Кіріспе

Халықаралық анархо-синдикалистік жұмысшылар одақтарының федерациясы

Халықаралық жұмысшылар қауымдастығы – Asociación Internacional de los Trabajadores (IWA–AIT) – анархо-синдикалистік жұмысшылар одақтары мен бастамаларының халықаралық федерациясы. Оның мақсаты – жұмысшы табының экономикалық және саяси мүдделері үшін күресуге қабілетті одақтар құру және, ақырында, "жұмысшылар басқаратын экономикалық қауымдастықтар мен әкімшілік органдар құру" арқылы капитализм мен мемлекетті тікелей жою. Халықаралық өзінің шарықталу кезеңінде әлем бойынша миллиондаған адамды білдірді. Оның мүше одақтары 1920-1930 жылдардағы әлеуметтік қақтығыстарда маңызды рөл атқарды. Алайда, Интернационал көптеген елдердің қатты репрессия кезеңіне кіргенде құрылды, және осы кезеңде IWA-ның көптеген ірі одақтары тарап кетті. Нәтижесінде, Екінші дүниежүзілік соғыстың соңына қарай Халықаралықтың барлық филиалдарының бірінен басқасы одақтар ретінде қызметін тоқтатты, бұл құлдырау 1940-1950 жылдарға дейін жалғасты. 1970-ші жылдардың соңында испан каудильосы Франсиско Франконың қайтысымен, оның қатарында ірі кәсіподақ – Конфедерация Nacional del Trabajo (CNT) қайта құрылды.

Бірінші Интернационал және революциялық синдикализм (18641917)

IWA-ның негізін құраған революциялық синдикализмнің алғашқы идеологиясы Халықаралық жұмысшылар қауымдастығы (IWMA) кезінде қалыптасты, ол Бірінші Интернационал деп те белгілі. Бірінші Интернационал жұмысшы класы мен кластық күреске негізделген түрлі солшыл социалистік, коммунистік және анархистік саяси топтар мен еңбек одақтарын біріктіруді мақсат етті. Алайда, бұл алғашқы Интернационал анархистік және марксистік бағыттар арасындағы келіспеушіліктерге төтеп бере алмады. Анархистер 1872 жылғы Гаага конгресінен кейін көбінесе шығып кетті, онда Карл Маркстің әлеуметтік өзгерістерге қатысты партиялық саяси тәсіліне сын бағыттаған жетекші либертариандар Михаил Бакунин мен Джеймс Гийом конгрестен қуылды. Бұл жарылыс арнайы анархистік Интернационалдарды құруға бірнеше әрекеттерге әкелді, соның ішінде Анархистік Сент-Имьер Интернационалы (1872–1881) және Қара Интернационалы (1881–87). Дегенмен, Париж Коммунасының Францияда, сондай-ақ Испания мен Италиядағы қатаң репрессиясы, анархистік қозғалыс ішіндегі «іс-қимыл» үгітінің күшеюі және Еуропадағы кең солшылдардың арасындағы үстем социал-демократиялық ағымдар анархо-синдикалистік Интернационалды құруға қатысты нақты қадамдардың 20 ғасырдың басына дейін басталмауына себеп болды. 1900-жылдар еңбек қозғалысы үшін жаңа ұйымдастыру әдісін – өндірістік синдикализмді қабылдау арқылы үлкен прогреске ие болды. 1913 жылы Лондонда халықаралық синдикалистік конгресс өтті, оның мақсаты қазіргі синдикалистік одақтар мен үгіт-насихат топтары арасындағы байланысты нығайту болды. Конгресске FVdG (Германия), NAS (Нидерланды), SAC (Швеция), USI (Италия) және ISEL (Ұлыбритания) делегаттары қатысты. Әлемдік жұмысшылардың өнеркәсіптік ұйымы (АҚШ), CNT (Испания) және FORA (Аргентина) өкілдері бақылаушы ретінде қатысты. Конгресс принципиалды декларация жасау және қысқа мерзімді ақпарат бюросын құрудан басқа ешқандай нақты нәтиже бермеді. Бірақ, Еуропа Бірінші дүниежүзілік соғысқа тартылып, синдикалистер арасындағы байланыс мүмкін болмай қалғандықтан, дамып келе жатқан қозғалыс бір жыл ішінде тоқтатылуға тиіс болды. Соғыс аяқталғаннан кейін, Октябрь революциясы мен одан кейінгі Ресей азамат соғысынан кейін жұмысшылар қозғалысы қайта жанданды, нәтижесінде қазіргі IWA құрылды, ол өзін бастапқы Интернационалдың «шынайы мұрагері» деп жариялады.

Басылуы мен қысым (1923-1939 жж.)

