Кіріспе

Чикаго қаласындағы, Иллинойс штатындағы көкжайлар.

Джон Хэнкок орталығы – 100 қабаттан тұратын, 1128 фут (338 метр) биіктіктегі аса биік көкжай. Магнифисент Майл ауданында орналасқан бұл ғимарат 2018 жылы ресми түрде 875 Солтүстік Мичиган даңғылы деп аталды. Көкжайды перулік-американдық бас дизайнер Брюс Грэм және бангладештік-американдық инженер-құрылысшы Фазлур Рахман Хан (Skidmore, Owings and Merrill (SOM) компаниясынан) жобалаған. 1968 жылдың 6 мамырында құрылысы аяқталған кезде, ол Нью-Йорктегі Эмпайр Стейт Билдингінен кейін әлемдегі екінші биік ғимарат және Чикагодағы ең биік ғимарат болды. Қазір Чикагодағы бесінші биік ғимарат және АҚШ-тағы он үшінші биік ғимарат, Чикагодағы Aon орталығынан кейін және Филадельфиядағы Comcast Technology Center алдында тұр. Антенна мачталарының ең жоғарғы нүктесіне дейін өлшегенде, биіктігі 457 метрге (1500 фут) жетеді. Ғимаратта көптеген кеңселер мен мейрамханалар, сондай-ақ 700-ге жуық пәтерлер орналасқан. Құрылысы аяқталған кезде әлемдегі ең жоғары орналасқан тұрғын үй болып есептелді. Ғимараттың аты Джон Хэнкок Өмірді Сақтандыру Компаниясының құрметіне берілген, ол ғимаратты салуға және алғашқы арендатор болып табылды. Компанияның өзі АҚШ-тың негізін қалаушы әкесі Джон Хэнкок атымен аталған. 95-ші қабаттағы мейрамханадан келушілер Чикаго қаласын және Мичиган көлін тамашалай алады. Уиллис мұнарасының Skydeck-імен бәсекелесетін 360 Чикаго обсерваториясы қаланың 360 градусқа айналатын көрінісін, төрт штатқа дейінгі көріністі және 129 километрден (80 миль) астам қашықтықты қамтиды. 360 Чикагода TILT атты жылжымалы платформа орналасқан, ол келушілерді көкжайдың шетінен 30 градусқа иіліп, көрініс табуға мүмкіндік береді. Сондай-ақ, жергілікті өнімдерден жасалған коктейльдерді ұсынатын бар, Чикагодағы жалғыз ашық Sky Walk және алты тілде интерактивті сенсорлық экрандар бар. 44-ші қабаттағы аспан лоббиінде АҚШ-тағы ең биік жабық бассейн орналасқан.

20 ғасыр

Ашылған кезде әлемдегі екінші ең биік ғимарат болатын бұл жоба 1964 жылдың соңында Джерри Вулманмен ойластырылып, оған тиесілі болды. Жобаны Джон Хэнкок Өмірді өзара сақтандыру компаниясы қаржыландырды. Мұнараның құрылысы 1967 жылы 20 қабатқа жеткенде, бетонды кезең-кезеңмен құюға арналған жаңашыл инженерлік әдістегі кемшілік анықталғандықтан тоқтап қалды. Инженерлер 20 қабаттың топырақ шөгіңкісі, жоспарланған 99 қабаттың топырақ шөгіңкісімен бірдей екенін анықтады. Бұл иесін инженерлік мәселе шешілгенге дейін құрылысты тоқтатуға мәжбүр етті, нәтижесінде қаржы тапшылығы туды. Бұл жағдай 111 West Wacker құрылысы кезіндегі, бұрын Waterview Tower деп аталған жағдайға ұқсас. Вулманның банкротқа ұшырауы Джон Хэнкок компаниясының жобаны өз қолына алуына әкелді, ол бастапқы дизайнды, сәулетшіні, инженерді және бас мердігерді сақтап қалды. Ғимараттың алғашқы тұрғыны 44-тен 92-ге дейінгі тұрғын үй қабаттарына жауапты болған алғашқы ғимарат инженері Рей Хекла болды. Хекла 1969 жылдың сәуір айында ғимарат толық аяқталмас бұрын отбасымен бірге көшіп келді. 1988 жылғы "Польтергейст III" фильмі Джон Хэнкок орталығында түсірілді және 1987 жылдың басында түсірілімдер жүргізілді.

