АҚШ суасты қайығы Tuna жапондық кемелерді батыру, Тынық мұхитындағы әскери операциялар және Алеут аралдарындағы міндеттері туралы мақала. Теңіз соғысы тарихы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америка Құрама Штаттарының суасты қайығы
Submarine of the United States
{|
{|
суға батқан
submerged
14 сәуірде Перл-Харбордан шығып, "Туна" тағы да Жапонияның бас аралдарына және Хонсю жағалауларындағы аң ауына бағыт алды. 15 мамырда 805 тонналық "Тойохара Мару" жүк кемесін батырып, 16 маусымда Перл-Харборға қайта оралды. Жөндеуден кейін "Туна" 8.5.12 міндеттік тобына айналды, оған Алеут аралдарына жол жүру бұйрығы берілді. Бұл үшінші соғыс патрулі 13 шілдеде басталды, бірақ жапондықтармен жалғыз кездесуі 9 тамызда болды, ол кезде "Туна" жапондық I типті қайықты су бетінде көріп қалды. Бірақ көп ұзамай, нашар ауа райынан оны іздену тоқтатылды. Сол айдың соңында ол Адак аралын әскер басып алуына көмектесіп, 25-27 тамыз аралығында Аляскадағы Голланд портынан полковник пен алты сарбазды Кулук шығанағына жеткізді. 5 қыркүйекте Перл-Харборға оралды.
Standing out of Pearl Harbor on 14 April, Tuna once again set her course towards the Japanese home islands and the hunting off Honshū. She added another score to her tally by sinking the 805 ton cargo ship Toyohara Maru on 15 May before returning to Pearl Harbor on 16 June. Following refit, Tuna became Task Unit 8.5.12, with orders to proceed to the Aleutian Islands. This third war patrol commenced on 13 July, but her only contact with the Japanese came on 9 August, when Tuna sighted a Japanese I boat on the surface. She lost it shortly thereafter in heavy weather. Later in the month, she supported the Army occupation of Adak Island by transporting a colonel and six enlisted men from Dutch Harbor, Alaska, to Kuluk Bay between 25 August and 27 August. She returned to Pearl Harbor on 5 September.
Жаңа Гвинея суларында қарауылдау
Түнделікті жөндеуден кейін «Туна» 9 қарашада Перл-Харбордан жолға шықты. Төртінші әскери патрулі кезінде ол бір ғана рет байланыс жасады, 12 желтоқсанда Нью-Джорджия аралының жанындағы жапон эсминеціне екі торпеда атты. Екеуі де сәтсіз аяқталды. 1942 жылғы Рождестводан үш күн өткен соң «Туна» өзінің жаңа базасына, Австралияның Брисбен қаласына келді. 1943 жылғы 18 қаңтарда бесінші патрульді бастау үшін қайта жолға шықты. Алты күннен кейін ол Вела-Ла-Велланың шығыс жағалауындағы суларға жетті. Бес рет күндізгі уақытта нәтижесіз шабуыл жасап, 16 торпедасын жұмсаған «Туна» қарсыластың су астына қарсы шараларына байланысты тереңге түсуге мәжбүр болды. 11 ақпаннан кейін Жаңа Ирландия мен Бука арасындағы позицияда қалған «Туна» тағы да шабуылдар жасады, бірақ олар тым алыс қашықтықтан жасалғандықтан, экипажы үшін көбірек көңіл көтеруге себеп болды. Вила плантациясы мен Мундаға күштер жеткізілуін тоқтату үшін жіберілген «Туна» сәттілікке ие болмады және 7 ақпанда патрульді аяқтауға дейін терең суға түсіп, тереңдік зарядтарына ұшырады. Брисбенде жөндеуден өткеннен кейін «Туна» 4 наурызда өзінің алтыншы әскери патрулін бастады. Ол Жаңа Ирландияның солтүстік-шығысындағы Лира рифінің жанындағы Бисмарк архипелагында орналасты. Жолда ол Бугенвильдің батысын қарауылдады. 16 наурызда Адмиралтейство аралдарындағы Муссау аралы мен Манус аралы арасындағы сызықтың оңтүстік-шығысына позициясын өзгертуге бұйрық алды. 29 наурыздың кешкі сағаттарында ол екі эскорт кемесі мен екі ұшағы бар төрт сауда кемесінен тұратын конвойды байқады. Түн бойы конвойды қуып жеңгеннен кейін «Туна» келесі күні таңертең шабуыл жасап, ең ірі кемеге үш торпеда атты. Екі торпеда соққы берді, нәтижесінде 4697 тонналық «Курохиме Мару» теңіз түбіне шөкті. 4 сәуірде «Туна» патрульдік аймағын өзгертіп, енді Шығыс Каролина бассейніндегі Манус-Муссау сызығының солтүстік-батысында Рабаулға баратын бағыттарда қарауылдады. Бұдан әрі шабуыл жасауға мүмкіндік болмағандықтан «Туна» 20 сәуірде Брисбенге оралды. 19 мамырда жетінші патрульдік станциясына бағыт алғанда «Туна» жапондық су асты кемесінің шабуылына ұшырады, ол американдық кемеге бір торпеда атқаннан кейін шабуылды тоқтатты. Осы қауіптен кейін «Туна» палубалық артиллериясымен Вакде аралын бомбалауға дайындалды, бірақ жапондық су астына қарсы кемелерінің болуы жоспарды өзгертуге мәжбүр етті.
