Баффи – вампирлерді өлтіруші (Buffy – vampirlerdi óltiruşi)

Кіріспе

Америкалық табиғаттан тыс телесериал (1997–2003)

Buffy the Vampire Slayer – жазушы және режиссер Джосс Уидон жасаған американдық табиғаттан тыс драмалық телесериал. Концепция 1992 жылғы фильмге негізделген, сонымен қатар Уидонның сценарийі, бірақ олар бөлек және байланыссыз туындылар. Уидон өзінің "Mutant Enemy Productions" өндіріс компаниясы арқылы сериалдың атқарушы продюсері және шоураннері болды. Сериал 1997 жылдың 10 наурызында The WB арнасында тұңғыш рет көрсетіліп, 2003 жылдың 20 мамырында UPN арнасында аяқталды. Сериал Баффи Саммерстің (Сара Мишель Геллар ойнады) тарихын баяндайды, ол "Вампирлерді өлтірушілер" немесе жай ғана "Слейерлер" деп аталатын жас әйелдердің соңғысы. Слейерлер тағдырмен таңдалып, вампирлерге, демонға және басқа да қараңғы күштерге қарсы күресуге міндетті. Баффи қалыпты өмір сүргісі келеді, бірақ сериал дамыған сайын өзінің тағдырын қабылдауға үйренеді. Бұрынғы Слейерлер сияқты, Баффиге бағыт-бағдар беруге, оқытуға және даярлауға көмектесетін Бақылаушы болады. Алдыңғылардан айырмашылығы, ол өзін "Скуби" деп аталатын адал достарымен қоршап алады. Оқиға негізінен Саннидейл қаласында өтеді, ол "Тозақ қақпасы" орналасқан Оңтүстік Калифорнияның шағын қаласы; "осы шындық пен келесі арасындағы" портал және мистикалық энергиялардың жинақталатын орны. Осы себепті, жақсы немесе жаман, мистикалық жаратылыстар мен сиқырлы күштері бар жандар Саннидейлге тартылады немесе қала мен әлемге қауіп төндіру үшін жер астынан шығады. Сериал сыншылардың және көрермендердің жоғары бағасын алды және барлық уақыттағы ең ұлы телесериалдардың бірі саналады. Бастапқы көрсетілімдерге көбінесе төрт-алты миллион көрермен келді. "Үлкен төрт" арналарындағы (ABC, CBS, NBC және Fox) табысты шоулардан төмен болғанымен, бұл көрсеткіштер салыстырмалы түрде жаңа және кішкентай WB Television Network үшін сәттілікке жетті. Эмми сияқты маңызды марапаттау шараларында көбінесе назардан тыс қалғанымен, сериал Америка кино институтының "Жыл драмалық сериал" сыйлығына ұсынылды, Геллар шоудағы рөлі үшін "Алтын глобус" сыйлығына ұсынылды, ал сериал бес рет Телевизия сыншылары қауымдастығы сыйлығына ұсынылып, 2003 жылы бір рет "Телевизия сыншылары қауымдастығы мұрасы" сыйлығын жеңіп алды. Баффидің табысы романдар, комикстер және бейне ойындар сияқты жүздеген туынды өнімдерге әкелді. Сериал фан-фильмдерде (оның ішінде жанкүйерлер түсірген фильмдерде), пародиях және академиялық зерттеулерде назар аударды және басқа телесериалдардың бағытына әсер етті. Баффи 1990-шы жылдардың соңы мен 2000-шы жылдардың басындағы күшті әйел кейіпкерлерін көрсететін телесериалдар толқынының бір бөлігі болды, оларға Charmed, Xena: Warrior Princess, La Femme Nikita, Dark Angel және Alias кірді. Сериал, сондай-ақ оның спин-офф сериалдары, Angel және олардың кеңейтімдері, бірлесіп "Buffyverse" деп аталады.

Buffy the Vampire Slayer is an American supernatural drama television series created by writer and director Joss Whedon. The concept is based on the 1992 film, also written by Whedon, although they are separate and unrelated productions. Whedon served as executive producer and showrunner of the series under his production tag Mutant Enemy Productions. It premiered on March 10, 1997, on The WB and concluded on May 20, 2003, on UPN. The series follows Buffy Summers (played by Sarah Michelle Gellar), the latest in a succession of young women known as "Vampire Slayers", or simply "Slayers". Slayers are chosen by fate to battle against vampires, demons and other forces of darkness. Buffy wants to live a normal life, but learns to embrace her destiny as the series progresses. Like previous Slayers, Buffy is aided by a Watcher, who guides, teaches and trains her. Unlike her predecessors, she surrounds herself with loyal friends who become known as the "Scoobies". The show primarily takes place in the fictional setting of Sunnydale, a small Southern California city that is located on a "Hellmouth"; a portal "between this reality and the next," and a convergence point of mystical energies. Because of this, supernatural creatures and beings with magical powers, both good and evil, are drawn to Sunnydale, or rise from below ground to menace the town and the world. The series received critical and popular acclaim, and is often listed among the greatest television series of all time. Original airings often reached four to six million viewers. Although lower than successful shows on the "big four" networks (ABC, CBS, NBC and Fox), these ratings were a success for the relatively new and smaller WB Television Network. Despite being mostly ignored by major award programs like the Emmys, the series was nominated for the American Film Institute Award for Drama Series of the Year, Gellar was nominated for the Golden Globe Award for Best Actress – Television Series Drama for her performance in the show and the series was nominated five times for Television Critics Association Awards, winning once in 2003 for the Television Critics Association Heritage Award. The success of Buffy has led to hundreds of tie in products, including novels, comics and video games. The series has received attention in fandom (including fan films), parody, and academia, and has influenced the direction of other television series. Buffy was part of a wave of television series from the late 1990s and early 2000s that featured strong female characters, alongside Charmed, Xena: Warrior Princess, La Femme Nikita, Dark Angel, and Alias. The series, as well as its spin off series, Angel, and extensions thereof, have been collectively termed the "Buffyverse".

