Кіріспе

Нидерланд жазушысы және суретшісі (1927–2017)

Дик Бруна (шын аты – Хендрик Магдаленус Бруна, 23 тамыз 1927 – 16 ақпан 2017) – нидерланд жазушысы, суретші, иллюстратор және графикалық дизайнер. Бруна 200-ден астам балалар кітабының авторы және суретшісі ретінде танымал болды. Оның ең әйгілі туындысы – Миффи (түпнұсқа нидерланд тілінде Нийнтье), ол қалың графикалық сызықтармен, қарапайым пішіндермен және негізгі түстермен салынған кішкентай қоян. Бруна Лотти, Фермер Джон және Хетти Иджен сияқты кейіпкерлерге арналған әңгімелер де жазды. Балалар кітаптарының көптеген туындыларынан өзге, Бруна әкесінің «А. В. Бруна & Зон» баспа компаниясы үшін кітап мұқабаларын, плакаттар мен жарнамалық материалдарды суреттеді және жобалады. Оның ең танымал дизайндары «nl» сериясындағы кітаптардың мұқабаларын әшекейледі. Оның жобаларының ішінде Симононның «Мегре» кітаптары үшін жасағандары ерекше көзге түседі, олар әртүрлі фондағы құрылыс түтінінің графикалық силуеттерімен бейнеленген.

Өмірбаян

Дик Брунаның әкесі А. В. Бруна, ағасы Хенк Брунамен бірге отбасылық баспа компаниясы «Брунаны» басқарды. Әкесінің ниеті Брунаның оның ізімен жүруі еді, бірақ Брунаның басқа жоспарлары бар еді және ол суретші болғысы келді. Ол Лондонға барып, біраз уақыт Парижде тұрды, онда Фернан Легер, Пабло Пикассо және әсіресе Анри Матисс әсеріне түсті. Нидерландыға оралғаннан кейін Амстердамдағы «Rijksakademie van beeldende kunsten»-ге оқуға түсті, бірақ көп ұзамай одан кетті; кейін суретші ретінде таланты жоқ екенін және перспективаны сала алмайтынын айтты. 1955 жылы отбасылық демалыс кезінде ол бір қоянды секіріп жүргенін көрді, кейін оны суретке түсіруге тырысты, осылайша «Нийнтже» («Миффи» ағылшын тілінде) сөзін ойлап тапты – голландиялық бала «konijntje», «кішкентай қоян» деген сөзді кішіртеу үшін қолданатын сөз. Бруна отбасылық бизнес үшін 2000-нан астам мұқаба мен 100-ден астам плакат суреттеді, «А. В. Бруна & Зоон». Бірақ Амстердамдағы «Art Unlimited» компаниясы Роби Беллеманның голландиялық және басқа балалар кітаптарының суретшілерімен халықаралық көрмелер өткізіп, «Poster & Postcards» басылымын шығаруды шешкенде, Дик Бруна Робиге осы ынтымақтастық туралы хабарласып, «Art Unlimited» компаниясына өзінің «Нийнтже» карточкаларын басып шығаруға рұқсат берді. Оның ең танымал суреттері «Zwarte Beertjes» (ағылшынша: кішкентай қара аюлар) кітаптар сериясы үшін жасалған, оның ішінде «The Saint», «James Bond», «Simenon» және «Шекспир» кітаптары бар. Ол жапондық «Hello Kitty» кейіпкерінің «Миффиден» көшірілгенін айтты. 2014 жылы Бруна зейнеткерлікке шығуын жариялады, содан кейін «Миффи» кейіпкерінің құқықтары сатылмайтын болды. 2016 жылдың наурыз айында Макс Велтхуйс сыйлығымен марапатталды. Бруна 2017 жылдың 16 ақпанында 89 жасында Ұтрехт қаласында ұйқыда табиғи себептерден қайтыс болды.

Кітаптар тізімі (балалар үшін жазған)

Бруна 120 балалар кітабын шығарды, соңғысы 2017 жылы «Миффи әрекетсіз» болды.

Әсерлер

Бруна жас кезінде сурет салуды бастады, бірақ басқа өнер түрлерінің шеберлері де оған әсер етті. Ол мектеп газетінің мұқабаларын Уолт Дисней стилінде салды. Кейіннен Рембрандт пен Ван Гогты ұнатып қарады. Бірақ ең басты ықпалы Матисс болды. Дик Брунаның алғашқы туындылары француз суретшісінің коллаждары негізінде жасалған. Брунаның голландтық графикалық дизайн қозғалысы, De Stijl, әсіресе архитектор Геррит Ритвельдтің еңбектеріне тәжірибелі болғандығы да белгілі.