Кіріспе
Солтүстік Америкадағы танылмаған республика 1777-1791 жылдар аралығында. Вермонт Республикасы (фр. République du Vermont), сол кезде ресми түрде Вермонт штаты (фр. État du Vermont) деп аталған, Жаңа Англиядағы тәуелсіз мемлекет болды. Ол 1777 жылдың 15 қаңтарынан 1791 жылдың 4 наурызына дейін өмір сүрді. Мемлекет 1777 жылдың қаңтарында құрылды, онда 28 қаладан келген делегаттар жиналып, Квебек, Нью-Гэмпшир және Нью-Йорк британдық колонияларының билігі мен жер иелену талаптарынан тәуелсіздік жариялады. Республика келесі он төрт жыл бойы, ешбір шетелдік мемлекеттің дипломатиялық мойындауысыз өмір сүрді. 1791 жылдың 4 наурызында ол АҚШ-қа Вермонт штаты ретінде қабылданды, тәуелсіз мемлекеттің конституциясы мен заңдары қабылданудан кейін де күшінде болды. Делегаттар өз республикасында ересектердің құлдыққа алынуын тыйым салды, алайда Вермонт конституциясы 21 жасқа дейінгі ер адамдар мен 18 жасқа дейінгі әйелдерді құлдыққа салуға мүмкіндік берді. Көптеген вермонттықтар Американдық революцияға революция тарапынан қатысты, бірақ Континенттік Конгресс Вермонттың тәуелсіздігін (содан кейін Нью-Гэмпшир гранттары деп те белгілі болды) Нью-Йорктің қарсылығына байланысты мойындамады, олардың мүлікке қатысты таластары болды. Оған жауап ретінде Вермонт өкілдері Квебек провинциясына қосылу туралы келіссөздер жүргізді, олар британдықтар тарапынан қабылданды, олар республиканың қайта бірігуі үшін кеңпейіл шарттар ұсынды. Алайда, 1781 жылы Йорктаун қоршауында британдықтар капитуляциялағаннан кейін, Американың тәуелсіздігі анық болды. Кейіннен үш жағынан АҚШ аумағымен шектелген Вермонт, Ұлыбританиямен келіссөздерді тоқтатып, оның орнына АҚШ құрамына кіру үшін шарттар жасасты. Көптеген азаматтары толық тәуелсіздікке қарағанда АҚШ-пен саяси одақ құруды артық көрді. Континенттік Конгресс Вермонтқа орын бермегенімен, Вермонт Коннектикут штатынан Вильям Сэмюэл Джонсонды өкілдік етуге және өзінің мүдделерін ілгерілетуге тартты. 1785 жылы Вермонт штатының Бас Ассамблеясы Джонсонға Вермонтты өкілдік еткені үшін өтемақы ретінде бұрынғы Король колледжінің жерін берді.
The Vermont Republic (French: République du Vermont), officially known at the time as the State of Vermont (French: État du Vermont), was an independent state in New England that existed from January 15, 1777, to March 4, 1791. The state was founded in January 1777, when delegates from 28 towns met and declared independence from the jurisdictions and land claims of the British colonies of Quebec, New Hampshire, and New York. The republic remained in existence for the next fourteen years, albeit without diplomatic recognition from any foreign power. On March 4, 1791, it was admitted into the United States as the State of Vermont, with the constitution and laws of the independent state continuing in effect after admission. The delegates forbade adult slavery within their republic, although the Vermont constitution continued to make allowances for the enslavement of men under the age of 21 and women under the age of 18. Many Vermonters took part in the American Revolution on the side of the Revolution, but the Continental Congress did not recognize the independence of Vermont (then also known as the New Hampshire Grants) due to objections from New York, which had conflicting property claims. In a response to this, members representing Vermont conducted negotiations to join the Province of Quebec, which were accepted by the British, who offered generous terms for the republic's reunion. When the British surrendered at the Siege of Yorktown in 1781, however, American independence became apparent. Vermont, later bordered on three sides by U. S. territory, ended negotiations with Britain and instead negotiated terms to become part of the United States. Many of its citizens favored political union with the United States rather than full independence. While the Continental Congress did not allow a seat for Vermont, Vermont engaged William Samuel Johnson, representing Connecticut, to promote its interests. In 1785 the Vermont General Assembly granted Johnson title to the former King's College Tract as a form of compensation for representing Vermont.
Атауы
Конституция және басқа да ресми құжаттарда ел "Вермонт штаты" деп аталды. 1777 жылғы конституция Вермонтқа әртүрліше сілтеме жасайды: мысалы, кіріспе бөлімінің үшінші абзацында "Вермонт штаты" деп көрсетілген, ал кіріспе бөлімінің соңғы абзацында конституция өзін "Ортақ Иелік Конституциясы" деп атайды. Елдің валютасы – Вермонт мысы – "Vermontis. Res. Publica" деген жазумен шығарылды, латын тілінде бұл "Вермонт Республикасы" дегенді білдіреді. 1777 жылдың 2 маусымына дейін ол "Жаңа Коннектикут Республикасы" (фран. République du Nouveau Connecticut) және "Жасыл Таулар Республикасы" (фран. République des Verts Monts) деп те белгілі болды. 1790 жыл.
