Кіріспе

Форрест Шерман класының эсминеці – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің 18 эсминецінің бірі. Ол адмирал Чарльз Тернер Джой (1895–1956) құрметіне аталған. 1959 жылы құрамына қабылданған, өмірінің барлық кезеңін Тынық мұхитында өткізді. Вьетнам соғысына кеңінен қатысып, Тонкин шығанағы оқиғасындағы басты кемелердің бірі болды. 1982 жылы қызметтен босатылып, қазір Вашингтон штатының Бремертон қаласында музей кемесі ретінде сақталады.

Құрылыс және іске қосу

"Тернер Джой" кемесі Сиэтл қаласындағы "Пуджет-Саунд Бридж энд Дрединг Компани" компаниясымен салынды және Вашингтон штатының Бремертон қаласындағы "Пуджет-Саунд" теңіз кеме жасаушылық зауытында тапсырылды. Келі 1957 жылдың 30 қыркүйегінде жатқызылды. 1958 жылдың 5 мамырында суға түсірілді, оның спонсоры С. Тернер Джой ханым болды, ал 1959 жылдың 3 тамызында пайдалануға берілді.

Вьетнам соғысына дейінгі операциялық қызмет

"Тернер Джой" 1960 жылдың басында Сан-Диегодан 13-ші эсминецтер эскадрильясының және 131-ші эсминецтер дивизиясының флагманы ретінде қызметін бастады. Калифорния штатының Лонг-Бич қаласында орналасқан ол "Хорнет" айналасында құрылған су астына қарсы күрес (ASW) топтарының құрамына кірді. 1960 жылдың 17 мамырына дейін Калифорния жағалауында жаттығулар жүргізді. Перл-Харбор мен Апрада тоқтағаннан кейін, ол Мариан аралдары маңында президент Дуайт Д. Эйзенхауэрдің Азия елдеріне сапары кезінде әуе-теңіз құтқару қызметін атқарды. Апраға қысқа уақытқа оралғаннан кейін, эсминец Филиппин арқылы Таиландтың Бангкок қаласына бет бұрды. 1960 жылдың шілдесінде "Тернер Джой" тағы да президенттің жолымен келіп, қытайлықтар оның Тайваньға сапарына байланысты Квемой және Мацу аралдарын артиллериялық оққа тоғыстырды, бұл оларға сылтау болды. АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Американың одақтастарының бірін қолдағанын көрсеткен Тайвань бұғазындағы патрульдеу кезінде бір айлық күрделі жағдай орын алды. 1960 жылдың тамыз айының ортасында әскери кеме Жапония жағалауында 7-ші флоттың авианосектерімен жаттығулар үшін солтүстікке қарай жылжыды. Бұл міндет оның Батыс Тынық мұхитындағы алғашқы іссапары болды. "Тернер Джой" 1960 жылдың 16 қарашасында Лонг-Бичке оралды. Келесі 18 айда ол күрделі жөндеуден өтті және Калифорния жағалауында 1-ші флоттың көптеген жаттығуларына қатысты. 1961 жылдың қазанында эсминец 19-шы DesRon-ның 191-ші DesDiv-іне ауыстырылып, екеуінің де флагманы міндетін алды. 1962 жылдың 2 маусымында ол "Хорнет" айналасында құрылған ASW жұмыс тобымен Лонг-Бичтен шықты. Алыс Шығысқа бағыт алғанда, әскери кеме Гавай аралдарында 5-ші амфибиялық эскадрильямен жаттығуларға қатысты. Кейіннен ол "Ханкок" кемесіне қосылып, Хонсю аралының оңтүстік жағалауында жұмыс істеді. Оның Шығысқа екінші сапары 7-ші флот пен одақтас әскери-теңіз күштерінің кемелерімен жаттығулар сериясымен ерекшеленді. Операция аймақтарына Жапон теңізі, Жапонияның шығысындағы Тынық мұхиты және Оңтүстік Қытай теңізі кірді. "Бон Хомм Ричард" кемесімен соңғы жаттығулардан кейін, эсминец желтоқсанның басында Йокосукада (Жапония) осы міндетін аяқтады. 7 маусымда ол АҚШ-қа қайтып, 21 маусымда жетті. Келесі 14 айда тағы бір күрделі жөндеу жүргізілді, сондай-ақ Батыс жағалауының суларында 1-ші флоттың жаттығулары жалғасты. Бұл жаттығулар 1964 жылға дейін созылды. Наурыз айында эсминец шетелге қарай қозғалысқа дайындық бастады.

