Төмен сызықша және оның қолданылуы

Кіріспе

Типографиялық символ ( ) (астын сызу)

Астын сызу – мәтін бөлігінің астына тартылған сызық. Корректурада астын сызу – «осы мәтінді курсивпен жазыңыз» деген конвенция, дәстүрлі түрде қолжазба немесе машинописьмада баспагерге берілетін нұсқау ретінде қолданылады. Қазіргі заманғы аяқталған құжаттарда мазмұнды бөліп көрсету үшін оны қолдану көбінесе ұсынылмайды. (Жеке) астын сызық белгісі, сондай-ақ «төменгі сызық» немесе «төменгі дефис» деп те аталады, бастапқыда теру машинасына астын сызықтарды теру мүмкіндігін беру үшін пайда болды. Астын сызылған сөзді шығару үшін, сөз теріліп, теру машинасының кареткасы сөздің басына қайтарылып, сөз астын сызу белгісімен қайта терілетін еді. Қазіргі қолданыста астын сызу белгілеу тілімен, Unicode төменгі сызықты біріктіру арқылы немесе мәтін өңдеу бағдарламалық қамтамасының стандартты мүмкіндігі арқылы жүзеге асырылады. Жеке астын сызық белгісі компьютерлік файлдардың атауларында, электрондық пошта мекенжайларында және интернет URL-деріндегідей, бос орынға рұқсат етілмейтін жағдайларда сөздердің шекараларын көрсету үшін қолданылады. Ол сондай-ақ корректордың белгісі ретінде қолданылады, мәтінді жинағанда астын сызу немесе курсивпен жазу қажеттігін көрсету үшін, мысалы, жазылған нұсқасы немесе осылай көрсетілуі керек.

Диакритикалық

Комбинирленетін диакритикалық белгі (төменгі макрон) төменгі сызыққа ұқсас, бірақ қысқарақ. "Төменгі макрон" мен "төменгі сызық" арасындағы айырмашылық – екіншісі біріктірілгенде үздіксіз сызық түзеді: мысалы, және (тек соңғысы abc сияқты көрінуі керек).

Қазіргі заманғы қолданысы

Қолжазбада (немесе машинописьте) мәтінді курсив сияқты арнайы шрифттермен жинау қажеттігін көрсету үшін әртүрлі асты сызу түрлері (төменде қараңыз) дәстүрлі түрде қолданылған, бұл "маркап" деп аталатын процедураның бір бөлігі. Басылған құжаттарда көбінесе асты сызудан аулақ болады, оның орнына курсив, кішкентай әріптер немесе (әсіресе тақырыптарда) үлкен әріптер, қалың шрифт немесе шрифт өлшемінің ұлғаюы қолданылады. Мәтінде кейінірек қолмен толтырылатын бос орынды резервтеу үшін бірнеше асты сызықтар (мысалы, ) пайдаланылуы мүмкін, мысалы, қағаз нысанында. Ол көлденең сызық жасау үшін де қолданылады; осы мақсатқа тиіс гифендер мен дефистер сияқты ұқсас символдар да қолданылады. Немец, словен және басқа да славян тілдерінде асты сызық жақында жыныстық есімдер мен сөздердің басқа түрлеріндегі жыныссыз жұрнақтарды жасау үшін қолданылатын тыныш белгі ретінде кеңінен танымал болды. Испан вокалдық ноталардың қазіргі басылымдарында асты сызық, компьютерде енгізуге ыңғайсыз болғандықтан, breve белгісінің орнына, мәтіннің қысқаруын (elision) көрсету үшін де қолданылады.

Компьютерлік техникада қолдану

Веб-браузерлерде әдеттегі параметрлер гиперсілтемелерді әдетте сызып көрсету арқылы (сондай-ақ, әдетте түсін өзгерту арқылы) ерекшелендіреді, бірақ пайдаланушылар мен веб-сайттар гиперсілтемелердің кейбірін немесе барлығын басқаша көрсету үшін (немесе тіпті қалыпты мәтіннен ешқандай айырмасыз) параметрлерді өзгерте алады.

