Джеймс Харрисон Уилсон: Американ генерал және Азамат соғысының батыры

Кіріспе

Американдық генерал-майор (1837–1925)

Джеймс Харрисон Уилсон (2 қыркүйек 1837 – 23 ақпан 1925) – Америка Құрама Штаттары армиясындағы топографиялық инженер және Америка Азамат соғысы кезінде Одақ армиясының генерал-майоры. Ол бастапқыда Мэриленд кампаниясы кезінде генерал-майор Джордж Б. Макклелланның көмекшісі болып қызмет етті, содан кейін генерал-майор Улисс С. Гранттың армиясына қосылды, Батыс майданында бригада генералына дейін көтерілді. 1864 жылы инженерлік қызметтен атқыштар әскеріне ауысты, онда ол Overland кампаниясының көптеген шайқастарында көрнекті басшылық танытты. Алайда, Лидің жабдықтау желілерін жоюға жасаған тырысы, конфедераттардың көп емес, жабдықтандырылмаған әскерлерінен жеңілгенде сәтсіз аяқталды. Батыс майданына оралғаннан кейін, Уилсон Конфедерацияның кавалерия қолбасшысы Натан Бедфорд Форресті шайқаста жеңген санаулы Одақ қолбасшыларының бірі болды. Ол бұл жетістікке 1864 жылғы қарашадағы Франклин шайқасында, сондай-ақ 1865 жылғы наурыз және сәуір айларындағы Алабама және Джорджия арқылы жасаған шабуылында қол жеткізді. Уилсон соғысты 1865 жылғы мамыр айында Конфедерация президенті Джефферсон Дэвисті және Андерсонвилл түрмесінің коменданты Генри Вирцті ұстаумен аяқтады. 1925 жылы қайтыс болған кезде ол Одақтың Азамат соғысының соңғы төрт генералының бірі болды.

Ерте өмір және инженерлік

Уилсон Иллинойс штатының Шоунитаун қаласында дүниеге келген. Ол Маккендри колледжінде бір жыл оқыды және 1860 жылы АҚШ Әскери академиясын 41 түлектің арасында алтыншы болып бітірді, содан кейін Топографиялық инженерлер корпусында патенттік екінші лейтенант рөліне ие болды. Оның алғашқы қызметі Форт-Ванкувердегі Орегон департаментінің топографиялық инженерінің көмекшісі болып табылды.

Инженерлік тапсырмалар

Азамат соғысы басталғаннан кейін Уилсон екінші, содан кейін бірінші лейтенантқа өрледі және 1861 жылдың қыркүйегінен 1862 жылдың наурызына дейін Порт-Роял экспедициялық корпусының топографиялық инженері болды. Оңтүстік департаментінің топографиялық инженері ретінде ол Саванна өзенінің сағасындағы Форт-Пуласки шайқасына қатысты және қызметі үшін тұрақты армияда майор шеніне жоғарылатылды. 1862 жылдың сәуір айында Потомак армиясына ауысып, онда топографиялық инженер болып қызмет етті, сонымен қатар генерал-майор Джордж Б. Макклелланның жеке көмекшісі де болды. Ол Мэриленд кампаниясы кезінде Макклелландың қол астында қызмет етті және Саут-Маунтин мен Антиетам шайқастарында болды. Вильсон Батыс майданына ауыстырылып, генерал-майор Улисс Гранттың Теннесси армиясына подполковник және топографиялық инженер ретінде қосылды. Виксбург кампаниясы кезінде ол Грант армиясының бас инспекторы болды. 1863 жылдың 30 қазанында еріктілердің бригадир генералы шеніне көтерілді. Ол Чаттануга шайқасы кезінде штабтық қызметін жалғастырды және генерал-майор Уильям Т. Шерманның басшылығымен Ноксвиллді құтқаруға жіберілген күштің бас инженері болды.