Кейіпкерлер

Баффи Саммерс (Сара Мишель Геллар ойнады) – "Қорқытқыш", зұлым күштермен күресу үшін тағдыр таңдаған жас әйелдердің бірі. Бұл мистикалық шақыру оған физикалық күштілікті, төзімділікті, ептілікті, жедел жазылуды, сезімталдықты және шектеулі дәрежеде болжам жасау қабілетін, көбінесе пайғамбарлық түстер арқылы береді. Ол қалыпты өмірді қалайтын батыр ретінде танымал. Алайда ол вампирлерді өлтіруші ретіндегі тағдырын қабылдауға үйренеді. Баффи өзінің бақылаушысы Руперт Джайлс (Энтони Стюарт Хед) басшылығымен жүреді. Джайлс, көбінесе атымен еске алынбайды (кейіннен оның жастық шағында "Риппер" деп аталғаны белгілі болады), Күзетшілер Кеңесінің мүшесі, оның міндеті – Қорқытқыштарды оқыту және бағыттау. Джайлс Баффиге қарсы тұру керек табиғаттан тыс жаратылыстарды зерттейді, олардың шығу тегін түсіндіреді, оларды қалай жеңуге болатындығы туралы кеңес береді және оған күреске дайындалуға көмектеседі. Баффи Саннидейл орта мектебінде кездескен достарынан да көмек алады: Уиллоу Розенберг (Элисон Ханниган) және Ксандер Харрис (Николас Брендон). Уиллоу бастапқыда академиялық жетістіктерімен көзге түсетін, Баффидің белсенді мінезінен және оқудағы үлгерімінен айқайып кететін ұяң қыз. Олар ерекше жас әйелдер болудың және осының салдарынан туындайтын әлеуметтік оқшаулануды бөліседі. Сериал дамыған сайын Уиллоу күшті сиқыршыға айналады және өзінің лесбиянка екенін түсінеді. Ал Ксандер, ешқандай табиғаттан тыс қабілеті жоқ, көңіл көтеріп, ақиқатты көретін көзқарас ұсынады. Баффи мен Уиллоу – барлық 144 эпизодта қатысқан жалғыз кейіпкерлер, ал Ксандер 143 эпизодта көрінеді. Сериал барысында кейіпкерлер тобы өсті. Баффи алғаш рет Саннидейлге анасы Джойс Саммерс (Кристина Сазерленд)пен бірге келеді, ол Саммерстердің өмірінде қалыптылықтың тірегі ретінде қызмет етеді, тіпті ол Баффидің табиғаттан тыс әлемдегі рөлін білгеннен кейін де ("Басталу, Екінші бөлім"). Баффидің кіші қарындасы Доун Саммерс (Мишель Трахтенберг) бесінші маусымда ("Баффи Дракулаға қарсы") таныстырылады. Ангел (Дэвид Бореаназ), жаны бар вампир, алғашқы үш маусымда Баффидің сүйіктісі. Ол Баффиге қалыпты өмір сыйлай алмайтынын түсінгеннен кейін оны тастап кетеді. Ол өз күнәларын өтеу үшін және өзінің "Ангел" телесериалында құтқарылу жолын іздейді. Ол қалған маусымдарда бірнеше рет пайда болады және Баффидің соңғы эпизодында болады. Саннидейл орта мектебінде Баффи Уиллоу мен Ксандерден басқа да жақсылық үшін күреске қосылуға дайын бірнеше студенттермен танысады, бұл бейресми топ ақырында "Скуби тобы" немесе "Скубилер" деп аталады. Корделия Чейз (Каризма Карпентер), стереотиптік жасыл шаруа, тартымсыздықпен араласады. Дэниел "Оз" Осборн (Сет Грин), студент әріптесі, рок-гитарист және қасқыр, Уиллоумен қарым-қатынасы арқылы топқа қосылады. Джени Календар (Робия ЛаМорте), Саннидейлдің компьютерлік ғылым мұғалімі, бірінші маусымда киберкеңістікте тұтқындалған жынды жоюға көмектескеннен кейін топқа қосылады; ол кейіннен Джайлстің сүйіктісіне айналады. Аня (Эмма Коулфилд) – бұрынғы кек алушы жын, Анянка, жек көрінген әйелдерден кек алуға маманданған; күшін жоғалтқаннан кейін ол Ксандердің сүйіктісі болды, содан кейін төртінші маусымда Скубилерге қосылды. Баффи жоғары мектепте соңғы курста оқып жүргенде, ол Фейтпен (Элиза Душку) танысады, екінші маусымда Кендра Янгты (Бьянка Лоусон) вампир Друсилла (Джулиет Ландау) өлтірген кезде шақырылған тағы бір Қорқытқыш. Бастапқыда Фейт Баффи мен топтың қалған бөлігімен жақсылық жағында күрескенмен, ол кейіннен адам өлтіргеннен кейін мэр Ричард Уилкинспен (Гарри Гронер) күш біріктіреді. Ол төртінші маусымда қысқа уақытқа қайта пайда болады, кек алу үшін, және ол өз еркімен қылмыстары үшін түрмеге түсетін Ангелге көшіп келеді. Фейт Баффидің жетінші маусымында, Ангел мен оның командасына көмектескеннен кейін қайта пайда болады және Баффимен бірге Бірінші зұлымдыққа қарсы күреседі. Баффи серияның барысында басқа одақтастарды жинап алады: Спайк (Джеймс Марстерс), вампир, Ангелустың (Ангел) ескі серігі және Баффидің алғашқы маусымдардағы басты жауларының бірі, бірақ кейіннен ол және Баффи одақтастар мен ғашықтар болады. Алтыншы маусымның соңында Спайк өз жанын қайта алады. Спайк өзінің Билли Айдол стиліндегі сары шашы және бұрынғы Қорқытқыштан, Никки Вудтан ұрланған қара былғары пальтосымен танымал. Никкидің ұлы Робин Вуд (Д. Б. Вудсайд) соңғы маусымда топқа қосылады. Тара Маклей (Эмбер Бенсон) – төртінші маусымда Уиллоудың Викка тобының мүшесі, олардың достығы романтикалық қарым-қатынасқа айналады. Баффи "Инициативадағы" (демонды ғылым мен технология арқылы аулайтын) Рилей Финнмен (Марк Блюкас) жеке және кәсіби қарым-қатынасқа түседі. Соңғы маусымда ақымақ жамандыққа ұмтылатын Эндрю Уэллс (Том Ленк) бастапқыда тұтқын ретінде болғаннан кейін Скубилерге қосылады; олар оны одақтас емес, көңіл көтеруші ретінде қарастырады. Баффиде ондаған маңызды және екінші дәрежелі кейіпкерлер болды. Мысалы, "Басты жаман" (жау) кейіпкерлері кем дегенде бір маусым бойы көрінетін (мысалы, Глори он екі эпизодта пайда болатын кейіпкер, бесінші маусымның көп бөлігін қамтиды). Сонымен қатар, топқа одақтас болған және бірге оқыған кейіпкерлер кейде бірнеше эпизодта көрінетін.