After routine overhaul, Tuna set out from Pearl Harbor on 9 November. She made only one contact during her fourth war patrol, firing two torpedoes at a Japanese destroyer operating off New Georgia Island on 12 December. Both missed their mark. Three days after Christmas 1942, Tuna arrived at her new base, Brisbane, Australia. Setting out again on 18 January 1943 to begin patrol number five, she arrived in waters off the east coast of Vella LaVella six days later. Expending 16 torpedoes in five futile daylight attacks, Tuna pressed home determined forays only to be driven deep by intense enemy antisubmarine countermeasures. Kept on station between New Ireland and Buka after 11 February, Tuna launched further attacks – but from excessive ranges – which only resulted in still more frustration for her crew. Dispatched next to interdict traffic from reinforcing Vila Plantation and Munda, Tuna remained luckless and was forced deep and endured depth charge attacks before ending the patrol on 7 February. After refitting at Brisbane, Tuna set out on her sixth war patrol on 4 March to take up a position in the Bismarck Archipelago, off Lyra Reef, on the northeast side of New Ireland. En route, she patrolled west of Bougainville. On 16 March, she received orders to shift her position to a point southeast of a line between Mussau Island and Manus Island in the Admiralty Islands. Late in the afternoon of 29 March, she sighted a convoy of four merchantmen, with two escort ships and two aircraft. After stalking the convoy all night, Tuna attacked the following morning, firing three torpedoes at the largest vessel. Two hits, and the 4697 ton Kurohime Maru plunged to the bottom. On 4 April, Tuna changed patrol zones, prowling now to the northwest of the Manus Mussau line in the East Caroline Basin on the traffic lanes to Rabaul. After no further attack opportunities developed, Tuna returned to Brisbane on 20 April. On 19 May, en route to her war patrol station for the seventh patrol, Tuna came under attack by a Japanese submarine which fired one torpedo at the American ship before breaking off the attack. After that brush with destruction, Tuna prepared to bombard Wakde Island with her deck guns, but the presence of Japanese subchasers forced a change in plans.
Достық атыс
1943 жылғы 29 шілдеде Туна Брисбеннен сегізінші патруліне шыққанда, Австралия Корольдік Әуе күштерінің Каталина ұшақ патрульдік бомбалаушысы оған шабуыл жасады, Туна Соломон теңізінде, Киривина аралының шығыс-солтүстік-шығысында және Вудларк аралының солтүстігінде болған кезде төрт тереңдік зарядын тастады. Туна шұғыл тереңге батқаннан кейін, тереңдік заряды 70 футтан (21 метр) 110 футқа (34 метр) дейінгі тереңдікте жарылып, ол 365 футқа (111 метр) тереңдікке түсті, содан кейін экипажы оны бақылауға алды. Ол 18 градусқа қарай бұрылған қалпында су бетіне шықты. Ол келтірген зақымды жөндеуге Брисбенде 17 күн кетті, бұл оның сегізінші соғыс патруліне шығуын 21 тамызға дейін кешіктірді. Патрульдік аймаққа келгеннен кейін, екі шабуыл жасау мүмкіндігі туды, бірақ екеуі де сәтті аяқталмады. 14 қазанда Фримантелге оралған Туна, 7 қарашада басталган тоғызыншы патруліне шығар алдынан, су асты кемесі Пэлиаспен бірге қайта жабдықталды. Молукка бұғазынан өткеннен кейін, Туна Ява теңізі мен Флорес теңізінде аңшылық жүргізді. 21 қарашада жаңбырлы ауа райында жүк кемесіне шабуыл жасаған Туна төрт торпеда іске қосты, бірақ олардың тек біреуі ғана жаудың сауда кемесіне тиді. 12 желтоқсанда су асты кемесі жақсы нәтижеге қол жеткізді. 5484 тонналық "Тосей Мару" жүк кемесі оның торпедаларының құрбаны болды, бұл Тунаның соғыс жолындағы ең ірі жеңісі болды. Тоғызыншы патрулін аяқтағаннан кейін, Туна Тынық мұхиты арқылы Калифорниядағы Хантерс-Пойнт әскери-теңіз базасына барды, ол 1944 жылғы 6 сәуірде толық жөндеуге келді. Жөндеуден кейін, ол Гавайиге оралып, оныншы соғыс патрулін бастады. 24 сәуірде Перл-Харбордан шығып, Палау аралдарын бақылады.
