Кіріспе

Дэвид Браун (10 мамыр 1904 – 3 қыркүйек 1993) – ағылшын кәсіпкері, оның атасының дөңгелек және станок құралымен айналысқан «Дэвид Браун Лимитед» компаниясының, сондай-ақ «Дэвид Браун Тракторз» компаниясының бас директоры болған. Сондай-ақ ол «Воспер Торникрофт» кеме құрылысшылары мен «Астон Мартин» және «Лагонда» автомобиль өндірушілерінің иесі де болды.

Ерте өмір

Браун 1904 жылы Йоркширдегі Хаддерсфилд қаласындағы Парк-Коттеджде Каролина мен Франк Браун отбасында дүниеге келді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Парк-Коттедж олардың 17 акрлық Парк-Воркс учаскесінде жаңа зауыт салу үшін бұзылып жатысқан. Браун Алмондберидегі Король Джеймс мектебінде және Ланкаширдегі Россолл мектебінде білім алған.

Дэвид Браун және оның ұлдары

Мектепті бітіргеннен кейін Браун 1921 жылы 17 жасында отбасының бизнесі – «Дэвид Браун және Ұлдары» (Хаддерсфилд) компаниясында қарапайым шәкірт ретінде жұмыс істей бастады. Ол таңғы сағат 7:30-ға дейін 6 миль жолды велосипедпен жүріп жұмысқа барды. Бұл компанияны оның атасы Дэвид құрған еді. Әкесі автомобильдерге қызығушылық танытпайтын және жүргізбейтін, ал анасы жақсы жүргізуші болған. Ол кішкентай кезінде Дэвид Браун & Sons компаниясының жаңа «Valveless» машинасының сынақ жүргізу кезінде Фредерик Таскер Берджесспен бірге отырған, бірақ 11 жасқа дейін автомобиль жүргізуді үйренбеді. Браунның әкесі оған жұмысқа уақытында жету үшін мотоцикл сатып алуды ұсынды, сондықтан әкесінің мотоциклдер туралы білімі жоқ екенін ескере отырып, кішкентай, қарапайым мотоциклдің орнына Браун «Харли Дэвидсонды» қарастырғаннан кейін, қуатты «Рединг Стандарт» 1000 куб.см V-төрт қозғалтқышты алды. Кейіннен ол қозғалтқышты модификациялап, өнімділігін жақсартты және оны Дербиширдегі «Axe Edge Moor» мен Йоркширдегі «Sutton Bank» төбелеріндегі демалыс күндері өткізілетін жарыстарда сынады. Әкесі оған жаттығу кезінде жарысқа қатысуға тыйым салды. Сату бағасы 30 000 фунт стерлинг болды. Одан әрі сұрағанда Браун бұл компанияның «Aston Martin» екенін білді. Бірнеше күннен кейін Браун компанияның «Feltham» қаласындағы штаб-пәтеріне барып, жаңа прототиптік үлгісі «Atom»-ды сынақтан өткізді. Сатып алғаннан кейін «Atom»-ды өндірістік автомобильге айналдыру жұмыстары басталды. Прототип седан болғанымен, Браун ашық шатырлы автомобильдерді артық көретін, сондықтан шасси ашық төбеге бейімделу үшін қайта жобаланды. Ол жерде ол әйгілі қозғалтқыш конструкторы У.О. Бентлимен кездесті, ол оған компания үшін жұмыс істеп жатқан «LB6» деп аталатын қозғалтқышты көрсетті. Бұл 2580 куб.см көлемді, екі білікшелі 6 цилиндрлі қозғалтқыш еді. Браун бұл қозғалтқышты өзінің жаңа буын «Aston Martin» үлгілері үшін өте қолайлы деп тапты. 1955 жылдың соңында Браун «Tickford» вагондар құрастырушы компаниясын сатып алды. Кейіннен ол барлық «Aston Martin» және «Lagonda» өндірісін «Newport Pagnell» қаласындағы «Tickford» ғимаратына шоғырландырды. «Aston Martin» компаниясының «DB1 (2 литрлік спорттық)», «DB2», «DB3», «DB4», «DB5», «DB6» және «DBS» сериялы автомобильдері Браунның әріптерімен аталатын болды. «Aston Martin» компаниясының басшысы болған кезінде ол жеке көлігі ретінде бәсекелес өнім – «Jaguar XJ Series I» моделін пайдаланды, себебі оны пайдалану арзан болды. «Aston Martin Lagonda» компаниясының жаңа иесі «DB» модельдік белгілеуін тоқтатты, ол 1993 жылы «Ford» компаниясының иелігінде «DB7» моделі енгізілген кезде қайта жаңартылды. «Aston Martin Lagonda» төрағасы Уолтер Хейс Браунды «Aston Martin Lagonda» компаниясының Құрметті өмірлік президенті болуға шақырды, бұл ұсынысты Браун қабылдады.

