Кіріспе

Эми Вудфорд Финден (1860 – 13 наурыз 1919) – композитор, ол Лоренс Хоуптың «Төрт үнді махаббат лирикасы» шығармасынан «Кашмир әнінің» музыкасын жазғанымен ең көп танылды.

Өмірбаян

Эми Вудфорд Финден 1860 жылы Чилидің Вальпараисо қаласында американдық ата-аналар Альфред және Вирджиния Уортингтон Хит Уордтың кіші қызы ретінде дүниеге келді. Альфред, АҚШ президенті Закари Тейлордың Чилидегі елшісі Бали Пейтон ұсынғаннан кейін, АҚШ консулы қызметін атқарды. 1867 жылы әкесі қайтыс болды, ал анасы отбасын Лондонға көшірді, онда Вирджиния 1873 жылы британдық азаматтыққа қабылданды. Осы шамада Эми композицияға қабілетті екенін көрсетті және Карл Шлоссер мен Эми Хоррокстың шәкірті болды. Оның алғашқы туындылары, Amy Ward деген атпен жарияланғанымен, үміттендірсе де, жылы қарсы алынды. 34 жасында ол екінші Ауған соғысы мен үшінші Бірма соғысында Бенгалиядағы Үндістан медициналық қызметінің бөлімінде қызмет еткен бригадалық хирург Вудфорд Финденге тұрмысқа шықты. Олар бірнеше жыл Үндістанда тұрды, сол кезде ол өзінің ең танымал шығармаларын жазды және жариялады: «Дамаскідегі ғашық» және «Кашмир әні». Соңғысы 1902 жылы жеке жарияланды, бірақ оның танымалдығы мен Гамильтон Эрлдің ықпалының арқасында Boosey & Co. баспасынан шықты. «Кашмир әні» мен «Дамаскідегі ғашық» шығармаларының сәттілігі оны баспа үйінің құрметіне бөленуіне және тыңдаушылардың жүрегінде сақталуына мүмкіндік берді. Оның әндері сезімталдығымен, романтикалық ағымдылығымен және ерекше британдық, орта таптың сезімталдығын азиялық стильмен үйлестіруімен ерекшеленеді. «Кашмир әнінің» жетістігінен кейін ол «Желум өзенінде», «Гүлдер пагодасы» және «Шөл жұлдыздары» шығармаларын жазды. 1916 жыл Вудфорд Финден үшін қуаныш пен қайғының араласуымен өтті: ол сәуір айында күйеуін жоғалтты, ал оның туындылары «Less Than the Dust» фильмінде көрсетілді. Бұл оның кинода көрсетілген алғашқы жұмысы болды. 1943 жылы «Hers To Hold» фильмінде «Кашмир әні» пайдаланылды. Күйеуін жоғалтқаннан кейін ол Лондонға оралды және күйеуінен үш жылға соң қайтыс болды, 1919 жылдың 13 наурызында дүние салды. Ол пианинода композиция жазып жатып қайтыс болды делінеді. Эми Солтүстік Йоркширдегі Хэмпштвейт шіркеуінің зиратында жерленген, ал оның ескерткіші ақ мәрмәрдан жасалған жатқан адамның мүсіні. Эми Вудфорд Финденнің қалдырған мұрасы – музыка мен сөз арқылы мәдениеттер арасында байланыс орнату. Ол американдық-еуропалық тыңдаушыларға Азияның Оңтүстік Азия музыкасының дыбыстарын және мотивтерін түсіндіріп, тыңдаушыны романтика мен экзотикаға толы әлемге алып кетті. 2022 жылы неміс композиторы және пианині Томас Флесенкаемпер Хэмпштвейттегі Сент-Томас-Бекет шіркеуінде Эми Вудфорд Финден атындағы музыка фестивалін құрды.

Жазбалар

Kashmiri Song және, аздап болса да, Till I wake жиі жазылған, оның ішінде тенор Ричард Таубер Перси Канн фортепианода сүйемелдеуімен. 1926 жылы Уолтер Виддоп пен Перси Кан "A Request" әнін жазды. Тревор Александр мен Питер Крокфордтан "Kashmiri Song" әнінің заманауи жазбасы бар. "Төрт үнді махаббат жырларының" толық жинағын ағылшын теноры Фрэнк Титтертон екі рет, ал австралиялық бас-баритон Питер Доусон 1923, 1925 және 1932 жылдары үш рет жазды.