Кіріспе

Израиль-американдық композитор (1949 жылы туған)
Шуламит Ран (; 1949 жылғы 21 қазанда Тель-Авивте, Израильде туған) – израиль-американдық композитор. Ол 14 жасында Израильден Нью-Йоркке, Маннс музыкалық колледжінде стипендиямен оқуға көшті. Оның 1990 жылғы «Симфония» шығармасы оған Музыка саласындағы Пулитцер сыйлығын әкелді. Осылайша, ол Пулитцер сыйлығын жеңіп алған екінші әйел адам болды, ал алғашқысы – 1983 жылы Эллен Тааффе Цвилич. Ран 1973 жылдан 2015 жылға дейін Чикаго университетінде музыка композициясынан профессор болып жұмыс істеді. Ол Израильде, Еуропада және АҚШ-та пианист ретінде өнер көрсетті, ал оның шығармалары әлемнің түкпір-түкпіріндегі оркестрлер мен камералық ансамбльдермен орындалды.

Ерте өмір

1949 жылы Израильде дүниеге келген Шуламит Ран жеті жасында еврей поэзиясына әндер жазуды бастады. Тоғыз жасында Израильдің ең көрнекті композиторларының, әсіресе Александр Боскович пен Пол Бен-Хаимнің шәкірті болды. Бала кезінде әкесі радиода орындаған еврей діни музыкасы Ранға үлкен әсер етті. Бұл оның "Екі әлемнің арасында" операсындағы "Диббук" шығармасында айқын көрінеді. Ол Нью-Йорктегі Мэннс музыкалық колледжі мен Америка-Израиль мәдени қорының стипендияларын алып, ересек болғаннан кейін де композицияны оқуын жалғастырды. Фортепианомен қатар, Норман Делло Джойо мен Ральф Шейпиден композиция сабақтарын алды. АҚШ-та ол Надя Райзенберг пен Дороти Таубманнан фортепиано тартыуды үйренді. АҚШ-тағы уақытында Шейпи мен композитор Эллиотт Картер Ранның үнемі өзгеріп отыратын композиторлық стильін қалыптастыруға көмектесті.

Академиялық мансап

Шейпимен бірге оқығаннан кейін ол Ранды музыка білімі жолымен жүруге шақырды. 1973 жылы, 26 жасында Шуламит Ран Чикаго университетінің профессоры болып жұмысқа орналасты, кейіннен ол Музыка кафедрасының Эндрю МакЛиш атындағы ерекше қызмет көрсететін профессоры атанды, сонымен қатар Contempo (бұрынғы Contemporary Chamber Players) өнерлік директоры болды. Ранның студенттері Мелинда Вагнер, Сюзанна Соркин, Мэтт Малски, Джонатан Эллиотт және Хорхе Лидерман болды. Ол 2015 жылдың маусым айында Чикаго университетіндегі қызметінен зейнетке шықты. Ол сондай-ақ Америка өнер және әдебиет академиясының және Америка өнер және ғылым академиясының мүшесі болды.

Тапсырылған

Шуламит Ранның "Аңыздар" шығармасы Чикаго симфониялық оркестрі мен Чикаго университетінің құрылған күнінің 100 жылдығына арналып жазылған.

Орындаушысы:

Шуламит Ранның шығармаларын әлемнің көптеген жетекші оркестрлері орындады, оның ішінде Нью-Йорк филармониясы, Израиль филармониясы, Чикаго симфониялық оркестрі, Филадельфия оркестрі, Кливленд оркестрі, Иерусалим оркестрі, «Л’Оркестр де ла Сюис Романд», Амстердам филармониясы, Балтимор симфониясы, Ұлттық симфония оркестрі, Сент-Люкс оркестрі және Америка композиторлары оркестрі. Ранның шығармаларын Чикаго университетінің заманауи камералық тобы, «Да Капо» камералық тобы, «Дольче Суоно» ансамблі, «Жаңа музыка желісі», Нью-Йорк жаңа музыка ансамблі, Заманауи камералық ансамбль, «ХХ ғасыр консорты», Лос-Анджелестегі «Дүйсенбі кешкі концерттері», «Каллисто» ансамблі, Бостондағы «Коллаж» және «Музика Вива», Чикаго симфониялық оркестрінің «MusicNOW» жобасы, Пенсильвания заманауи музыканттары, Мендельсонның струнный квартеті, «Ларк» квартеті, Пендерецки квартеті, «Кассатт» квартеті, «Пейбоди» триосы, «Музыкалық элементтер», Сан-Франциско заманауи музыка музыканттары және Линкольн орталығының камералық музыка қоғамы орындады. Оның музыкасы бүкіл әлемде, Конгресс кітапханасында, Кеннеди орталығында, Нью-Йорктегі «Music Today» бағдарламасында, сондай-ақ Танглвуд, Аспен, Санта-Фе және «Сары бақша» жазғы фестивальдерінде танылды.

Жетістіктер

Шуламит Ранның жетістіктеріне Марта Бейрд Рокфеллер қоры, Форд қоры, Ұлттық өнер қоры, Гуггенхайм қоры, Фромм музыка қоры, WFMT, Камералық музыка Америкасы, Конгресс кітапханасындағы Серж Кусевицкий музыка қоры, Америка өнер және әдебиет академиясы, Истман музыка мектебі, Америка композиторлары оркестрі, Линкольн орталығының камералық музыка қоғамы, Филадельфия оркестрі, Чикаго симфониялық оркестрі, Балтимор симфониясы және тағы да көптеген ұйымдардан алған стипендиялары мен тапсырыстары кіреді. Ран 1990 жылдан 1997 жылға дейін Чикаго симфониялық оркестрінің екінші резиденциялық композиторы болды. 1990 жылы орындалған оның симфониясы 1991 жылы Пулитцер сыйлығын жеңіп алды және Кеннеди орталығының Фридхайм сыйлығында бірінші орынға ие болды. Осылайша ол музыка саласында Пулитцер сыйлығын жеңіп алған екінші әйел атанды, алғашқысы 1983 жылы Эллен Тааффе Цвилих болған. Ол бес құрметті докторлық дәрежесін алды, ал оның шығармалары Теодор Прессер компаниясы мен Израиль музыка институтында жарияланды. Бұдан өзге, оның туындылары 12-ден астам жазба компаниясымен жазылған.