Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
RTÉ Radio 1 (RTÉ Raidió 1) – Ирландияның ұлттық радиостанциясы, RTÉ-ге тиесілі және оның басқаруында. Бұл Дублин радиостанциясы 2RN-нің тікелей мұрагері, ол 1926 жылдың 1 қаңтарында үздіксіз хабар таратуды бастады. 2010 жылы станцияның жалпы бюджеті 18,4 миллион еуроны құрады. Бұл Ирландиядағы ең көп тыңдалатын радиостанция.
Irish radio station
RTÉ Radio 1 (RTÉ Raidió 1) is an Irish national radio station owned and operated by RTÉ and is the direct descendant of Dublin radio station 2RN, which began broadcasting on a regular basis on 1 January 1926. The total budget for the station in 2010 was €18.4 million. It is the most listened to radio station in Ireland.
Тарих
Пошта және телеграф департаменті 1926 жылдың 1 қаңтарында алғашқы ирланд радиостанциясы 2RN-ді ашты. 2RN-нің Корк релесі 6CK станциясы 1927 жылы Дублин станциясына қосылды, ал 1932 жылы Уэстмит графтығындағы Атлонда жоғары қуатты хабар таратушы ашылды. Осы күннен бастап үш станса Radio Athlone деп аталды, кейіннен 1937 жылы Radio Éireann («Ирландия радиосы»/«Ирландия радиосы») деп қайта аталды. Сол кездегі көптеген шағын еуропалық радиохабар таратушылар сияқты, Radio Éireann-ға тек бір жоғары қуатты жиілік тағайындалған (яғни, бір ғана арнаны хабарлай алатын), және қаржылық шектеулерге байланысты бағдарламалардың уақыты шектеулі болды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін ғана Radio Éireann кешкі уақытта хабар тарата алды, түстен кейін тек бір бағдарлама эфирге шықты. Ол жеңіл ойын-сауықтан бастап, ауыр драмаларға дейін, ирланд тіліндегі бағдарламалар мен сөздерді ұсынып тұрды. Radio Éireann демеушілік бағдарламаларды жүргізді, олардың көпшілігі Леонард Плаггтың Халықаралық хабар тарату компаниясымен жасалған, және тікелей Radio Éireann жасаған бағдарламалардан гөрі көбірек танымал болды. 1960 жылға дейін мемлекеттік қызмет бөлігі ретінде жұмыс істеген станция, 1960 жылғы Хабар тарату туралы заңға сәйкес, бауырлас телеарнаны іске қосуға дайындық ретінде Radio Éireann деп аталған заңды корпорацияға берілді. 1966 жылы корпорацияның атауы Radio Telefís Éireann болып өзгертілді. Осының нәтижесінде станцияның аты RTÉ Radio болып өзгерді. Станция 1966 жылы FM хабар таратуды да бастады. 1971 жылы станция Дублин қаласының орталығындағы О'Коннелл көшесіндегі GPO-дан Донибруктағы жаңа, мақсатты радио орталығына кезең-кезеңмен көшуді бастады, GPO-дан соңғы хабар 1976 жылдың 8 қарашасында таратылды. 1979 жылы RTÉ RTÉ Radio 2 (қазіргі RTÉ 2fm) деген атпен жаңа рок және поп стансасын құрғанда, бастапқы RTÉ радиостанциясы RTÉ Radio 1 деп қайта аталды. 1973 жылы «Гей Бёрн сағаты» басталды, ол 1979 жылы «Гей Бёрн шоуы» болып өзгерді. Бұл 1998 жылға дейін станцияның күнделікті таңғы кестесіне тірек болды. 1984 жылдың 3 қарашасында ағымдағы оқиғалар бағдарламалары «Таңертеңгі Ирландия» және «Бүгін сағат бесте» хабар таратуды бастады. Біріншісі қазір RTÉ News and Current Affairs радиосының флагмандық бағдарламасы, ал екіншісі Five Seven Live арқылы қазіргі Drivetime бағдарламасына айналды.