Buffy Summers (played by Sarah Michelle Gellar) is the "Slayer", one in a long line of young women chosen by fate to battle evil forces. This mystical calling grants her powers that dramatically increase physical strength, endurance, agility, accelerated healing, intuition, and a limited degree of precognition, usually in the form of prophetic dreams. She is known as a reluctant hero who wants to live a normal life. However, she learns to embrace her destiny as the vampire slayer. Buffy receives guidance from her Watcher, Rupert Giles (Anthony Stewart Head). Giles, rarely referred to by his first name (it is later revealed that in his rebellious younger days he went by "Ripper"), is a member of the Watchers' Council, whose job is to train and guide the Slayers. Giles researches the supernatural creatures that Buffy must face, offers insights into their origins, advice on how to defeat them, and helps her train to stay in fighting form. Buffy also receives help from the friends she meets at Sunnydale High School: Willow Rosenberg (Alyson Hannigan) and Xander Harris (Nicholas Brendon). Willow is originally a wallflower who excels at academics, providing a contrast to Buffy's outgoing personality and less than stellar educational record. They share the social isolation that comes with being different, and especially from being exceptional young women. As the series progresses, Willow becomes a more assertive character and a powerful witch, and realizes she is a lesbian. In contrast, Xander, with no supernatural abilities, provides comic relief and a grounded perspective. Buffy and Willow are the only characters who appear in all 144 episodes, with Xander appearing in 143. The cast of characters grew over the course of the series. Buffy first arrives in Sunnydale with her mother, Joyce Summers (Kristine Sutherland), who functions as an anchor of normality in the Summers' lives even after she learns of Buffy's role in the supernatural world ("Becoming, Part Two"). Buffy's younger sister Dawn Summers (Michelle Trachtenberg) is introduced in season five ("Buffy vs. Dracula"). Angel (David Boreanaz), a vampire cursed with a soul, is Buffy's love interest throughout the first three seasons. He leaves Buffy after realizing he will never be able to give her a normal life. He goes on to make amends for his sins and to search for redemption in his own spin off television series, Angel. He makes several guest appearances in the remaining seasons, and is present in Buffys final episode. At Sunnydale High, Buffy meets several other students besides Willow and Xander willing to join her fight for good, an informal group eventually tagged the "Scooby Gang" or "Scoobies". Cordelia Chase (Charisma Carpenter), the archetypal shallow cheerleader, reluctantly becomes involved. Daniel "Oz" Osbourne (Seth Green), a fellow student, rock guitarist and werewolf, joins the group through his relationship with Willow. Jenny Calendar (Robia LaMorte), Sunnydale's computer science teacher, joins the group after helping destroy a demon trapped in cyberspace during season 1; she later becomes Giles' love interest. Anya (Emma Caulfield) is a former vengeance demon called Anyanka who specialized in avenging scorned women; after losing her powers she became Xander's lover, then joined the Scoobies in season four. In Buffy's senior year at high school, she meets Faith (Eliza Dushku), another Slayer called forth when Slayer Kendra Young (Bianca Lawson) was killed by vampire Drusilla (Juliet Landau) in season two. Although Faith initially fights on the side of good with Buffy and the rest of the group, she later joins forces with Mayor Richard Wilkins (Harry Groener) after accidentally killing a human. She reappears briefly in the fourth season, looking for vengeance, and moves to Angel where she voluntarily goes to jail for her crimes. Faith reappears in season seven of Buffy, after having helped Angel and his crew, and fights alongside Buffy against the First Evil. Buffy gathers other allies throughout the series: Spike (James Marsters), a vampire, is an old companion of Angelus (Angel) and one of Buffy's major enemies in early seasons, although he and Buffy later become allies and lovers. At the end of season six, Spike regains his soul. Spike is known for his Billy Idol style peroxide blond hair and his black leather coat, stolen from a previous Slayer, Nikki Wood. Nikki's son, Robin Wood (D. B. Woodside), joins the group in the final season. Tara Maclay (Amber Benson) is a fellow member of Willow's Wicca group during season four, and their friendship evolves into a romantic relationship. Buffy becomes involved personally and professionally with Riley Finn (Marc Blucas), a military operative in "the Initiative", which hunts demons using science and technology. The final season sees geeky wannabe villain Andrew Wells (Tom Lenk) side with the Scoobies after initially being their captive/hostage; they regard him more as a nuisance than an ally. Buffy featured dozens of major and minor recurring characters. For example, the "Big Bad" (villain) characters were featured for at least one season (for example, Glory is a character who appeared in 12 episodes, spanning much of season five). Similarly, characters who allied themselves to the group and characters who attended the same institutions were sometimes featured in multiple episodes.

