Қыралы Соверейн классы: Ұлыбритания Әскери-теңіз күштерінің броненосецтері

Кіріспе

Корольдік флоттың пре-дредноуттар класы – Корольдік Суверен класы пре-дредноут ұрыс кемелері.

Корольдік Суверен класы – 1890 жылдары Корольдік флот үшін салынған сегіз пре-дредноут ұрыс кемелерінің тобы. Кемелер өздерінің қызметін Жерорта теңізі, үй және канал флотында өткізді, кейде флагмандық кемелер ретінде пайдаланылды. Бірақ, бірнеше кеме 1896 жылы Оңтүстік Африкадағы Джеймсон шабуылынан кейін Германия империясымен қарым-қатынастардың ушығуына байланысты, Жеңіл эскадрилья құрамында қызметке жұмылдырылды. 1897–1898 жылдары үш кеме Критте Осман империясының үстемдігіне қарсы көтерілген грек христиандары құрған Халықаралық эскадрильяға жіберілді. Шамамен 1905–1907 жылдары олар ескірген деп есептелді және резервке алынды. Кемелер 1911 жылдан бастап металл тескілеріне сатыла бастады, бірақ HMS Empress of India 1913 жылы артиллериялық сынақтар кезінде нысана ретінде батырылды. HMS Hood 1911 жылы су астындағы қорғаныс жүйелерін бағалау үшін алғашқы торпедаға қарсы бөртпелермен жабдықталды, содан кейін 1914 жылдың тамызында Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін бірнеше айдан соң блок-кеме ретінде суға батырылды. Соғыста тек HMS Revenge белсенді қызметте болды, ол Бельгия жағалауын бомбалады. 1915 жылы Redoubtable деп аталды, содан кейін сол жылы тұруға арналған кеме ретінде пайдаланылды, кейін соғыстан кейін металл тескілеріне сатылды.

Өмірбаян

1880 жылдардың аяғына қарай Корольдік теңіз күштерін жаңғырту және кеңейту үшін үкіметке қысым күшейді. 1885 жылы Панджед оқиғасы кезінде Ресеймен соғыс қаупі, 1888 жылғы теңіз маневрлерінде блокадалық флоттың порттағы шабуылдаушы кемелерді тоқтатып қала алмауы, Францияға қарсы соғыстағы міндеттерді орындау үшін қажетті кемелер санының шынайы бағалануы, сондай-ақ В.Т. Стейд сияқты белгілі журналистердің жариялаған материалдары Теңіз күштерінің күрделі әлсіздіктерін көрсетті. Үкімет 1889 жылғы «Теңіз қорғанысы туралы» заңға жауап берді, ол Royal Sovereign класындағы сегіз кеме негізгі бөлігі болған кеңейту бағдарламасына 21,5 миллион фунт стерлинг бөлді. Заң сонымен қатар «екі күш стандартын» бекітті, оған сәйкес Корольдік теңіз күштері ең ірі екі теңіз державасының біріктірілген күшімен тең болуға тырысты. Royal Sovereign кемелеріне қатысты алғашқы жұмыстар 1888 жылы басталды, ал Адмиралтейство Кеңесі Кеме құрылысы директоры сэр Уильям Уайтке кемелердің жетілдірілген және үлкейтілген нұсқасын жасауды тапсырды. Уайт жаңа кемелердің жаман ауа-райындағы төзімділігін және жылдамдығын арттыру үшін жоғары бортты дизайнды қатысты түрде қолдады. Бұл қару-жарақтарды тек жеңіл, нашар брондалған барбеттерге орнатуға болатынын білдірді. Көптеген талқылардан кейін, кеңес Уайттың пікіріне келісті және дизайн бұрынғы кемелердің үлкейтілген нұсқасына ұқсады, бірақ сегіз кемелердің бірі, Адмиралдар кеңесінің бірінші теңіз лорды, адмирал сэр Артур Гудтың қатаң талабымен, төменгі бортты мұнаралы кеме ретінде салынды. Royal Sovereign кемелері 1906 жылы жаңадан құрылған революциялық кеменің қолданысқа енгізілгеннен кейін «дредноутқа дейінгі» типтегі алғашқы соғыс кемесі саналады.