Кавалерия командалары

1864 жылы Уилсон инженерлік қызметтен ат әскеріне ауысты. 1864 жылғы 17 ақпанда ол Вашингтондағы ат әскері бюросының бастығы болып тағайындалды. Ол өте жақсы әкімші және ұйымдастырушы болды, бірақ оның нағыз қабілеті жауынгерлік басшы екені көрінді. Грант оны 1864 жылғы 6 мамырда генерал-майорлық шеніне көтерді және генерал-майор Филипп Шериданның қол астында ат әскері дивизиясын басқаруға тағайындады. Ол бұл міндетті Құрлықтағы науқанның көптеген шайқастарында және 1864 жылғы Аңғар науқандарында батылдықпен және шеберлікпен орындады. Генерал Уилсонның бригадир генерал Август В. Каутцбен бірлесіп жасаған сәтсіз әрекеті генерал Гранттың Роберт Лидің Вирджиния штатындағы Петербург қаласына жабдықтау жолдарын кесу стратегиясымен басталды. Егер бұл орындалса, Ли Петербургтен кетуге мәжбүр болар еді. Генерал Уилсонға аттылар шабуылын жүргізу және Оңтүстік темір жолы мен Ричмонд-Денвилл темір жолдарының рельстерін жою, сондай-ақ Стаунтон өзені арқылы өтетін маңызды R&D темір жол көпірін қирату тапсырылды. Рейд 1864 жылғы 22 маусымда 5000-нан астам атты әскер мен 16 артиллериялық құралмен басталды. Рейдтің алғашқы үш күнінде Уилсонның атты әскері 96 шақырымдық рельс жолын қиратты, екі пойызды және бірнеше темір жол стансаларын өртеп жіберді. Конфедерация генералы В. Х. Ф. "Руни" Ли Одақ шабуылын қуды, бірақ тиімді болмады. Бұл батыл шабуыл, қарсылыққа ұшыраса да, өте сәтті болып көрінді, ал Стаунтон өзенінің көпірі маңызды мақсатқа айналды. Темір жол көпірі шағын, бірақ терең Стаунтон өзені арқылы салынған. Конфедерация оның стратегиялық маңыздылығын сезініп, капитан Бенджамин Фаринхольт пен оның 296 резервтік әскерімен кішкентай бекініс салған. Жергілікті еріктілер, қарттар мен балалардың көмегімен, айналасындағы округтерден шамамен 1000 адам жиналды, олар жақсы қаруланған 5000 әскерді тоқтатты. Уилсонның атты әскері аттан түсіп шайқасты. "Руни" Лидің атты әскері шайқастың соңында келді және Уилсонның әскерін жеңді. Бұл Уилсонның жарқын мансабына зиян келтірген болуы мүмкін деген пікірлер бар. Алайда, 1864 жылғы қазан айында Шериданның Седар-Крик шайқасынан бұрын, Уилсон еріктілердің генерал-майорына көтеріліп, Шерманның басшылығымен Миссисипи әскери бөлімінде ат әскерінің бастығы болу үшін Батысқа қайта жіберілді. Атты әскердің бастығы ретінде ол Шерманның атты әскерін (бригадир генерал Джудсон Килпатриктің қол астында) "Теңізге қарай" жорыққа дайындады. Бірақ Шерманмен бірге жүрудің орнына, ол және 17000 сарбаз 1864 жылғы қараша және желтоқсан айларында Франклин-Нэшвилл науқанына генерал-майор Джордж Х. Томас армиясына қосылды. Оның генерал-майор Нейтан Бедфорд Форресттің қанаттық шабуылын тойтаруы Франклин шайқасында Одақ армиясын құтқаруға көмектесті; Уилсон Оңтүстік атты әскерінің легендарлы қолбасшысынан жеңілген санаулы Одақ офицерлерінің бірі болды. Ол Нэшвилл шайқасындағы қызметі үшін тұрақты армияда бригадир генерал шеніне көтерілді. Ол Уилсонның Алабама және Джорджия арқылы сәтті рейдін басқарды, Форресттің кішігірім күшін жеңіп, Сельма, Алабама және тағы төрт бекіністі қаланы басып алды. Бұл жорықта ол Алабама университетінің көптеген ғимараттарын өртеп жіберген әскерлерге басшылық етті. 1865 жылғы Пасха күні оның әскерлері Колумбус қаласына шабуыл жасап, оны басып алды. Олар Оңтүстіктің әскери инфрақұрылымына зор зиян келтірді, бірақ тонау мен азаматтық мүлікке келтірілген басқа да зиянды болдырмау үшін тәртіпті сақтады. Ол Сельмадағы көрсеткені үшін тұрақты армияда генерал-майор шеніне көтерілді және 1865 жылғы 6 мамырда генерал-майор болып толық шен алды. Орталық Джорджияда Уилсонның қолбасшылығындағы атты әскерлер Конфедерация президенті Джефферсон Дэвисті және Андерсонвилл түрмесінің коменданты капитан Генри Вирцті 1865 жылғы мамыр айында Джорджия арқылы қашып бара жатқанда тұтқындады. Вильсонның соғыстан кейінгі Грузияны басқаруы кейбір жағдайларда прогрессивті деп есептелді. Өзінің "Грузия штатының тарихы" еңбегінде 1850-1881 жылдар аралығында тарихшы И. В. Эйвери былай жазады: Көп жағдайларда федералды әскерлер өте ақылды түрде әрекет етті. Генерал [Джеймс Х.] Уилсон генерал Айра Фостерге конфедерацияның қайыс-жылқысын, арбаларын және жегу құралдарын кедейлерге тарату үшін тапсырды, ал Мейкон қаласының полковнигі Дж. Х. Вашингтон генерал Фостерге таратуға көмектесу үшін қосылды. 1865 жылғы 24 маусымдағы №31 бас бұйрықта генерал Уилсон Фостер мен Вашингтонға алғыс айтты және оларды өкілеттіктерінен босатып, міндетті капитан Р. Картерге, Миссисипи әскери бөлімінің атты корпусының жабдықтаушысына тапсырды. Соғыстың соңында Уилсон лейтенант полковник шеніне қайта оралды және жаңа құрылған 35-ші АҚШ жаяу әскеріне тағайындалды, бірақ оның қызметтік міндеттері инженерлік корпуста жұмыс істеумен жалғасты, және ол 1870 жылғы желтоқсанда армиядан кетті.