Орындау және түсіру орындары

Шоу Калифорния штатындағы Саннидейл деген ойдан шығарылған қалада өтеді, оның Саннидейл орта мектебі "Тозақ қақпасы" деп аталатын жердің үстінде салынған. Мектеп кітапханасының астында орналасқан "Тозақ қақпасы" – мистикалық энергияның көзі, сонымен қатар түрлі зұлым жаратылыстар мен табиғаттан тыс құбылыстардың жиналатын орны. Джосс Уэддон "Тозақ қақпасы" мен "тозақ сияқты орта мектеп" сериалды жасаудағы басты метафоралардың бірі екенін айтты. "Баффи" сериалының көп бөлігі Лос-Анджелесте түсірілді. Алғашқы үш маусымда пайдаланған орта мектеп – Torrance High School, Калифорния штатының Torrance қаласында орналасқан, дәл осы мектеп "Beverly Hills, 90210" сериалында да қолданылған. Шоу бастапқыда түсірілім локацияларына көп тәуелді болды, себебі өндіріс бюджеті тұрақты декорациялар салуға мүмкіндік бермеді. Бірінші маусымда бұл Саннидейл орта мектебінің ішкі жағымен (кітапхана, дәліздер мен сыныптар), Баффидің жатын бөлмесімен және Қожайынның жер астындағы қамалымен шектелді. Екінші маусымнан бастап, Баффи үйінің, Энгелдің сарайының және Джайлстың пәтерінің толық интерьері, сондай-ақ орта мектеп декорацияларына қосымша (асхана мен ортақ зал) тұрақты декорациялар салынды. Шоу төртінші маусымда колледжге ауысқанда, Саннидейл орта мектебінің дәліздері UC Sunnydale колледжінің ішкі дәліздері ретінде көрсетілу үшін жаңартылды. Баффи оқитын UC Sunnydale колледжінің кейбір сыртқы кадрлары UCLA-да түсірілді. Бірнеше эпизодта CSUN-дегі Oviatt кітапханасынан түсірілген кадрлар бар. Ангелус, Спайк және Друзилла тұрған сарайдың сыртқы түрі – Франк Ллойд Райт салған Эннис үйі.