On 29 July 1943, as Tuna set out from Brisbane on her eighth patrol, a Royal Australian Air Force Catalina flying boat patrol bomber attacked her, dropping four depth charges close aboard while Tuna was in the Solomon Sea east northeast of Kiriwina Island and north of Woodlark Island at After Tuna crash dived, the depth charges exploded as she passed a depth between 70 feet (21 m) and 110 feet (34 m), and she plunged to a depth of 365 feet (111 m) before her crew regained control of her. She surfaced with a port list of 18 degrees. The damage she sustained necessitated 17 days of major repairs at Brisbane, delaying her departure for her eighth war patrol until 21 August. Once on station for that patrol, two attack opportunities presented themselves, but neither one bore fruit. Arriving back at Fremantle on 14 October, Tuna refitted alongside submarine tender Pelias before proceeding on her ninth patrol which commenced on 7 November. After transiting the Molucca Strait, Tuna prowled in the Java Sea and Flores Sea. Attacking a freighter in a rain squall on 21 November, Tuna launched four torpedoes, but only one hit the enemy merchantman. On 12 December, the submarine had better luck. The 5484 ton cargo ship Tosei Maru fell victim to her torpedoes, becoming the largest kill in Tuna’s war career to date. Following her ninth patrol, Tuna proceeded across the Pacific to Hunters Point Navy Yard in California, where she arrived on 6 April 1944 for a major overhaul. After refitting, she returned to Hawaii to begin her tenth war patrol. Departing Pearl Harbor on 24 April, she surveilled the Palau Islands.
Такима Мару
1944 жылдың 4 мамырында "Туна" 100 тонналық траулерді көріп қалды. Кемеде құпия құжаттармен Уэйк аралына бет алған "Такима Мару" су асты кемесінің 20 миллиметрлік екі зеңбірегінің атысына қарсылық көрсетті. Жауап атысына Туна үш дюймдік палубалық зеңбірегімен шабуылдап, алғашқы оқта "Такима Марудың" кормасына тиді. Он минуттан кейін траулер кормасымен суға батып, құпия қағаздар мен аман қалған жапондықтарды ізсіз қалдырды. Осы кезде "Хаддок" су асты кемесі оқиға орнына жетіп, құпия құжаттар мен тұтқындарды алуға көмектесті. Әрбір су асты кеме 30 құжатты жинады; "Туна" үш тұтқынды алып шықты, олардың біреуі кейін қайтыс болды. Қалған екі тұтқын "Хаддокқа" берілді. "Туна" кемесі бас сержантты, яғни қайықтың бастығын жоғалтты, ол теңізден материал жинау кезінде суға шалынып кетті. Он күннен кейін "Туна" Фейс аралындағы фосфат зауыдарын палубалық зеңбірегінен 24 оқпен бомбалады. Патрульдің қалған бөлігі сәтті болмағандықтан, су асты кеме 21 маусымда Маршалл аралдарына оралып, Маджуро атолына жетті.
On 4 May 1944, Tuna sighted a 100 ton trawler. Bound for Wake Island with classified documents on board, Takima Maru put up a fight when taken under fire by the submarine's two 20 millimeter guns. In the face of the returned fire, Tuna opened up with her three inch deck gun and scored a hit on the first salvo, holing Takima Maru near the stern. Ten minutes later, the trawler settled beneath the waves, stern first, leaving the waters littered with secret papers and the surviving Japanese. Meanwhile, submarine Haddock arrived on the scene and assisted in the pickup of confidential documents and prisoners. Each submarine picked up 30 documents; Tuna fished out three prisoners, one of whom died later. The two remaining prisoners were transferred to Haddock. Tuna lost her senior enlisted man, the Chief of the Boat, who was swept overboard and drowned while recovering material from the sea. Ten days later, Tuna bombarded the phosphate works on Fais Island with 24 rounds from her deck gun. After the remainder of her patrol proved fruitless, the submarine returned to the Marshall Islands arriving at Majuro Atoll on 21 June.
