Кіріспе

Чикагодағы алғашқы көкжай ғимараты

«Үй сақтандыру ғимараты» 1885 жылдан 1931 жылы бұзылғанға дейін Чикагода тұрған көкжай ғимараты болды. Бастапқыда он қабатты және 138 фут (42 метр) биіктігі бар, оны 1884 жылы Уильям Ле Барон Дженни жобалап, келесі жылы аяқтады. 1891 жылы екі қабат қосылды, соның арқасында оның аяқталған биіктігі 180 фут (55 метр) болды. Бұл ішкі және сыртқы жағынан отқа төзімді болаттан жасалған конструкциялық қаңқамен қолдау көрсетілген алғашқы биік ғимарат, сонымен қатар нығайтылған бетон да қолданылды. Ол әлемдегі алғашқы көкжай деп есептеледі.

Тарих

Ғимарат 1884 жылы Дженни үйді сақтандыру компаниясы үшін жобаланған. Құрылыс 1884 жылдың 1 мамырында басталды. Ғимараттың ерекше архитектурасы және жүктемеге төтеп беретін қаңқасы болғандықтан, ол әлемдегі алғашқы көкжай (немесе қалың қабатты ғимарат) саналады. Ғимараттың салмағы кірпіштен салынған ғимараттың үштен бір бөлігіне тең болды, сондықтан қалалық шенеуніктер оның қауіпсіздігін тексеру үшін құрылысты тоқтатты.

Құрып тастау және ауыстыру

1929 жылдың сәуірінде ғимараттың 90 пайызға толуы туралы хабарлама берілді, бұл көрсеткіш айналасындағы қаржылық ауданның 96 пайыз немесе одан да көпке жететін толу деңгейімен салыстырылды. 1929 жылдың қыркүйегінде Маршалл Филдс Адамс, Кларк және ЛаСалл көшелерін кесіп өтетін үлкен кеңсе ғимаратын салу жоспарларын жасады. Бұл ғимарат бөліп-бөліп салынып, ашылуы жоспарланған, алғашқы бөлігі учаскенің батыс жағын және «Үй өрттен сақтандыру» ғимаратының орнын алып жатты. 1932 жылы иелері вестибюльдің оңтүстік-батыс бөлігіне мына мазмұндағы тақта орнатты:
«Филд ғимаратының бұл бөлігі 1884 жылы қайтыс болған Уильям Ле Барон Дженни жобалап, салған «Үй өрттен сақтандыру» ғимаратының орнында салынды. Бұл құрылыс жобасының негізгі қағидасы ретінде «қаңқалы құрылыс» деп аталатын әдісті алғаш рет қолданған биік ғимарат болды және осы қағиданы қабылдауға ықпал еткендіктен, бұл көкпардың нағыз жасампазы болып табылады, 1932 жыл».

Бірінші көкжиек мәртебесі

Чикагодағы Home Insurance Building ғимараты дизайны мен биіктігі тұрғысынан әлемдегі алғашқы көкжиек саналады. Ол темір қаңқалы құрылымды қолданған алғашқы ғимараттардың бірі және сол кездегі ең биік ғимарат болды. Бұл ғимарат АҚШ-та көп қабатты ғимараттардың сыртқы қабырғаларын темірмен нығайтуды кеңінен қолданған алғашқы мысалы болды, өйткені Баджер 1860 және 1862 жылдар аралығында осыған ұқсас астық көтеру қондырғыларын салған еді. 1985 жылы 100 жылдығы тойланғанда Home Insurance Building ғимараты алғашқы көкжиек ретінде мойындалды. Алайда, құрылысы кезінде Чикаго баспасөз оны Чикагодағы алғашқы көкжиек деп атаған жоқ. 1884 жылғы Чикагодағы көкжиектер тізімінде қаладағы үш ғимарат аталды, олардың жоспарланған биіктігі Home Insurance Building-ден жоғары болатын, бірақ Home Insurance Building ғимараты тізім жарықтанғаннан кейін, 1885 жылы аяқталды. Көп қабатты ғимараттардың темір қаңқасы 18 ғасырдың соңында Англияда пайда болды және 1844 жылға қарай сыртқы жүк көтергіш қабырғаларды алмастыра алды, бірақ сол кезде әлеуметтік қозғалыстар мен заңдық ережелер оның кеңінен қолданылуына кедергі келтірді. Мысалы, Англиядағы Дитерлингтон зығыр фабрикасы 1797 жылы салынған, бірақ оның биіктігі бес қабатты ғана болды. 1881 жылы салынған Уилсон Бразерс & Компания жобалаған Филадельфиядағы Брод-стрит вокзалы алты қабатты ғимарат болып, конструкциялық болат қаңқасынан тұрды және Америкадағы құрылымдық емес, тек қабырға ретінде қабылданатын қабырғаны пайдаланған алғашқы ғимараттардың бірі болды. Бірақ алты қабатты болғандықтан ол әлемдегі алғашқы көкжиек деп есептелмеді. Чикаго мен Нью-Йоркте темір қаңқалы төменгі биіктіктегі бірнеше құрылыстар болды, бірақ олардың өртке төзімділігі жеткіліксіз болды. Кейінірек Чикагодағы ғимараттар сыртқы қабырғаларды толығымен темір қаңқаға тіреу арқылы бұл мәселені шеше алды, бұл әлемдік стандартқа айналды. Питер Б. Райт 1874 жылы Чикагода осындай тіреуші құрылымды салған. Миннеаполистегі Лерой Буффингтон ғимараттарды қаптау үшін қапталған темірді пайдалану жүйесін әзірледі. Алайда, сыртқы қабырғаларды темір қаңқаға толығымен тіреуді қамтамасыз ететін Home Insurance Building ғимаратының дизайны әлемдегі сәулетшілер тарапынан кеңінен қолданылды. Буффингтон кейін 1888 жылы қаптамалық темір конструкциясын патенттеді, бірақ Чикаго архитектура мектебі одан бұрын пайда болған еді. Сыртқы қабырғадан темірге тіреу стиліне дейінгі басқа биік құрылыстарға 1882 жылы Чикагодағы Монток ғимараты және 1870 жылы Нью-Йорктегі Equitable Life ғимараты жатты. Нью-Йорк пен Чикагода әртүрлі архитектуралық шешімдермен ұқсас биіктіктегі бірнеше басқа ғимараттар да болды.