты ретінде таңдалды. 2004 жылдың шілдесінде ол Байқоңыр ғарыш айлағындағы төтенше жағдайларда аман қалуға дайындық жаттығуларына қатысты.
Lonchakov was selected as a test cosmonaut candidate of the Gagarin Cosmonaut Training Center Cosmonaut Office in December 1997. In July 2004 he took part in the training for survival in extreme situations at the Baikonur Cosmodrome.
STS-100
Лончаковтың алғашқы ғарыш сапары Халықаралық ғарыш станциясына роботты қол – Canadarm2 орнату үшін STS-100 ғарыш кемесінің миссиясы болды. Миссияның басқа да маңызды міндеттері Рафаэлло логистикалық модулін станцияға жалғау, оны іске қосу, Рафаэлло мен станция арасында жүктерді ауыстыру және Рафаэллоны ғарыш кемесінің жүк бөліміне қайта жалғау болды. Space Shuttle Endeavour 2001 жылдың 19 сәуірінде Кеннеди ғарыш орталығынан 18:40:42 UTC-де ұшырылды. Лончаков миссия маманы ретінде жұмыс істеді. Шамамен екі күн ұшқаннан кейін, Endeavour 2001 жылдың 21 сәуірінде 13:59 UTC-де ХҒС-ке (ISS) қосылды. 8 күндік біріккен жұмыстардан кейін, ғарыш кемесі 19 сәуірде 17:34 UTC-де ХҒС-тен ажырады. Алғашқы жоспар бойынша KSC-де қону көзделген, бірақ жалғасқан бұлтты жағдай, жаңбыр және күшті жел себепті Endeavour Калифорниядағы Эдвардс әуе базасына қонуға мәжбүр болды. STS-100 миссиясының жалпы ұзақтығы 11 күн, 21 сағат, 31 минут, 14 секундті құрады.
Lonchakov's first spaceflight was the Space Shuttle mission STS 100 that installed the International Space Station's robotic arm, Canadarm2. Other major objectives for mission were to berth the Raffaello logistics module to the station, activate it, transfer cargo between Raffaello and the station, and reberth Raffaello in the shuttle's payload bay. Space Shuttle Endeavour lifted off from the Kennedy Space Center at 18:40:42 UTC on 19 April 2001. Lonchakov served as a mission specialist. After nearly two days of flight, Endeavour docked with the ISS on 21 April 2001 at 13:59 UTC. After 8 days of docked operations, the shuttle undocked from the ISS at 17:34 UTC on 19 April. Landing was originally planned at KSC however continuing cloud cover, rain showers and gusty winds forced Endeavour to land at Edwards Air Force Base in California. The mission duration of STS 100 was 11 days, 21 hours, 31 minutes, 14 seconds.
"Союз ТМА-1/ТМ-34"
2002 жылдың 25 наурызында Лончаков ғарышқа ұшуға дайындықтан өтті, "Союз ТМ" және "Союз ТМА" ғарыш кемелерінің резервтік экипаж командирі, Халықаралық ғарыш станциясы (ХҒС) бағдарламасы бойынша 4-ші келуші экипаж ретінде. 2002 жылдың 1 қазанында ол негізгі экипажға екінші борт инженері ретінде таңдалды және резервтік экипаж командирі қызметін сақтап қалды. 2002 жылдың қазан айында Лончаков "Союз ТМА-1" такси рейсінің экипажының мүшесі ретінде ХҒС-қа қайта оралды. Командир Лончаков, борт инженері космонавт Сергей Залютин және Еуропалық ғарыш агенттігінің (ЕКА) астронавты Франк Де Виннеді тасымалдаған "Союз" ғарыш кемесі 2002 жылдың 30 қазанында, 03:11 UTC-де Байқоңыр ғарыш айлағынан ұшырылды. Жердегі қалың тұман ұшырылуды камералардан жасырды, камераларда тек зымыранның силуэті мен жалынды түтіні ғана көрінді. 2002 жылдың 1 қарашасында 05:01 UTC-де "Союз ТМА-1" және ХҒС арасында сәтті түйісу орын алды. 10 күн, 20 сағат 53 минутты ғарышта өткізгеннен кейін Лончаков "Союз ТМ-34" кемесімен Жерге оралды. "Союз ТМ-34" – "Союз ТМ" ғарыш кемелерінің соңғысы және оның орнына "Союз ТМА" келді.
