Кіріспе

Касабланка класындағы USS Solomons (CVE 67) – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштері үшін салынған елу кемелік серияның он үшінші кемесі. Ол Соломон аралдары операциясының құрметіне аталған алғашқы кеме болды, бұл операцияның ішінде Гуадалканал операциясы да бар, бірақ бұрын «Соломон» деп аталған кемелер де болған. Кеме 1943 жылдың қазанында суға түсіріліп, қарашада қолданысқа берілді. Атлантика шайқасында суасты қайықтарына қарсы күресте, сондай-ақ түрлі оқу және көлік міндеттерін орындауда қызмет етті. Оның негізгі міндеттеріне төрт суасты қайықтарын іздеу патрулі кірді, оның үшіншісі ең табыстысы болды, сол патруль кезінде кемедегі ұшақтар суасты қайықты батырды. 1946 жылдың тамызында кеме қызметтен шығарылып, Атлантика резервтік флотына қойылды. 1947 жылы кеме бөлшектелді.

Дизайн және сипаттама

Соломон – «Касабланка» класындағы эскорт-тасымалдауыш, ең көп салынған әуе кемесінің түрі. Ол соғыстың басындағы ауыр шығындарды толықтыру үшін, алдын ала дайындалған бөліктерді пайдаланып, жылдам жаппай өндіріс үшін арнайы жобаланған. Өндіріс аяқталған кезде, кеме корпусын жайғастыру мен кемені суға түсіру аралығы шамамен бір айға дейін қысқартылды. Бауырларымен стандартизацияланған, оның жалпы ұзындығы 512 фут (156 м), ені 65 фут (20 м), суға бату тереңдігі 20 фут (6 м) болды. Ол стандартты және толық жүктемемен ауысты. Оның ангары 257 фут (78 м) ұзын, ал ұшу палубасы 477 фут (145 м) ұзын болды. Кеме екі Skinner Unaflow поршеньді бу машинасымен жабдықталған, ол екі валды қозғалтады, соның арқасында ол жылдамдыққа ие болды. Кеменің круиздік қашықтығы 18 теуіл (33 км) болды, сағатына 19 теуіл (35 км/сағ) жылдамдықпен. Кеменің ықшам өлшемі ұшу палубасының ұзындығын шектеді және кеменің басында ұшақ катапулькасын орнату қажеттігін тудырды, сондай-ақ ұшақтардың ұшу және ангар палубалары арасында қозғалысын жеңілдету үшін екі ұшақ лифті болды: біреуі алдында, біреуі артқы жағында. Артқы бөлігінде 38 калибрлі қос мақсатты зениттік қару орнатылған. Ұшаққа қарсы қорғанысты сегіз Bofors зениттік пулеметі, сондай-ақ палуба периметрі бойынша орнатылған он екі Oerlikon зениттік қаруы қамтамасыз етті. Соғыстың соңына қарай «Касабланка» класындағы тасымалдауыштар отыз 40 мм зениттік қаруды тасымалдауға бейімделді, ал Bofors зениттік пулеметтерінің саны екі есеге көбейтіліп, 16-ға жеткізілді, оларды екілікті орнатуларға орналастыру арқылы. Бұл өзгерістер камикадзе шабуылдарынан салдарынан болатын өлім-жітімнің өсуіне жауап ретінде жасалды. «Касабланка» класындағы эскорт-тасымалдауыштар 860 адамнан тұратын экипажмен және 50-56 адамнан тұратын авиаэскадрильямен жұмыс істеуге арналған болса да, соғыс уақытының қажеттіліктері экипаж санын арттыруды жиі талап етті. «Касабланка» класындағы эскорт-тасымалдауыштар 27 ұшақты тасымалдауға арналған, бірақ ангар палубасы көбірек ұшақты сыйдыра алатын, бұл көбінесе тасымалдау кезінде немесе, әсіресе оқу миссияларында қажет болды, себебі ұшқыштар мен ұшақтардың үнемі алмасуы жүреді.

