Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шотланд математигі сэр Томас Мьюр (25 тамыз 1844 – 21 наурыз 1934) – шотланд математигі, детерминанттар саласындағы сарапшы ретінде танымал.
Scottish mathematician
Sir Thomas Muir (25 August 1844 – 21 March 1934) was a Scottish mathematician, remembered as an authority on determinants.
Өмір
Ол Оңтүстік Ланаркширдегі Стоунбайрс қаласында дүниеге келді және Биггар деген шағын қалада өсті. Вишоу мемлекеттік мектебінде білім алған. Глазго университетінде болашақ лорд Келвиннің кеңесі бойынша классикадан математикаға ауысты. Бітіргеннен кейін Сент-Эндрюс және Глазго университеттерінде жұмыс істеді. 1874 жылдан 1892 жылға дейін Глазго орта мектебінде сабақ берді. 1882 жылы «Детерминанттар теориясы туралы трактат» жариялады, ал 1890 жылы «Детерминанттар тарихы» жарық көрді. 1882 жылғы еңбегінде Мьюр 35 жыл бұрын Кейли алғаш дәлелдеген маңызды лемманы қайта ашты: Глазгода ол Ботвелл ауданындағы Бичкрофт қаласында тұрды. 1874 жылы Эдинбург Корольдік қоғамының мүшесі болып сайланды. Ұсынушылар: Уильям Томсон, лорд Келвин, Хью Блэкберн, Филип Келланд және Питер Гатри Тейт. 1881–1883 жылдары және 1895–1897 жылдары қоғамның Кит сыйлығын жеңіп алды. 1888–1891 жылдары қоғамның вице-президенті болды. 1912–1916 жылдары «Ганнинг Виктория» мерейтойлық сыйлығын жеңіп алды. 1892 жылдан 1915 жылға дейін Оңтүстік Африкада білім берудің бас инспекторы болып жұмыс істеді, сонымен қатар Кейп университетінде де сабақ берді. Эдинбург Корольдік қоғамының мүшесі болып сайланды және 1900 жылы Корольдік қоғамның мүшесі атанды. 1901 жылы Сент-Михаил және Сент-Джордж орденінің серігі (CMG) болып тағайындалды және 1915 жылы король Георг V оған рыцарь атағын берді. Кейпке келгеннен кейін көп ұзамай, Шығыс Кейптегі Уайтенхаге мемлекеттік мектебі, 1822 жылы шотланд педагогы Джеймс Роуз Иннес құрған, Мьюр академиясы деп аталды, кейін Мьюр колледжі болды, қазір Оңтүстік Африкадағы ең көне орта мектеп саналады. Мьюрдің білім беру жөніндегі бас инспекторы қызметін атқарған кезінде осы және басқа мектептердің дамуына Мьюрдің қолмен жұмыс істеуді қажет ететін (ағаш өңдеу және тігізгіштік) және математика, ғылым мен табиғатты зерттеу пәндерінің маңыздылығына сенуі үлкен әсер етті. Ол сондай-ақ мұғалімдерді даярлауды жақсартты. Кейпке келгенде бір ғана оқу колледжі болды, бірақ ол 23 жылдан кейін зейнетке шыққанда он екі колледж болды. 1906 жылдан бастап детерминанттар тарихының бес томдық кеңейтілген басылымын жариялады, соңғы бөлігі (1929) теорияны 1920 жылға дейін жеткізді. 1930 жылы тағы бір кітап шықты. 1934 жылдың 21 наурызында Оңтүстік Африкадағы Рондебош қаласында қайтыс болды. Оның есімі қазір кәмелетке толмағандар арасындағы қатынастар туралы дуалдық теоремамен байланысты. Көбірек абстрактілі тілмен айтқанда, бұл грассмандықтарды алгебралық сорттар ретінде анықтайтын теңдеулердің жалпы нәтижесі.
He was born in Stonebyres in South Lanarkshire, and brought up in the small town of Biggar. He was educated at Wishaw Public School. At the University of Glasgow he changed his studies from classics to mathematics after advice from the future Lord Kelvin. After graduating he held positions at the University of St Andrews and the University of Glasgow. From 1874 to 1892 he taught at Glasgow High School. In 1882 he published Treatise on the theory of determinants; then in 1890 he published a History of determinants. In his 1882 work, Muir rediscovered an important lemma that was first proved by Cayley 35 years earlier: In Glasgow he lived at Beechcroft in the Bothwell district. In 1874 he was elected a Fellow of the Royal Society of Edinburgh, His proposers were William Thomson, Lord Kelvin, Hugh Blackburn, Philip Kelland and Peter Guthrie Tait. He won the Society's Keith Prize for 1881 1883 and a second time in 1895–1897. He served as the Society's Vice President 1888 to 1891. He won the Gunning Victoria Jubilee Prize for 1912 to 1916. From 1892 to 1915 he was in South Africa as Superintendent General of Education, and also working at the University of the Cape. He was elected a Fellow of the Royal Society of Edinburgh and in 1900 a Fellow of the Royal Society. He was installed Companion of the Order of St Michael and St George (CMG) in 1901 and knighted by King George V in the 1915 Birthday Honours. Shortly after his arrival at the Cape, the Uitenhage Public School in the Eastern Cape, originally established in 1822 by Scots educator James Rose Innes, was renamed the Muir Academy, later becoming Muir College, which is nowadays believed to be the oldest secondary school in South Africa. The progressive development of this and other schools during Muir's tenure as Superintendent General of Education was strongly influenced by Muir's belief in the importance of subjects requiring manual dexterity (woodwork and needlework) and the teaching of mathematics, science and nature study. He also improved the training of teachers when he arrived in the Cape there was only one training college, but when he retired 23 years later there were twelve. From 1906 onwards he published a five volume expansion of his history of determinants, the final part (1929) taking the theory to 1920. A further book followed in 1930. He died on 21 March 1934 in Rondebosch in South Africa. His name now attaches to a duality theorem on relations between minors. In more abstract language, it is a general result on the equations defining Grassmannians as algebraic varieties.
Отбасы
1876 жылы Маргарет Беллге үйленді. Олардың немересі – көрнекті геофизик Ательстан Спилхаус болды.
In 1876 he married Margaret Bell. The distinguished geophysicist Athelstan Spilhaus was their grandson.