Формат

Баффи сериалдық форматта баяндалады, күрделі, маусымдық сюжеттерді аптаның зұлымдарымен үйлестіреді. Баффи мен оның достары табиғаттан тыс зұлымдықтармен күресіп, сонымен қатар өмірдің күрделі әлеуметтік жақтарын да теңестіруге тырысады. Әдеттегі эпизодта бір немесе бірнеше зұлымдар немесе табиғаттан тыс құбылыстар кездеседі, олар эпизод соңында жеңіледі немесе тоқтатылады. Элементтер мен қарым-қатынастар зерттеліп, жалғасып жатқан қосалқы сюжеттер енгізілгенімен, шоу негізінен Баффи мен оның архетиптік қаһарман рөліне назар аударады. Геллар шоуды "соңғы метафора: жасөспірімдік кезеңнің қорқыныштары осы нақты монстрлар арқылы көрініс табады. Бұл өмірдегі ең қиын кезең" деп сипаттады. Әр маусымның сюжеті "Үлкен Жаман" деп аталатын күшті қарсыластың өрлеуі мен жеңілісімен белгіленетін маусымдық әңгімелерге бөлінеді. Шоу көбінесе комедиялық элементтері бар драма болып табылады, көптеген эпизодтар түрлі жанрларды біріктіреді, оның ішінде қорқыныш, жекпе-жек өнері, романтика, мелодрама, фарс, фантастика, табиғаттан тыс құбылыстар, комедия және тіпті бір эпизодта музыкалық комедия да бар. Алғашқы маусымдарда Баффи әлеміндегі ең танымал монстрлар – дәстүрлі мифтерге, аңыздарға және әдеби үлгілерге негізделген вампирлер. Сериал жалғасқан сайын Баффи мен оның серіктері әртүрлі демонмен, сондай-ақ арбақтармен, адамқұрықтармен, зомбилермен және адал емес адамдармен күреседі. Олар физикалық күрес, сиқыр және детективтік стильдегі тергеудің көмегімен әлемді құрып кетуден жиі сақтайды, сонымен қатар ежелгі және мистикалық анықтамалық кітаптардың кең жинағымен басшылыққа алады.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Бірінші маусым "орта мектеп - тозақ" тұжырымдамасының үлгісі. Баффи Саммерс бұрынғы мектептің спорт залын өртеп жібергеннен кейін Саннидейлге көшіп келді және өзінің Қаққышы міндеттерінен қашуды үміттенеді. Оның жоспарларын жаңа бақылаушысы Руперт Джайлз қиындатады, ол оған зұлымдықтың қалуы мүмкін екенін еске салады. Саннидейл орта мектебі тозақ аузының үстіне салынған, бұл аймаққа табиғаттан тыс құбылыстарды тартатын жын-перілерге арналған портал. Бір құпия адам, Ангел, Баффиді жақын арада қауіп төндіретіні туралы ескертеді. Ақырында ол оның жанмен қарғысқа ұшыраған вампир екенін біледі, бұл оған тірі адамдарды тамақтандыруға кедергі жасайды. Баффи екі мектептесімен, Ксандер Харрис пен Уиллоу Розенбергпен дос болады, олар оған серия бойы зұлымдықпен күресуге көмектеседі. Баффи, оның бақылаушысы және достары кейіннен өздерін "Скуби Бандасы" деп атай бастайды. Олардың алғашқы үлкен қауіп - Қожайыны, ежелгі және ерекше қауіпті вампир, ол жер астындағы тозақ аузына тұтқындалған. Ол қашып кеткенде, Баффи оны жеңіп, Саннидейлді құтқарады. Екінші маусымда эмоционалдық тәуекелдер көтеріледі. Спайк пен Друзилла есімді вампирлер жұбы қалаға келді. Баффидің бірінші маусымдағы қысқа өлімі нәтижесінде белсендірілген Кендра деген жаңа қыруар да Саннидейлге келеді. Баффи мен оның достарына реніш білдірген танымал мектептесі Корделия Чейз Скуби Бандасына қосылады және Ксандермен араласады. Уиллоу сиқыршылықты үйреніп, мектептегі жігіті, қасқыр болған Дэниел "Оз" Осборнмен қарым-қатынасқа түседі. Баффи мен вампир Ангелдің арасындағы романтикалық қарым-қатынас дамыды. Бірақ олар жыныстық қатынасқа түскеннен кейін, Ангел шынайы бақыттың сәтіне ие болады, оған жан берген циган қарғысын бұзады, осылайша оны садистік өлтірушіге айналдырады. Angelus деп аталатын зұлым вампир, басқа вампирлер Спайк пен Друзиллаға қосылады және Баффи мен оның достарын азаптайды. Ол бірнеше кінәсіздерді және Джайлстың жаңа қызын өлтіреді Дженни Календар, Ангелдің қарғысын сақтау үшін жіберілген сиғандар. Кендраны Друзилла өлтіреді. Апокалипсисті болдырмау үшін Баффи Ангелді тозақ өлшеміне айдауға мәжбүр болады, Уиллоу оның жан дүниесін қалпына келтіргеннен кейін. Бұл Баффиді эмоционалды күйзеліске ұшыратады және ол Саннидейлден кетеді. Лос-Анджелесте жаңа өмір бастауға тырысқаннан кейін, Баффи үшінші маусымда қалаға оралады. Айнджел жын-періден құпия жолмен босатылды, бірақ ол жерде көрген азаптары үшін ақылдан адасқан. Ол қалпына келеді, бірақ ол және Баффи олардың арасындағы қарым-қатынас ешқашан бола алмайтынын түсінеді және Энгел маусым соңында Саннидейлден кетеді. Джайлз Күзетшілер кеңесінен шығарылады, өйткені ол Баффиге "әкелік махаббат" дамытты және оның орнына Уэсли Уиндам Прайс тағайындалады. Маусымның соңында Баффи енді кеңесте жұмыс істемейтінін хабарлайды. Маусымның басында ол Фейтпен кездеседі, ол Кендраның өлімінен кейін белсендірілген Slayer. Ол сондай-ақ, Саннидейл орта мектебінің түлектер түлектер күні "асылу" (таза" жынға айналу) жоспарларын жасырын түрде жасаған, мейірімді мэр Ричард Уилкинс III-мен кездеседі. Бастапқыда Фейт Баффимен жақсы жұмыс істесе де, ол кездейсоқ адамды өлтіргеннен кейін толығырақ тұрақсыз болып, әкелік, бірақ манипулятивті мэрмен қарым-қатынас жасайды. Баффи мен Фейт арасындағы бәсекелестік ақырында Фейтті комаға түсіреді. Маусымның соңында, қала әкімі жылан сияқты үлкен жыланға айналғаннан кейін, Баффи, Энгел, Скуби Бандасы және бүтін түлектер оны Саннидейл орта мектебін жарылқап жояды. Маусымның соңында Ангел мен Корделия сериалды тастап, "Ангел" сериясында ойнайды. Төртінші маусымда Баффи мен Уиллоу UC Sunnydale-ге оқуға түседі, ал Ксандер жұмыс күшін қосып, бұрынғы кек алушы жын Анямен таныса бастайды. Спайк серияның тұрақты мүшесі ретінде оралады және оны UC Sunnydale кампусының астында орналасқан құпия әскери қондырғысы The Initiative ұрлап алады. Олар оның басына микрочип орнатады, ол адамға зиян келтірмеуге көмектеседі. Ол адамға зиян келтіруге тырысқан сайын, қатты азап шегеді. Ол әлі де басқа жын-перілерге зиян келтіре алатынын білгеннен кейін, ол тек күресудің қуанышы үшін Скоуби Бандасына қосылады. Оз өзінің қасқыр ретінде өте қауіпті екенін түсінгеннен кейін қаладан кетеді, ал Уиллоу Тара Маклейге, басқа сиқыршыға, ғашық болады. Баффи Рили Финнмен таныса бастайды, ол жоғары оқу орнын бітірген студент және АҚШ армиясының Рейнджері болып табылады. Іскерліктің жын-шайтан...