Құрылыс

1942 жылғы 18 маусымда оның құрылысы Кеме қатынасы жөніндегі комиссия келісімшарты бойынша Kaiser Shipbuilding Company, Ванкувер, Вашингтон компаниясына тапсырылды. 1943 жылғы 19 наурызда "Emperor" деген атпен эскорт-тасымалдаушы кеме салынды, оны Ұлыбритания Корольдік теңіз күштеріне Ленд-Лиза бағдарламасы бойынша беру ниеті болған. Ол MC корпусы 1104 ретінде салынды, Касабланка класындағы 50 эскорт-тасымалдаушының 13-і. 1943 жылғы 28 маусымда "Pybus" кемесі оның орнына берілуі белгіленгендіктен, "Emperor" эскорт-авианосец ретінде қайта тағайындалды және осылайша ACV 67 корпус белгісін алды, бұл оның АҚШ Теңіз күштеріне тапсырылатын алпыс жетінші эскорт-тасымалдаушы екенін көрсетеді. Бұл өзгерістің бір бөлігі ретінде ол Аляскадағы шығанақтар мен бұғаздардың аттарымен аталатын эскорт-тасымалдаушылар дәстүріне сәйкес Насук шығанағы деп аталды. 15 шілдеде "Pybus" кемесін беру аяқталғаннан кейін, ол эскорт-тасымалдаушы ретінде қайта тағайындалды және CVE 67 соңғы корпус белгісін алды. Ол 1943 жылғы 6 қазанда суға түсірілді; Ф. Дж. Маккенна ханымның демеушілігімен; Теңіз күштеріне берілді, жаңа теңіз саясатының аясында Касабланка класындағы келесі тасымалдаушылар теңіз немесе құрлықтағы шайқастардың аттарымен аталатындықтан Соломон деп аталды және 1943 жылғы 21 қарашада капитан Марион Эдвард Криста басқаруымен тапсырылды.

