Кіріспе

Бактериялардың кең ауқымын емдеуге арналған

Кең спектрлі антибиотик – бұл екі негізгі бактериялық топқа, грам-оң және грам-теріс бактерияларға, немесе ауру тудыратын бактериялардың кең спектріне қарсы әрекет ететін антибиотик. Бұл препараттар бактериялық инфекция күдікті болған кезде, бірақ бактериялар тобы белгісіз болғанда (эмпирикалық терапия деп те аталады) немесе бірнеше бактериялар тобымен инфекция күдікті болғанда қолданылады. Бұл бактериялардың белгілі бір тобына ғана тиімді болатын тар спектрлі антибиотиктерден өзгеше. Қуатты болғанымен, кең спектрлі антибиотиктер белгілі бір тәуекелдерді тудырады, әсіресе организмдегі қалыпты бактериялардың бұзылуымен және антимикробтық резистенттіліктің дамуымен байланысты. Көп қолданылатын кең спектрлі антибиотиктердің мысалы – ампициллин. Антибиотиктер бактериялардың әртүрлі топтарына әсер ету қабілетіне қарай топтастырылады. Мысалы, бірінші буын цефалоспориндер негізінен грам-оң бактерияларға қарсы тиімді, ал төртінші буын цефалоспориндері көбінесе грам-теріс бактерияларға қарсы тиімді.

Эмпирикалық антибиотикалық терапия

Эмпирикалық антибиотикалық терапия – нақты бактериялық диагноз қойылмаған жағдайда, күдікті бактериялық инфекцияны емдеу үшін антибиотиктерді қолдану. Бактерия түрлерін анықтау көбінесе қан, қақырық немесе зәрдің егісі арқылы жүзеге асырылады және 24-72 сағатқа дейін кешігуі мүмкін. Антибиотиктер әдетте, емделушіден егіс алынғаннан кейін беріледі, бұл егістегі бактерияларды сақтауға және дұрыс диагноз қоюға мүмкіндік береді. Емдеудің жанама әсері ретінде антибиотиктер организмдегі қалыпты микробиомды бұзып, ішек, өкпе және несеп қуығындағы патогенді және пайдалы немесе зиянсыз бактерияларға қарамастан шабуыл жасайды. Организмнің қалыпты бактериялық флорасын жою иммунитетті, қоректік заттарды сіңіруді бұзады және кейбір бактериялардың немесе саңырауқұлақтардың шамадан тыс өсуіне әкелуі мүмкін деп саналады. Дәріге төзімді микроорганизмдердің шамадан тыс өсуі Clostridioides difficile ("C. diff") немесе кандидоз ("стоматит") сияқты екінші инфекцияларға алып келуі мүмкін. Бірақ кейінірек жасалған зерттеулер антибиотиктерді қолданудан тәуелсіз акне вульгаріс және ішек синдромы (ИБС) арасында байланыс бар екенін көрсетті. Сондай-ақ, акне вульгарісті емдеу үшін миноциклин қолданылуы тері және ішек дисбиозымен байланысты.