Дизайн және сипаттама

Кемелер қалыпты және терең жүктемеде сусымалылық танытты. Олардың перпендикулярлар арасындағы ұзындығы 116 метр (380 фут), жалпы ұзындығы 125 метр (410 фут), ені 23 метр (75 фут) және су айдауы 8 метр (27 фут) болды. Барбеткалары бар кемелердің борттары 6 метр (19 фут) (қазіргі ережелердің шамамен 90%) құрады, бұл толық қосымша палубаны қосу арқылы қамтамасыз етілді, ол жағдайы нашар теңізде олардың өнімділігін жақсартты. Олардың жоғарғы салмағын азайту үшін Уайт оларға айқын еңкейім берді. Худтың тағы бір мәселесі – кеме тұрақтылығының көп бөлігі жоғары бұрыштардағы бортқа байланысты болғандықтан, оған 4,1 метр (13 фут) шамасында үлкен метацентрлік биіктік (метацентр мен оның астындағы ауырлық орталығы арасындағы тік қашықтық) беру қажет болды, ал қалған Royal Sovereign кемелері үшін бұл көрсеткіш 3,6 метр (12 фут) болған. Бұл оның айналу периодын әпкесімен салыстырғанда шамамен 7%-ға қысқартты, нәтижесінде оқ ату дәлдігі төмендеді. Уайт айналуды азайту үшін жоғары метацентрлік биіктікті әдейі таңдады және түйреуіштердің қажеті жоқ деп ойлады. 1893 жылғы желтоқсандағы қатты дауыл кезінде HMS Resolution қатты айналып, сыныпқа «Rolling Ressies» деген лақап ат берді. Оның әпкесі HMS Repulse құрастырылып жатқанда түйреуіштермен жабдықталды және салыстыру сынақтарында олардың тиімділігін нақты көрсетті. Royal Sovereign кемелері үш цилиндрлі, тік үш кеңейімді бу машинасымен жабдықталған, әрқайсысы бір винтті айдайды, бу сегіз цилиндрлі қазандықтардан алынды, олар белгілі бір қысымда жұмыс істеді. Машиналар қалыпты су айдауында жалпы қуаты және жылдамдығы шығаруға арналған, ал мәжбүрлі су айдауды пайдаланғанда олар қуаты және ең жоғары жылдамдығы шығаруы күтілді. Royal Sovereign класындағы кемелер осы жылдамдықтардан асып түсті; HMS Royal Sovereign өзі табиғи су айдаумен жылдамдыққа жетті. Дегенмен, мәжбүрлі су айдау сынақтары оның қазандықтарына зақым келтірді, бірақ кеме одан да жоғары жылдамдыққа жетті. Нәтижесінде, теңіз күштері Royal Sovereign класындағы қазандықтардың қуатын 11 000 а.к. аспауға шешім қабылдады, осыған ұқсас зақымдарды болдырмау үшін. Кемелерде көмірдің максималды мөлшері болды, бұл оларға жылдамдықпен қашықтыққа жүруге мүмкіндік берді.

