Кіріспе

Венгрияда туған еврей Холокосттан аман қалған (1926–2022)

Мелвин Мермельштейн (туған Морик Мермельштейн; 25 қыркүйек 1926 – 28 қаңтар 2022) – Чехословакияда туған американдық Холокосттан аман қалған және өмірбаян жазушы. Ол еврей болғандықтан, Аушвиц концлагерінде отбасының қырылуынан жалғыз аман қалды. Ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде неміс концлагерлерінде газ камераларының бар екенін дәлелдеу үшін Тарихи зерттеулер институтымен соттасқандығымен әйгілі. Сот дауы Мермельштейннің пайдасына шешілді, даудың мәні туралы пікір білдірмей, Аушвицте газ камераларының болуы заңды түрде даусыз факті екеніне сот шешім шығарды.

Өмір және мансап

Мермельштейн Öрösveg қаласында туған, үй шаруасындағы Фани мен шарапшы Герман Бернад Мермельштейннің ұлы. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін Мермельштейн Чехословакияның (1938 жылы Венгрия басып алған) сол кездегі Мункач қаласында тұрған. 1944 жылдың 19 мамырында ол Аушвиц концлагеріне депортацияланды. Оның ата-анасы, екі қарындасы және бір інісі лагерьде қаза болды. Әкесінің қайтысы алдында Мермельштейн нацистердің не істеп жатқанын баршаға айтатынына уәде берген. Сот газ камераларын жалпыға мәлім факті деп қарады, сондықтан олардың бар екенін дәлелдеу қажет болмады. 1985 жылдың 5 тамызында судья Роберт А. Венке тараптардың 1985 жылдың 22 шілдесінде келіскен сот шешіміне қатысты келісімге негізделген сот үкімін шығарды. Үкім бойынша IHR және басқа да айыпталушылар Мермельштейнге 90 000 доллар төлеуге және "Аушвиц-Биркенау мен Бухенвальдтен аман қалған Мел Мермельштейнге және Аушвицтен аман қалғандардың барлығына" оларға келтірген "ауырсыну, қайғы-қасірет және зардаптар" үшін кешірім сұрауға міндетті болды. 1986 жылы IHR, өзінің негізін қалаушы Уиллис Картомен бірге, Мермельштейнді Нью-Йорк қаласының радиостанциясына берген сұхбатында оларды қаралағандықтан сотқа берді, бірақ 1988 жылы сот ісін тоқтатты. Мермельштейн сондай-ақ 1988 жылы IHR-ді IHR Newsletter басылымындағы мақала үшін сотқа шақырды, онда оның 1981 жылғы сот куәлігіндегі кемшіліктер мен қайшылықтар қарастырылған. 1988 жылы Мермельштейн (Халықаралық Аушвиц комитетінің мүшесі) Калифорния штатының Гарден-Гроув қаласындағы Миллс Хаус өнер галереясында өткен "Күлден өмірге" көрмесіне IHR-дің жалпы сомасы 90 000 долларға жететін чектерінің үлкейтілген фотосуреттерін және олардың кешірім хаттарын қосты. Көрмеге Мермельштейннің жинағынан Холокостқа қатысты басқа да құжаттар, оның ішінде оның отбасының және басқа да азап шеккен лагерь тұтқындары мен аман қалғандардың суреттері де қосылды.

Шығармалары

Тек нанмен (1981) Аушвиц зерттеу қоры. .