Кіріспе
Нортумберлендтегі қала, Англия
Крамлингтон – Нортумберлендтегі қала және азаматтық округ. Ол Ньюкасл-апон-Тайн қаласынан солтүстікке қарай 10 шақырым қашықтықта орналасқан. Атауы қаланың даниялықтар немесе англосакстар тарапынан негізделгенін көрсетеді. Нортумберленд округі кеңесінің 2011 жылғы халық санағы мәліметтері бойынша халық саны 29 405 адамды құрады. Қала Нортумберленд және Солтүстік Тайнсайд шекарасында орналасқан, екі аймақты байланыстыратын Аннитсфордтағы Мур Фермадағы көлік түйіні арқылы. Шығыс Крамлингтон ауданы А189 тас жолының шығысында, қаламен Сетон Делавалды байланыстыратын B1326 тас жолында жатыр.
Тарих
Крамлингтон отарлығы туралы алғашқы жазба 1135 жылы жер Николас де Гренвиллге берілген кезде айтылған. Ертедегі капелландар тізілімі Джон Крамлингтонның клеркімен (шамамен 1163–1180) басталады. Бұл тізім қазірге дейін жалғасуда. 12 ғасырдан бастап оның тарихы көбінесе ауылдық сипатта болды, бірнеше фермалар мен Сент-Николас шіркеуін (1865–1868 жылдары готика стилінде £3,000 қаржымен салынған) қамтыды. 19 ғасырдың басында, жақын жердегі бірнеше шахтада көмір өндіру басталып, жағдайды өзгерте бастады. 1813 жылы Коллингвуд негізгі шахтасында газдың жарылуынан 8 адам қаза тапты. Алты кенші "ескі ішкі кеңістікте" ағаш тасып бара жатқанда, олардың шамдары газды тұтандырды. Соның салдарынан пайда болған газ және уытты газ адамдар мен жылқының көптеп қаза болуына әкелді. Алайда, қала 1964 жылға дейін кішкентай болып қалды, ол Жаңа қала деп жарияланды және Уильям Лич және Дж. Т. Белл сияқты құрылысшылар үлкен тұрғын үйлер салды. Бұл аудандар кейіннен Биконхилл, Коллингвуд, Истфилд, Мэйфилд, Шэнкхаус, Саутфилд және Уайтли деп аталды, ал қала оңтүстіктегі әлдеқайда ірі қаланың серіктес қаласына айналды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Англияның Солтүстік-Шығысы №36 үй қорғаныс эскадрильясымен қорғалды. Эскадрилья 1916 жылдың 1 ақпанында капитан Р. О. Аберкромби құрастырды, содан кейін Крамлингтон әскери ұшақтар мен дирижабльдер үшін маңызды базаға айналды. Дирижабль станциясы Нельсон ауылында орналасқан. Крамлингтон әуежайына W. E. Johns-тың 1935 жылғы «Қара қауіп» кітабында, өте танымал Бигглс сериясынан сілтеме жасалған. Крамлингтон екі теміржол апатының куәсі болды. 1855 жылы пойыздың бірінші сынып вагонының шассиі бұзылды, ал 1926 жылы «Мери Хэмптон» локомотиві мен Эдинбургтен Кингс-Кроссқа бағытталған «Ұшқан шотланд» экспресінің бес вагоны жалпы ереуіл кезінде ереуілші кеншілердің әрекетінен жолдан шықты. Жолдан шығу оқиғасы 1970 жылы BBC Two арнасының «Кешегі куәгер: Крамлингтон пойыз апаты» бағдарламасында баяндалды. 1986 жылғы BBC Domesday жобасы кезінде Крамлингтон халқының шамамен 30,000 адамды құрағаны тіркелді.