Қызмет тарихы

Сол жерде тағы да жаттығулар өткізген соң, ол 30 желтоқсанда Перл-Харборға жөнелді. 1944 жылы 6 қаңтарда ол жолаушылар мен керек-жарақты, сондай-ақ жұмыс істемейтін ұшақтарды жөндеу немесе құтқару үшін Батыс жағалауға алып кетті. Ол 9 қаңтарда кетіп, 14 қаңтарда Сан-Диегоға оралды. Қаңтар айының қалған бөлігінде ол оңтүстік Калифорнияда жауынгерлік жаттығулар өткізді. Ол 30 қаңтарда Сан-Диегодан шығыс жағалауға ұшақпен жөнелтілді. Панама каналына жақындаған кезде оның ұшақтары каналды қорғауға сынақ жасау үшін оған әуе шабуылына қатысқан. 9 ақпанда Панамадағы Балбоада тоқтап, жолаушыларды алып, 11 ақпанда кетіп, 16 ақпанда Вирджиния штатының Норфолк қаласындағы әскери-теңіз станциясына келді. Норфолкте Соломонс 21 наурызда Бразилияға қарай теңізге шығуға дейін құрама эскадрильяның (VC) 9 ұшақтарын, керек-жарақтарын және авиация қоймаларын алып кетті. 13 сәуірде Ресифеге келіп, Оңтүстік Атлантикада вице-адмирал Джонас Инграмның қолбасшылығымен су асты кемелеріне қарсы әрекет ету үшін АҚШ-тың төртінші флотына қосылды. Ол "Соломон" аралына бағытталған 46.1 арнайы топқа қосылды. 14 сәуірде ол өзінің бірінші су асты кемелеріне қарсы патрулін бастады. 30 сәуірге дейін созылған алғашқы патрульді ол оқиғасыз өткізді. Мүмкін болатын байланыстың жалғыз белгілері 22 сәуірдің таңертеңінде байқалған кейбір жасыл жалын, сондай-ақ Едігектің сәтті емес шабуылдары болуы мүмкін қолтаңба болуы мүмкін. Оның екінші қарауылда 4 мамырдан 20 мамырға дейін тіпті аз белсенділік болды. Соломонс кемесі 30 мамырда үшінші патрульді жүргізу үшін Ресифеден кетті. Салвадордан солтүстік-шығысқа қарай бара жатқан бір су асты кемесі байқалды, ал арнайы топ оны іздеуге жіберілді, бірақ ешқандай нәтиже жоқ. Тапсырма тобы патрульдің алдыңғы жартысын бірнеше қолтаңбалы есептерді, соның ішінде жапондық ұшақ қайығы туралы да, іздестіруге жұмсады, бірақ нәтиже жоқ. Алайда, жоғары жиілікті бағыттау 9 маусымда оңтүстік-батыс Африкадан солтүстік-батыс бағытқа бет алған U- қайықтың жолын тапты. Осылайша, арнайы топ солтүстік-шығысқа қарай, мүмкін, тосқауылға алу бағытына қарай кетті. 15 маусымда патрольді кезінде VC 9 "Авенгер" торпедо-бомбардировшыларының бірі, ұшқышы Энс. Г. Эдвардс 10:21 -де 70 градус бағыттан және кейбіреулер тасымалдаушыдан байланыс туралы хабарлады. "Азаушы" байланыс орнына қарай бет алды, бірақ одан әрі хабар алмады. Шын мәнінде, ол IXD2 типті кемесін 12:21 -де Сент-Еленадан оңтүстікке қарай ұшып бара жатқан кезде байқаған. "Авангер" дереу U 860-ға қарсы төрт шабуыл жасады, ал төртінші рет әуе шабуылына қарсы отпен атып түсірілді, "Авангер" экипажының үшеуі де қаза тапты. Алайда, "Авенгер" субмаринаға жеткілікті зақым келтіре алды, сондықтан ол қауіпсіз түрде суға түсе алмады, бұл кейінірек U 860 үшін өлімге әкелді. Сағат 14:00-де ғана Соломон аралдарында Чемберленнің баяндамасын тексеруге топ құрылды. 17:22-де ВК-9-ның командалық офицері, лейтенант-командир Х. М. Эвери алыста тұрып жатқан бір адамды байқады. Жақынрақ барып, ол U 860-тың оңтүстік-шығыс бағытпен шамамен жүріп жатқанын байқады, содан кейін ол дереу Соломонға байланыс туралы есеп берді. Сол кезде Аверидің қолына екі кеме - "Строуб" және "Герцог" деструкторлары жіберілді. "Аванжер" жақындаған сайын, U 860-тың артиллериялық ұшақтары қарсыластық патрондарды атып, Эйвериді күшейткіштерді күтуге көндірді. Айвери өзінің байланыс есебін жіберген кезде, екі Wildcat және бір Avenger ұшақтары Соломон аралдарына қонуға дайындалып жатты, өйткені олар ешқандай мақсатты таба алмады. Бұл хабарды естіген соң, үш ұшақ Авериге қосылуға бет алды. Үш ұшақ Эйверимен кездесті, және үш ұйымдастырылған шабуылдар жоспарланды, олар кешкі