On 25 March 2002, Lonchakov passed training for a spaceflight as the backup crew commander of the Soyuz TM, Soyuz TMA spacecraft, 4th visiting crew under the ISS program. On 1 October 2002, he was selected for the prime crew as flight engineer 2 and remained the backup crew commander. Lonchakov returned to the ISS in October 2002 as a crewmember of the Soyuz taxi flight Soyuz TMA 1. The Soyuz spacecraft carrying commander Lonchakov, flight engineer cosmonaut Sergei Zalyotin and ESA astronaut Frank De Winne lifted off from the Baikonour Cosmodrome on 30 October 2002, at 03:11 UTC. Thick fog on the ground obscured the launch from the cameras, which showed only a silhouette of the rocket and the flame exhaust. The successful docking between the Soyuz TMA 1 and the ISS did take place at 05:01 UTC on 1 November 2002. After spending 10 days, 20 hours and 53 minutes in space Lonchakov returned to Earth on Soyuz TM 34. Soyuz TM 34 was the last of the Soyuz TM spacecraft and was replaced by the Soyuz TMA.
18-ші экспедиция
Лончаков бастапқыда 19-шы экспедициядағы ұшу инженеры болып таңдалды, бірақ Салижан Шарипов экипаждан шығарылғаннан кейін 18-ші экспедиция экипажына ұшу инженеры және "Союз" командирі болып ауыстырылды. "Союз ТМА 13" ғарыш кемесі Лончаковпен, 18-ші экспедиция командирі Майкл Финкемен және ғарыш турисі Ричард Гарриоттпен 2008 жылдың 12 қазанында сағат 7:01 UTC-де ұшырылды. Лончаков "Союз" командашысы болды. Екі күндік автономды ұшудан кейін, "Союз ТМА 13" 14 қазанда 08:26 GMT-да, жоспардан жеті минут бұрын, ХҒС-тің "Заря" модуліне жалғанатын портына сәтті қонды. Лончаков ХҒС экспедициясы 18 экипажына ұшу инженеры ретінде қосылды. Ричард Гарриотт бортында болған кезде, Лончаков жеке уақытында (Майкл Финке, Грегори Чамитов және Ричард Гарриоттпен бірге) ғарышта түсірілген ғылыми-фантастикалық фильмге, "Қорқыныштың апогейіне" қатысты. 2009 жылдың 12 наурызында 1993 жылы GPS спутнигін ұшыруға қолданылған Delta II зымырасының жоғарғы сатысынан түскен бір бөлік ХҒС-ке жақыннан өтті. Экспедиция 18 экипажы модульдер арасындағы шлюздерді жауып, апаттық жағдайда құтылу үшін дайындалып, "Союз" ғарыш кемесіне отырды. Бөлшек ғарыш станциясына тимеді, 16:38 UTC-де қауіпсіз өтіп кетті, және экипаж бес минуттан кейін жұмысты жалғастыруға рұқсат алды. Олар Пирс модуліне электромагниттік энергияны өлшейтін құрылғыны (Лангмуир зонды) орнатты, Ресейдің "Биориск" ұзақ мерзімді экспериментін алып тастады, "Звезда" модуліне "Ашық кеңістікте органикалық және биологиялық материалдарды сынау" (Expose R) эксперименттік жиынтығын орнатты, бірақ ол іске қосылмағандықтан және жерден команда бергенде телеметрия жібермегендіктен кейін оны қайта алып тастады. Екі ғарышкер сондай-ақ ғарыш станциясының маңындағы ионосферадағы өзгерістерді өлшейтін "Импульс" экспериментін орнатты. ЕҚҚ Пирс шлюзінен орыс "Орлан" скафандрлерінде жүргізілді. Ғарышқа шығу 5 сағат 38 минутқа созылды. 2009 жылдың 10 наурызында Лончаков өзінің екінші ғарышқа шығуын жасады, бұл жолы да Финкемен бірге. Екі ғарышкер EXPOSE R экспериментін "Звезда" модулінің әмбебап ғылыми платформасына орнатты, Пирс шлюзі мен док-бөлмесіндегі доктау нысанасының аймағынан желімдеме таспаларын алып тастады, станцияның ресейлік бөлігінің сыртын тексеріп, суретке түсірді. Ғарышқа шығу Пирс док-бөлмесінің шлюзінен орыс "Орлан" скафандрлерінде жүргізілді және 21:11 UTC-де шлюздің қақпағы жабылған кезде аяқталды. Ғарышқа шығу 4 сағат 49 минутқа созылды және ғарыш станциясын құрастыру және күтіп-ұстау жұмыстарындағы 120-шы ғарышқа шығу болды.