The ships displaced at normal load and at deep load. They had a length between perpendiculars of 380 feet (116 m) and an overall length of 410 feet (125 m), a beam of 75 feet (23 m), and a draught of 27 feet (8 m). Those ships fitted with barbettes had a freeboard of 19 feet (6 m) (about 90% of modern guidelines), provided by the addition of a complete extra deck, which improved their performance in heavy seas. To reduce their topweight, White gave them a significant amount of tumblehome. Another issue with Hood was that the stability of a ship is largely due to freeboard at high rolling angles, so she had to be given a larger metacentric height (the vertical distance between the metacentre and the centre of gravity below it) of around 4.1 feet (1 m) instead of the 3.6 feet (1 m) of the rest of the Royal Sovereigns to make her roll less in rough seas. This had the effect of making her roll period shorter by around 7% compared to her sister ship, which in turn made her gunnery less accurate. White had purposely selected a high metacentric height to minimise rolling and he did not think that bilge keels were needed. When HMS Resolution experienced heavy rolling during a heavy storm in December 1893, which earned the class the nickname Rolling Ressies, her sister, HMS Repulse, was fitted with bilge keels while still fitting out and conclusively demonstrated their effectiveness during comparative trials. The Royal Sovereigns were powered by a pair of three cylinder, vertical triple expansion steam engines, each driving one propeller shaft, using steam provided by eight cylindrical boilers that operated at a pressure of The engines were designed to produce a total of at normal draught and a speed of ; using forced draught, they were expected to produce and a maximum speed of The Royal Sovereign class ships comfortably exceeded these speeds; HMS Royal Sovereign herself reached from with natural draught. Trials at forced draught, however, damaged her boilers, although the ship attained from As a result, the Navy decided not to push the boilers of the Royal Sovereign class past 11,000 ihp to prevent similar damage. The ships carried a maximum of of coal, which gave them a range of at a speed of .

Қару-жарақ және бронь

Жаңа және қуатты қаруды Кеңес басымдық берді, бірақ ол әлі де әзірленуде болғандықтан, алдыңғы кластарда қолданылған 32 калибрлі BL қаруы таңдалды. Бұл қарудан атылған снарядтар түтінсіз қоңыр какао зарядының көмегімен (SBC) 1,5 дюймдік (38 мм) қапталданған темірге ену қабілетімен ерекшеленді. +13.5° максималды көтерілу бұрышында, қарулардың қашықтығы SBC-мен шамамен 7300 метрді құрады; кейіннен SBC кордит зарядымен алмастырылды, бұл қашықтықты шамамен 8200 метрге дейін ұзартты. Кемелер әр қару үшін 80 оқты алып жүрді. Он жылдам ату қаруы (QF) екінші қару-жарақ Trafalgar класының алты QF қаруынан айтарлықтай жақсартылған. Бұл қарулар қарсыластардың қарусыз құрылымын жоюға арналған және олар екі палубада кеңінен орналастырылған, сондықтан бір соққы бірден екі қаруды істен шығармауы керек еді. Төрт қару негізгі палубада орналасқан және олар тек тыныш ауа райында ғана қолданыла алатын, өйткені олар кеменің су сызығына тым жақын болды, ал қалған қарулар олардың үстіндегі жоғарғы палубада орналасқан. Олар +20° максималды көтерілу бұрышында снарядтарын 9100 метрге дейін атып, оқ-дәрілерімен бірге әр қарудың салмағы шамамен 1 тоннаны құрады және бұл ертерек кемелерге қарағанда суырудың айтарлықтай өсуіне себеп болды. Қарулар өздерінің 152 мм снарядтарын +20° максималды көтерілу бұрышында 9100 метрге дейін атып жіберді. 16 QF 6 фунттық белгісіз типтегі қарулар және 12 QF 3 фунттық Hotchkiss қарулары торпедалық қайықтардан қорғану үшін орнатылды (Худта тек сегіз 6 фунттық қару болды). Royal Sovereign класының кемелерінде жеті 14 дюймдік (356 мм) торпеда түтігі орнатылды, олардың екеуі су астында, төртеуі бортында және біреуі кормада орналасқан. Royal Sovereign кемелерінің брондалу схемасы Trafalgar кемелеріне ұқсас болды, өйткені құрама броньның су сызығы белдеуі барбеттер арасындағы ғана аймақты қорғады. Белдеудің ұзындығы 76 метр, жалпы биіктігі 2 метр, оның 2 метрі су астында болды. Алдыңғы және 14 дюймдік (356 мм) қалыңдығы бар артқы көлденең бөлімдер орталық брондалған қамал құрады. Белдеудің үстінде терең көмір сақтағыштарымен нығайтылған броньдың қабаттары болды. Барбеттер мен қару мұнаралары құрама броньмен қорғалған, ал қалыңдығы 6 дюймдік қарулардың диаметріне тең болды. Негізгі палубадағы қосалқы қаруларға арналған оқ-дәрілерді көтеру құрылғылары 102 мм қалыңдығында болды, ал жоғарғы палубадағы қарулар үшін екі есе артық болды. Су астындағы брондалған палуба кеменің ортасында 76 мм қалыңдығында болды және кеменің ұштарына қарай 51 мм-ге дейін азайтылды; алдыңғы бөлігі сабан тәрізді шаншу құралын нығайту үшін төмен қарай иілді. Алдыңғы басқару мұнарасының қабырғалары 152 мм қалыңдығында болды, ал брондалған палубаға түсетін байланыс түтігі де сондай қалыңдықта болды. Артқы басқару мұнарасы 76 мм пластиналармен қорғалған, сондай-ақ оның байланыс түтігі де осылай қорғалған. 1902 және 1904 жылдар аралығында, жоғарғы палубадағы 6 дюймдік қаруларды қорғайтын жұқа қару қалқандары барлық кемелерде, Худтан басқа, брондалған казематтармен ауыстырылды, оның тұрақсыздығы кеменің жоғарғы бөлігіне мұндай салмақты қосуға мүмкіндік бермеді.