The Department of Posts and Telegraphs opened 2RN, the first Irish radio station, on 1 January 1926. Station 6CK, a Cork relay of 2RN, joined the Dublin station in 1927, and a high power transmitter at Athlone in County Westmeath opened in 1932. From the latter date the three stations became known as Radio Athlone, later being renamed Radio Éireann ("Irish Radio"/"Radio of Ireland") in 1937. Like most small European broadcasters at that time Radio Éireann had only been assigned a single high power frequency (meaning only one channel could be broadcast), and had limited programming hours due to financial constraints. Until after the Second World War Radio Éireann was only able to afford to broadcast in the evenings with the exception of a programme of records in the afternoon. It broadcast a mixed schedule of light entertainment and serious drama, Irish language programming, and talks. Radio Éireann also carried sponsored programmes, often produced by Leonard Plugge's International Broadcasting Company, which tended to be more popular than programming made directly by Radio Éireann itself. Operated as part of the civil service until 1960, the Broadcasting Authority Act 1960 transferred the station to a statutory corporation, also called Radio Éireann, in preparation for the launch of its sister television station. The name of the corporation was changed to Radio Telefís Éireann in 1966. As a consequence, the station was renamed RTÉ Radio. The station also began FM transmission in 1966. In 1971 the station began the phased move from the GPO on O'Connell Street in Dublin city centre, to a new purpose built Radio Centre at Donnybrook, with the last broadcast from the GPO on 8 November 1976. When, in 1979, RTÉ established a new rock and pop station under the name of RTÉ Radio 2 (now RTÉ 2fm), the original RTÉ Radio station was renamed RTÉ Radio 1. In 1973, The Gay Byrne Hour began, becoming The Gay Byrne Show in 1979. This anchored the station's daily morning schedule until 1998. On 3 November 1984, current affairs programmes Morning Ireland and Today at Five began broadcasting. The former is now the flagship programme of RTÉ News and Current Affairs on radio while the latter has evolved into the current Drivetime programme via Five Seven Live.
Қабылдау
RTÉ Radio 1 Ирландияда 88-90 МГц FM жиілігінде қолжетімді. Станцияның DAB хабарларын тарату 2006 жылдың 1 қаңтарында елдің шығысында (Clermont Carn және Three Rock Mountain жоғары қуатты таратушылары арқылы RTÉ DAB Multiplex желісінде) басталды. RTÉ DAB Saorview платформасында қолжетімді. WRN-нің Еуропа және Солтүстік Америкаға арналған ағылшын тіліндегі эфирінің тыңдаушылары RTÉ Radio 1 бағдарламаларының таңдаулыларын да тыңдай алады. RTÉ Radio 1 белгілі бір шаралар кезінде, соның ішінде Бүкіл Ирландия финалдарында DRM қысқа толқынында таратылды. RTÉ бұрынғы 252 кГц ұзын толқын жиілігінде DRM сынақтарын жүргізді. 1936 жылдан бері станцияның реттеу сигналы – «O'Donnell Abú» әуені болды, бірақ 1997 жылы тәулік бойы хабар тарату басталғаннан бері, бұл әуен тек жұмыс күндері таңғы сағат 5:30-да тікелей эфирдің басталуына дейін ойнатылады. Станция жұмыс күндері сағат 05:30-ден 03:00-ге дейін, демалыс күндері сағат 06:00-ден 02:00-ге дейін хабар таратады. Станцияның түнгі үзілісі кезінде Radio 1 RTÉ Gold цифрлық «классикалық хиттер» арнасының эфирін бір уақытта көрсетеді.
RTÉ Radio 1 is available in Ireland on 88 90 MHz FM. DAB broadcasts of the station began in the east of the country (from the Clermont Carn and Three Rock Mountain high power transmitters via the RTÉ DAB Multiplex) on 1 January 2006. RTÉ DAB is available on the Saorview platform. Listeners to WRN's English Service for Europe and English Service for North America can also hear a selection of RTÉ Radio 1 programmes. RTÉ Radio 1 has been carried on shortwave in DRM during specific events, including the All Ireland finals. RTÉ carried out DRM tests on its former longwave frequency 252 kHz. The station's tuning signal since 1936 has been the air O'Donnell Abú, although since the advent of 24 hour broadcasting in 1997, the tune has been played only as a prelude to the start of the day's live broadcasting at 5:30 on weekday mornings. The station broadcasts weekdays from 05:30 03:00 and weekends from 06:00 02:00. During the station's overnight downtime, Radio 1 simulcasts the output of the digital "classic hits" channel RTÉ Gold.
Жерсерік
FM қызметі онлайн режимінде де, сондай-ақ Astra 2E спутнигі арқылы 28.2° шығыс бойынша 7 транспондерде (11.914 ГГц көлденең, символ жылдамдығы 27500, FEC 5/6, қызмет ID 5544), Freesat 750 каналы, Sky 0160 каналы және Virgin Media 917 каналы арқылы қолжетімді.