Тонкин шығанағы оқиғасы

1964 жылдың 13 наурызында Тернер Джой Лонг-Бичтен шығып, Қиыр Шығыстағы ең танымал міндеттемесіне кірісті. Оның мансабындағы үшінші Батыс Тынық мұхитындағы қатысуы әдеттегідей басталды. Батысқа қарай жолға шыққанда Перл-Харборға тоқтағаннан кейін, эсминец Китти Хок айналасында құрылған топқа қосылып, Филиппин теңізінде операциялар жүргізді, содан кейін Оңтүстік Қытай теңізі арқылы Жапонияға бет бұрды. Бұдан кейін оқу операциялары мен портқа кірулер жалғасты, қатысу тыныш күйде өтті. 1964 жылдың шілдесінің соңында Тернер Джой Тикондерога айналасында құрылған авиациялық топқа қосылып, Вьетнам жағалауында "күзетші" патрульдерін бастады, онда Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан бері әртүрлі деңгейдегі қарқынмен партизандық соғыс жүріп жатқан. 1964 жылдың 2 тамызының кешкісінде ДЭСОТО патрулінде болған Мэддокс, 135-ші торпедалық эскадрильясының Вьетнам Халық Әскери-теңіз күштерінің (VPN) P 4 класындағы үш торпедалық қайығы оған шабуыл жасағанда көмекке шақырды. Мэддокс қайықтарға шабуыл жасап, 280-нен астам бес дюймдік снарядтарды атқанда, байланыс үзіліп, тараптар кері шегінді. Солтүстік Вьетнам жағалауына қайтып келе жатқан үш торпедалық қайықты Тикондерогадан шыққан төрт F-8 крейсерлік ұшағы шабуылдады, зымырандарды атып, 20 мм-лік зениттік артиллериямен нысандарды атқылап, екі қайықты зақымдады және біреуін суға батып бара жатқан күйде қалдырды. Осы уақытта Тернер Джой Мэддоксқа қосымша күш беру үшін асықты. Ол Мэддоксқа жеткенде, торпедалық қайықтар аймақта болған жоқ. 1964 жылдың 3 тамызында Тернер Джойға Мэддокспен бірге тағы бір ДЭСОТО миссиясына қатысуға бұйрық берілді. 4 тамызда Тернер Джой радарында шағын, жоғары жылдамдықты су үстіндегі нысандардың жақындап келе жатқаны байқалды, бірақ олар өте алыс болды. Сақтық шарасы ретінде екі эсминец Тикондерогадан әуе көмегін сұрады. Түнге қарай белгісіз радарлық сигналдар VPN торпедалық қайықтарының батыстан және оңтүстіктен екі американдық соғыс кемесіне қарай жақындап келе жатқанын көрсетті. Тернер Джой бір-екі торпедалық іздерді байқап, дереу жылдамдығын арттырып, күтілетін торпедалардан қашу үшін күрделі маневрлер жасады және белгісіз нысандар бағытына атуды бастады. Келесі екі жарым сағат ішінде Тернер Джой шамамен 220 бес дюймдік снарядты атты, ал Тикондерогадан шыққан ұшақтар болжамды торпедалық қайықтарға шабуыл жасады. Хабарларға сәйкес, кем дегенде екеуі тікелей соққыдан батып, тағы екеуі ауыр зақымдалды, ал қалғандары тез арада солтүстікке шегінді. Оқиғадан кейін үш күн бойы Мэддокс кемесіндегі қару-жарақ директоры Патрик Парк жоғары жақтағылардың бұйрығымен радар және сонар деректерін қарап шықты. Оның қорытындысы бойынша, 1964 жылдың 4 тамызында Мэддокс пен Тернер Джойға шабуыл жасалмады. Бұл Вьетнамдық тараптан алынған дәлелдермен расталды. Сонымен қатар, 7 тамызда адмирал Мур адмирал Шарпқа "Радардағы ауа райының ерекше жағдайлары және сонар операторларының жоғары ынтасы көптеген хабарламаларға себеп болуы мүмкін" деп мәлімдеді. 1966 жылдың 1 және 2 шілдесінде 1964 жылдың 2 тамызында USS Maddox-қа шабуыл жасаған VPN Torpedo Squadron 135; T 333, T 336 және T 339 үш торпедалық қайығы тағы екі АҚШ эсминціне шабуыл жасау үшін Тонкин шығанағына қайта келді, бірақ Constellation және Hancock ұшақ тасымалдауыштарынан шыққан ұшақтармен тез арада батып кетті. Сол батқан торпедалық қайықтардан 19 VPN теңізшісі тұтқынға алынды, және олар 1964 жылы VPN торпедалық қайықтары батпағанын нақтылады. Дегенмен, "Тонкин шығанағы оқиғасы" американдық жауап шараларын тудырды. Келесі күні Constellation Тикондерогаға қосылып, Солтүстік Вьетнамға қарсы Пирс Стрела операциясын бастады, шабуылдар басталған базаларға және осы базаларды қолдауға пайдаланылған мұнай қоймасына қарсы алпыс төрт рет шабуыл жасады. Constellation ұшақтары VPN базаларына соққы берді. Солтүстіктегі Хонгай және Лок Чао, ал Тикондерога ұшақтары оңтүстіктегі үш нысанаға шабуыл жасады: Quang Khe және Phuc Loi моторлы торпедалық қайық базалары, сондай-ақ Vinh мұнай қоймасы. Соңғы нысанда американдық ұшақтар 14 мұнай сақтау резервуарының 12-сіне от қойып, Солтүстік Вьетнамның мұнай қорының шамамен 10 пайызын жойды. Бірақ соғыс кемесі және ел үшін маңыздырақ оқиға АҚШ Конгресін Тонкин шығанағы туралы резолюцияны қабылдауға итермеледі, бұл АҚШ-тың дәстүрлі әскери күштерін орналастыруға және Солтүстік Вьетнаммен ашық соғыс жүргізуге заңдық негіз болды, бұл АҚШ-ты Индоқытайдағы қанды және қымбат соғысқа сегіз жарым жылға қатыстырды. Осы кезеңде Тернер Джой соғыс барысында бірнеше рет міндеттерді орындады.