Кіріспе
Суздаль (Суздаль) – Владимир облысының Суздаль ауданының әкімшілік орталығы болып табылатын қала. Суздаль қаласы Владимир қаласының солтүстігінде, Каменка өзенінің жанында орналасқан. Владимир – айналасындағы облыстың әкімшілік орталығы. 2021 жылғы халық санауы бойынша халқы 9 286 адамды құрайды. Суздаль – Ресейдің ең көне қалаларының бірі. 12 ғасырда ол княздіктің астанасы болған, ал Мәскеу оның қарастырылған елді мекендерінің бірі болды. Қазіргі уақытта Суздаль – Ресейдің Алтын сақина қалаларының ең кішісі, бірақ онда 40-тан астам тарихи маңызды ескерткіш пен 200 архитектуралық нысан бар. Олардың бірнешеуі ЮНЕСКО-ның дүниежүзілік мұра тізіміне енген. Суздаль Мәскеудің «әлі де сиыр қораларының жиынтығы» деп сипатталған кезінде астана болды. Кейін ол Нижний Новгородпен бірікті, бірақ 1392 жылы екеуі де Мәскеуге қосылды. Саяси маңызы төмендегеннен кейін, қала 16 ғасырда Василий III және Иван Грозный қаржылаған жобалар арқылы діни орталық ретінде қайта дами бастады. 17-18 ғасырлардың соңында бай саудагерлер қалада әлі де тұрған 30 шіркеу салуға қаржы бөлді. Бүгінде қала туристік орталық болып табылады, себебі онда ескі орыс архитектурасының көптеген мысалдары – көбінесе шіркеулер мен монастырлар сақталған. Шамамен он мың тұрғыны бар Суздаль өзендер мен шалғынды далалармен ауылдық атмосферасын сақтап келеді, көшелерде әлі де тоңбаған жерлер бар, оларда тауықтар мен малдарды көруге болады. Ортағасырлық архитектураның осы бейбіт пейзаждағы үйлесімділігі Суздальды суретшілердің танымал тақырыбына айналдырды.
Suzdal (Суздаль, ) is a town that serves as the administrative center of Suzdalsky District in Vladimir Oblast, Russia, which is located near the Kamenka River, north of the city of Vladimir. Vladimir is the administrative center of the surrounding oblast. As of the 2021 Census, its population was 9,286. Suzdal is one of the oldest Russian towns. In the 12th century, it became the capital of the principality, while Moscow was one of its subordinate settlements. Currently, Suzdal is the smallest of the Russian Golden Ring towns, yet it has more than 40 historically important monuments and 200 architectural sites. Several of these sites are listed as UNESCO World Heritage Sites. Suzdal served as a capital at the time when Moscow has been described as "still a cluster of cowsheds". Eventually, it united with Nizhny Novgorod until both were annexed by Moscow in 1392. After a decline in political importance, the town rose in prominence as a religious center with development projects funded by Vasily III and Ivan the Terrible in the 16th century. In the late 17th and 18th centuries, wealthy merchants paid for 30 churches, which still stand in the town. Today, the town serves as a tourist center, as it features many examples of old Russian architecture mostly churches and monasteries. Despite having nearly ten thousand residents, Suzdal still retains a rural atmosphere with streams and meadows, and chicken and livestock a common sight on the streets, some of which remain unpaved. This juxtaposition of medieval architecture in a pastoral setting has made Suzdal a popular subject for artists.
Әкімшілік және муниципалдық мәртебе
Әкімшілік-аумақтық бөлініс жүйесінде Суздаль қаласы Суздаль ауданының әкімшілік орталығы болып табылады және тікелей оған бағынады. Муниципалдық бөлініс ретінде Суздаль қаласы Суздаль муниципалдық ауданының құрамында Суздаль қалалық кеңесі ретінде қарастырылады.
Туризм
Қаладағы жалғыз өнеркәсіп саласы – туризм. Суздаль совет заманындағы индустрияландырудан қашып, 13-19 ғасырлардағы орыс сәулетінің көптеген мысалдары сақтап қалды. Суздальда 305 ескерткіш және тізімдегі ғимарат бар, оның ішінде 30 шіркеу, 14 қоңырау мұнарасы және 5 монастырь мен әйелдер монастыры бар. Олардың 79-ы федералды түрде қорғалады, ал 167-сі аймақтық түрде қорғалады.
Негізгі көрікті жерлер
Кремль – Суздальдың ең көне бөлігі, 10 ғасырға дейін сақталып келген. Бұл Мәскеу Кремлінің іргесін қалаушысы. 12 ғасырда Киев Русінің солтүстік-шығыс бөлігін билеген Юрий Долгорукий князьдің орталығы болды және қазіргі Мәскеу қаласының негізін қалаған бекініс осы жерде орналасқан. 13 ғасырға жататын собордың түпнұсқа есігі қазір архиепископ сарайында көрмеге қойылған. 1352 жылы қала орталығынан солтүстікке қарай, Каменка өзенінің жоғары жағасында құрылған Әулие Евфимий атындағы Құтқарушы монастыры. Ол Суздаль-Нижний Новгород князі Константиннің бұйрығымен салынған. Монастырь бастапқыда бекініс ретінде жоспарланған және ағаш қабырғамен қоршалған, бірақ кейін поляктар бұзып жіберген. Суздаль монастырінің қазіргі қызғылт кірпіш қабырғалары 1640-1644 жылдар аралығында, төрт жылдың ішінде салынған. Бекіністе артиллерия орналастыруға арналған 12 мұнара бар. Кейіннен монастырь түрмеге айналдырылып, тұтқындарға қатыгездікпен жазалау ошағы болған. 1905 жылы түрме жабылды. 1766 жылы Глотово ауылында салынған Николай ағаш шіркеуі 1960 жылы Суздальға көшіріліп, Ағаш сәулет және шаруалар өмірі мұражайының бөлігі болды. Шіркеу елді мекендер арасында көшірілген кезде бір қабатқа көтеріліп орналасқан. Шіркеу толығымен ағаштан жасалған. 1720 жылы, Николай ағаш шіркеуімен бір уақытта салынған Иоанн Баптист шіркеуі. Ол ақ сылақталған қабырғалары мен ағаш тіректерімен ерекшеленеді. 1240 жылы белгісіз сәулетші салған Санкт-Александр әйелдер монастыры. Суздаль ханшайымдары Мария мен Агриппина 14 ғасырда осы жерге жерленген деген әңгіме бар. Покровский монастыры (Суздаль) 1364 жылы құрылған. Оның ортасында 1518 жылы Мәскеу князі (патшасы) Василий III қаржыландырған Қасиетті Покров соборы тұр. Собордың ішкі кеңістігі қарапайым ақ тастан жасалған, суреттері мен витраждық әйнектері жоқ. Шіркеуде 20 ақсүйек әйел монахтың қабірлері сақталған. Соборға 16-17 ғасырларда жасалған өнер туындыларын көрсететін көрме залы қосылған.
Фестивальдар
Анимациялық фильмнің ашық Ресей фестивалі, Ресей Мәдениет министрлігінің қолдауымен 2002 жылдан бері жыл сайын наурыз айында өткізіледі. Жергілікті тұрғындар 2001 жылдан бері шілде айының екінші сенбісінде халық музыкасымен бірге Қымыз күні мерекесін тойлайды.
Фильм
Суздаль және оның айналасында 60-тан астам фильм түсірілді.