The FM service is also available online and from the Astra 2E satellite at 28.2° East on transponder 7 (11.914 GHz horizontal, symbol rate 27500, FEC 5/6, service ID 5544), Freesat channel 750, Sky channel 0160 and Virgin Media channel 917.
Бұрынғы орта толқындық хабар тарату
RTÉ Radio 1 2008 жылға дейін орта толқынмен қолжетімді болды. RTÉ Radio 1 радиостанциясының орта толқындық хабар тарату станциялары 2008 жылғы 24 наурызда сағат 15.00-де тоқтатылды. Негізгі хабар таратушы Тулламорда орналасқан және 567 кГц жиілікте хабар тарататын. Корктегі 729 кГц жиілігіндегі төмен қуатты ретранслятор да жұмыс істеді. 1975 жылға дейін негізгі хабар таратушы осы жиілікті пайдалана отырып, Атлон қаласында орналасқан. AM хабарларын тарату 2023 жылдың 14 сәуіріне дейін Самерхиллден, Мит округінен 252 кГц ұзақ толқынмен жалғасты. Бұл хабарлар Ұлыбританияда тұратын ирландиялықтарға арналған және бұрынғы Atlantic 252 хабар таратушысы қолданылды. 2007 жылы жаңа Telefunken Tram 300 кВт қуаты бар хабар таратушы орнатылды, ол DRM (Digital Radio Mondiale) технологиясын қолдап, FM сапасына жақын жетіге дейін қызметті таратуға қабілетті, бірақ тұтынушыларға арналған қабылдағыштар өндірілмейді. Бұл транзисторлық хабар таратушының қуатын қашықтан реттеуге болады. 1989 жылғы екі бастапқы хабар таратушы Continental Electronics компаниясымен жасалған, қуаты 300 кВт және лампалық технологияны қолданған. Қазір тек бір 300 кВт қуаты бар хабар таратушы болғандықтан, ең жоғары қуат 300 кВт құрайды, тіпті нысанға 24 сағат бойы 500 кВт лицензиясы берілгенімен. Жабылудан кейін, демалыс күндері "Екінші көмек" бағдарламалары тек цифрлық хабар тарату арқылы ғана жүзеге асырылуда. Орта толқынды тарату тоқтатылғаны туралы шағымдар көбінесе балықшылар мен қарт адамдардан, сондай-ақ радиоларында ұзақ толқын диапазоны жоқ адамдардан түсті. Орта толқынды таратуды тоқтатудың және Ирландия мен Ұлыбританияның шалқары аудандарындағы тыңдаушыларға жету үшін ұзақ толқынды пайдаланудың себебі, Англияның оңтүстігі мен Лондон аймақтары сияқты бұрын RTÉ орта толқынмен нашар қамтылған жерлерде қабылдаудың жақсаруы болды. Тулламор маңындағы Балликомондағы 296 метрлік орта толқынды тарату мастысы 2023 жылдың 25 шілдесінде бұзылды.
RTÉ Radio 1 was available until 2008 on medium wave. The medium wave transmitters of RTÉ Radio 1 were shut down at 15.00 on 24 March 2008. The main transmitter was based at Tullamore and broadcast on 567 kHz. A lower–powered relay in Cork at 729 kHz was also in service. Before 1975, the main transmitter was based at Athlone using the same frequency. AM transmissions continued on longwave 252 kHz from Summerhill, County Meath until 14 April 2023, aimed to serve Irish people living in Britain and used the old Atlantic 252 transmitter. In 2007 a new telefunken tram 300 kW transmitter was installed which is capable of DRM (Digital Radio Mondiale) broadcasts which can transmit up to seven services in near FM quality, but consumer receivers are not being manufactured. The power can be remotely regulated on this transistor based transmitter. The two original 1989 transmitters were made by continental electronics each 300 kW and were tube based. Because there's only one 300 kW transmitter now the maximum possible power is 300 kW even though the site is licensed for 500 kW 24hrs. Since the closure, Second Helpings programmes at the weekend have been limited to digital broadcasts only. Most complaints about the closure of mediumwave were from groups such as fishermen and the elderly, also from people who did not have the longwave band on their radios. Part of the rationale behind closing medium wave and using long wave to access listeners in hard to reach parts of Ireland and the UK, was that reception would be better in places such as the south of England and London areas which in the past had very poor coverage from RTÉ on mediumwave. The unused 296m medium wave transmission mast at Ballycommon, near Tullamore was demolished on 25 July 2023.