Season one exemplifies the "high school is hell" concept. Buffy Summers has just moved to Sunnydale after burning down her old school's gym and hopes to escape her Slayer duties. Her plans are complicated by Rupert Giles, her new Watcher, who reminds her of the inescapable presence of evil. Sunnydale High is built atop a Hellmouth, a portal to demon dimensions that attracts supernatural phenomena to the area. A mysterious man, Angel, warns Buffy of upcoming danger. She eventually discovers that he is a vampire cursed with a soul, which prevents him from feeding off living humans. Buffy befriends two schoolmates, Xander Harris and Willow Rosenberg, who help her fight evil throughout the series. Buffy, her Watcher and friends later start to collectively call themselves the "Scooby Gang". Their first major threat is the Master, an ancient and especially threatening vampire, who was trapped in the hellmouth underground. When he escapes, Buffy defeats him and saves Sunnydale. The emotional stakes are raised in season two. Vampire couple Spike and Drusilla come to town. A new slayer, Kendra, who is activated as a result of Buffy's brief death in season one, also arrives in Sunnydale. Popular schoolmate, Cordelia Chase, who resented Buffy and her friends, joins the Scooby Gang and becomes involved with Xander. Willow learns witchcraft and becomes involved with schoolmate Daniel "Oz" Osbourne, who is a werewolf. The romantic relationship between Buffy and the vampire Angel develops. But after they have sex, Angel experiences a moment of true happiness, breaking the gypsy curse that gave him his soul, thus reverting him to a sadistic killer. The evil vampire, famously known as Angelus, joins the other vampires Spike and Drusilla, and he torments Buffy and her friends. He murders multiple innocents and Giles's new girlfriend Jenny Calendar, a gypsy who was sent to maintain Angel's curse. Kendra is murdered by Drusilla. To avert an apocalypse, Buffy is forced to banish Angel to a hell dimension just moments after Willow has restored his soul. The ordeal leaves Buffy emotionally shattered, and she leaves Sunnydale. After attempting to start a new life in Los Angeles, Buffy returns to town in season three. Angel has been mysteriously released from the demon dimension but is close to insanity due to the torment he suffered there. He recovers, but he and Buffy realize that a relationship between them can never happen and Angel leaves Sunnydale at the end of the season. Giles is fired from the Watchers' Council because he has developed a "father's love" for Buffy and he is replaced by Wesley Wyndam Pryce. Towards the end of the season, Buffy announces that she will no longer be working for the council. Early in the season, she meets Faith, the Slayer activated after Kendra's death. She also encounters the affable Mayor Richard Wilkins III, who secretly has plans to "ascend" (become a "pure" demon) on Sunnydale High's graduation day. Although Faith initially works well with Buffy, she becomes increasingly unstable after accidentally killing a human and forms a relationship with the paternal yet manipulative mayor. The rivalry between Buffy and Faith eventually lands Faith in a coma. At the end of the season, after the mayor becomes a huge snake like demon, Buffy, Angel, the Scooby Gang and the entire graduating class destroy him by blowing up Sunnydale High. At the end of the season, Angel and Cordelia leave the series to star in the spin off series, Angel. Season four sees Buffy and Willow enroll at UC Sunnydale, while Xander joins the workforce and begins dating Anya, a former vengeance demon. Spike returns as a series regular and is abducted by The Initiative, a top secret military installation based beneath the UC Sunnydale campus. They implant a microchip in his head that prevents him from harming humans. Every time he tries to harm a human, he suffers excruciating pain. Upon learning that he can still harm other demons, he joins in with the Scooby Gang, purely for the joy of fighting. Oz leaves town after realizing that he is too dangerous as a werewolf, and Willow falls in love with Tara Maclay, another witch. Buffy begins dating Riley Finn, a graduate student and US Army Ranger seconded to The Initiative. Although appearing to be a well meaning anti demon operation, The Initiative's sinister plans are revealed when Adam, a monster secretly built from parts of humans, demons and machinery, escapes and begins to wreak havoc on the town. Adam is destroyed by a magical composite of Buffy and her three friends, and The Initiative is shut down. During season five, a younger sister, Dawn, suddenly appears in Buffy's life; although she is new to the series, to the characters it is as if she has always been there. Buffy is confronted by Glory, an exiled Hell God who is searching for a "Key" that will allow her to return to her Hell dimension and in the process blur the lines between dimensions and unleash Hell on Earth. It is later discovered that the Key's protectors have used Buffy's blood to turn the Key into human form–Dawn–concurrently implanting everybody with lifelong memories of her. The Watchers' Council aids in Buffy's research on Glory, and she and Giles are both reinstated on their own terms. Riley leaves early in the season after realizing that Buffy does not love him and joins a military demon hunting operation. Spike, still implanted with his chip from The Initiative, realizes he is in love with Buffy and increasingly helps the Scoobies in their fight. Buffy's mother Joyce dies of a brain aneurysm, while at the end of the season, Xander proposes to Anya. Glory finally discovers that Dawn is the key and kidnaps her, using Dawn's blood to open a portal to the Hell dimension. To save Dawn, Buffy sacrifices her own life by diving into the portal, thus closing it with her death. At the beginning of season six, Buffy has been dead for 147 days, but Buffy's friends resurrect her through a powerful spell, believing they have rescued her from a Hell dimension. Buffy returns in a deep depression, explaining (several episodes later) that she had been in heaven and is devastated to be pulled back to earth. Giles returns to England because he has concluded that Buffy has become too reliant on him, while Buffy takes up a fast food job to support herself and Dawn and develops a secret, mutually abusive sexual relationship with Spike. Dawn suffers from kleptomania and feelings of alienation, Xander leaves Anya at the altar (after which she once again becomes a vengeance demon), and Willow becomes addicted to magic, causing Tara to temporarily leave her. They also begin to deal with the Trio, a group of nerds led by Warren Mears who use their proficiency in technology and magic to attempt to kill Buffy and take over Sunnydale. Warren is shown to be the only competent villain of the group and, after Buffy thwarts his plans multiple times, the Trio breaks apart. Warren becomes unhinged and attacks Buffy with a gun, accidentally killing Tara in the process. This causes Willow to descend into nihilistic darkness and unleash all of her dark magical powers, killing Warren and attempting to kill his friends. Giles returns to face her in battle and infuses her with light magic, tapping into her remaining humanity. This overwhelms Willow with guilt and pain, whereupon she attempts to destroy the world to end everyone's suffering, although it eventually allows Xander to reach through her pain and end her rampage. Late in the season, after losing control and trying to rape Buffy, Spike leaves Sunnydale and travels to see a demon and asks him to "return him to what he used to be" so that he can "give Buffy what she deserves". After Spike passes a series of brutal tests, the demon restores his soul. During season seven, it is revealed that Buffy's second resurrection caused instability in the slayer line which also allowed the First Evil to begin tipping the balance between good and evil. It begins by hunting down and killing inactive Potential Slayers and soon raises an army of ancient, powerful Turok Han vampires. After the Watchers' Council is destroyed, a number of Potential Slayers (some brought by Giles) take refuge in Buffy's house. Faith returns to help fight the First Evil, and the new Sunnydale High School principal, Robin Wood, also joins the cause. The Turok Han vampires and a sinister, misogynistic preacher known as Caleb begin causing havoc for the Scoobies. As the Hellmouth becomes more active, nearly all of Sunnydale's population–humans and demons alike–flee. In the series finale, Buffy kills Caleb and Angel returns to Sunnydale with an amulet, which Buffy gives to Spike; the Scoobies then surround the Hellmouth, and the Potential Slayers descend into its cavern while Willow casts a spell that activates their Slayer powers. Anya dies in the fight, as do some of the new Slayers. Spike's amulet channels the power of the sun to destroy the Hellmouth and all the vampires within it, including himself. The collapse of the cavern creates a crater that swallows all of Sunnydale, while the survivors of the battle escape in a school bus. In the final scene, as the survivors survey the crater, Dawn asks, "What are we going to do now?" Buffy slowly begins to enigmatically smile as she contemplates the future ahead of her, ending the series on a hopeful note.