күннің төмендеуі кезінде 19:46-да басталды. Бірінші шабуылда U 860 ұшағын Энс ұшқан екі Wildcats атып тастады. Т. Ж. Уодсворт және э. Р. Э. МакМэон, ал су асты кемесі айналып жүріп, суға секіре алмай қалды. Су асты кемесі палубасында, басқару мұнарасында және оркестрлік сөреде соққылар байқалды. Екі Wildcats суға секіргеннен кейін, U 860-дан шамамен 30,48 м жоғарыда, Уодсворттың Wildcat-ы қанатты танкідегі flak-тен зақымдалды, оны Соломон аралдарына қайтаруға мәжбүр етті. Екі "Азаушы" командасы, олар Эвери мен Энс. М. Дж. Спир, Wildcats flak-тен қиындық көріп тұрғанда ракеталармен шабуыл жасады. ВК-9 ұшқыштары ракеталарын басқару мұнарасының алдына бағыттап оқудан өткен. Спирдің "Авенгері" су асты кемесінің арт жағынан ұшып, басқару мұнарасының оң жағына алты ракета атып, алтысы да су асты кемесіне тигенін көрді. Эверидің "Авенгері" алдыңғы жағынан ұшып, алты ракета атып, барлығы да су асты кемесінің алдына тиді, басқару мұнарасынан шамамен 6,10 метр қашықтықта. Осы шабуылдан кейін U 860 баяулап, оңтүстікке бұрылды. 17:51-де тағы екі ұшақ оқиға орнына келді, екі "Авенгер", біреуін кіші лейтенант У. Ф. Чемберлен, екіншісін кіші лейтенант Д. Э. Вейгл басқарды. Екі ұшақ дереу U 860-қа шабуыл жасады, ал МакМэонның Wildcat-ы әуе шабуылына қарсы отты басуға тағы бір рет шабуыл жасады. Екінші шабуылда Вейгл алдыңғы жағынан ұшып, басқару мұнарасының алдына алты ракета атып, алтысы да тиді. Осы шабуылдан кейін U 860 тек қана қозғалды. Үшінші және соңғы шабуылда Чемберлен сол жағынан шабуылдап, басқару мұнарасының алдына екі тереңдік зарядын тастады, ал лейтенант-командир Эвери U 860-ты әуе шабуылына қарсы отты басу үшін атып тастады. Алайда, Чемберлен тым төменге түсіп, тереңдік зарядын су асты кемесінен тек 15,24 метр жоғарыда тастады. Жарылыс оның ұшағын шайқады, бомба бөлімінде және орталық кабинада өрт шықты. Чемберлен бақылауды сақтап, батып бара жатқан U 860-тың оң жағына жұмсақ қону жасады. U 860 осы соңғы шабуылдан кейін 19:53-те батып, оның 42 экипаж мүшесі кемемен бірге суға кетті. "Строуб" және "Герцог" түні бойы келді. Қараңғылықта екі эсминец Соломон аралдарының ұшақтарына көп сенуге мәжбүр болды, олар жұлдызшарларды атып, ракеталар тастады. Бірінші кезекте Чемберлен мен оның экипажының іздерін табуға тырысты, бірақ олардың ешқандай іздерін таба алмады. Содан кейін олар су асты кемесінің қираған жеріне барып, "Строуб" апаттан құтқарылғандарды іздеуді бастады, ал "Герцог" күзетті қамтамасыз етті. "Строуб" ақырында 21 экипаж мүшесін, соның ішінде U 860-тың командирі, фрегаттенкапитан Пол Бюхельді құтқарып алды. Апаттан құтқарылғандардың бірі 20 минуттық жасанды тыныс алудан кейін қайта тірілді. Соломонс үшінші патрулін 23 маусымға дейін жалғастырды, содан кейін ол Ресифеге қайтып, жанар май құю үшін және тұтқынға алынған неміс теңізшілерін түсіру үшін келді. Төртінші су асты кемесіне қарсы патрульден кейін, сондай-ақ Рио-де-Жанейрода тоқтағаннан кейін, Соломонс 24 тамызда Норфолк әскери-теңіз станциясына қайта келді. Ол бір ай Норфолкта тұрды, содан кейін Нью-Йорктегі Статен-Айлендке бағыт алды, 25 қыркүйекте ол онда тоқтады. Ол 150 армиялық әуе күшінің әскери қызметкерлерін және олардың P 47 Thunderbolt истребительдерін алып, 6 қазан күні Касабланкаға, Француздық Мароккоға оларды жеткізу миссиясымен кетті. Ол 7 қарашада Шығыс жағалауына оралды, Род-Айленд штатының Наррангасетт шығанасында бекітілді. 1944 жылдың қалған бөлігінде Соломонс теңізшілер мен теңізшілерді әуе кемесіне қонуға үйрету үшін оқу кемесі ретінде қызмет етті, бастапқыда Куонсет-Пойнттен. 1945 жылдың қаңтарында ол Флорида штатының Порт-Эверглейдс қаласына оңтүстікке қарай бағыт алды, онда ол...