Өнеркәсіп
Крамлингтонда бірнеше ірі өнеркәсіптік аймақтар бар, олардың көпшілігі қаланың солтүстік-батысында, сарқынды суларды тазарту станциясының жанында орналасқан. Бұл аймақтар ірі фармацевтикалық компанияларға, соның ішінде Merck Sharp and Dohme компаниясына үй иесі. Aesica Pharmaceuticals сияқты дамып келе жатқан химиялық компаниялар да бар. "Офицерлер клубы" ерлер киімдері фирмасы (қазір Blue Inc. компаниясына тиесілі), бұрын штаб-пәтері мен жабдықтау қоймасын Крамлингтонда, Wilkinson Blade фабрикасының бір бөлігінде орналастырған. GE Oil & Gas сияқты басқа компаниялар да кең аумақтарды пайдаланады. "Старт Футбол" компаниясының бас кеңсесі де осы қалада орналасқан. Wilkinson Sword компаниясы 1964 жылы қалада алғашқы зауытын ашқан. Кейіннен American Air Filter Company компаниясы да ғимараттар салды. 1968 жылы Brentford Nylons компаниясы да қалада үлкен алаң ашты. 1983 жылы Boots фармацевтикалық компаниясы Крамлингтонда өзінің зауытын ашты.
Кішігірім сауда
Manor Walks сауда орталығы 1970 жылдары қала орталығында салынды, кейіннен 1990 жылдардың ортасында және 2003/2004 жылдары кеңейтілді. Орталықта қазір Argos, Asda, Boots, Boyes, Next және Sainsbury's сияқты сауда орындары бар. 2011 жылы орталықты қайта жаңарту және жаңа кинотеатр салу жоспары ұсынылды. Жоспарға жақсартылған сауда мүмкіндіктері, мейрамханалар мен кафелер, сондай-ақ қосымша тұрақ орындары да кірді. Manor Walks 2012/2013 жылдары оңтүстік тұраққа қарай кеңейтілді және 2013 жылдың шілдесінде жаңа Vue кинотеатры мен екі жаңа мейрамхана ашылды. Бұл қаладағы танымал пабтың (бұрын Traveller's Rest деп аталған, бірақ қазір Джон Крамлингтонның кеңсе меңгерушісі деп аталады) қайта ашылуымен бірге болды. Осы жаңарулар қаланың ойын-сауық және туризм экономикасын дамытуға көмектеседі деп үміттенілуде. 1990 жылы қаланың солтүстігіне қарай салынған Броквелл орталығында шағын дүкендер мен азық-түлік сату орындары, сондай-ақ мейрамхана, зейнеткерлер үйі және медициналық орталық орналасқан. Netto үшін салынған, бірақ кейін Somerfield және The Co-operative Group компанияларына тиесілі болған супермаркет қазір Home Bargains компаниясына тиесілі.
Денсаулық сақтау
2015 жылғы маусымда Нортумбрия денсаулық сақтау NHS Foundation Trust Англияда шұғыл көмек көрсету үшін арнайы салынған алғашқы аурухананы ашты. Нортумбрия мамандандырылған шұғыл көмек ауруханасының құны 75 миллион фунт стерлингті құрады. Ауруханада тәулік бойы кезекшілік ететін шұғыл көмек кеңесшілері және аптаның жеті күні жұмыс істейтін мамандар бар. 2021 жылғы ақпан айында NHS трасты ғимаратта анықталған құрылымдық ақауларға байланысты мердігер Lendlease компаниясына қарсы сотқа жүгінді. Сот отырысы 2022 жылғы қазан айында басталуға тиіс.
Жаңа даму
Соңғы жылдары қалада тұрғын үйлер мен инфрақұрылымда көптеген өзгерістер болды, оның ішінде оңтүстік-батыс бөлігінде жаңа тұрғын үй және сауда орталығы салынуда. Бұл құрылысты Bellway, Persimmon, Barratt, Ashberry және David Wilson Homes сияқты үй салушы компаниялар жүзеге асырып жатыр. Қаладағы жалғыз орта мектеп – Крамлингтон оқу ауылы (Нортумберлендтің ең ірі орта мектебі) – Үкіметтің мектептерді жаңарту бағдарламасына қатысты. Бағдарлама аясында 1969 жылы салынған ескі ғимараттар бұзылып, олардың орнына заманауи оқу орталығы салынады. Бұл орталық Крамлингтон спорт клубының қарсы жағындағы алаңда орналасады деп күтілуде, бірақ толық жоспарлары әлі жарияланған жоқ. 2023 жылы Иан Леви депутаты Баронесса Барранның хаты арқылы мектептің 2025 жылы толыққанды қайта жаңартылатынын хабарлады, егер құрылыс жоспарлы түрде жүрсе.