A new and more powerful gun was preferred by the Board, but it was still under development, so the 32 calibre BL gun used in the preceding classes was chosen. The shells fired by these guns were credited with the ability to penetrate of wrought iron at , using a charge of of smokeless brown cocoa (SBC). At maximum elevation of +13.5°, the guns had a range of around with SBC; later a charge of of cordite was substituted for the SBC which extended the range to about The ships carried 80 rounds for each gun. The secondary armament of ten quick firing (QF) guns was a significant upgrade over the six QF guns of the Trafalgar class. These guns were intended to destroy the unarmoured structure of their opponents and they were widely spaced on two decks so that a single hit would not disable more than one. Four of the guns were situated on the main deck and were only usable in calm weather because they were so close to the ships' waterline, while the remaining guns were above them on the upper deck. Together with their ammunition supply of 200 rounds per gun, the guns weighed about and were one of the reasons for the large increase in displacement over the earlier ships. The guns fired their shells to a range of at their maximum elevation of +20°. Sixteen QF 6 pounder guns of an unknown type and a dozen QF 3 pounder Hotchkiss guns were fitted for defence against torpedo boats (Hood only had eight 6 pounders). The Royal Sovereign class ships also mounted seven 14 inch (356 mm) torpedo tubes, two submerged and four above water on the broadside, plus one above water in the stern. The Royal Sovereigns' armour scheme was similar to that of the Trafalgars, as the waterline belt of compound armour only protected the area between the barbettes. The belt was 250 feet (76 m) long and had a total height of 8 feet (2 m) of which 5 feet (2 m) was below water. Transverse bulkheads (forward) and 14 inches (aft) thick formed the central armoured citadel. Above the belt was a strake of armour, backed by deep coal bunkers, that was terminated by

The barbettes and gun turrets were protected by compound armour, ranging in thickness from and the casemates for the main deck 6 inch guns had a thickness equal to their diameter. The ammunition hoists to the main deck secondary guns were thick while those for the upper deck guns were twice that. The submerged armour deck was 3 inches thick amidships and reduced to towards the ends of the ship; the forward end curved downwards to reinforce the plough shaped ram. The walls of the forward conning tower were thick and the communications tube that ran down to the armour deck was in thickness. The aft conning tower was protected by 3 inch plates, as was its communication tube. Between 1902 and 1904, the thin gun shields protecting the upper deck 6 inch guns were replaced by armoured casemates in all the ships except Hood, whose lack of stability prevented the addition of such weights high in the ship.