21 ғасыр

2006 жылдың 10 желтоқсанында Сан-Францискодағы Shorenstein Properties компаниясы ғимараттың тұрғын емес бөлігін 385 миллион долларға сатты, ал оны Чикагодағы Golub & Company және Whitehall Street Real Estate Funds бірлескен кәсіпорны сатып алды. Shorenstein Properties компаниясы ғимаратты 1998 жылы 220 миллион долларға сатып алған. Golub & Company борышын төлемеді, нәтижесінде ғимарат 2012 жылы Deutsche Bank компаниясына өтті, ол кейіннен ғимаратты бөліп сатты. Deutsche Bank және Нью-Йоркте орналасқан NorthStar Realty Finance компаниялары 2012 жылы Shorenstein Properties компаниясының 400 миллион долларлық қарызын төлемегенінен кейін 875 North Michigan Avenue мекенжайындағы қарыз үшін шамамен 325 миллион доллар төледі. Сол айда Prudential Real Estate Investors сауда және мейрамхана алаңын шамамен 142 миллион долларға сатып алды. 2012 жылдың қарашасында Бостондық American Tower Corp филиалы антенналар үшін 70 миллион доллар төледі. 2013 жылдың маусым айында Чикагодағы Hearn Co. жылжымайтын мүлік инвестициялық компаниясы, Нью-Йорктегі Mount Kellett Capital Management L. P. және Сан-Антониодағы Lynd Co. компаниялары 875 North Michigan Avenue мекенжайындағы кеңсе кеңістігі мен 710 орындық автотұрақ кешенін сатып алуды аяқтады. Чикаголық компания бағасын жарияламады, бірақ дереккөздер оның шамамен 145 миллион доллар болғанын мәлімдеді. Бұл бөлшек сату процесінің соңғы қадамы болды. "Hustle up the Hancock" – жыл сайынғы жарыс, онда қатысушылар Мичиган даңғылынан 94 қабатқа баспалдақпен көтеріліп, бақылау алаңына жетеді. Ол ақпан айының соңғы жексенбісінде өтеді. Бұл жарыстан түскен қаражат Тыныс алу денсаулығы қауымдастығына (Respiratory Health Association) жұмсалады. 2007 жылғы рекордтық уақыт – 9 минут 30 секунд. Ғимарат Univision телеарнасының WGBO DT (66 арна) хабар таратушысына ие, ал Чикагодағы қалған толық қуатты телеарналар барлығы Willis Tower мұнарасынан хабар таратады. Чикаго қалалық колледждеріне қарасты WYCC (20 арна) 2017 жылдың қарашасына дейін ғимараттан хабар таратты, бірақ 2016 жылғы FCC спектр аукционының аясында эфирден тоқтатылды. 2018 жылдың 12 ақпанында John Hancock Insurance компаниясы ғимараттың ішкі бөлігіндегі өзінің атын және логотипін дереу алып тастауды сұрады, себебі John Hancock 2013 жылдан бері көкжай иелерімен атау құқығы туралы келісімге келмеген. Содан кейін ғимараттың аты 875 North Michigan Avenue көше мекенжайымен өзгертілді.

Оқиғалар

1981 жылғы 11 қарашада, Ардагерлер күні, биік ғимараттардағы өрт сөндіру және құтқару жұмыстарын қолдайтын Дэн Гудвин, биік ғимараттардың жоғарғы қабаттарындағы адамдарды құтқарудың мүмкін еместігіне назар аудару мақсатында ғимараттың сыртқы қабырғасын сәтті бағындырды. Гудвин суға түсу костюмін киіп, ғимараттың қабырғасындағы I-қабырғаларын бағындыруға мүмкіндік беретін құралды пайдаланып, Чикаго өрт сөндіру қызметінің оны құлату әрекеттеріне қарсы тұрды. Өрт сөндіру комиссары Уильям Блэр Чикаго өрт сөндірушілеріне Гудвинді толығымен іске қосылған өрт сөндіру шланғымен шашыратып, жақын жердегі әйнектерді іштен өрт сөндіру балталарымен қирату арқылы тоқтатуға бұйрық берді. Гудвиннің өміріне қауіп төнді деп санаған қала әкімі Джейн Бёрн араласып, оған жоғары қабатқа көтерілуге рұқсат берді. 1997 жылғы 18 желтоқсанда комедия актері Крис Фарли ғимараттың 60-шы қабатындағы пәтерінен өлген күйде табылды. 2002 жылғы 9 наурызда желдің күшті соғуынан 43 қабаттан құлаған мұрапаттың бір бөлігі бірнеше көлікті қиратып, екеуінде үш адамның қаза болуына себеп болды. Мұрапаттың қалған бөлігі дауылда алға-артқа қозғалып, ғимаратқа соқтығысып, қаптама панельдерін зақымдап, терезелерді сындырып, төмендегі көшеге бөліктерді шашыратып жіберді. 2015 жылғы 21 қарашада ғимараттың 50-ші қабатындағы пәтерде өрт шықты. Чикаго өрт сөндіру қызметі бір жарым сағаттан кейін өртті сөндіріп, бес адам жеңіл жарақат алды. 2018 жылғы 11 ақпанда 7-ші қабаттағы өртті сөндіру үшін шамамен 150 өрт сөндіруші жұмылдырылды. 2018 жылғы 16 қарашада жылдам лифт кабелі жыртылды. Алғашқы хабарлар бойынша, алты жолаушысы бар лифт 95-ші қабаттан 11-ші қабатқа 84 қабатқа құлап түсті. Жылдам лифттер жылдам қозғалыс аймағындағы қабаттардан қол жетімді емес болғандықтан, өрт сөндірушілер тобы жолаушыларды құтқару үшін тұрақтан кірпіш қабырғаны бұзып өтуге мәжбүр болды, ешкім зардап шекпеді. 95/96 қабатқа баратын лифттер тергеу аяқталғанша жабылды. Кейінгі тергеу 20-шы қабаттан 11-ші қабатқа бақылаулы түрде түсу фактісін растады. 2022 жылғы 5 қаңтарда ғимараттан қаптама бөлігі құлап түсті.