Воспер Торникрофт

1963 жылы «Дэвид Браун» корпорациясы «Vosper & Company» компаниясының бақылау пакетін сатып алды, осымен сэр Дэвид Браун төраға болды. 1966 жылы компания «John I. Thornycroft & Company» компаниясымен бірігіп, «Vosper Thornycroft» құрылды. 1977 жылы Лейбористік үкімет компанияның соғыс кемелерін салу бөлімшесін мемлекеттік меншікке алды, ол «British Shipbuilders» бөлімшесіне айналды. Компанияның қалған бөлігі «Дэвид Браун» корпорациясының еншілес компаниясы ретінде акциялық нарықта саудаланды. Ұлттықтандыруға наразы болған Браун Ұлыбританиядан Монте-Карлоға зейнетке шығып кетті.

Компанияны сату

1990 жылдың қаңтар айында Браун Дэвид Браун корпорациясының акцияларын 46 миллион фунт стерлингке сатты, бірақ компаниямен құрметті президенті лауазымы арқылы байланысын сақтап қалды.

Жеке өмір

Жеке өмірінде Браун жаз айларында Хам Поло клубында поло ойнады, ал қысқы демалыстарын көбінесе аң аулаумен өткізді; ол Оңтүстік Оксфорд есікшілерінің бірлескен жетекшісі болды. Ол сондай-ақ Букингемширдегі 700 акрлық шаруашылығында аңшы және жарыс аттарын өсірді. Оның ең үлкен жетістігі – 1957 жылғы Челтенхэм алтын кубогын жеңген Линвелл атты аты болды. Браун білікті ұшқыш болды, оның жеке ұшқышы басқаратын жеке De Havilland Dove ұшағы болды, сонымен қатар ол Хаддерсфилдтің оңтүстік-батысындағы Кросланд Мурда жеке әуежайын құрды. Өмірі бойы ол Хаддерсфилд корольдік ауруханасының басқару кеңесінің, Хаддерсфилд сауда палатасының және Ллойдтың мүшесі болды. 1968 жылы ол өнеркәсіпке қосқан үлесі үшін рыцарь атағын алды. 1926 жылы Браунның ата-анасының қарсылығына қарамастан, олар тойға келмейтін болды, Браун 14 жасынан бері танысқан Дейзи Мюриэл Фертке үйленді. Олардың Дэвид және Анжела есімді екі баласы болды, екеуі де отбасылық бизнеске қатысты. Анжела жарыс жүргізушісі Джордж Абекассиске үйленді. Дейзиден ажырасқаннан кейін Браун 1955 жылы хатшысы Марджори Динске үйленді. Бұл неке де ажырасумен аяқталды, содан кейін ол 1980 жылы жеке көмекшісі Паула Бентон Стоунға үйленді. Сэр Дэвид Браун 1993 жылдың қыркүйегінде Монте-Карлода қайтыс болды. Сегіз жыл өткен соң, "Дэвид Браун Лимитед" компаниясын "Текстрон" сатып алды.