In 1864, Wilson switched from engineering to the cavalry. On February 17, 1864, he was assigned as chief of the Cavalry Bureau in Washington, D. C. He was an excellent administrator and organizer, but his true talents turned out to be as a combat leader. Grant promoted him to brevet major general on May 6, 1864, and had him assigned to command a division of cavalry under Maj. Gen. Philip Sheridan, which he did with boldness and skill in numerous fights of the Overland Campaign and in the Valley Campaigns of 1864. General Wilson's ill fated joint adventure with General Brigadier General August V. Kautz was launched through General Grant's strategy of interdicting Robert E. Lee's supply lines to Petersburg, Virginia. If this could be done, Lee would be compelled to abandon Petersburg. General Wilson was ordered to conduct a cavalry raid that would destroy the tracks of the South Side and Richmond & Danville railroads, and to destroy the key R&D railroad bridge over the Staunton River. The raid began on June 22, 1864, with over 5,000 Cavalry troops and 16 pieces of artillery. During the first three days of their raid, Wilson's cavalry tore up 60 miles of track and burned two trains and several railroad stations. Confederate General W. H. F. "Rooney" Lee pursued the Union raid, but was ineffective. The audacious raid seemed to be wildly successful, though not uncontested, and the Staunton River Bridge loomed as the great objective. The railroad bridge was over a small but deep river, the Staunton. The Confederacy had sensed its strategic importance, putting a small fort there under Captain Benjamin Farinholt, and his 296 reserve troops. A valiant stand by local volunteers of old men and boys, with help from surrounding counties, gathered almost a force of nearly 1,000, which halted the 5,000 well armed troops. Wilson’s cavalry fought the action dismounted. "Rooney" Lee's cavalry came up during the engagement's end, and routed Wilson's troops. There has been speculation that this damaged an otherwise brilliant career for Wilson. However, just before Sheridan's decisive Battle of Cedar Creek in October 1864, Wilson was upgraded to brevet major general of volunteers and transferred back to the West to become chief of cavalry for the Military Division of the Mississippi under Sherman. As cavalry chief, he trained Sherman's cavalry (under Brig. Gen. Judson Kilpatrick) for the March to the Sea. Rather than accompanying Sherman, however, he and 17,000 troopers were attached to Maj. Gen. George H. Thomas's Army of the Cumberland for the Franklin Nashville Campaign in November and December 1864. His repulse of a flanking attack by Maj. Gen. Nathan Bedford Forrest was instrumental in saving the Union Army at the Battle of Franklin; Wilson was one of only a few Union officers to best the legendary Southern cavalryman. He was promoted to brevet brigadier general in the regular army for his service in the Battle of Nashville. He led the successful Wilson's Raid through Alabama and Georgia, defeating the smaller force of Forrest and capturing Selma, Alabama, along with four other fortified cities. In this campaign, he commanded the troops that burned most of the buildings of the University of Alabama. On Easter Day, 1865, his troops assaulted and captured the city of Columbus, Georgia. His men did enormous damage to the military infrastructure of the South, but they did it with a sense of discipline that usually prevented looting and other collateral damage to civilian property. He was promoted to brevet major general in the regular army for his performance at Selma and received his full promotion to major general on May 6, 1865. In central Georgia, the cavalrymen under Wilson's command captured Confederate President Jefferson Davis, and Captain Henry Wirz, the commandant of Andersonville, as he fled through Georgia in May 1865. Wilson's administration of post war Georgia was regarded, in some cases, as enlightened. In his History of the State of Georgia from 1850 to 1881, the historian I. W. Avery remarks: In many particulars the Federal soldiers acted very cleverly. Gen. [James H.] Wilson turned over to Gen. Ira Foster the Confederate mules, horses, wagons, and harness, for distribution to the poor, and Col. J. H. R Washington of Macon, was associated with Gen. Foster to aid in the distribution. On June 24, 1865, in General Order #31, General Wilson expressed appreciation to Foster and Washington, and relieved them of their authority, placing the task with Capt. R. Carter, A. Q. M., Cavalry Corps Military Division of the Mississippi. At the end of the war, Wilson reverted to the rank of lieutenant colonel and was assigned to the newly created 35th U. S. Infantry, but his duty assignments continued to be in the Corps of Engineers until he resigned from the Army in December 1870.

