Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Құс түрлері
Species of bird
Қызыл құйрық какаду (Cacatua haematuropygia), филиппин какадуы және жергілікті тілдерде катала, абукай, агай немесе калангай деп те аталады, какадулардың бір түрі. Ол Филиппинге ғана тән. Ол шамамен Танимбар корелласының мөлшері мен пішінімен ұқсас, бірақ құйрық айналасындағы қызыл қауырсындарынан оңай ажыратуға болады. Оның қоныс орындарының жойылуы және әрекетсіз қалған құстар саудасы оған қауіп төндіреді.
The red vented cockatoo (Cacatua haematuropygia), also known as the Philippine cockatoo and locally katala, abukay, agay or kalangay, is a species of cockatoo. It is endemic to the Philippines. It is roughly the size and shape of the Tanimbar corella, but is easily distinguished by the red feathers around the vent. It is threatened by habitat loss and the cage bird trade.
Сипаттама
Қауырсыны толығымен ақ, құйрық асты қызыл, ұшы ақ, құйрық асты сарғыш, қанат асты ашық сары түсті. Оның денесі ұзын, қанаттарының қашықтығы кең. Ebird оны былай сипаттайды: "Палаван және басқа бірнеше шашыраңқы аралдардағы орманның сирек кездесетін ірі попугайы. Қатты қудалауға ұшырайды. Кішкентай аралдарда немесе мангр тоғайларында ұйықтап, көбінесе ашық жерлерде, тіпті егістік алқаптарында да азықтана алады. Көбінесе ақ түсті, жаны ашық сары, құйрық асты және қанат асты да ашық сары, ал құйрығының тамырында қызыл дақ бар. Ақшыл тұмсығына және көздің айналасындағы ақ терісіне назар аударыңыз. Жасырын қыртысы көбінесе жазық ұсталады. Оны шатастыру мүмкін емес. Дауысы – әртүрлі мұрындық немесе сыбдырық қышқырулардан тұрады". Қызыл құйрық какаду ерекше маңыраулы дауысымен, сондай-ақ көптеген какадуларға тән шырылдау немесе сылдырлау дыбыстарымен ерекшеленеді. Ол көптеген какадулардан тыныш, тіпті шатырша какаду мен молукка какадуларынан да тыныш. Қызыл құйрық какадудың негізгі тағамы – тұқымдар, бірақ олар жеміс, гүл және нектарды да жейді. Олар тіпті күріш пен жүгеріні де жейді, сондықтан оларды зиянкестер деп есептейді. 1990 жылдардың басында жабайы популяциясы 1000–4000 деп бағаланған. Бірақ 2008 жылға қарай бұл көрсеткіш, мүмкін, 1000-нан да азырақ болды. Палаван, Тауитави, Минданао және Масбате аралдарында қалдық популяциялар сақталған. Бұл түрдің негізгі ареалы – Палаванның фауналық аймағы, онда Катала қоры 1998 жылдан бері Филиппин какатуын қорғау бағдарламасын жүзеге асырып келеді. Палаван жағалауында көмірмен жұмыс істейтін электр стансасын салу жоспарлары Катала қорының табиғатты қорғау жұмысына қауіп төндіреді. Катала қоры және Rainforest Rescue сияқты экологиялық ұйымдар құрылыстың алдын алуға тырысуда. Құс саудасы үшін заңсыз аулау салдарынан популяция күрт азайды. Бір құстың жоғары бағасы (2006 жылы Манила қаласында шамамен 300 АҚШ доллары) құс балапандарын қолжетімді барлық ұядан алуға себеп болды. Басқа да себептер – жағалаудағы ортаның жойылуы және ауыл шаруашылығы зиянкестері ретінде қудалау. Қазіргі уақытта жерлерді аударуға жарамдылығын бағалау және сынақтан өткізу жүргізілуде. Солтүстік Палаванның курорттық аралындағы тәжірибеде құтқарылған, қолмен өсірілген құстардың табиғи жағдайға, соның ішінде азық іздеуге және жыртқыштардан қашуға жақсы бейімделе алатыны көрсетілді, бірақ қолға үйретуге байланысты туындаған мәселелерге байланысты тоқтатылды. Сиаргао аралы аударуға дайындалып, жарамдылығы бағаланып жатыр.
The plumage is all white with red undertail coverts tipped white, yellowish undertail and pale yellow underwings. It is long and has an wingspan. Ebird describes it as "A rare large parrot of forest on Palawan and several other scattered islands. Heavily persecuted. Can roost on small islets or in mangroves and forage in more open areas, including agricultural fields. Mostly white with a pale yellowish cheek, undertail, and underwings and a red patch under the base of the tail. Note the pale bill and the bare white skin around the eye. Hidden crest is usually held flat. Unmistakable. Voice includes various nasal or rasping squawks." The red vented cockatoo makes a characteristic bleating call, as well as screeching or whistling noises that are common to most cockatoos. It is quieter than most cockatoos, and much quieter than the umbrella cockatoo or Moluccan cockatoo. The diet of Red vented cockatoo is mostly seeds, but they also eat fruit, flowers, and nectar. They even eat rice and corn, which is why they are considered pests. In the early 1990s the total wild population was estimated at 1000–4000. However, by 2008 this was reduced to probably less than 1000. Remnant populations exist on the islands of Palawan, Tawitawi, Mindanao and Masbate. The species' stronghold is the Palawan Faunal Region where the Katala Foundation has been running the Philippine cockatoo Conservation Programme since 1998. The efforts for conservation of the Katala Foundation are threatened by plans to build a coal fired power station on Palawan's coast. Environmental organizations like the Katala Foundation or Rainforest Rescue are trying to prevent the construction. Populations have decreased dramatically due to illegal trapping for the cage bird trade. The high price fetched per bird (c. US$300 in Manila in 2006) means that chicks are taken from virtually every accessible nest. Other contributing factors are loss of coastal habitat and persecution as an agricultural pest. Currently, sites are assessed and tested for their suitability for translocation. An attempt on a resort island in northern Palawan indicated that rescued hand raised birds can adapt well to natural conditions including foraging and predator avoidance but was terminated owing to problems caused by tameness. Siargao is being assessed and made suitable for reintroduction efforts.