Кіріспе

Қайықтағы тіреу құрылғысы – кейбір қайықтарға орнатылатын құрылым. Аутриггер – қайықтың түріне қарай мағынасы өзгеше болатын, қайықтың сыртқа қарай шығыңқы құрылғысы. Аутриггерлер дөңгелекті көлік құралдарындағы, мысалы, ауыр жүкті көтеретін крандағы тұрақтандыруға арналған аяқтарды да білдіруі мүмкін.

Қозғалтқышты кемелер мен желкенді қайықтар

Аутриггер – кеме тұрақтылығын арттыру үшін қайықтың бортынан (gunwale) тыс орналасқан қарсы жүзу құрылғысын білдіреді. Егер бір аутриггер қолданылса, көбінесе ол жел соққан бағытқа қарсы орналасады, бірақ бұл міндетті емес. Бұл технология австронезиялық халықтар тарапынан әзірленген. Аутриггерлі қайықтардың екі негізгі түрі бар: екі аутриггерлі (теңіз жағалауындағы Оңтүстік-Шығыс Азияда кең таралған) және бір аутриггерлі (Мадагаскар, Меланезия, Микронезия және Полинезияда кең таралған). Көп корпусты кемелер де аутриггерлі қайықтардан шыққан. Аутриггер каноэде және проа сияқты желкенді қайықтарда аутриггер – бұл жұқа, ұзын, қатты корпус, ол бастапқыда тұрақсыз негізгі корпусты тұрақтандыру үшін қолданылады. Аутриггер негізгі корпусқа қатаң және параллель орналастырылады, соның арқасында негізгі корпус аударылу ықтималдығы төмендейді. Егер кемеде тек бір аутриггер болса, оның салмағы бір жаққа аударылуға қарсы әсер етеді, ал оның жүзу қабілеті екінші жаққа аударылуға қарсы әсер етеді. Кельдік қайықта "аутриггер" – қайықтың корпусының сыртына (жанама шектерінен тыс) бекітілетін жүретін арқандарды (мысалы, табақ) қосуға арналған әртүрлі құрылымдарды білдіреді. Жарыс ережелері мұндай аутриггерлерге тыйым салады, бірақ олар IMOCA Open 60 сияқты белгілі бір кластарда, мысалы, ірі жағажай жарыстарында рұхсат етіледі.

Балық аулау

Кемеден балық аулауда, аутриггер – балық аулау кемелеріне суға көбірек желілер жіберуге және олардың араласуына кедерес келтірмей, балық үйіріндей көрінуге мүмкіндік беретін бір немесе бірнеше таяқтар.

Қайықтану

Қайықта немесе галереяда аутриггер (немесе риггер) – ескек тірегін (құрақ) саксбордтан (немесе гиг қайықтағы пистолеттен) қашықтатып ұстайтын, күшті арттыру үшін қолданылатын үшбұрышты құрылым. Ағаш аутриггерлер б.з.д. 7- немесе 6-ғасырларда жаңа триремаларда, ал кейіннен 1300 жылдары итальяндық галереяларда пайда болды. Британдық кәсіби ескекші Гарри Класпер (1812–1870) қазіргі заманғы құбырлы металл нұсқасын танымал етті, ал ірі ескек жарыстары физиологиялық және эргономикалық артықшылықтарын мойындап, оны жарыстарда қолдануға келісім берді. Соңғы онжылдықтарда жарыс қайықтарын өндіретін кейбір компаниялар қанатты риггерлерді ұсынды – бұл әдеттегі үшбұрышты құрылымдардың орнына ұшақ қанаттарына ұқсас нығайтылған доғалар немесе жалпақ түтікшелер.