Париж Лион вокзалы: Тарихы мен қазіргі жағдайы

Кіріспе

Париждің жеті негізгі теміржол вокзалдарының бірі – басты вокзал Гаре-де-Лион, ресми түрде Париж Гаре-де-Лион, Франциядағы Париждегі жеті ірі басты теміржол вокзалдарының бірі. 2018 жылғы SNCF бағалаулары бойынша, ол жылына шамамен 148,1 миллион жолаушыға қызмет көрсетеді, оның ішінде SNCF теміржолдары мен RER D шамамен 110 миллион, ал RER A – 38 миллион жолаушыны құрайды. Бұл оны Гаре-дю-Нордан кейін Францияның екінші ең көп жолаушы тасымалдайтын станциясы және Еуропадағы ең көп қозғалысқа ие станциялардың бірі етеді. Станция 12-ші округте, Сена өзенінің оң жағалауында, Париждің шығысында орналасқан. 1849 жылы ашылған бұл станция Париж – Марсель теміржолының солтүстік терминалы болып табылады. Ол Лион қаласының құрметіне аталған, себебі көптеген қашықтықтан жүретін пойыздар осы жерден тоқтап, көбінесе Францияның оңтүстігіне бағыт алады. Станциядан жылдам TGV пойыздарымен Оңтүстік және Шығыс Франция, Швейцария, Германия, Италия және Испанияға қатынайды. Станцияда сонымен қатар аймақтық пойыздар, RER және Гаре-де-Лион метро станциясы да орналасқан. Басты теміржол пойыздары екі бөлек залдан – 32 платформадан кетеді: 1-зал, ескі пойыз депосы, А-дан N-ге дейінгі әріптермен белгіленген жолдарды қамтиды, ал 2-залдың жаңа қосымшасында 5-тен 23-ке дейінгі нөмірленген жолдар бар. Басты желілердің астында RER үшін тағы төрт платформа орналасқан.

Тарих

Лион теміржол вокзалы 1847 жылдан бері салынып келе жатты. Ол ресми түрде 1849 жылдың 12 тамызында «Париж-Монтерео теміржол станциясы» (фр. Embarcadère de chemin de fer de Paris à Montereau) деген атпен ашылды. Бұл Барон Хаусманн басшылығымен архитектор жобалаған ашық ғимарат болды және құрылысы кезінде француз мемлекеті мен бірінші «Париж-Лион және Жерорта теңізі» (PLM) компаниясы арасындағы басқару құқығын анықтау жөніндегі төрелік шешім күтіліп тұрды. PLM компаниясына Мазас түрмесі станцияның жанында салынып жатқандығы ұнамады. Компания теміржол тармағын Бастилия алаңына дейін ұзартуды үміттене білді. Бірақ оның орнына Лион көшесі (фр. Rue de Lyon) станция мен Бастилия алаңының арасында салынды. Станция теміржол қозғалысының көлемі артуымен бірнеше рет кеңейтілді. Станция одан әрі кеңейтуге жарамсыз болғандықтан, 1855 жылы архитектор Франсуа Алексис Сендье жобасымен екінші Gare de Lyon ғимараты салынды. Жаңа ғимаратты жаңа құрылған «Париж-Лион» (PL) теміржол компаниясы басқарды. Станция Сена өзенінің тасқынынан қорғау үшін биік насипке салынды. Онда бес қана рельс бар, ұзындығы мен ені үлкен залды алып тұрды. Келу залына кіре берісінің оң жағындағы портик станцияны Базимент X-ке, Мазас бульварына қараған жақтағы орталық әкімшілік ғимаратына қосып тұрды. Станция 1871 жылы Париж коммунасы кезінде өрттен ішінара қирады, кейін қайта жаңартылды. 1900 жылы, 1900 жылғы әлемдік көрмеге орай, Тулон қалалық сәулетшісі Мариус Тудуар жобалаған және Марсель суретшісі Жан Батист Олив салған үлкен фрескамен безендірілген жаңа он үш рельстік Gare de Lyon ғимараты салынды. Ол 1901 жылдың 6 сәуірінде үшінші республика президенті Эмиль Лубе арқылы ашылды. Көптеген деңгейде ол өз заманының сәулет өнерінің классикалық үлгісі саналады. Ең танымал бөлігі – станцияның бір бұрышындағы үлкен сағат мұнарасы, стилі Вестминстер сарайының сағат мұнарасына, Биг Бенге ұқсас. Станцияда 1901 жылдан бері саяхатшылар мен қонақтарға әсем безендірілген ортада сусындар мен тағамдар ұсынатын Le Train Bleu мейрамханасы орналасқан. 1988 жылдың 27 маусымында Лион вокзалындағы теміржол апатында қашып кеткен пойыз тұрған пойызға соқтығысып, 56 адам қаза тауып, тағы 55 адам жарақат алды. 2020 жылдың 28 ақпанында конголық наразылықшылардың салдарынан өрт шыққан деген хабар тарады. Станция толығымен эвакуацияланды. 2021 жылдың 18 желтоқсанында станция жаңадан ашылған Милан-Париж Frecciarossa пойызының соңғы аялдамасы болды. 2024 жылдың 3 ақпанында станцияда болған шабуылда 3 адам жарақат алды.

Lyon railway station had been under construction since 1847. It was officially opened to the public on 12 August 1849 under the name "Railway station from Paris to Montereau" (fr. Embarcadère de chemin de fer de Paris à Montereau). It was a boardwalk building designed by architect fr under the direction of Baron Haussmann, and at the time of its construction it was awaiting arbitration between the French state and the first Compagnie des chemins de fer de Paris à Lyon et à la Méditerranée (PLM) company over its management. PLM did not like the fact that Mazas prison was being built next to the station. The company hoped that it could extend the railroad branch line to Place de la Bastille. But instead of that, Lyon Street (fr. Rue de Lyon) was laid out between the station and Place de la Bastille. The station was expanded many times as the volume of rail traffic increased. As the station became unsuitable for further expansion, a second Gare de Lyon building was constructed in 1855 by the design of the architect François Alexis Cendrier. New building was operated by the newly established Paris à Lyon (PL) railway company. The station was built on a high embankment to protect it from the floods of the Seine. It had only five tracks, occupying a large hall long and wide. A portico to the right of the entrance to the arrival hall connected the station itself to the Bâtiment X, the central administration building on the side facing Boulevard Mazas. The station was partially destroyed by fire during the Paris Commune in 1871 and later rebuilt. By 1900, in time for the 1900 World's Fair, a new thirteen track Gare de Lyon building was constructed, designed by the Toulon architect Marius Toudoire and decorated with a large fresco by the Marseille artist Jean Baptiste Olive, depicting some of the cities to which one could take a train from this station. It was inaugurated on 6 April 1901 by Émile Loubet, president of the Third Republic. On multiple levels, it is considered a classic example of the architecture of its time. Most notable is the large clock tower atop one corner of the station, similar in style to the clock tower of the Palace of Westminster, home to Big Ben. The station houses the Le Train Bleu restaurant, which has served drinks and meals to travellers and other guests since 1901 in an ornately decorated setting. On 27 June 1988, in the Gare de Lyon rail accident, a runaway train crashed into a stationary rush hour train, killing 56 people and injuring a further 55. A fire broke out on 28 February 2020, that was reportedly started by Congolese protesters. The station was completely evacuated. On 18 December 2021, the station became the terminus of the newly inaugurated Milan–Paris Frecciarossa. On 3 February 2024, a stabbing at the station injured 3 people.