Lonchakov was originally selected to be a flight engineer on Expedition 19, but was transferred to the Expedition 18 crew as a flight engineer and Soyuz commander, after Salizhan Sharipov was removed from the crew. The Soyuz TMA 13 spacecraft with Lonchakov, Expedition 18 commander Michael Fincke and space tourist Richard Garriott launched on 12 October 2008 at 7:01 UTC. Lonchakov served as the Soyuz commander. After a two day autonomous flight, Soyuz TMA 13 successfully docked to the Earth facing docking port of the Zarya module of the ISS on 14 October at 08:26 GMT, seven minutes ahead of schedule. Lonchakov joined the ISS Expedition 18 crew as a flight engineer. While Richard Garriott was aboard, Lonchakov participated during his personal time (along with Michael Fincke, Gregory Chamitoff and Richard Garriott) in filming and starring in a science fiction movie made in space, Apogee of Fear. On 12 March 2009, a piece of debris from the upper stage of a Delta II rocket used to launch a GPS satellite in 1993, passed close to the ISS. The Expedition 18 crew prepared to evacuate the ISS by closing hatches between modules, and boarding the Soyuz spacecraft that was docked to provide emergency crew escape. The debris did not hit the space station and safely passed by at 16:38 UTC, and the crew were cleared to resume operations about five minutes later. They installed an electromagnetic energy measuring device, (Langmuir probe) on Pirs, removed the Russian Biorisk long duration experiment, installed the Exposing Specimens of Organic and Biological Materials to Open Space (Expose R) experiment package on Zvezda, but subsequently removed it after it failed to activate and transmit telemetry on ground command. The two spacewalkers also installed the Impulse experiment which measures disturbances in the ionosphere around the space station. The EVA was conducted from Pirs airlock in Russian Orlan space suits. The spacewalk lasted 5 hours and 38 minutes. On 10 March 2009, Lonchakov performed his second career spacewalk, again with Fincke. The two spacewalkers installed the EXPOSE R experiment onto the universal science platform of the Zvezda module, removed tape straps from the area of the docking target on the Pirs airlock and docking compartment, inspected and photographed the exterior of the Russian portion of the station. The spacewalk was conducted from Pirs Docking Compartment airlock in Russian Orlan space suits. and came to a close at 21:11 UTC when the airlock hatch was closed. The spacewalk lasted 4 hours and 49 minutes and marked the 120th spacewalk in support of space station assembly and maintenance.
Отставка
2013 жылы ол 14 қыркүйектен бастап күшіне енетіндей етіп, отставкаға кетті. Ол, одан қызықты жұмысқа өтуіне байланысты отставкаға кететінін хабарлады. Лончаков Халықаралық ғарыш станциясына 44-ші экспедиция құрамында ұшуға жоспарланған еді, ал хабарлама жасалған кезде оның орнына ауыстырушы тағайындалмаған. Оның орнын Геннадий Падалька басады.
In 2013, he submitted his resignation, effective 14 September. It was announced that he was resigning for a more interesting job. Lonchakov had been scheduled to fly on Expedition 44 to the International Space Station, and at the time of announcement, no replacement had been named. Gennady Padalka will be his replacement.
Ғарыштан кейінгі мансап
Лончаков космонавттер қатарынан кетіп, "Газпром" компаниясында қызметке кірісті. 2014 жылдың 31 наурызында ол GCTC-нің міндетін атқарушы басшысы болып тағайындалды.
Lonchakov resigned from the cosmonaut corps and took up a position at Gazprom. On 31 March 2014 he was appointed acting head of GCTC.