1724 жылдан кейін Массачусетс шығанағы провинциясы Браттлбороның жанында Форт Даммерді, сондай-ақ Коннектикут өзенінің солтүстік бөлігінде үш бекініс салды. Бұл шаралар Батыс Массачусетс аймағына оңтүстіктен жасалатын үндістердің шабуылдарынан қорғануға бағытталған еді. 1749 жылдан кейін Нью-Гэмпширдің корольдік губернаторы Беннинг Вентворт өзін және отбасын байыту мақсатында жер беру схемасы арқылы кез келген адамға жер берді. 1763 жылдан кейін Француз және Үнді соғыстары аяқталғаннан кейін қауіпсіздік жағдайы жақсарғандықтан қоныс аудару белсенділігі арта түсті. Нью-Йорк провинциясы да жер берді, көбінесе Нью-Гэмпшир провинциясы берген жерлермен шектесетін аймақтарда. Бұл мәселені 1764 жылы король шешуге мәжбүр болды, ол жерді Нью-Йоркқа берді, бірақ бұл аймақ "Нью-Гэмпшир гранттары" деп танылды. Итан Аллен басқарған "Жасыл Таулар ұлдары" – Вермонттан шыққан әскери жасақ, олар Нью-Гэмпширдің талаптарын қолдады және Америка революциясы кезінде британдықтарға қарсы күресті.
Конституция және үкімет жүйесі
Вермонт конституциясы 1777 жылы Элиджа Уэсттің Виндзор тавернасында жасалып, бекітілді. Нью-Йорктан тәуелсіздік іздеген Вермонт қоныс салушылары өз конституцияларын бұрынғы колониялардың алғашқы штаттық конституцияларымен бірдей негіздеді: билік халықтан туындайды. Тарихшы Кристиан Фриц "Американың егемендігі: Азамат соғысына дейінгі халық және Американың конституциялық дәстүрі" еңбегінде былай жазады:
Вермонт конституциясы Янгтың ұсынысымен, Томас Пэйн және басқалармен бірге Филадельфияда 1776 жылғы құжатты жасаған Пенсильванияның радикалды демократиялық конституциясы үлгісінде жасалған. Тәуелсіз штат ретінде болған кезінде үкімет өз монеталарын және валютасын шығарды, сондай-ақ почта қызметін ұйымдастырды. Штаттың басшысы губернатор деп аталды. Ол кеңесі мен Бас Ассамблеяның келісімімен Филадельфиядағы Америка үкіметіне комиссарларды тағайындады. Вермонт АҚШ, Нидерланды және Франциямен дипломатиялық келіссөздер жүргізді. 1780 жылы британдық Могаук күштерінің бірігіп шабуыл жасауы салдарынан, 1780 жылғы Роялтон шабуылында бірнеше Вермонт елді мекендеріне шабуыл жасалғаннан кейін, Итан Аллен Вермонт саясаткерлерінің тобымен Квебек провинциясының генерал-губернаторы Фредерик Холдимандпен Вермонтты британдық билікке қайтару мәселесін құпия түрде талқылады.
Он төрт санының символикасы
Бұл кезеңде Вермонтпен байланысты символизмнің көп бөлігі АҚШ-пен саяси бірігуге деген ниетті білдірді. 1785 және 1786 жылдары Вермонтта соғылған монеталардың үстінде латынша "STELLA QUARTA DECIMA" ("он төртінші жұлдыз" деген мағынада) деген жазу болған. Ира Аллен жасаған Вермонттың Ұлы мөрінің орталық бөлігінде 14 тармақты қарағай ағашы бейнеленген.
Қазақстан Республикасы
1790 жылдың 6 наурызында Нью-Йорк штатының заң шығару органы Вермонттың штат мәртебесіне ие болуына келісті, егер Нью-Йорк және Вермонттан тағайындалған комиссарлар тобы шекара мәселесінде келісімге келсе. Вермонттың келіссөзшілері жылжымайтын мүліктің дауларын да шешуді талап етті, оларды кейіннен федералды сот шешуге қалдырмау үшін. 7 қазанда комиссия мүшелері келіссөздердің сәтті аяқталғанын жариялады, соған сәйкес Вермонт Нью-Йоркке 30 000 доллар төлейтін болды, бұл ақша Нью-Йорк штатының жер патенттері бойынша Вермонтта жер талап еткен Нью-Йорк азаматтарына бөлінетін еді. Вермонт штатының Бас ассамблеясы содан кейін «Америка Құрама Штаттарының Одағына» қосылу туралы өтінішті қарастыру үшін конвенция шақыруға рұқсат берді. Конвенция 1791 жылдың 6 қаңтарында Беннингтонда өтті. 1791 жылдың 10 қаңтарында конвенция 105 дауысқа 2 қарсы дауыспен АҚШ-қа қосылу туралы өтініш беру туралы резолюцияны бекітті. Вермонт 1 Stat. 191 бойынша 1791 жылдың 4 наурызында Одаққа қабылданды. Вермонттың қабылдау актісі барлық штаттардың қабылдау актілерінің ең қысқасы болып табылады, және Вермонт – «Конгресс немесе одан бөлінген штат белгілеген ешқандай шарттарсыз қабылданған жалғыз штат». 4 наурыз Вермонт штатында Вермонт күні ретінде тойланады. Солтүстік штаттары, кіші штаттар және басқа штаттардың теңізден теңізге дейінгі жер берулерінің әсерінен алаңдаған штаттар Вермонттың қабылдауын қолдады. Томас Читтенден осы кезеңнің көп бөлігінде Вермонттың губернаторы қызметін атқарды және АҚШ құрамына кіргеннен кейін оның алғашқы губернаторы болды. 1793 жылғы Вермонт штатының конституциясы 1786 жылғы Вермонт штатының конституциясына салыстырмалы түрде аз өзгерістер енгізді, ол өз кезегінде 1777 жылғы конституцияны алмастырған еді. Ол жоғарыда айтылғандай, өзінің көптеген бастапқы идеяларын сақтап, биліктерді бөлу принципін сақтады. Ол бірнеше түзетулермен күшіне енеді.