Корейская организация развития энергетики (KEDO) және ядролық келісімдер тарихы

Кіріспе

Ұйым

Корея түбегіндегі энергияны дамыту ұйымы (KEDO) 1995 жылдың 15 наурызында АҚШ, Оңтүстік Корея және Жапония тарапынан 1994 жылғы АҚШ пен Солтүстік Корея арасындағы келісім аясында құрылған. Бұл келісім Солтүстік Кореяның Йонгбён ядролық ғылыми зерттеу орталығындағы жеке ядролық электр стансаларын дамытуын тоқтатты, олардың ядролық қарулар бағдарламасының бір қадамы болуы күдік тудырған. KEDO-ның басты қызметі – Солтүстік Кореяның Магнокс типті реакторларын алмастыру үшін Солтүстік Кореяда екі жеңіл су реакторынан ядролық электр стансаларын салу болды. Жобаны аяқтаудың алғашқы мерзімі 2003 жыл еді. Кейіннен басқа мүшелер де қосылды:
1995: Австралия, Канада, Жаңа Зеландия
1996: Аргентина, Чили, Индонезия
1997: Еуропалық Одақ, Польша
1999: Чехия
2000: Өзбекстан

KEDO мәселелері АҚШ Мемлекеттік хатшысының көмекшісі, Оңтүстік Кореяның сыртқы істер министрінің орынбасары және Жапония Сыртқы істер министрлігінің Азия бюросының басшысы деңгейінде талқыланды. KEDO хатшылығы Нью-Йорк қаласында орналасқан. KEDO 2006 жылы таратылды.

Тарих

+ KEDO-ны ел бойынша қаржыландыру (1995–2005) Ел АҚШ доллары (миллионда) Оңтүстік Корея 1455 Жапония 498 АҚШ 405 Еуропалық атом энергиясы қауымдастығы 122 Австралия 14 Басқалары 18 Екі жеңіл су реакторының (ЖЖР) құрылысын бастаудың ресми салтанаты 1997 жылғы 19 тамызда Синподан солтүстікке қарай 30 шақырым жерде орналасқан Кумхода өтті. Бұрын Кумхо учаскесі 1980 жылдары Кеңес Одағы тарағанға дейін ұқсас өлшемдегі екі реактор салу үшін таңдалған еді. Келісімге қол қойылғаннан кейін көп ұзамай АҚШ Конгресінің бақылауы Республикалық партияға өтті, олар бұл келісімді қолдамады. Кейбір республикалық сенаторлар келісімге қарсы күресіп, оны мойынсұну саясаты деп есептеді. KEDO-ның алғашқы директоры Стивен Босворт кейіннен: «Келісімге қол қойылғаннан кейін екі аптаның ішінде Келісім негіздемесі саяси жетім балаға айналды» деді. Жобаны қаржыландыру мәселесі оңай шешілмеді, ал ресми тендерлер 1998 жылға дейін жарияланбады, сол кездегі кешігулер Солтүстік Кореяны қатты ашуландырды. ЖЖР жобасына маңызды қаржы жұмсау 2000 жылға дейін басталмады, ал құрылыс алаңында «Бірінші бетон» 2002 жылғы 7 тамызда құйылды. Екі реактордың да құрылысы жоспардан қалып қойды. 2003 жылы Келісім негіздемесі күшін жойғаннан кейін KEDO өзінің маңыздылығын жоғалтты. KEDO Солтүстік Кореядағы Кумходағы құрылыс алаңында және әлемдегі өндірушілердің объектілеріндегі ядролық электр станциясы жобасының активтерін сақтап, күтіп ұстады (бүгінгі күнгі инвестицияланған сомасы 1,5 миллиард доллар). Жобаның шамамен 30 пайызы аяқталды. Бір реактордың герметикалық корпусы шамамен 50 пайызға, ал екіншісі шамамен 15 пайызға дайын болды. Реакторларға қажетті негізгі жабдықтар әлі сол жерге жеткізілмеген. 2005 жылы KEDO жеңіл су реакторы жобасын тоқтатуға принципиалды келісімге келгені туралы хабарлар тарады. 2006 жылғы 9 қаңтарда жоба аяқталғаны және жұмысшылар өз елдеріне оралатыны туралы жарияланды. Солтүстік Корея өтемақы талап етіп, қалған 45 миллион долларлық құрал-жабдықты қайтарудан бас тартты.

+ KEDO funding by country (1995 to 2005) Country U. S. dollars (millions) South Korea 1,455 Japan 498 United States 405 European AtomicEnergy Community 122 Australia 14 Others 18

Formal ground breaking on the site for two light water reactors (LWR) was on August 19, 1997, at Kumho, 30 km north of Sinpo. The Kumho site had been previously selected for two similar sized reactors that had been promised in the 1980s by the Soviet Union, before its collapse. Soon after the Agreed Framework was signed, U. S. Congress control changed to the Republican Party, who did not support the agreement. Some Republican Senators were strongly against the agreement, regarding it as appeasement. KEDO's first director, Stephen Bosworth, later commented "The Agreed Framework was a political orphan within two weeks after its signature". Arranging project financing was not easy, and formal invitations to bid were not issued until 1998, by which time the delays were infuriating North Korea. Significant spending on the LWR project did not commence until 2000, with "First Concrete" pouring at the construction site on August 7, 2002. Construction of both reactors was well behind the original schedule. In the wake of the breakdown of the Agreed Framework in 2003, KEDO largely lost its function. KEDO ensured that the nuclear power plant project assets at the construction site at Kumho in North Korea and at manufacturers' facilities around the world ($1.5 billion invested to date) were preserved and maintained. The project was reported to be about 30% complete. One reactor containment building was about 50% complete and another about 15% finished. No key equipment for the reactors had been moved to the site. In 2005, there were reports indicating that KEDO had agreed in principle to terminate the light water reactor project. On January 9, 2006, it was announced that the project was over and the workers would be returning to their home countries. North Korea demanded compensation and has refused to return the approximately $45 million worth of equipment left behind.

Атқарушы директорлар

Стивен У. Босворт, 1995–1997
Л. Десейкс Андерсон, 1997–2001