Кейінгі өмірі мен соғыстары

Әскерден шыққаннан кейін Уилсон теміржол құрылысының инженері және басшы болып жұмыс істеді. Ол 1883 жылы Делавэр штатының Уилмингтон қаласына көшіп барды. Келесі 15 жыл бойы ол бизнеске, саяхатқа және қоғамдық істерге уақытын арнады, сондай-ақ түрлі тақырыптарда жазды. Уилсон 1898 жылы испан-американ соғысы үшін әскерге қайта оралды және Куба мен Пуэрто-Рикода еріктілердің генерал-майоры болып қызмет етті. 1901 жылы Боксер көтерілісі кезінде ол Қытайда бригада генералы болып та қызмет етті. 1902 жылы әскерден зейнеткерлікке шыққаннан кейін, ол Ұлыбританияның Эдуард VII-нің тәж кию рәсіміне президент Теодор Рузвельттің өкілі ретінде қатысты. Ол Колумбия округінің Ардагер Серігі, АҚШ-тың адал легионының әскери орденінің (MOLLUS) командирі болды – Одақтың офицерлері мен олардың ұрпақтарынан құралған әскери қоғам. Оған 12106 нөміріндегі MOLLUS белгісі тағайындалды. Уилсон 1925 жылы Делавэр штатының Уилмингтон қаласында қайтыс болды, сол кезде тағы үш Одақтың Азамат соғысы генералы одан ұзақ өмір сүрді. Ол Уилмингтондағы Ескі шведтер зиратында жерленген.