Тарих

Ертедегі шығару құрылғылары (телепринтерлер, ЭЛТ және жолдық принтерлер) бір орналасқан жерде бір таңбадан артық шығара алмағандықтан, мәтінді астын сызу мүмкін болмады, сондықтан ITA2 және ASCII-дің алғашқы нұсқалары сияқты ерте кодтамаларда астын сызу болған жоқ. IBM-нің 1964 жылы енгізген EBCDIC таңба кодтау жүйесі астын сызуды қосты, оны IBM «үзіліс таңбасы» деп атады. IBM-нің NPL туралы есебінде (қазір PL/I деп аталатынның бұрынғы атауы) таңбалар жиынтығы белгіленбеген, бірақ үзіліс таңбасын нақты айтады және мысал ретінде идентификатор келтіреді. 1967 жылға қарай астын сызу ASCII-ге тарады, сол сияқты пішіндес сол жақ бағытталған жебе таңбасын ығыстырды (сонымен қатар қараңыз: PIP). 1970 жылдардың басында Bell Labs-те жасалған C тілі идентификаторларда астын сызуға рұқсат берді. Астын сызу көптеген жүйелерде кіші әріптердің пайда болуына дейін болған, сондықтан көп сөзді идентификаторларды жасау үшін оны жиі пайдалануға тура келді, себебі camelCase (төменде қараңыз) қолжетімді болған жоқ.

Бағдарламалау конвенциялары

Аңдатқыштарда бос орындарды қолдана алмайтын тілдерде "көп сөзді" идентификатор жасау үшін әріптер арасына астын сызулар жиі қойылады. Бұл тәсіл "жылан ісі" деп аталады (басқа танымал тәсіл — түйе ісі, онда үлкен әріптер сөздердің басталатын жерін көрсетеді). Идентификатордың бірінші таңбасы ретінде астын сызу көбінесе API-нің бөлігі саналмайтын және сол іске асырудан тыс кодпен шақырылмауы тиіс ішкі іске асыруды көрсету үшін қолданылады. Dart-та сыныптардың барлық жеке қасиеттері астын сызумен басталуы керек; бұл тәсіл C++ сияқты басқа тілдерде де жиі қолданылады, тіпті олар мүшелердің жеке екенін көрсету үшін кілт сөздерді ұсынса да. Ол айнымалыларды және функцияларды жасыру үшін кеңінен қолданылады. Шындығында, осы мақсатқа бір астын сызуды қолдану соншалықты кең таралған еді, C компиляторлары бас файлдардағы қақтығыстарды болдырмау үшін нақты енгізілген айнымалылар үшін қос астын сызуды (мысалы, DATE) стандарттауға мәжбүр болды. PHP "барлық функция атауларын, егер олармен басталатын болса, сиқырлы деп сақтайды". Python операторларды жүктеу және рефлексия сияқты мақсаттар үшін қолданылатын сиқырлы мүшелер үшін екі астын сызумен басталатын және аяқталатын атауларды (екі астын сызудың ізіндегідей) пайдаланады, ал екі астын сызумен басталатын, бірақ аяқталмайтын атаулар кластардың жеке мүшелеріндегі айнымалыларды білдіреді, олар туындаған кластардың мүшелерімен қақтығысты болдырмау үшін өзгертілуі керек, егер кластардың атаулары бірдей болмаса (мысалы, класта жасырылады). Келісім бойынша, бір астын сызумен басталатын мүшелер жеке немесе қорғалған деп есептеледі, бірақ бұл мінез-құлық тек модульдер үшін ғана әсер етеді, онда модульде экспорт тізімі нақты анықталмаса, барлық атаулар әдепкі бойынша импортталады. Тек астын сызудан тұратын айнымалының атауы көбінесе ерекше мағынаға ие. $ немесе _ көптеген интерактивті қабықшаларда (Python, Ruby және Perl сияқты) бұрынғы команданы немесе нәтижені білдіреді. Perl-де @ функцияның аргументтерін сақтайтын арнайы массивтік айнымалы. Clojure-де ол мәні ескерілмейтін аргументті көрсетеді. Үлгі сәйкестігін қолдайтын кейбір тілдерде, мысалы, Prolog, Standard ML, Scala, OCaml, Haskell, Erlang және Wolfram Language, _ үлгісі кез келген мәнмен сәйкес келеді, бірақ байланыстыруды орындамайды.