IWA-ның көптеген ірі мүшелері 1920-30 жылдары талқандалды, жер астына айдалды немесе жойылды, себебі оларға қарсы күштер Еуропа мемлекеттерінде билікке келді, ал жұмысшылар анархизмнен большевиктік социализмнің көрінетін табысына бет бұрды. Аргентинада FORA 1915 жылы большевиктерге қарсы және жақтас топтарға бөлініп, IWA-ға қосылған кезде құлдырау процесін бастаған еді. 1922 жылдан бастап анархистік қозғалыс мүшелерінің көп бөлігін жоғалтты, бұл, әсіресе Северино Ди Джованни ісіне байланысты, одан әрі жарылыстармен күшейді. Ол 1930 жылы генерал Урибурудың әскери төңкерісімен жойылды. Германияның FAUD 1920 жылдардың соңы мен 30-жылдардың басында «қоңыр көйлектердің» көшелерді бақылауға алған кезінде күресті. Оның 1932 жылғы наурызда Эрфуртта өткен соңғы ұлттық съезінде одақ Гитлердің ұлттық-социалистеріне қарсы күресу үшін жасырын бюро құруға тырысты, бірақ бұл шара жаппай тұтқындаулар арқасында құлап қалды. FAUD органы «Der Syndikalist» редакторы Герхард Вартенберг кейіннен Заксенхаузен концлагерінде қаза табады, ал 1931 жылғы IWA Мадрид конгресінің делегаты Карл Виндхофф ақыл-есінен айырылып, өлім лагерінде қайтыс болды. FAUD мүшелеріне қатысты жаппай сот процестері Вупперталь мен Рейн аймағында өтті; сотталғандардың көпшілігі өлім лагерлерінде қаза болды. 1922 жылы 600 000 мүшесі болған итальяндық IWA одағы USI тіпті сол кезде Бенито Муссолинидің қара көйлектерінен келген өлтірулер мен қуғын-сүргін туралы ескертті. 1924 жылы ол жер астына айдалды, бірақ шахтерлер, металлургтер және мрамор өңдеушілердің маңызды ереуілдерін жалғастыра алды, бірақ 1925 жылы Муссолини билікке келгеннен кейін оның тағдыры шешілді. 1927 жылы оның жетекші белсенділері тұтқындалды немесе жер аударылды. Португалияның CGT 1927 жылы Португалияның жаңа тағайындалған президенті Гомес да Коштаны жалпы ереуілмен құлатуға сәтсіз тырысқаннан кейін жер астына айдалды, бұл шамамен 100 адамның өліміне әкелді. Ол 1934 жылдың қаңтарына дейін 15-20 000 мүшесімен жер астында сақталды, ол кәсіподақтарды корпорациялармен алмастыру жоспарларына қарсы жалпы революциялық ереуіл шақырды, бірақ ол сәтсіз аяқталды. Ол Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін қысқартылған күйде жалғастыра алды, бірақ күреске қабілетті одақ ретінде тоқтатылды. Перуде, Бразилияда, Колумбияда, Жапонияда, Кубада, Болгарияда, Парагвайда және Боливияда анархо-синдикалистік одақтардың жойылған жаппай үкіметтік репрессиясы осындай жеңілістерді бүкіл әлемде қайталады. 1930 жылдардың соңында заңды анархо-синдикалистік кәсіподақтар тек Чилиде, Боливияда, Швецияда және Уругвайда болды. және жұмыссыздық жәрдемақысын бөлу мәселесінде мемлекетпен интеграциялану туралы алаңдаушылықтардың арасында. олардың қатарында болды. Барлық топтар өсуді хабарлады, ал 1984 жылы 17-ші съезде Интернационалда үш кәсіподақ мүше болды: Испанияның CNT, Францияның CNT және Италияның USI. IWA онжылдық бойы өсіп, Жапониядан және Бразилиядан (Confederação Operária Brasileira) екі жаңа топты қосты. 1990 жылдары одан әрі өсім тіркелді, бірақ Workers Solidarity Alliance және Жапон мен Австралия бөлімдері мүшеліктен шықты. Алайда 1996 жылғы съезде кәсіподақ сайлауына қатысу мәселесі бойынша екі бөлім жарылды, француз бөлімі CNT F (CNT Vignoles деп те аталады) және CNT AIT бөлімдеріне (соңғысы IWA ресми филиалы болды) бөлінді, ал итальяндық USI-дің «Римдік тенденциясы» шығарылды. Осы іс-шарада чех, словак және ресейлік бөлімдер қосылды. Төрт жылдан кейін серб және бразилиялық бөлімдер қосылды.

Дау-жанжал және ICL-CIT бөлінісі (2000-шы жылдардан бастап)

2014 жылдың қыркүйегінде IWA Хатшылығы Азат жұмысшылар одағының IWA емес одақтармен байланыс орнату жөніндегі шешімін тоқтатты, бұл шешім 2014 жылдың желтоқсанында өткен кезектен тыс съезде секциялардың көпшілігімен бекітілді. Тоқтату FAU-ны дауыс беруге қабілетсіз етіп, барлық ішкі коммуникациядан тыс қалдырды. IWA 2016 жылғы 26-шы конгресінде FAU, CNT және USI ұйымдарынан бас тартты. CNT-нің бір бөлігі IWA құрамында қалуды қалады. 2016 жылдың маусым айында Испанияда IWA-ның испан бөлімін қайта құру мәселесі бойынша алғашқы кездесу өтті. Кейін Бениссада 2016 жылдың қарашасында және Виллалонгада 2017 жылдың сәуірінде CNT IWA-ны қайта құру үшін съездер өткізілді. Қайта құрылған испан бөлімін қайта қабылдау мәселесі 2017 жылы IWA-ның кезектен тыс конгресінің күн тәртібінде тұрды, онда Испаниядағы бөлім CNT IWA-ның жалғасы ретінде мойындалды. 2018 жылы IWA-ның бұрынғы мүшелері Италияның Парма қаласында басқа топтармен кездесіп, Халықаралық Еңбек Конфедерациясы (Confederación Internacional del Trabajo), немесе ICL CIT деп белгілі жаңа халықаралық ұйым құрды. Құрамына CNT (Испания), USI–CIT (Италия), FAU (Германия), IWW Солтүстік Америка аймақтық басқармасы, ESE (Грекия), FORA (Аргентина) және IP (Польша) кіреді.