Өзгерістер

1894-1895 жылдары барлық кемелерге білге кескіштері (bilge keels) орнатылды, олар бұрын болмаған. 1899-1902 жылдары жоғарғы жауынгерлік платформалардағы үш фунттық зеңбіректер барлық кемелерден алынып тасталды, сондай-ақ төменгі жауынгерлік платформалардағы зеңбіректердің қалқандары алынып тасталды, бірақ «Үндістан императоршасы» кемесінде 1903-1904 жылдарға дейін сақталды. 1902-1905 жылдары барлық кемелерден су үсті торпедалық түтіктер алынып тасталды, ал 1902-1904 жылдары жоғарғы палубадағы 6 дюймдік зеңбіректерге брондалған казематтар орнатылды. 1905-1908 жылдары барлық кемелерге отты басқару жабдықтары мен қашықтық өлшегіштер орнатылды, ал 1909 жылға қарай негізгі палубадан және жауынгерлік платформалардан барлық жеңіл зеңбіректер алынып тасталды. 1910 жылы «Revenge» кемесінен басқа барлық кемелердің кормалық көпірлері алынып тасталды. Екі жылдан кейін осы кемеде сынақтар үшін зеңбіректердің ішкі диаметрі 10 дюймге (254 мм) дейін қайта жабылды; қаптамалар 1912 жылдың қазан айында алынып тасталды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін «Revenge» кемесі жағалауды атқылауға бейімделді. Зеңбіректердің қашықтығын арттыру үшін олар 12 дюймге (305 мм) дейін қайта жабылды. Келесі жылы оған торпедаға қарсы борты орнатылды.

Пайдалану тарихы

Royal Sovereign, Repulse, Resolution және Empress of India бастапқыда Канал флотына тағайындалды, Royal Sovereign флоттың флагманы ретінде, ал соңғы кеме командадағы екінші флагман ретінде қызмет етті. Revenge және Royal Oak 1896 жылы Flying Squadron-ға тағайындалды, Оңтүстік Африкадағы Джеймсон шабуылынан кейін Германия империясымен шиеленіс жоғары болған кезде. Ramillies Жерорта теңізінің флагманы болды және оған Hood қосылды. Канал флотының барлық кемелері 1897 жылы Виктория патшайымының бриллиантты мерейтойына арналған флотты тексеруге қатысты. Empress of India және Royal Sovereign тексеруден кейін көп ұзамай Жерорта теңізіне көшірілді, бірақ тек бұрынғы кеме ғана Ramillies пен Hood-қа Халықаралық эскадрильяның бір бөлігі ретінде қосылды. Бұл көпұлтты күш 1897–1898 жылдары Критте Осман империясының билігіне қарсы грек христиан көтерілісіне араласты. 1900 жылдан бастап Жерорта теңізінде орналасқан кемелер, Hood-тан басқа, үйлеріне оралуға кірісті және көбінесе 1902–1903 жылдары ұзақ жөндеуді бастамас бұрын жағалау күзетшісі немесе күзетші кемесі ретінде қызмет етті. Empress of India кластың алғашқы жөнделген кемесі болды және 1902 жылдың тамыз айында король Эдуард VII-нің коронация флотын тексеру кезінде кластың жалғыз кемесі болды. Кеме 1904 жылы Royal Oak-пен ауыстырылғанға дейін, жөндеуден өткеннен кейін, Отандық флоттың екінші командасының флагманы болды. Revenge екінші жөнделген кеме болды және 1905 жылға дейін Home Fleet флагманы болды. Көптеген апалы-сіңлілі кемелер жөндеуден кейін резервке орналастырылды, бірақ олар әдетте жыл сайынғы флоттық маневрлерге қатысты. Hood өзінің белсенді мансабының көп бөлігін Жерорта теңізі флотында өткізді, онда оның төменгі борты аз кемшілік болды. Кеме 1900 жылы қысқа уақытқа резервке қойылып, келесі жылы күзет кемесі болды. Ол 1901 жылдың соңында Жерорта теңізіне оралды, бірақ бір жылдан кейін ғана Chatham Dockyard кемежайына жөндеуге қайта оралды. 1903 жылдың ортасында Home Fleet-ке тағайындалды және 1905 жылдың басында резервке түсті. Төрт жылдан кейін ол Ирландияның Куинстаундағы қабылдау кемесі болды. Hood 1911–1913 жылдары торпедаға қарсы қорғаныс кемелерін әзірлеуде пайдаланылды және 1914 жылдың соңында Портленд гаванінің оңтүстік кіреберісін жабу үшін батырылды. Revenge 1906 жылы оқ-дәрілерді үйрету кемесі ретінде қайтадан пайдалануға берілді және Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін, Дувер патрулінің құрамында Фландрия жағалауын бомбалау үшін қайтадан іске қосылды, ол төрт рет соққыға ұшырады, бірақ қатты зақымдалған жоқ. 1915 жылдың басында оған торпедаға қарсы қорғаныш орнатылды, бұл операциялық түрде осымен жабдықталған алғашқы кеме болды. Кейін сол жылы кеме жаңа линкорға ат беру үшін Redoubtable деп аталды және жыл соңына дейін тұруға арналған кеме ретінде жөнделді. Кластың соңғы тірі қалған мүшесі 1919 жылдың қараша айында металл тескісіне сатылды.