Underscores inserted between letters are very common to make a "multi word" identifier in languages that cannot handle spaces in identifiers. This convention is known as "snake case" (the other popular method is called camelCase, where capital letters are used to show where the words start). An underscore as the first character in an ID is often used to indicate an internal implementation that is not considered part of the API and should not be called by code outside that implementation. In Dart, all private properties of classes must start with an underscore; this usage is also common in other languages such as C++ even though those provide keywords to indicate that members are private. It is extensively used to hide variables and functions used for implementations in header files. In fact, the use of a single underscore for this became so common that C compilers had to standardize on a double leading underscore (for instance DATE ) for actual built in variables to avoid conflicts with the ones in header files. PHP "reserves all function names starting with as magical." Python uses names that both start and end with double underscores (so called "dunder methods", as in double underscore) for magic members used for purposes such as operator overloading and reflection, and names starting but not ending with a double underscore to denote private member variables of classes which should be mangled in a manner which prevents them from colliding with members of derived classes unless the classes have the same name ( in class will be mangled to ). By convention, members starting with a single underscore are considered private or protected, although this behavior only has inherent effect for modules, where statements by default import all names that do not start with an underscore, unless an export list is explicitly defined by the module. A variable named with just an underscore often has special meaning. $ or is the previous command or result in many interactive shells, such as those of Python, Ruby, and Perl. In Perl, @ is a special array variable that holds the arguments to a function. In Clojure, it indicates an argument whose value will be ignored. In some languages with pattern matching, such as Prolog, Standard ML, Scala, OCaml, Haskell, Erlang, and the Wolfram Language, the pattern matches any value, but does not perform binding.

HTML <u> және CSS

ASCII асты сызығы символын &underline; немесе _ (немесе _ немесе <u>) арқылы енгізуге болады. HTML-де бастапқыда мәтінді асты сызу үшін қолданылған <u> презентациялық элементі бар; бұл тәсіл HTML4-те CSS стилі {text-decoration: underline} пайдалану арқылы қолданудан шығарылды. HTML5-те бұл тег қайтадан пайда болды, бірақ оның мағынасы едәуір өзгерді: енді ол «мәтіндік емес түсініктеме бар екенін көрсететіндей етіп көрсетілуі керек» деген тіркесімді білдіреді. Бұл элементтер MediaWiki сияқты басқа таңбалау тілдерінде де кездесуі мүмкін. Мәтінді кодтау жөніндегі бастама (TEI) редакциялық жұмысты белгілеуге арналған (қосу, жою, түзету, толықтыру және т.б.) қатысты элементтердің кең ауқымын ұсынады.

Қытай тіліндегі асты сызылған

Қытай тілінде асты сызылған әріп – жеке есімдерді белгілеу үшін сирек қолданылатын тыныш белгі (; пиньинь: zhuānmínghào; сөзбе-сөз "жеке есім белгісі", жеке және географиялық есімдер үшін қолданылады). Оның мағынасы ағылшын тіліндегі бас әріптерге жақын, бірақ ағылшын тіліндегі компьютерлердің әсерінен кейде олай болғанымен, ешқашан мәнді көрсету үшін қолданылмауы керек. Толқынды сызық (; пиньинь: shūmínghào; сөзбе-сөз "кітап атау белгісі") осыған ұқсас қызмет атқарады, бірақ жеке есімдердің орнына әдеби туындылардың аттарын көрсетеді. Егер екі немесе одан көп жеке есім қатар келсе, әрбір жеке есім жеке-жеке сызылып көрсетілуі керек, сондықтан әрбір есімнің асты сызығы арасында шамалы бос орын болуы тиіс.