Кіріспе

Грек экономисі (1904–2004)

Ксенофонт Евтимиу Золотас (Ξενοφών Ζολώτας; 26 сәуір 1904 – 10 маусым 2004) – грек экономисі және Грекияның уақытша, партиялық емес премьер-министрі болған.

Өмір және мансап

Ксенофонт Золотас 1904 жылы Афинада дүниеге келген. Оның әкесі, Ефтимий Золотас, Афинада белгілі зергер және алтын шебер болған. Ол Афина университетінде екі жыл (1920-1922) заңды оқыды. Содан кейін Лейпцигке экономиканы оқуға кетті. 1924 жылдың мамыр айында Афина университетінен құқық докторы дәрежесін, ал 1926 жылы Лейпциг университетінен экономика докторы дәрежесін қорғады. Одан кейін француз әдебиетін оқу үшін Парижге барып оралды. 1928 жылы Салоники университетінде профессор, ал 1930 жылы Афина университетінде профессор болып тағайындалды. 1955 жылы Грекия банкінің басқарушысы болды және 1981 жылға дейін, 1967 жылдан 1974 жылға дейінгі диктатура кезеңін қоспағанда, осы лауазымда қалды, сол кезде ол отставкаға кетті. 1958 жылы ол "Лола" деп лақапталған Каллирхое Ритсуға үйленді. 1946 жылы UNRRA директорлар кеңесінің мүшесі ретінде ол 1946 және 1981 жылдар аралығында Халықаралық валюта қоры және басқа да халықаралық ұйымдарда маңызды лауазымдарды атқарды. Ол грек және халықаралық экономика туралы көптеген еңбектердің авторы. Ол орташа көзқарастағы, фискалдық консервативтілік пен ақша-кредиттік тұрақтылықты қолдаушы саналды. 1989 жылдың 23 қарашасында заң шығарушы сайлаудың нәтижесінде көпшілік дауысқа ие болмады, Андреас Папандреудің ПАСОК партиясы да, Константинос Мицотакистің Жаңа демократия партиясы да жеңіске жетпеді. Сонда 85 жастағы Золотас жаңа сайлау ұйымдастырылғанға дейін уақытша премьер-министр лауазымын қабылдады. 1990 жылдың сәуір айында өткен сайлауда Мицотакис шамалы артық дауыспен жеңіске жеткеннен кейін ол отставкаға кетті. Шын мәнінде еңбекқор, тіпті қыста да жақсы жүзуші, ол тоқсанға толғанға дейін әр таңертең жүзуді қағида етіп алды. 1959 жылдың 2 қазанында Нью-Йоркте өткен IBRD отырысында ол ағылшын тілінде сөз сөйледі, ол грек тілінің сөздерінен тұрды және бүгінге дейін әйгілі болып табылады.

Сөз сөйлеу

Оның Халықаралық қайта құру және даму банкінде ағылшын тілінде жасаған екі сөйлеген сөздері тарихи және маңызды деп есептеледі, себебі олардың көп бөлігі грек тілінен алынған терминдерден тұрады. Міне, сол мәтіндер:

1957 жыл

Мен әрқашан осы Ассамблеяға грек тілінде сөйлеуді тіледім, бірақ бұл бөлмедегілердің барлығына "грекше" болар еді деп түсіндім. Дегенмен, мен өз сөзімді грек тілінде айта алатынымды анықтадым, ол әркімге ағылшын тілінде естілер еді. Төраға мырза, рұқсатыңызбен, енді осыны істеймін, мақалалар мен сөздерді қоспағанда, тек грек сөздерін қолданамын. Кири, мен Панэтнос нумизматикалық тезаурының және Экуменикалық Трапезаның архонттарын олардың аксиомаларының, әдістерінің және саясатының дұрыстығы үшін мақтаймын, бірақ Трапезаның Грекиямен келіспеушілік эпизоды бар. Біз ынтамен диалог жүргіземіз және біздің егіз ұйымдарымыздың синодтарында түрлі экономикалық идеялар мен догмаларды талдаймыз және синтездейміз. Біздің нумизматикалық толымдылық сияқты маңызды мәселелер алаңдаушылық пен қайғы тудырады. Бұл құбылыс біздің дәуірімізге тән. Бірақ менің пікірімше, біз хаос пен апаттан сақтандыру үшін емдеу амалдарын жоспарлауға қабілеттіміз. Сонымен қатар, демократиялық ахуалда екіжүзділіксіз панэтностық экономикалық ынтымақтастық және үйлесімділік маңызды. Мен өзімнің ерекше монологым үшін кешірім сұраймын. Мен сізге, Кириге, евгеникалық және жомарт американдық этносқа және оның Амфиктиониясы мен гастрономиялық симпозиумдарының ұйымдастырушылары мен бас қаһармандарына алғыс айтамын.

1959 жыл

Кири, біздің дәуірімізде экономикамыздың серпінділігі мен экономикалық әдістер мен саясаттың бұрылысы үшін, біз нумизматикалық шектен тыс байлықтың Сцилласын және экономикалық әлсіздіктің Харибдисін бастан кешіруге тиіспіз. Менің иронияға немесе сарказмға бейімделуім емес, бірақ менің диагнозым бойынша саясаткерлер – жасырын байлықты қолдайтындар. Олар номиналдық шектен тыс байлықты айыптап, өз тактикасы мен іс-қимылдары арқылы оны ынталандырады. Біздің саясатымыз экономикалық критерийлерге, саяси критерийлерге қарағанда көбірек негізделуі керек. Біздің гномонымыз саяси, стратегиялық және қайырымдылық мақсаттар арасындағы өлшем болуы керек. Саяси қулық әрқашан экономикаға қарсы болған. Монополиялар, олигополиялар, монопсониялар, монополистік антагонизмдер және көп түрлі серпімсіздіктермен сипатталатын дәуірде біздің саясатымыз дұрыс бағытталған болуы керек. Бірақ бұл номиналдық шектен тыс байлықтан қорқуға айналмауы керек, ол академиялық экономистер арасында кең таралған. Нумизматикалық симметрия экономикалық өрбуге қарсы тұруы керек. Экономикалық және нумизматикалық билеушілердің іс-қимылдары арасындағы үлкен үйлесім маңызды. Сонымен қатар, біз экономикалық және нумизматикалық саясатымызды ұлтаралық деңгейде үйлестіруіміз және синхрондау керек. Бұл мақсаттар қазір оңтайлырақ, себебі саяси және экономикалық барометрдің болжамы жарқын. Біздің осы саладағы егіз ұйымдарымыздың тарихы нұсқаулық болды және олардың білімді тәжірибелері полиномиялық және ерекше этникалық экономикаларға әрқашан күш береді. Бағдарламаланған ұйымның пайда болуы осы саясатты серпінді етеді. Сондықтан, бір-екі мәселеде сынсыз болмаса да, елшілер мен біздің органдарымыздың иерархиясының ортодоксалды экономикалық және нумизматикалық саясатты бағдарламалауға деген құлшынысына көңіл бөлемін, бірақ олармен менде кейбір сөздерге талас бар. Грек тіліндегі сөздеріммен сізді мазалағаным үшін кешірім сұраймын. Эпилог ретінде осы ғаламдық қаланың қонақжай жерлестеріне арналған мақтау сөзімді және сізге, Кири, және стенографтарға деген құттықтауымды айтамын.