1858 жылғы Айығун шарты: Ресей мен Қытай арасындағы шекараны белгілеген маңызды келісім. Манжурияның Ресейге өтуі, Таяпин көтерілісі мен шартының тарихы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1858 жылғы Ресей мен Қытай арасындағы келісім
1858 treaty between Russia and China
Айгүн келісімшарты – Ресей империясы мен Қытайдың Цин әулетінің шенеунігі Ишань арасындағы 1858 жылғы келісім. Ол Ресейдің Қиыр Шығысы мен Қытай арасындағы қазіргі шекараның көп бөлігін белгіледі, Маньчжурияның көп бөлігін (Маньчжу халқының атамекені), қазір Солтүстік-Шығыс Қытай деп аталатын аймақты Қытайдан Ресейге өткізді. Келіссөздер Қытай Тайпин көтерілісін басу кезінде Қиыр Шығыстың генерал-губернаторы Николай Муравьев Қытайды екінші фронтта соғысқа алып қаупін тудырғаннан кейін басталды. Бұл келісім 1689 жылғы Нерчинск келісімін кері қайтара отырып, Станой тауы мен Амур өзені арасындағы жерлерді Цин әулетінен Ресей империясына берді. Ресей Сыртқы Маньчжурия деп белгіленген аумақты алды.
The Treaty of Aigun was an 1858 treaty between the Russian Empire and Yishan, official of the Qing dynasty of China. It established much of the modern border between the Russian Far East and China by ceding much of Manchuria (the ancestral homeland of the Manchu people), now known as Northeast China. Negotiations began after China was threatened with war on a second front by Governor General of the Far East Nikolay Muraviev when China was suppressing the Taiping Rebellion. It reversed the Treaty of Nerchinsk (1689) by transferring the land between the Stanovoy Range and the Amur River from the Qing dynasty to the Russian Empire. Russia received over of what became known as Outer Manchuria.
Өмірбаян
Екатерина Ұлы (1762 - 1796) билік құрған кезден бастап Ресей Тынық мұхитында теңіз күшіне ие болуға ниеттенді. Ол 1740 жылы Камчатка түбегін қосып алу және Петропавловск-Камчацкий теңіз бекетін құру арқылы, сондай-ақ Ресей Америкасында және Амур бассейніне жақын жерлерде әскери бекеттер салып, орыс халқын сол жерге қоныстануға ынталандырып, Амур өңіріндегі әскери күшін нығайта түсті. 1850 жылдан 1864 жылға дейін, Қытай Тайпин көтерілісін басумен шұғыл болған кезде, Қиыр Шығыстың генерал-губернаторы Николай Муравьев Моңғолия мен Маньчжурия шекарасында ондаған мың әскер орналастырып, бұрынғы қоныстану арқасында Амурды Ресейдің заңды бақылауына көшіруге дайындық жасады.
Since the reign of Catherine the Great (1762 – 1796), Russia had desired to become a naval power in the Pacific. It gradually achieved its goals by annexing the Kamchatka Peninsula and establishing the naval outpost of Petropavlovsk Kamchatsky in 1740, naval outposts in Russian America and near the Amur watershed, encouraging Russians to go there and settle, and slowly developing a strong military presence in the Amur region. From 1850 to 1864, when China was heavily involved in suppressing the Taiping Rebellion, and Governor General of the Far East Nikolay Muraviev camped tens of thousands of troops on the borders of Mongolia and Manchuria, preparing to make legal Russian de facto control over the Amur from past settlement.
Қол қою
Ресей генералы Муравьев пен Цин шенеунігі Ишан, екеуі де аймақтың әскери губернаторлары болғандықтан, 1858 жылдың 28 мамырында Агун қаласында шартқа қол қойды, соның нәтижесінде Уссури аймағы ресейліктерге өтті.
The Russian general Muraviev and the Qing official Yishan, both military governors of the area, signed the treaty on May 28, 1858, in the town of Aigun. and the Ussuri region to the Russians.
Әсерлер
Осыдан туындаған келісім бойынша Ресей мен Қытай империясы арасында Амур өзені бойымен шекара белгіленді. (Кеңіс өзенінің шығысындағы алпыс төрт ауылдың қытай және маньчжур тұрғындарына маньчжур үкіметінің билігінде қалуға рұқсат берілді.) Амур, Сунгари және Уссури өзендері тек қытай және орыс кемелері үшін ғана ашық болды. Батысы Уссури, солтүстігі Амур, шығысы мен оңтүстігі Жапон теңізімен шектелген аймақ Ресей мен Қытайдың бірлескен басқаруына берілді – бұл 1818 жылғы келісімде британдықтар мен американдықтар Орегон аймағы үшін келіскен "кондоминиум" үлгісімен ұқсас. Амур, Сунгари және Уссури өзендері бойындағы тұрғындарға бір-бірімен сауда жасауға рұқсат берілді. Ресейліктер мәтіннің орыс және маньчжур тіліндегі көшірмелерін сақтайды, ал қытайлықтар мәтіннің маньчжур және моңғол тіліндегі көшірмелерін сақтайды. Шекара бойындағы саудаға қойылған барлық шектеулер жойылды.
The resulting treaty established a border between the Russian and Chinese Empires along the Amur River. (Chinese and Manchu residents of the Sixty Four Villages East of the River would be allowed to remain, under the jurisdiction of Manchu government.) The Amur, Sungari, and Ussuri rivers were to be open exclusively to both Chinese and Russian ships. The territory bounded on the west by the Ussuri, on the north by the Amur, and on the east and south by the Sea of Japan was to be jointly administered by Russia and China—a "condominium" arrangement similar to that which the British and Americans had agreed upon for the Oregon Territory in the Treaty of 1818. The inhabitants along the Amur, Sungari, and Ussuri rivers were to be allowed to trade with each other. The Russians would retain Russian and Manchu copies of the text, and the Chinese would retain Manchu and Mongolian copies of the text. All restrictions on trade to be lifted along the border.
Қытайдағы түсінік
Қытайда, әсіресе 1920 жылдары қытай ұлтшылдығының күшеюінен кейін, бұл шарт теңсіз шарт деп қарастырылды.
In China, especially after the rise of Chinese nationalism in the 1920s, the treaty has been denounced as an unequal treaty.