Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ағылшын туған австралиялық гуманитар (1808–1877)
Ұлыбританияның өмірлік пэрі.
English born Australian humanitarian (1808–1877)
the UK life peer
Ерте өмір
Каролина Джонс 1808 жылы Англияның Нортгемптон қаласында туды, әкесінің кем дегенде он екі баласының ең кішісі және анасының жеті баласының соңғысы болды. Оның әкесі Уильям Джонс үш рет жесір қалған, ал Каролина Уильямның төртінші әйелі Сарадан туған қызы еді. Отбасы Нортгемптондағы 11 Майорхолд мекенжайында тұрды. Уильям Джонс Нортгемптонширдегі Вутон қаласында дүниеге келген. Ол жас шошқаларды сату үшін майландырып өсірген шошқа сатушы еді. Ол Каролина алты жасқа толғанда, 1814 жылы қайтыс болды. Әйеліне 500 фунт стерлинг қалдырып, тірі қалған он екі баласына бірнеше мүлікті мұра етті. 1830 жылдың 27 желтоқсанында 22 жастағы Каролина өзінен он жас үлкен Арчибальд Чишолмға үйленді. Ол Шығыс Үндістан компаниясының Мадрас армиясында офицер болып қызмет еткен және католик дінін ұстанған. Осы шақта Каролина оның дініне көшті, және олар балаларын католиктер ретінде тәрбиеледі. Олар Англия шіркеуіне қарасты Нортгемптондағы Қасиетті Қабір шіркеуінде үйленді. Рим-католик дін қызметкерлері жасаған некелер 1836 жылғы Неке заңына дейін ресми неке деп танылмаған.
Caroline Jones was born in 1808 in Northampton, England, the youngest of at least twelve children of her father, and the last of seven born to her mother. Her father, William Jones, had been widowed three times and Caroline was a daughter of William's fourth wife, Sarah. The family lived at 11 Mayorhold, Northampton. William Jones, who was born in Wootton, Northamptonshire, was a pig dealer who fattened young pigs for sale. He died in 1814 when Caroline was six. He left his wife £500 and bequeathed several properties to his twelve surviving children. On 27 December 1830, Caroline, then 22, married Archibald Chisholm who was ten years her senior. He was an officer serving with the East India Company's Madras Army and a Roman Catholic. Around this time, Caroline converted to his faith, and they raised their children as Catholics. They were married at The Holy Sepulchre, Northampton, a Church of England church. Weddings conducted by Roman Catholic clergy were not recognised weddings until the Marriage Act 1836.
Мадрас, Үндістан
Чишольмнің күйеуі 1832 жылдың қаңтар айында Мадрастағы полкіне қайтып келді. Ол 18 айдан кейін оған қосылды. Чишолм отбасымен бірге казармаларда өсіп келе жатқан жас қыздардың солдаттардың жаман әдеттерін үйреніп ала бастағанын байқады. 1834 жылы ол еуропалық солдаттардың қыздары үшін Әйелдер кәсіптік мектебін ашты, ол осындай қыздарға қолданбалы білім берді. Олар оқу, жазу, дін, тамақ жасау, шаруашылық және медициналық көмек көрсетуге үйретілді. Біраз уақыттан соң солдаттар олардың әйелдеріне де мектепке қатысуға рұқсат беруді сұрады.
Chisholm's husband returned to his regiment in Madras in January 1832. She joined him there 18 months later. Chisholm became aware that young girls growing up with their families in the barracks were picking up the bad behaviour of the soldiers. In 1834 she founded the Female School of Industry for the Daughters of European Soldiers, which provided a practical education for such girls. They were instructed in reading, writing and religion, cooking, housekeeping, and nursing. Soon soldiers asked if their wives could also attend the school.
Сидней
1838 жылы капитан Арчибальд Чишолм денсаулығының нашарлауына байланысты екі жылдық демалысқа жіберілді. Англияға қайтудың орнына, отбасы Австралия климаты оның денсаулығына пайдалы болады деп шешіп, 1838 жылдың қазан айында «Изумруд аралы» кемесімен Сиднейге аттанды. Отбасы жақын орналасқан Виндзор қаласына қоныстанды. Чишолм Австралияда болған жеті жыл ішінде 11 мыңнан астам адамды жұмысқа орналастырып, үйлендірді. Ол көпке танылып, зор құрметке ие болды. Ол екі заң шығару кеңесі комитетінің алдында куәлік беруге шақырылды. Чишолм Жаңа Оңтүстік Уэльсте жеке тұлғалардан немесе ұйымдардан қаржы алмастан жұмысын атқарды, себебі ол тәуелсіздікті сақтағысы келді. Ол ешқандай діни немесе саяси ұйымға қарыздар болғысы жоқ еді. Чишолмға көмек көрсеткен қыздар мен отбасылар әртүрлі әлеуметтік топтан шығып, әртүрлі діни нанымдарды ұстанды. Ол үйлерді ұстау үшін жеке жарналар жинады. Оның күйеуі әскерден денсаулығына байланысты босатылып, 1845 жылы Австралияға оралды.
In 1838, Captain Archibald Chisholm was granted a two year furlough on the grounds of ill health. Rather than return to England, the family decided the climate in Australia would be better for his health so they set sail for Sydney, aboard the Emerald Isle, arriving there in October 1838. The family settled at nearby Windsor. During the seven years when Chisholm was in Australia, she placed over 11,000 people in homes and jobs. She became a well known woman and much admired. She was requested to give evidence before two Legislative Council committees. Chisholm carried out her work in New South Wales without accepting money from individuals or individual organisations, as she wanted to act independently. She did not want to be dependent upon any religious or political body. The girls and families whom Chisholm helped came from different backgrounds and held different religious beliefs. She raised money for the homes through private subscriptions. Her husband was invalided out of the Army and returned to Australia in 1845.
Көші-қон реформалары және отбасылық отарлау несие қоғамы
1846 жылы Англияға қайту алдында Чишолм мен оның күйеуі өз қаражаты есебінен Жаңа Оңтүстік Уэльске саяхаттап, онда қоныстанған 600-дан астам иммигранттан жазбаша мәлімдемелер жинады. 1865 жылы күйеуі кіші балаларды Англияға қайтарды. Арчибальд кіші 1866 жылы анасы Англияға қайтқанда оны сүйемелдеді. Чишолм 1877 жылдың 25 наурызында Лондонда қайтыс болды, ал күйеуі сол жылдың тамызында дүние салды. Олардың сегіз баласының бесеуі ата-анасынан кейін тірі қалды. Чишолмнің денесі туған жері – Нортгемптон қаласына жеткізіліп, Біздің Анамыз және Әулие Томас соборында бір түн тоқтатылды. Ол және оның күйеуі Биллинг Роуд зиратындағы бір қабірге бірге жерленген.
Before Chisholm and her husband returned to England in 1846, they toured New South Wales at their own expense, collecting over 600 statements from immigrants who had already settled there. Her husband accompanied the younger children back to England in 1865. Archibald Jr. accompanied his mother on her return to England in 1866. Chisholm died in London, England on 25 March 1877, and her husband died in August that year. Five of their eight children survived their parents. Chisholm's body was taken to her home town, Northampton, where it rested overnight in the Cathedral of Our Lady and St Thomas. She and her husband are buried in the same grave in Billing Road Cemetery.