Кіріспе

Morten Johannes Lauridsen (27 ақпан 1943 жылы туған) – американдық композитор және жоғары оқу орнының оқытушысы. 2007 жылы Ұлттық өнер медалімен марапатталған ол 1994 жылдан 2001 жылға дейін Лос-Анджелес шебер хорының тұрақты композиторы болды, ал қазір Оңтүстік Калифорния Университетінің Торнтон музыка мектебінде композиция бойынша еңбегі сіңген профессор зейнеткерлікке шықты (2019 жылға дейін 52 жыл оқытты).

Туралы

Тынық мұхитының солтүстік-батысында туған Лоридсен орман шаруашылығы қызметінде өрт сөндіруші және қарауыл (Сент-Хеленс тауының жанындағы шалқар мұнарада) болып жұмыс істеді, онда ол он апта бойы жалғыз өзі болды. Лоридсен бұл уақыттың өзін-өзі зерделеуге арналған керемет кезең болғанын, сондай-ақ музыканың өмірінің маңызды бөлігі болуы керектігін түсінуге көмектескенін айтты. Ол 2 жыл бойы Уитман колледжінде оқығаннан кейін, Оңтүстік Калифорния университетінде Ингольф Даль, Халси Стивенс, Роберт Линн және Гарольд Оуэн басшылығымен композицияны оқу үшін оңтүстікке сапар шекті. 1967 жылы ол USC-де оқытуды бастады және содан бері осы университеттің профессоры болып жұмыс істеп келеді. Лоридсен қазір Лос-Анджелесте және Вашингтон штатының солтүстік жағалауындағы Сан-Хуан архипелагындағы үйі арасында уақытын бөліп жүреді.

Композициялар

Оның сегіз вокалдық циклы және екі жинағы – Les Chansons des Roses (Рилке), Mid Winter Songs (Грейвс), A Winter Come (Мосс), Madrigali: Six "FireSongs" on Italian Renaissance Poems, Nocturnes (Рилке, Неруда және Агей), Cuatro Canciones (Лорка), Four Madrigals on Renaissance Texts, A Backyard Universe, Five Songs on American Poems (Мосс, Витт, Гиоя және Агей) және Lux Aeterna – оның қасиетті а капелла мотеттер сериясы (O magnum mysterium, Ave Maria, O Nata Lux, Ubi caritas et amor және Ave Dulcissima Maria) және көптеген аспаптық шығармалары бүкіл әлемдегі көрнекті әртістер мен ансамбльдердің концерттерінде үнемі орындалады. O Magnum Mysterium, Dirait on (Les Chansons des Roses), O Nata Lux (Lux Aeterna) және Sure On This Shining Night (Nocturnes) 1783 жылдан бері Theodore Presser тарапынан таратылатын ең көп сатылатын хорлық октаваларға айналды. Оның музыкалық тәсілдері өте алуан түрлі, мәтіндеріндегі әртүрлі ерекшеліктерге (тақырып, тіл, стиль, құрылым, тарихи дәуір және т.б.) байланысты тікелейден абстрактіліге дейін өзгереді. Оның Lux Aeterna және мотеттер сияқты латын тіліндегі қасиетті шығармалары көбінесе грегориандық әнмен және орта ғасырлар мен Ренессанс дәуіріндегі тәсілдермен байланысты, оларды заманауи дыбысқа үйлестіреді, ал Madrigali және Cuatro Canciones сияқты басқа шығармалары жоғары хроматикалық немесе атональды. Оның музыкасының жалпы сипаты лирикалық және мелодиялық және гармониялық мотивтерге негізделген тығыз құрылымға ие. Музыкатанушы және дирижер Ник Стримпл Лоридсеннің қасиетті музыкасы туралы айта келіп, ол "тарихтағы жалғыз американдық композитор, оны мистик деп атауға болады, (оның) терең, тыныш жұмысында барлық сұрақтарға жауап берілгендей сезім қалдыратын, құпия және анықталмайтын бір компонент бар" деді. 1993 жылдан бастап Лоридсеннің музыкасы халықаралық деңгейде танымалдылығын күрт арттырды, ал ғасыр соңына қарай ол Рэндалл Томпсонды ең көп орындалатын американдық хор композиторы ретінде басып өтті.