Соңғы соғыс патрульдері
1944 жылғы 15 шілдеде Маджуро атолынан шығып, 11-ші патрулін бастағаннан кейін, "Тюна" Жапонияның үй аралдарының теңіз жолдарында, Сикоку мен Кюсю жағалауларында шарлады. Оның радары қызықты нысаналарды анықтады, бірақ кемеге байланыс орнату және шабуылдар жасау үшін бақытсыздықтар жалғасты. Кейде қудаланатын кемелердің жоғары жылдамдығы оларды аңшыдан оңай қашуға мүмкіндік берді, ал жапондық эскорт кемелерінің тиімді суастына қарсы шаралары "Тюнаны" сақтықпен әрекет етуге мәжбүр етті. 5 қыркүйекте ол Пёрл-Харборға қолы бос оралды. Жөндеуден кейін, "Тюна" 8 қазанда Пёрл-Харбордан шығып, Батыс Тынық мұхитына бағыт алды. "Король-2" операциясымен байланысты, Филиппиннің басып алынуы мен азат етілуі кезінде, "Тюна" "Roach's Raiders" қасқыр тобында, "Хаддок" және "Галибут" кемелерімен бірге жұмыс істеді. Осы 12-ші патруль кезінде "Тюна" жеті кемемен байланысқа шықты, бірақ 2 желтоқсанда Сайпанға келгенге дейін тек бір сәтсіз шабуыл жасады. "Тюнаның" соңғы соғыс патрулі 6 қаңтарда Сайпаннан шығып, Борнеоның батыс жағалауында орналасумен басталды. 1945 жылғы 28-30 қаңтарда "Тюна" Борнеоның солтүстік-шығыс жағалауын барлау үшін арнайы миссия орындады. Жаудың белсенділігіне байланысты ол қонуға тырыспады. 2 наурыздан 4 наурызға дейін "Тюна" патрульдің екінші арнайы миссиясын орындады, Лабук шығанасының жанында персоналды және жүкті түсірді. Патруль кезінде торпедалық шабуылға лайық деп есептелген ешқандай нысана анықталмады, және "Тюна" 1945 жылғы 13 наурызда Фримантелге қайтып келді.
After commencing her 11th patrol upon departing Majuro Atoll on 15 July 1944, Tuna roamed the sea lanes of the Japanese home islands, off Shikoku and Kyūshū. Her radar picked up tempting targets, but bad luck continued to dog the ship's efforts to make contact and launch attacks. On occasion, the superior surface speed of the hunted enabled it to easily outrun the hunter, and good antisubmarine measures by the Japanese escort ships forced Tuna to proceed cautiously. On 5 September, she arrived at Pearl Harbor empty handed. Following refit, Tuna departed Pearl Harbor on 8 October, bound for the western Pacific. In conjunction with Operation "King Two," the invasion and liberation of the Philippines, Tuna operated in a wolf pack, "Roach's Raiders," in company with Haddock and Halibut. During this 12th patrol, Tuna contacted seven ships; but made only one unsuccessful attack before arriving at Saipan on 2 December. Tuna’s final war patrol began on 6 January as she left Saipan to take position off the west coast of Borneo. From 28 January to 30 January 1945, Tuna conducted a special mission, reconnoitering the northeast coast of Borneo. She did not attempt a landing due to enemy activity. From 2 March to 4 March, Tuna accomplished her second special mission of the patrol, landing personnel and of stores near Labuk Bay. During the patrol, she sighted no contacts deemed worthy of torpedo fire, and Tuna returned to Fremantle on 13 March 1945.
Соғыстан кейінгі тапсырмалар
Содан кейін, Фримантл қаласында базасы болған "Туна" 13 сәуірде Филиппиндегі Лейтеге бағытталды, онда жаттығу қызметін атқарды. Су асты кемесі 5 қыркүйекте Перл-Харборға оралғанға дейін Субик шығанағы мен Сайпанға тоқтады. Одан кейін ол Сан-Францискоға, Калифорнияға жол тартты және 14 қыркүйекте жетті. Панама каналы арқылы Шығыс жағалауға өтіп, "Туна" басқа су асты кемелерінің күтілуіне және қауіпсіздігіне көмектесу үшін Портсмут, Нью-Гэмпшир қаласына сынақтарға жіберілді. Осы міндетінде ол 162-ші су асты кемелер дивизиясы, 16-шы су асты кемелер эскадрильясы, іс жүзінде қолданылмайтын флот, Жаңа Лондон тобы құрамында қызмет етті, содан кейін ол Маршалл аралдарындағы Бикини атолында өтетін атом бомбасы сынақтарында нысана ретінде таңдалды.
