Кіріспе

Қытайдың қаржыны басқарушы мемлекеттік органы – Қытай Халық Республикасының Қаржы министрлігі, Қытай Халық Республикасының Мемлекеттік кеңесінің құрамындағы макроэкономикалық саясатты және жылдық бюджетті басқаратын бөлім. Ол сондай-ақ мемлекеттік қаржы саясатын, экономикалық реттеуді және мемлекеттік шығыстарды жүзеге асырады. Министрлік Қытай экономикасы туралы жылдық макроэкономикалық деректерді тіркейді және жариялайды. Бұл деректерге Қытайдың бұрынғы экономикалық өсім деңгейі, орталық үкіметтің қарызы мен қарыз алуы және Қытайдың экономикасына қатысты көптеген басқа көрсеткіштер кіреді. Қаржы министрлігінің өкілеттігі көптеген басқа мемлекеттердегідей кең емес. Макроэкономикалық басқаруды негізінен Ұлттық даму және реформалар комиссиясы (ҰДРК) жүзеге асырады. Мемлекеттік меншіктегі кәсіпорындар Мемлекеттік активтерді қадағалау және басқару комиссиясының жауапкершілігінде, ал банк, сақтандыру және бағалы қағаздар нарығын реттеу үшін жеке реттеушілер бар. Министрлік ақша нарығын немесе пайыздық мөлшерлемені реттеумен айналыспайды. Бұл және ақша-несие саясатының басқа да аспектілері Қытай Халық Банкінің (ҚХБ) басқаруында. Министрлік, ҰДРК және ҚХБ тең мәртебелі, олардың саяси басшылары Мемлекеттік кеңестің құрамында отырады.

Тарих

1969 жылы Мәдени төңкеріс кезінде Мемлекеттік кеңес PBC штаб-пәтерін Қаржы министрлігі құрамындағы басқарма ретінде біріктіруді бекітті. Жергілікті PBC бөлімшелері жергілікті мемлекеттік қаржы департаменттеріне қосылды. 2024 жылдың басына дейін, кемінде, мүліктік салықтар заңнамалық күнтәртібіне енгізілген жоқ. Негізгі функциялардың сипаттамасы:

1. Экономикалық және мемлекеттік қаржы саясаты. Экономикалық даму стратегияларын, саясатын және бағыттарын әзірлеу және іске асыру, мемлекеттік кірістерді орталық және облыстық үкіметтер арасында бөлуге арналған мемлекеттік қаржы.

2. Мемлекеттік қаржыны және сыртқы қарызды басқару. Мемлекеттік қаржы, қаржы, есептік басқару, сыртқы қаржы және қарыз туралы заңдар мен ережелер жобаларын әзірлеу.

3. Орталық халық үкіметінің жылдық бюджеті. Орталық үкіметтің жылдық бюджетін, басымдықтарды, бюджетті теңгерімдеуді дайындау.

4. Салық заңнамасын және салық реформаларын жетілдіру. Салық заңнамасын әзірлеу жоспарларын ұсыну, салық заңнамасы және салық кірістері туралы ұсыныстарды қарау.

5. Орталық халық үкіметінің шығындары. Орталық шығындарды басқару, сатып алу, шығыстар.

6. Мемлекеттік кірістерді бөлу. Мемлекеттік және мемлекеттік кәсіпорындар арасындағы бөлу саясатын әзірлеу және іске асыру.

7. Экономикалық даму шығындары. Экономикалық дамуға арналған орталық үкімет шығындарын, орталық үкімет қаржыландыратын жобаларға бөлген қаражатты және технологиялық инновацияларға бөлген қаражатты басқару.

8. Әлеуметтік қамсыздандыру шығындары. Орталық үкіметтен әлеуметтік қамсыздандыру шығындарын басқару, әлеуметтік қамсыздандыру қорларының есептік басқару ережелерін әзірлеу, әлеуметтік қамсыздандыру қорларының пайдаланылуын бақылау.

9. Ішкі мемлекеттік қарыз. Мемлекеттік қарызды басқару саясатын, ережелерін және нормаларын әзірлеу және іске асыру, қазынашылық облигацияларын шығару, мемлекеттік сыртқы қарызды басқару саясатын, ережелерін және нормаларын әзірлеу.

10. Есептік ережелер. Мемлекеттік және жекеменшік корпорациялар үшін есептік ережелерді әзірлеу және іске асыру, есеп берушілік пен ашықтықты ынталандыру.

11. Фискалдық және салық саясаты. Фискалдық және салық саясатының, заңдар мен ережелердің орындалуын бақылау, жүйедегі мәселелерді анықтау және өзгерістер енгізу.

12. Фискалдық зерттеу және білім беру. Фискалдық саясат және білім беру ресурстарын зерттеу, осы ақпаратты кеңінен қоғамға тарату.

13. Басқа да міндеттер. Мемлекеттік кеңес тапсырған басқа да жұмыстарды орындау.

Қаржы министрлерінің тізімі

Жоқ. Аты Транслитерация Қызметке кірген қызметтен кеткен 1 Бо Ибо 1949 жылдың қазаны 1953 жылдың қыркүйегі (актілік) Ронг Цзихе 1952 жылдың қазаны 1953 жылдың қыркүйегі 2 Дэн Сяопин 1953 жылдың қыркүйегі 1954 жылдың маусымы 3 Ли Сяньньян 1954 жылдың маусымы 1970 жылдың маусымы 4 Инь Чэнчжэнь 1970 жылдың маусымы 1975 жылдың қаңтары 5 Чжан Цзинфу 1975 жылдың қаңтары 1979 жылдың тамызы 6 Ву Бо 1979 жылдың тамызы 1980 жылдың тамызы 7 Ван Бинцзянь 1980 жылдың тамызы 1992 жылдың қыркүйегі 8 Лю Чжунли 1992 жылдың қыркүйегі 1998 жылдың наурызы 9 Сян Хуайчэн 1998 жылдың наурызы 2003 жылдың наурызы 10 Цзинь Жэньцин 2003 жылдың наурызы 2007 жылдың тамызы 11 Ши Сюжэнь 2007 жылдың тамызы 2013 жылдың 16 наурызы 12 Лу Цзивэй 2013 жылдың 16 наурызы 2016 жылдың 7 қарашасы 13 Сяо Цзе 2016 жылдың 7 қарашасы 2018 жылдың 19 наурызы 14 Лю Кунь 2018 жылдың 19 наурызы 2023 жылдың 24 қазаны 15 Лань Фоань 2023 жылдың 24 қазаны Қазіргі кезде қызметте

Акционер ретінде

Қаржы министрлігі сонымен қатар Қытайдың бірқатар қаржы қызметтері компанияларының бақылау акционері болып табылды, мысалы, Қытай Халық сақтандыру компаниясы, Қытай Өмір сақтандыру тобы (China Life компаниясының бас компаниясы), Қытай Тайпинг сақтандыру тобы (China Taiping Insurance Holdings компаниясының бас компаниясы) және т.б. Министрлікке сондай-ақ Қытай Өнеркәсіп және коммерциялық банкі, Қытай Ауыл шаруашылығы банкі, Байланыс банкі, Қытай Ұлы қабырғасы активтерін басқару компаниясы, Қытай Синда активтерін басқару компаниясы, Қытай Ориент активтерін басқару компаниясы, Қытай Хуаронг активтерін басқару компаниясы және Қытай қайта құру компаниясы (China Re) және т.б. тиесілі болды. Қаржы министрлігі сонымен қатар China Railway, China Tobacco және CITIC Group компанияларына да иелік етті.