Шығу тегі

Жазушы Джосс Уэддон "Өлмес официантка Ронда" Баффи идеясының алғашқы нұсқасы болды дейді, "сырттай ешқандай маңызы жоқ сияқты көрінетін, бірақ керемет нәрсеге айналатын әйел туралы идея". Бұл ертедегі, іске аспаған идея Баффиге айналды, оны Уэддон Голливудтың "қарсы аллеяға барып, әрбір қорқынышты фильмде өлтірілетін сары шашты қыз" формуласын өзгерту үшін жасады. Уэддон "осы идеяны жоққа шығарып, батыр болатын кейіпкер жасағым келді". Бұл идея алғаш рет 1992 жылы Кристи Свонсон басты рөлде ойнаған "Баффи – вампирлерді өлтіруші" фильмінің Уэддонның сценарийі арқылы көрінді. Режиссер Фран Рубель Кузуи оны "вампирлер туралы адамдардың ойы туралы халық мәдениетінің комедиясы" деп қарастырды. Уэддон келіспеді: "Мен күшті әйел туралы қорқынышты фильм жаздым, ал олар оны кең көлемді комедияға айналдырды. Бұл мен үшін ауыр соққы болды". Сценарий индустрияда мақтауға ие болды, бірақ фильм жоқ. Бірнеше жылдан кейін Гейл Берман (кейіннен Fox компаниясының атқарушы директоры, бірақ сол кезде фильмнің телеарналық құқықтарына ие болған Sandollar Television компаниясының президенті және бас директоры) Уэддонға оның Баффи идеясын телесериалға айналдыруды ұсынды. Уэддон түсіндірді: "Олар: 'Шоу жасағың келе ме?' деді. Мен: 'Орта мектеп – қорқынышты фильм' деп ойладым. Осылайша метафора Баффидің негізгі идеясына айналды, мен оны осылай саттым". Сериалдағы мистикалық элементтер жасөспірімдік және жас ересектікпен байланысты жеке алаңдаушылықтардың метафорасы болды. Дамудың басында сериалды жай ғана "Slayer" деп атауға жоспарланған. Уэддон 25 минуттық, эфирге шықпаған пилоттық эпизодты жазып, ішінара қаржыландырып, телеарналарға көрсетіп, ақырында WB арнасына сатты. Арна премьераны "Slayer тарихы" клиптері сериясымен жарнамалады, ал алғашқы эпизод 1997 жылдың 10 наурызында көрсетілді. 2003 жылдың маусымында Уэддон пилоттық эпизодтың "осы сүйектерде күш бар" деген себеппен сериалдың DVD-сіне енгізілмейтінін, оның "жаман екенін" мәлімдеді. Долли Партон сериалдың атқарушы продюсері болды.

