Кіріспе

Швейцариялық астронавт (1944 жылы туған)

Клод Никольер (2 қыркүйек 1944 жылы Веве, Швейцарияда туған) – Швейцариядан шыққан алғашқы астронавт. Ол төрт ғарыш сапарына қатысқан. Оның алғашқы ғарышқа ұшуы (STS 46) 1992 жылы, ал соңғы ғарышқа ұшуы (STS 103) 1999 жылы болды. Ол Хаббл ғарыш телескопына екі қызмет көрсету миссиясына қатысты (STS 61 және STS 103 деп аталады). Соңғы ғарыш сапарында ол ғарыш кеңістігінде жұмыс істеді, бұл ғарыш айлағы миссиясы кезінде Еуропалық ғарыш агенттігінің астронавтының алғашқысы болды (бұрынғы ЕКА астронавттары Мирде ғарыш кеңістігінде жұмыс істеген, 1965–1999 жылдар аралығындағы ғарыш кеңістігіндегі жұмыстар тізіміне қараңыз). 2000 жылы ол Хьюстон қаласындағы ЕКА-ның бас астронавты лауазымын сақтай отырып, Астронавт кеңсесінің сыртқы кеңістіктегі қызметтер бөліміне тағайындалды. Никольер 2007 жылдың сәуірінде ЕКА-дан зейнетке шықты. 2007 жылдың 28 наурызында ол Лозаннадағы Федералдық политехникалық мектепте Ғарыштық технология бойынша толық профессор болып тағайындалды. Ол компания таратылғанға дейін Swiss Space Systems компаниясының сарапшылар кеңесінің мүшесі болды.

Ерте өмір және білім

Никольер 1944 жылдың 2 қыркүйегінде дүниеге келген. 1962 жылы Лозаннадағы гимназияны бітіргеннен кейін, Лозанна университетінде физиканы оқыды және 1970 жылы лицензиат дәрежесін алды. Никольердің Астронавт кеңсесіндегі техникалық жұмыстарына Шаттл авиациялық интеграция зертханасында (SAIL) ұшу бағдарламалық жасақтамасын тексеру, Тяжелтілген спутниктік жүйе (TSS) үшін іздеу техникаларын әзірлеуге қатысу, Қашықтан басқарылатын манипулятор жүйесі (RMS) және Халықаралық ғарыш станциясының (ISS) робототехникалық қолдауы кірді. 1996 жылдың көктемінен 1998 жылдың соңына дейін ол Астронавт кеңсесінің робототехника бөлімінің басшысы болды. 2000 жылдан бастап ол Хьюстондағы ЕКА-ның жетекші астронавты лауазымын сақтап, Астронавт кеңсесінің EVA (Extravehicular Activity) бөліміне тағайындалды. Никольер 2007 жылдың сәуірінде ЕКА-дан зейнетке шықты.

STS-46

Николлиердің алғашқы ғарыш сапары 1992 жылы «Атлантис» ғарыш кемесімен 8 күндік STS-46 миссиясы барысында миссия маманы ретінде өтті. Ұшқыштар тобы Еуропалық қайтарылатын EURECA жүк тасымалдаушысын, сондай-ақ НАСА мен Италия ғарыш агенттігінің бірлескен жобасы болған, байланыс спутнигі жүйесін – Tethered Satellite System 1-ді орбитаға шығарды.

STS-61

Екінші ғарышқа ұшуы 1993 жылы STS-61 аталған Endeavour ғарыш кемесімен 10 күндік миссияда миссия маманы ретінде болды. Бұл үш жыл бұрын ұшырылған Хаббл ғарыш телескобына техникалық қызмет көрсету үшін жасалған алғашқы миссия еді. Жөндеудің мәні – телескоп түсірген суреттерде елеулі бұрмалануға себеп болған линзадағы 2 нм қателікті түзету болды.

STS-75

1996 жылы ол STS-75 миссиясына қатысты, «Колумбия» ғарыш кемесімен TSS-1R құрылғысын орбитаға шығарды. Бұл миссия STS-46 барысында орбитаға шығарылған TSS-1 құрылғысының жалғасы болды.

STS-103

Оның соңғы ғарыш сапары 1999 жылы «Space Shuttle Discovery» ғарыш кемесімен жасалған, «STS-103» деп аталған сегіз күндік миссия болды. Бұл «Хаббл» ғарыш телескопына жасалған үшінші сервистік миссия еді. Осы миссия барысында Никольер 8 сағаттық ғарышқа шығуға қатысты; ол үшін оның алғашқы ғарышқа шығуы және «ЕКА» астронавтының «Space Shuttle» миссиясы кезіндегі алғашқы ғарышқа шығуы болды. Астронавттық мансабынан кейін ол 2011 жылы Канар аралдарында өткен алғашқы «Starmus» фестивалінде «Хабблды қайта қарастыру» тақырыбында тәжірибесі туралы лекция оқыды. Оның баяндамасы «Стармус: Адамның ғарышта 50 жылы» кітабында жарияланды.

Жеке өмір

Ол жесір (Мексиканың Монтеррей қаласынан Сусана Перес 2007 жылдың желтоқсан айында қайтыс болды).

Басқа жұмыстар

Николиер Touchstone Television телешоуының "Home Improvement" телешоуында эпизодтық рөлде ойнады (3-маусым, 24-бөлім, "Реалити Байт").