Сәулет

Экпрессионистік стильдегі ең танымал ғимараттардың бірі – бұл көкжайдың ерекше X-тұтқалы сыртқы дизайны, ғимараттың қабырғасы оның «құбыр тәрізді жүйесінің» бір бөлігі екенін көрсетеді. Бұл дизайнерлердің рекордтық биіктікке жету үшін қолданған инженерлік тәсілдердің бірі; құбыр тәрізді жүйе – ғимаратты жел мен жер сілкінісі кезінде тік тұруын қамтамасыз ететін құрылым. Бұл X-тұтқалар биік құрылыстардың тиімділігін арттыруға және ішкі кеңістікті ашуға мүмкіндік береді. Осындай ерекшеліктері 875 Солтүстік Мичиган авенюіне сәулеттік символға айналуға жол берді. Оның бастамашылары – бангладештік-американдық инженер-құрылысшы Фазлур Хан және бас сәулетші Брюс Грэм. 1995 жылы интерьері қайта жаңартылып, вестибюльге травертин, қара гранит және текстуралы әктас қосылды. Ғимараттың сыртындағы эллипс пішіндес алаң маусымдық гүлзарлармен және 3,7 метрлік сарқырамамен жабдықталған, қала халқы үшін демалыс орны болып табылады. Ғимараттың үстіңгі бөлігіндегі ақ шамдар Чикаго қаласының түкпір-түкпірінен көрінеді және түрлі шараларға байланысты түсін өзгертеді. Мысалы, Рождествода жасыл және қызыл түстерге боялады. Чикаго аймағының спорт командасы плей-оффта сәтті өнер көрсеткенде, шамдар сол команданың түсіне сәйкес өзгертіледі. Ғимарат Әлемдік Ұлы Мұнаралар Федерациясының мүшесі. Ол өзінің ерекше стилі үшін бірнеше марапаттарға ие болды, соның ішінде 1999 жылдың мамыр айында Америка Сәулетшілер Институтының «Ерекше Сәулетшілердің 25 жылдық сыйлығы». 2018 жылы Иллинойс штатының 200 жылдығын тойлау аясында Джон Хэнкок орталығы Америка Сәулетшілер Институтының Иллинойс бөлімшесі (AIA Illinois) тарапынан Иллинойс штатының 200 үздік орны ретінде таңдалды және USA Today Travel журналы оны AIA Illinois таңдаған Иллинойс штатының 25 көруге тиіс орнының бірі деп мойындады. Ғимараттың өрт сөндіру жүйесі толыққанды емес, себебі тұрғын үй қабаттарында спринклерлер қарастырылмаған. Антенналарын есепке алғанда, ғимараттың биіктігі 457 метрге жетеді, бұл оны әлемдегі ең биік ғимараттардың отыз үшіншісі етеді.

Антенналар

Құрылысы аяқталғаннан бері мұнараның үстіне екі антенна орнатылған. Бұл антенналық құрылымдар көптеген хабар тарату антенналық жабдықтарын ұстап тұрады. Мұнара аяқталған кезде екі антеннаның биіктігі 350 фут (107 м) болды, ал RCA ғимараттың архитекторларына қаланың барлық радио және теледидар станцияларын орналастыру үшін 700 фут антенналық құрылым қажет екенін бағалады. 2002 жылы шығыс антенна мұнарасы 378 футқа (115 м) дейін биікке көтерілді, бұл WBBM телеарнасына Sears Tower (Willis Tower) мұнарасының биіктігінен жоғарырақ жаңа цифрлық антенна жабдықтарын орнатуға мүмкіндік берді. Содан кейін батыс антенна мұнарасының биіктігі 285 футқа (87 м) дейін төмендетілді. Ұзақ жылдар бойы антенна мұнаралары федералдық ережелерге сәйкес авиацияға көрінуді қамтамасыз ету үшін қызыл шамдар мен қызыл-ақ бояу схемасын пайдаланды. Бірақ антенна мұнараларын жыл сайын жолақты бояумен жаңартуға кететін шығын мен еңбекті азайту мақсатында, мұнараның үстіне қызыл жыпылықтайтын шамдар орнатылды және жолақты бояу схемасы алынып тасталды, себебі мұндай шамдармен жабдықталған құрылымдарға жолақты бояу қажет емес.

Бассейн

Джон Хэнкок орталығының 44-ші қабатында тұрғынға арналған бассейн бар. Бассейн аймағының төбесі қос биіктікте. Жер бетінен өлшенгенде, бұл бассейн АҚШ-тағы ең биік бассейн болып есептеледі. 2023 жылдың ақпанына дейін Potash азық-түлік дүкенін іске асырып келеді.