Writer Joss Whedon says that "Rhonda the Immortal Waitress" was really the first incarnation of the Buffy concept, "the idea of some woman who seems to be completely insignificant who turns out to be extraordinary". This early, unproduced idea evolved into Buffy, which Whedon developed to invert the Hollywood formula of "the little blonde girl who goes into a dark alley and gets killed in every horror movie". Whedon wanted "to subvert that idea and create someone who was a hero". The idea was first visited through Whedon's script for the 1992 movie Buffy the Vampire Slayer, which featured Kristy Swanson in the title role. The director, Fran Rubel Kuzui, saw it as a "pop culture comedy about what people think about vampires". Whedon disagreed: "I had written this scary film about an empowered woman, and they turned it into a broad comedy. It was crushing." The script was praised within the industry, but the movie was not. Several years later, Gail Berman (later a Fox executive, but at that time President and CEO of the production company Sandollar Television, who owned the TV rights to the movie) approached Whedon to develop his Buffy concept into a television series. Whedon explained that "They said, 'Do you want to do a show?' And I thought, 'High school as a horror movie.' And so the metaphor became the central concept behind Buffy, and that's how I sold it." The supernatural elements in the series stood as metaphors for personal anxieties associated with adolescence and young adulthood. Early in its development, the series was going to be simply titled Slayer. Whedon went on to write and partly fund a 25 minute non broadcast pilot that was shown to networks and eventually sold to the WB Network. The latter promoted the premiere with a series of History of the Slayer clips, and the first episode aired on March 10, 1997. Whedon has declared in June 2003 that the non broadcast pilot would not be included with DVDs of the series "while there is strength in these bones", stating that it "sucks on ass". Dolly Parton was an uncredited producer of the series.

Жазу

Сценарийді 1997 жылы Уэддон құрған «Мутант-Дұшпан» атты өндіріс компаниясы жазды. Ең көп сценарийлік кредиттері бар жазушылар – Джосс Уэддон, Стивен С. ДеКнайт, Джейн Эспенсон, Дэвид Фьюри, Дрю Годдард, Дрю Гринберг, Дэвид Гринвольт, Ребекка Рэнд Киршнер, Марти Ноксон және Дуг Петри. Сценарийлік кредиттері бар басқа авторлар: Дин Батали, Карл Эллсворт, Трейси Форбс, Эшли Гейбл, Говард Гордон, Диего Гутьеррес, Элин Хэмптон, Роб Дес Отель, Мэтт Кие, Тай Кинг, Томас А. Суйден, Джо Рейнкемейер, Дана Рестон және Дэн Веббер. Джейн Эспенсон сценарийлердің қалай жасалғанын түсіндірді. Біріншіден, жазушылар Баффи Саммерстің сезімдік қиындықтары мен оның зұлым, табиғаттан тыс күштерге қарсы күресі арқылы оларды қалай шешетіні туралы әңгімелесті. Содан кейін эпизодтың оқиғасы актілер мен көріністерге бөлінді. Актілердің аяқталуы көрермендерді қызықтыратын маңызды сәттер ретінде жоспарланды, осылайша олар жарнамадан кейін эпизодты көруді жалғастырады. Жазушылар осы аяқталулардың арасындағы көріністерді толықтырып, оқиғаны дамытты. Олардың прогресін әр көріністің қысқаша сипаттамаларын жазып, ақ тақтада көрсетті. Оқиғаны бөлу аяқталғаннан кейін, автор эпизодтың жоспарын жазды, оны Уэддон немесе Ноксон тексерді. Содан кейін жазушы толық сценарий жазды, ол бірнеше редакциядан өтті, соңында шоураннер оны қайта жазды. Соңғы нұсқа түсіру сценарийі ретінде пайдаланылды.

Музыка

Баффиде түпнұсқа, инди, рок және поп музыкасының қоспасы кездеседі. Композиторлар әрбір бөлім үшін он төрттен отыз минутқа дейін музыка жазуға шамамен жеті күн жұмсады. Мысалы, құрамындағы Dingoes Ate My Baby тобының кейіпкері экранда Four Star Mary тобы арқылы бейнеленді. Белгілі әртістердің поп әндері көбінесе ерекше көзге түспесе де, бірнеше бөлімдерде Сара Маклаклан, The Brian Jonestown Massacre, Blink 182, Third Eye Blind, Эйми Манн (оның да диалогы болды), The Dandy Warhols, Cibo Matto, Coldplay, Лиза Лоуб, K's Choice және Мишель Бранч сияқты танымал әртістердің музыкасы ерекше назарға алынды. "Баффиде" қолданылған музыканың танымалдылығы нәтижесінде төрт саундтрек альбомы жарық көрді: "Баффи: Вампирлерді жоюшы: Альбом", "Радио Саннидейл", "Тағы бір рет, сезіммен" саундтрекі және "Баффи: Вампирлерді жоюшы: Музыкалық қосымша".

Арнайы әсерлер

Баффи әртүрлі монстрлар мен табиғаттан тыс күштерге ие жаратылыстарды көрсетеді. Монстрлардың костюмдерін Джон Вулих және оның арнайы эффекттер компаниясы Optic Nerve жасады, ал араластыру және әсемдік макияжын макияж супервайзері Тодд Макинтош жасады. Макинтош Баффи танымал болған есімді вампир бейнесін жасағанмен белгілі, бұл шабыт "Қараңғы көлеңкелер" сияқты готикалық операларға деген Макинтоштің құмарлығынан туындады.