Thereafter, based at Fremantle, Tuna operated on training duty until she sailed for Leyte in the Philippines on 13 April. The submarine touched at Subic Bay and Saipan before returning to Pearl Harbor on 5 September. From there, she proceeded to San Francisco, California, arriving on 14 September. After moving through the Panama Canal to the East Coast, Tuna remained in commission, in the inactive fleet, to assist in the maintenance and security of other submarines sent to Portsmouth, New Hampshire, for tests. In this capacity, she served with Submarine Division 162, Submarine Squadron 16, Inactive Fleet, New London Group, until she was selected as a target vessel for the upcoming atomic bomb tests at Bikini Atoll in the Marshall Islands.
Атомдық сынақтар
Панама каналын тағы бір рет кешіп өткен соң, "Туна" 1946 жылғы 2 наурызда Перл-Харборға келді және 1-ші Бірлескен Жұмыс Тобының командиріне бағынып қызметке түсті. 1946 жылғы 21 мамырда "Туна" "Скипджек", "Скейт" және "Сиравен" суасты кемелерімен бірге Перл-Харбордан шықты. Тоғыз күннен кейін Бикини атолына жеткенде, "Туна" атолдағы нысана кемелердің қатарына қосылды. Бірінші атом бомбасы 1946 жылғы 1 шілдеде жарылды, ал екіншісі 24 күннен кейін. Шамалы ғана зақым алған "Туна" 1946 жылғы 22 тамызда Перл-Харборға және Батыс жағалауға жол тартқан Кваджалейнге бет бұрды. 5 қыркүйекте ол Гавайи суларына жетіп, суасты кемелер базасына тоқтады.
After once again transiting the Panama Canal, Tuna arrived at Pearl Harbor on 2 March 1946 and reported for duty with Commander, Joint Task Force 1. In company with submarines Skipjack, Skate, and Searaven, Tuna departed Pearl Harbor on 21 May 1946. Upon her arrival at Bikini Atoll, nine days later, Tuna was assigned a place among the target vessels anchored in the atoll. The first atomic bomb was detonated on 1 July 1946, and the second followed 24 days later. Receiving only superficial damage, Tuna departed for Kwajalein on 22 August 1946 en route to Pearl Harbor and the West Coast. On 5 September, she arrived in Hawaiian waters, mooring at the submarine base.
Пайдаланудан шығару
1946 жылы 7 қазанда АҚШ-тың Батыс жағалауына жол алған "Туна" бір аптадан соң Маре аралындағы әскери-теңіз кеме жасақтау орнына жетті, онда 19-шы флотпен бірге тоқтады. 1946 жылы 11 желтоқсанда қызметтен босату жоспарланған болатын, бірақ ол радиологиялық зертхана бөлімшесі ретінде сақталды және Маре аралында бола тұрып көптеген радиологиялық және құрылымдық зерттеулерге түсті. Кемені сақтау жұмыстары жүргізілген жоқ, және ол 1946 жылы 11 желтоқсанда қызметтен босатылды. 1948 жылы 20 қыркүйекте "Текеста" флоты "Тунаны" Маре аралынан "соңғы патруліне" сүйреп әкетті. 1948 жылы 24 қыркүйекте "Туна" АҚШ-тың Батыс жағалауындағы Тынық мұхитында суға батырылды. 1948 жылы 21 қазанда ол әскери кемелер тізілімінен шығарылды.
Underway for the United States West Coast on 7 October 1946, Tuna arrived at the Mare Island Naval Shipyard a week later where she moored with the 19th Fleet. Scheduled for decommissioning on 11 December 1946, she was retained as a radiological laboratory unit and subjected to numerous radiological and structural studies while remaining at Mare Island. No preservation work was undertaken on the ship, and she was decommissioned on 11 December 1946. On 20 September 1948, fleet ocean tug Tekesta towed Tuna from Mare Island for the submarine's "last patrol." On 24 September 1948, Tuna was sunk in of water in the Pacific Ocean off the U. S. West Coast. She was struck from the Naval Vessel Register on 21 October 1948.