Элгон тауы: Кения мен Уганда шекарасындағы сөнген жанартау
Mount Elgon
🇰🇿Элгон тауы: Кения мен Уганда шекарасындағы сөнген қалқан тәрізді жанартау. 24 млн жылдық тарихы, Африкадағы ең көнесі. Маасай тілінен алынған атауы.🐘⛰️
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қалқан жанартауы
Кения мен Угандадағы жанартау
the shield volcano
Volcano in Kenya and Uganda
Эльгон тауы – Уганда мен Кения шекарасында, Кисумудан солтүстікке және Киталеден батысқа қарай орналасқан сөнген қалқан жанартауы. Таудың ең биік нүктесі "Вагагай" деп аталады және ол толығымен Уганда аумағында орналасқан. Оның ең алғашқы жанартаулық активтілігіне нақты дәлелдер жоқ болғанымен, геологтар Эльгон тауының кем дегенде 24 миллион жыл екенін болжайды, бұл оны Шығыс Африкадағы ең көне сөнген жанартау етеді. Таудың аты масаи тіліндегі "Елгоньи" деген атаудан шыққан.
Mountain Elgon is an extinct shield volcano on the border of Uganda and Kenya, north of Kisumu and west of Kitale. The mountain's highest point, named "Wagagai", is located entirely within Uganda. Although there is no verifiable evidence of its earliest volcanic activity, geologists estimate that Mount Elgon is at least 24 million years old, making it the oldest extinct volcano in East Africa. The mountain's name originates from its Maasai name, Elgonyi.
Фауна
Таудың айналасында тұздықтарға жете алу үшін үңгірлерге терең бойлап кіретін африкалық бұта пилдері қоныстанған. Бұл топтама бұрын таудың барлық бөлігінде кездесетін, бірақ қазір Кения жағымен шектелген, онда олар Китум үңгіріне кіреді. Эльгон тауына ғана тән сүтқоректілердің бірнеше шашыраңқы популяциялары бар, олардың ішінде Эльгон шымтезегі (Crocidura elgonius), Руддтың кенелі тышқаны (Tachyoryctes ruddi) және Томасның кішкентай тышқаны (Mus sorella) кіреді. Сонымен қатар, сирек кездесетін құстардың бірнеше шашыраңқы популяциялары да бар, олардың ішінде Шарптың ұзын тырнағы (Macronyx sharpei), Хантердің цистиколасы (Cisticola hunteri), Джексонның шұбатыр құсы (Pternistis jacksoni) және Эльгон франколині (Scleroptila elgonensis) бар. Бушбуктың эндемикалық подвиді (Tragelaphus scriptus heterochrous) тек осы таумен ғана байланысты. Эволюциялық жағынан ерекшелігімен EDGE түріне жатқызылатын, мүмкін жойылып кеткен Ду Туа бұрқағы (Arthroleptides dutoiti) таудың кениялық жағынан жиналған жалғыз бір мысалынан ғана белгілі.
A population of African bush elephants is present around the mountain that ventures deep into caves to access salt licks. This population was formerly present around the entire mountain, but has since been reduced to the Kenyan side, where they venture into Kitum Cave. There are several disjunct populations of mammal species that are restricted to Mount Elgon, including the Elgon shrew (Crocidura elgonius), Rudd's mole rat (Tachyoryctes ruddi), and Thomas's pygmy mouse (Mus sorella). There are also several disjunct populations of rare bird species, including Sharpe's longclaw (Macronyx sharpei), Hunter's cisticola (Cisticola hunteri), Jackson's spurfowl (Pternistis jacksoni), and the Elgon francolin (Scleroptila elgonensis). An endemic subspecies of the bushbuck (Tragelaphus scriptus heterochrous) is restricted to the mountain. The possibly extinct Du Toit's torrent frog (Arthroleptides dutoiti), considered an EDGE species due to its evolutionary distinctiveness, is known only from a single specimen collected on the Kenyan side of the mountain.
Флора
Тауда сирек кездесетін кейбір өсімдіктер табылады, оның ішінде Ardisiandra wettsteinii, Carduus afromontanus, Echinops hoehnelii, Ranunculus keniensis және Romulea keniensis.
Some rare plants are found on the mountain, including Ardisiandra wettsteinii, Carduus afromontanus, Echinops hoehnelii, Ranunculus keniensis, and Romulea keniensis.
Жергілікті этностар
Эльгон тауы мен оның салалары бес тайпаның қоныс екеніне ие: Букусу, Багису, Сапиньек, Сабаот және Огиек, бұл тайпалар аймақта "Ндоробо" деп қорлайтын жалпы атаумен көбірек танымал.
Mount Elgon and its tributaries are home to five tribes: the Bukusu, the Bagisu, the Sapinjek, the Sabaot, and the Ogiek, better known in the region under the derogatory umbrella term Ndorobo.