Көрнекті орындар
Плесси Вудс ауылдық саябағы Крамлингтонның солтүстігінде жатыр, ал Блайт өзені саябақ арқылы ағып өтеді. Крамлингтонның шетінде, жатқан әйел бейнесіндегі алып жер мүсіні – Нортумберленд орналасқан. Қаланың ішінде Нельсон төбесі қала орталығынан солтүстікке қарай көзге түсетін маңызды нысан. Аркот Холл шөптесі жерлер мен көлдерінің Ұлттық табиғат ескерткіші (SSSI) қаладан оңтүстік-шығысқа қарай орналасқан.
Көлік
Қалаға Шығыс жағалаудағы негізгі теміржол желісіндегі Крамлингтон теміржол станциясы қызмет көрсетеді, ал Метроцентр, Морпет және Ньюкасл-апон-Тайн қалаларына қызмет көрсетуді Northern компаниясы жүзеге асырады. Қалаға бірнеше автобус операторлары да қызмет көрсетеді, оның ішінде Arriva North East, ол Ньюкасл-апон-Тайн, Морпет және Блайт қалаларына экспресс бағыттарын ұсынады, сондай-ақ Go North East, ол Солтүстік Шилдс қаласына және одан қызмет көрсетеді. Қала Ньюкасл халықаралық әуежайынан шамамен 19 шақырым (12 миль) және Солтүстік Шилдс халықаралық паром терминалынан 16 шақырым (10 миль) қашықтықта орналасқан. Крамлингтон A1, A19 және A189 тас жолдарының арасында орналасқандықтан, жақсы автомобиль қатынастарына ие. Ұлыбританияның соғыстан кейінгі көптеген жаңа қалалары сияқты, Крамлингтон да кең велосипед желісімен жабдықталған. Шамамен бір-бірінен белгілі бір арақашықтықта бөлек велосипед жолдары құрылған, олар автомобильдердің қозғалысынан толығымен оқшауланған.
Медиа
Жергілікті жаңалықтар мен теледидар бағдарламаларын BBC North East and Cumbria және ITV Tyne Tees ұсынады. Телевизиялық сигналдар Понтоп Пайк теледидар таратушысынан алынады. Жергілікті радиостанциялар: BBC Radio Newcastle, Heart North East, Capital North East, Smooth North East, Greatest Hits Radio North East, Metro Radio және қауымдық радиостанция Koast Radio. Қалаға жергілікті газет – Нортумберленд Газетті (бұрын The News Post Leader) қызмет етеді.
Білім
2008 жылдың қыркүйегіне дейін Нортумберлендтегі барлық мектептер үш буынды жүйеде жұмыс істеді, бірақ округті екі буынды жүйеге көшіру туралы шешім қабылданғаннан кейін Крамлингтон осыны аяқтаған алғашқы қалалардың бірі болып таңдалды. Аймақтағы көптеген орта мектептер жабылуға дейін, кейбір бастауыш мектептер бұрынғы орта мектептердің ғимараттарына көшірілді. Жаңа орындардағы жол қозғалысы және тұрақ мәселелері бойынша жергілікті тұрғындар алаңдады. Крамлингтондағы басқа мектептер: Харсейд бастауыш мектебі, Хиллкрест мектебі, Шэнклия бастауыш мектебі, Бёрнсайд бастауыш мектебі, Крэгсайд Англия шіркеуінің бастауыш мектебі, Нортберн бастауыш мектебі, Истлиа бастауыш мектебі, Биконхилл бастауыш мектебі және Әулие Петр мен Павел католик бастауыш академиясы.