Royal Sovereign, Repulse, Resolution and Empress of India were initially assigned to the Channel Fleet, with Royal Sovereign serving as the fleet flagship and the latter ship as the flagship of the second in command. Revenge and Royal Oak were commissioned into the Flying Squadron in 1896 when tensions with the German Empire were high following the Jameson Raid in South Africa, with the former as the flagship. Ramillies became flagship of the Mediterranean Fleet and was joined by Hood. All of the Channel Fleet ships participated in Queen Victoria's Diamond Jubilee fleet review in 1897. Empress of India and Royal Sovereign were transferred to the Mediterranean shortly after the review although only the former ship joined Ramillies and Hood as part of the International Squadron, a multinational force that intervened in the 1897–1898 Greek Christian uprising against the Ottoman Empire's rule in Crete. Beginning in 1900 those ships deployed in the Mediterranean, except for Hood, began returning home and often served as a coastguard or guard ship before beginning a long refit in 1902–1903. Empress of India was the first of the sisters to be refitted and was the only ship of the class present at King Edward VII's Coronation Fleet Review in August 1902. The ship served as the flagship of the Home Fleet's second in command after her refit until she was relieved by Royal Oak in 1904. Revenge was the second ship to complete her refit and was the flagship of the Home Fleet until 1905. Most of the sisters were placed in reserve after the completion of their refit, although they usually participated in the annual fleet manoeuvres. Hood served most of her active career with the Mediterranean Fleet, where her low freeboard was less of a disadvantage. The ship was briefly placed in reserve in 1900 and became a guard ship the following year. She returned to the Mediterranean at the end of 1901, but only remained there for a year before returning to Chatham Dockyard for a refit. Hood was assigned to the Home Fleet upon its completion in mid 1903 and was reduced to reserve in early 1905. Four years later she became the receiving ship at Queenstown, Ireland. Hood was used in the development of anti torpedo bulges in 1911–1913 and was scuttled in late 1914 to act as a blockship across the southern entrance of Portland Harbour. Revenge was recommissioned in 1906 as a gunnery training ship until she was paid off in 1913. She was recommissioned the following year, after the start of the First World War, to bombard the coast of Flanders as part of the Dover Patrol, during which she was hit four times, but was not seriously damaged. She had anti torpedo bulges fitted in early 1915, the first ship to be fitted with them operationally. Later that year the ship was renamed Redoubtable to release her name for use by the new battleship and was refitted as an accommodation ship by the end of the year. The last surviving member of her class, the ship was sold for scrap in November 1919.