Крамлингтон оқу ауылы
2008 жылдың қыркүйегінде Крамлингтон қауымдастығының орта мектебі екі деңгейлі жүйеге көшуге байланысты екі жаңа сынып тобын қосып, Крамлингтон оқу ауылы деп атау өзгертті. Ауылда үш бөлім бар: кіші оқу ауылы (7 және 8-сыныптар үшін), орта оқу ауылы (9-11-сыныптар үшін) және жоғары оқу ауылы (12 және 13-сыныптар үшін). Мектеп төрт мәрте тікелей Ofsted инспекциясынан үздік баға алды, бірақ 2015 жылдың шілдесінде бұл рейтинг "қанағаттандырмас" деңгейіне төмендетілді. 2017 жылдың ақпан айында бұл көрсеткіш "жақсы" деңгейіне көтерілді. 2022 жылдың шілдесінде мектеп Үкіметтің мектептерді қайта жаңарту бағдарламасына қатысуға іріктелді, бұл заманауи жаңадан салуға немесе 1960 жылдарға дейінгі тозуға ұшыраған ғимараттарды жөндеуге мүмкіндік береді.
Бос уақыт өткізу орталығы
Крамлингтонның негізгі демалыс орталығы – Конкордия, қала орталығында, сауда орталығына іргелес орналасқан және 1977 жылғы шілдеде Елизавета II патшайым ашқан. Онда бастапқыда жабық тропикалық жұмақ ретінде жобаланған демалыс бассейні, жабық футбол алаңдары, теннис, бадминтон және сквош корлары, сондай-ақ альпинистік қабырға бар. Бұдан өзге, спорт залы, сауна, боулинг алаңы, бар және кафетерий де бар. 2008 жылы, әсіресе мүмкіндігі шектеулі адамдардың кіру мүмкіндігін жақсарту мақсатында қайта жаңартылды. Бассейн де 2011 жылы жөндеуден өтті. 2016 жылы жаңа нысандарды қосу және қолданыстағы нысандарды жақсарту жұмыстарымен күрделі жөндеу басталды. Соңғы рет 2019 жылы бассейнде ауқымды жөндеу жүргізілді, оның аясында ескі бассейн қаптамасы, ылғалды киім ауыстыратын бөлмелердегі бассейн еденінің бөліктері және балалар бассейнінің су аттракциондары жаңартылды.
Велосипедтік жолдар
Жаңа қаланың жоспарындағы маңызды бөлік – жол желісінен толыққанды бөлек жабдықталған кең велосипед жолдары желісі болды. Велосипед жолы қаладан ең жақын Блайт жағажайына дейін созылады. 2007 жылдың наурыз айында Блайт-Вэлли округі велосипед жолдары желісінің көршілес Бедлингтон қаласына қарай кеңейтілетінін хабарлады.
Қоғамдық үйлер
Ауыл алаңында төрт қоғамдық мейрамхана бар, оның ішінде ІІ санаттағы Blagdon Arms та бар.
Спорт
Крамлингтон крикет клубы (CCC) Крамлингтон оқу ауылында орналасқан. Олардың Нортумберленд және Тайнсайд крикет лигасында ойнайтын екі ерлер құрамасы, сондай-ақ апта ортасында ойнайтын екі командасы бар. Олардан бөлек, үлкендер арасындағы әйелдер құрамасы, академиялық команда және түрлі жастағы командалар да бар. Барлық командаларға жаңа ойыншылар шақырылады, клубқа әлеуметтік желідегі бірнеше аккаунты арқылы хабарласуға болады. Крамлингтон Юнайтед 2010 жылы құрылды және 12 айдан кейін қоғамдық клуб мәртебесіне ие болды. Олардың үй алаңы Нортберн спорт және қоғамдық орталығында. Қазіргі уақытта олар Солтүстік футбол альянсының Жоғарғы дивизионында ойнайды. Аркот Холл гольф клубы қаланың оңтүстігінде орналасқан. Крамлингтон Рокетс – Крамлингтон қаласындағы регби лигасының командасы. Алғашқыда клуб 2000 жылы Killingworth Rockets ARLFC деп аталды. Олар Крамлингтон оқу ауылының алаңшаларында орналасқан. Олардың бірінші командасы қазіргі уақытта Регби лигасы конференциясының Солтүстік-Шығыс дивизионында ойнайды.